CHƯƠNG 1. TONG QUAN NGHIÊN CỨU VÀ CƠ SỞ LÝ LUẬN VE DỊCH VỤ NGAN HANG BAN LẺ TẠI NGAN HÀNG THUONG MẠI 1. Tổng quan nghiên cứu 1. Tình hình nghiên cứu Một vài năm gần đây, mặc dù hoạt động dịch vụ ngân hàng bán lẻ được các ngân hàng quan tâm chú trọng phát triển nhưng vẫn còn tồn tại những mặt hạn chế cả về chiều rộng lẫn chiều sâu của những dịch vụ đó.
Do đó, việc tìm ra giải pháp phát triển dịch vụ ngân hàng bán lẻ vẫn có ý nghĩa quan trọng mang tính chiến lược đối với hoạt động ngân hàng thương mại Việt Nam nói chung, BIDV Tràng An nói riêng. Dịch vụ ngân hàng bán lẻ đã được nhiều nhà kinh tế trong và ngoài nước quan tâm nghiên cứu. Có thé kế đến một số đề tài có liên quan như: dé tài luận án tiến sĩ kinh tế “Phá/ triển dịch vụ ngân hàng bán buôn và ban lẻ tại BIDV” của tac giả Đào Lê Kiều Oanh, Đại học Ngân hàng TP.Hồ Chí Minh(2012), luận án đã đưa được ra khung lý thuyết về dịch vụ ngân hàng bán lẻ và bán buôn, vấn đề phát triển của hai loại dịch vụ này cũng như những nhân tổ ảnh hưởng tới mức độ và xu hướng phát triển dịch vụ ngân hang bán buôn và bán lẻ. Từ cơ sở dữ liệu, tác gia phân tích thực trạng, kết hợp so sánh, đánh giá thị phần và mức độ cạnh tranh của hai loại dịch vụ.
Đồng thời hệ thống các giải pháp mang tính đặc thù kinh doanh của BIDV để phát triển cả về chiều sâu lẫn chiều rộng. Tác giả cũng đưa ra các khuyến nghị với với Ngân hàng Nhà Nước, Hiệp hội ngân hàng.hy vọng có những chính sách quản lý phù hợp, tạo điều kiện phát triển ngành ngân hàng, 6n định mặt bang lãi suất. Đề tài “Nâng cao chất lượng dịch vụ ngân hàng bán lẻ tại Ngân hàng thương mại cổ phan Đầu tư và Phát triển chỉ nhánh Thăng Long” của tac giả Nguyễn Thị Tú Anh, Đại học Kinh Tế - Đại học Quốc Gia (2015), Luận văn đã hệ thống hóa và làm rõ hơn về hoạt động NHBL, chất lượng dịch vụ NHBL, tác giả cũng chỉ được ra mối liên hệ giữa sự hài lòng của khách hàng và chất lượng dịch vụ cũng như ứng dụng mô hình nghiên cứu chất lượng dịch vụ NHBL. Đặc biệt tác giả nêu được ra thực trạng hoạt động NHBL, đánh giá mức độ hài lòng của khách hàng, từ cơ sở đó tác giả nêu được ra các giải pháp nâng cao chất lượng dịch vụ NHBL của BIDV Thang Long trong giai đoạn 2010 — 2014.
Đề tài “Dịch vụ ngân hàng bán lẻ tại Ngân hàng TMCP Công Thương Việt Nam chi nhánh Đống Đa - Trần Ngân Hà, Đại học Kinh Tế, Dai học Quốc Gia Hà Nội (2014). Trong luận văn này, tác giả đã trình bày khá đầy đủ những vấn đề lý luận dịch vụ ngân hàng bán lẻ và phát triển địch vụ NHBL tại ngân hàng thương mại. Trên cơ sở phân tích, đánh giá thực trạng phát triển dịch vụ ngân hàng bán lẻ tại ngân hàng TMCP Công Thương Việt Nam chi nhánh Đống Đa: thành tựu, thách thức và một số hạn chế. Tác giả đã đề xuất một số giải pháp cùng với các kiến nghị phát triển dịch vụ ngân hàng bán lẻ tại ngân hàng TMCP Công Thương Việt Nam chi nhánh Đống Da.
Đề tài “Quản lý dịch vụ Ngân hàng bán lẻ tại Ngân hàng TMCP Đầu tư và phát triển Việt Nam chỉ nhánh Phú Thọ "của tác giả Nguyễn Thị Tuyết Lan năm 2015. Luận văn đã hệ thống hóa những vấn đề cơ bản về quản lý dịch vụ ngân hàng bán lẻ tại ngân hàng thương mại, đồng thời đánh giá thực trạng quản lý dịch vụ ngân hàng bán lẻ. Đồng thời luận văn cũng chỉ ra được những thành tựu, hạn chế và nguyên nhân trong công tác quản lý dịch vụ bán lẻ của ngân hàng TMCP Đầu tư và phát triển chi nhánh Phú Tho. Đề tài “Phát triển dịch vụ ngân hàng bán lẻ tại Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam - chi nhánh Sơn Tây” của tác giả Đỗ Thị Diệu Linh năm 2016, luận văn đã tiếp cận có hệ thống các cơ sở lý luận về dịch vụ ngân hàng bán lẻ tại ngân hàng thương mại, đánh giá thực trạng phát triển dịch vụ ngân hàng bán lẻ tại BIDV Sơn Tây.
Luận văn chỉ ra những thành công, hạn chế phát triển dịch vụ bán lẻ của của chi nhánh, đồng thời đưa ra xu hướng, giải pháp cho phát triển dịch vụ tại chi nhánh. Ngoài ra, còn một số bài báo của một số tác giả viết về dịch vụ ngân hàng bán lẻ như bài “Dich vụ ngân hàng bán lẻ” của tác giả Nguyễn Võ Qué Linh viết 2010, được đăng trên tap chí công nghệ; hay bài “Phat triển dịch vụ tài chính cá nhân tài Việt Nam hiện nay” của tác giả PGS.Nguyễn Trọng Tài - Ths.Phạm Mạnh Hùng viết năm 2015, đăng trên tạp chí ngân hàng. Đây là những bài nghiên cứu đã có những phân tích và giải pháp tốt nhằm phát triển dịch vụ ngân hàng bán lẻ tại ngân hàng thương mại. Tuy nhiên, do mục đích của hầu hết các nghiên cứu trên là khác nhau và đặc thù riêng của từng ngân hàng mà các nghiên cứu chỉ tập trung phân tích, đánh giá và đưa ra các giải pháp kiến nghị cho từng ngân hàng cụ thê, các văn bản pháp luật mà các nghiên cứu trước sử dụng hiện nay đã được sửa đôi, bố sung rất nhiều.
Tại ngân hàng thương mại cổ phần Đầu tư và Phát triển Việt Nam, cũng đã có một số công trình nghiên cứu về dịch vụ ngân hang bán lẻ tại các chi nhánh như chi nhánh Thăng Long, chi nhánh Thai Hà, chi nhánh Hà Thành. Mặc dù cùng trong một hệ thống Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam, nhưng thế mạnh và nền khách hàng của mỗi chỉ nhánh không giống nhau. Vì thế, một công trình nghiên cứu về chủ dé này tại BIDV chi nhánh Trang An là rất cần thiết. Xét ở góc độ đó, đề tài này không trùng lặp với các công trình nghiên cứu hay đề tài đã công bồ.
Khoảng trồng nghiên cứu Trong nghiên cứu này, tác giả vừa kế thừa vừa làm rõ các quan điểm và xây dựng mô hình kinh doanh bán lẻ về dịch vụ NHBL tại BIDV chi nhánh Tràng An để tăng hiệu quả kinh doanh dịch vụ NHBL. Đồng thời, tuân thủ theo đúng pháp luật hiện hành còn hiệu lực có liên quan đến hoạt động kinh doanh dịch vụ ngân hàng bán lẻ của Ngân hàng Nhà nước. Tác giả đi sâu nghiên cứu dịch vụ ngân hàng bán lẻ đứng trên góc độ ngân hàng. Dựa trên phân tích thực trạng dịch vụ NHBL tại BIDV Tràng An, nghiên cứu đưa ra những đánh giá, các giải pháp, nhằm đây mạnh hiệu quả kinh doanh dich vụ NHBL, tăng sỐ lượng khách hàng sử dụng dịch vụ, chất lượng dịch vụ ngân hàng bán lẻ tăng lên.
Cùng với đó là các kiến nghị lên các cơ quan chức năng có thâm quyền như Ngân hàng Nhà nước, các Bộ ngành, Hiệp hội ngân hàng dé tạo điều kiện cho hoạt động kinh doanh dich vụ sản phâm ngân hàng bán lẻ. Và tác giả cho đây là đóng góp mới, không trùng lặp của luận văn với đề tài khác. Khái niệm, vai trò về dịch vụ ngân hàng bán lẻ 12. Khái niệm về dịch vụ ngân hàng bán lẻ Thuật ngữ “Ngân hàng bán lẻ” (NHBL) xuất phát từ gốc trong tiếng Anh là “Retail Banking” - là loại hình ngân hàng giao dich và cung ứng dịch vụ cho đối tượng khách hàng cá nhân.
Theo Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO): Dịch vụ ngân hàng bán lẻ là loại hình dịch vụ điển hình của ngân hàng, nơi mà các khách hàng cá nhân có thể đến giao dịch tại các chỉ nhánh, phòng giao dịch của các ngân hàng để thực hiện các dịch vụ như: tài khoản, thẻ, thế chấp vay vốn, tiết kiệm, thanh toán và các dịch vụ kèm theo. Theo các chuyên gia kinh tế của Học viện Công nghệ Châu Á -AIT: “Địch vụ ngân hàng bán lẻ là cung cấp trực tiếp sản phẩm, dịch vụ ngân hàng đến từng cá nhân riêng lẻ qua mạng lưới chỉ nhánh truyền thống hay thông qua các phương tiện điện tử viễn thông và công nghệ thông tin” Từ điển giải nghĩa Tài chính - Đầu tư - Ngân hàng - Kế toán Anh việt, Nhà xuất bản khoa học và kinh tế năm 1999 định nghĩa: “Dịch vụ ngân hàng bán lẻ là các dich vụ ngân hang được thực hiện với khách hàng là công chúng, thường có quy mmô nhỏ và thông qua các chỉ nhánh, đối lập với các dich vụ ngân hàng bán buôn ”.Nguyễn Minh Kiều (2009, trang 27, Nghiệp vụ ngân hàng Thương Mại) định nghĩa răng “Ngân hàng bán lẻ là loại ngân hàng giao dịch và cung ứng dịch vụ cho đối tượng khách hàng cá nhân”. Nguyễn Văn Tiến (2013, trang 30, Nghiệp vu kinh doanh ngân hàng thương mai) định nghĩa: “Dich vụ giao dich với các ca nhân, hộ kinh doanh cá thé qua E- banking là hoạt động bán lẻ” Tóm lại, khái niệm về dịch vụ ngân hàng bán lẻ trong ngân hàng thương mại hiện nay chưa thống nhất. Tuy nhiên, từ các cơ sở phân tích các khái niệm trên có thê đi đến định nghĩa về dịch vụ ngân hàng bán lẻ của ngân hàng thương mại như sau: “Dich vu ngân hàng ban lẻ tại ngân hàng thương mại là dich vụ ngân hàng cung ứng các sản phẩm dịch vụ tài chính tới từng cá nhân riêng lẻ thông qua mạng lưới chỉ nhánh hoặc việc khách hàng cá nhân có thé tiép cận trực tiếp với sản phâm dịch vụ ngân hàng thông qua các phương tiện thông tin, điện tử viễn thông nhằm thỏa mãn các nhu cau về tài chính.
Các dịch vụ ngân hang ban lẻ bao gồm các dịch vụ huy động vốn, cho vay thé chap, dich vu thẻ, thanh toán, ngân hàng điện tử và các dich vu khác kèm theo như bảo hiểm, tài khoản chứng khoản ”. Đặc điểm các sản phẩm dịch vụ ngân hàng bán lẻ e Doi tượng khách hàng và số lượng khách hàng Khách hàng của dịch vụ NHBL chủ yếu là các khách hàng cá nhân. Đặc điểm của đối tượng này là có sự phân hóa cao nên có thể chia thành nhiều nhóm theo nghề nghiệp, độ tuôi, thu nhập.Các nhóm khác nhau sẽ có khả năng tai chính, đặc điểm, sở thích và nhu cầu về sản phẩm dịch vụ khác nhau. Dân số Việt Nam đang có xu hướng trẻ hóa, nên nhóm đối tượng khách hàng này có số lượng rất lớn và tăng nhanh qua các năm trở lại đây.
Số lượng khách hàng lớn, nó liên quan đến toàn bộ quá trình tiêu dùng của xã hội.