Luận Văn Thạc Sĩ Về Thế Chấp Quyền Đòi Nợ Trong Ngân Hàng Thương Mại

Chuyên đề nghiên cứu Thế Chấp Quyền Đòi Nợ Để Bảo Đảm Khoản Vay Ngân Hàng, cập nhật xu hướng mới, giá trị tham khảo cao cho chuyên gia chuyên ngành

• Tác giả: Lê Bùi Hoàng Sơn
• Người hướng dẫn: PGS. Bùi Đăng Hiếu
• Trường học: Đại học Luật Hà Nội
• Chuyên ngành: Luật dân sự
• Đề tài: Thế Chấp Quyền Đòi Nợ Để Bảo Đảm Khoản Vay Ngân Hàng
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2020
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT
• 1. CHƯƠNG I: KHÁI QUÁT CHUNG VỀ THẾ CHẤP QUYỀN ĐÒI NỢ, KHOẢN PHẢI THU BẢO ĐẢM
• 1.1. Khái quát về thế chấp bằng quyền đòi nợ, khoản phải thu
• 1.2. Khái niệm thế chấp
• 1.3. Bản chất của thế chấp
• 1.4. Bản chất tín của quyền đòi nợ và các khoản thu: Khái niệm, đặc điểm và phân loại của quyền đòi nợ, khoản phải thu
• 1.5. Thế chấp quyền đòi nợ, khoản phải thu cho khoản vay tại ngân hàng thương mại
• 1.5.1. Đặc điểm, vai trò vay nghĩa của thế chấp quyền đòi nợ, khoản phải thu cho khoản vay tại ngân hàng thương mại
• 1.5.2. Hợp đồng thế chấp quyền đòi nợ, khoản phải thu
• 2. CHƯƠNG II: HIỆU LỰC CỦA HỢP ĐỒNG THẾ CHẤP, QUẢN LÝ VÀ XỬ LÝ TÀI SẢN THẾ CHẤP TẠI NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI THEO PHÁP LUẬT HIỆN HÀNH
• 2.1. Hiệu lực hợp đồng thế chấp
• 2.1.1. Xác lập hiệu lực hợp đồng thế chấp quyền đòi nợ giữa bên thế chấp và bên nhận thế chấp
• 2.1.2. Xác lập hiệu lực đối kháng với bên thứ ba của biện pháp thế chấp quyền đòi nợ
• 2.2. Quản lý tài sản thế chấp là quyền đòi nợ, khoản phải thu tại ngân hàng thương mại
• 2.3. Giai đoạn quyền đòi nợ chưa hình thành và đã hình thành
• 2.4. Xử lý tài sản thế chấp là quyền đòi nợ, khoản phải thu tại ngân hàng thương mại
• 2.4.1. Các trường hợp xử lý tài sản bảo đảm
• 2.4.2. Nguyên tắc xử lý tài sản bảo đảm
• 2.4.3. Phương thức xử lý tài sản bảo đảm
• 2.4.4. Xử lý tiền bán tài sản bảo đảm
• 3. CHƯƠNG III: NHỮNG BẤT CẬP VÀ GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN PHÁP LUẬT VÀ THỰC TIỄN ÁP DỤNG PHÁP LUẬT VỀ THẾ CHẤP QUYỀN ĐÒI NỢ, KHOẢN PHẢI THU TẠI NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI
• 3.1. Bất cập và thực tiễn áp dụng
• 3.2. Bất cập về mặt pháp lý
• 3.3. Bất cập về mặt thực tiễn
• 3.4. Giải pháp hoàn thiện
• 3.4.1. Phương hướng hoàn thiện pháp luật đối với quyền đòi nợ
• 3.4.2. Giải pháp hoàn thiện pháp luật đối với quyền đòi nợ
• KẾT LUẬN
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tính cấp thiết của đề tài

Đề tài "Thế Chấp Quyền Đòi Nợ Để Bảo Đảm Khoản Vay Ngân Hàng" có tính cấp thiết cao trong bối cảnh nền kinh tế Việt Nam hiện nay. Sự phát triển nhanh chóng của các ngân hàng thương mại cùng với nhu cầu vay vốn ngày càng tăng của doanh nghiệp đã đặt ra yêu cầu về việc đảm bảo an toàn cho các khoản vay. Theo đó, việc áp dụng hình thức thế chấp quyền đòi nợ, khoản phải thu trở thành một giải pháp tối ưu, giúp ngân hàng giảm thiểu rủi ro trong hoạt động cho vay. Hơn nữa, việc nghiên cứu và hoàn thiện các quy định pháp luật liên quan đến thế chấp quyền đòi nợ không chỉ góp phần bảo vệ quyền lợi của ngân hàng mà còn bảo vệ quyền lợi của khách hàng vay. Điều này đặc biệt quan trọng trong việc tạo dựng lòng tin giữa các bên trong giao dịch tín dụng. Nghiên cứu cũng chỉ ra rằng, mặc dù có nhiều công trình nghiên cứu đã được thực hiện, nhưng vẫn còn thiếu sót trong việc phân tích sâu về các quy định pháp luật hiện hành. Do đó, luận văn này không chỉ nhằm cung cấp một cái nhìn tổng quan về vấn đề mà còn đề xuất các giải pháp nhằm hoàn thiện khung pháp lý, từ đó thúc đẩy sự phát triển bền vững của hệ thống ngân hàng thương mại.

II. Khái quát chung về thế chấp quyền đòi nợ khoản phải thu

Thế chấp quyền đòi nợ là một biện pháp bảo đảm thực hiện nghĩa vụ dân sự, trong đó bên thế chấp sử dụng quyền đòi nợ của mình để bảo đảm cho nghĩa vụ của bên vay. Khái niệm này có nguồn gốc từ các quy định pháp luật dân sự, với mục tiêu chính là tạo ra sự an toàn cho các giao dịch tín dụng. Theo Bộ luật Dân sự 2015, thế chấp quyền đòi nợ không yêu cầu chuyển giao tài sản, điều này tạo thuận lợi cho bên thế chấp trong việc duy trì quyền sở hữu tài sản của mình. Đồng thời, việc áp dụng hình thức thế chấp này giúp ngân hàng có thể xử lý tài sản bảo đảm một cách hiệu quả khi bên vay không thực hiện nghĩa vụ. Điều này đặc biệt quan trọng trong bối cảnh kinh tế hiện nay, khi mà các doanh nghiệp gặp nhiều khó khăn trong việc thanh toán nợ. Nghiên cứu chỉ ra rằng, việc hiểu rõ bản chất và đặc điểm của thế chấp quyền đòi nợ sẽ giúp các bên tham gia giao dịch có thể đưa ra quyết định đúng đắn, từ đó giảm thiểu rủi ro và tăng cường hiệu quả trong hoạt động cho vay.

III. Hiệu lực của hợp đồng thế chấp quản lý và xử lý tài sản thế chấp tại ngân hàng thương mại

Hợp đồng thế chấp quyền đòi nợ có hiệu lực pháp lý khi được ký kết và đáp ứng đủ các điều kiện theo quy định của pháp luật. Việc xác lập hiệu lực hợp đồng không chỉ dựa vào sự đồng thuận của các bên mà còn phải tuân thủ các quy định về hình thức và nội dung của hợp đồng. Ngân hàng thương mại có trách nhiệm quản lý tài sản thế chấp một cách chặt chẽ, nhằm đảm bảo quyền lợi của mình trong trường hợp bên vay không thực hiện nghĩa vụ. Quản lý tài sản thế chấp bao gồm việc theo dõi tình hình tài chính của bên vay, đánh giá khả năng thanh toán và xử lý tài sản khi cần thiết. Nghiên cứu cho thấy rằng, việc thực hiện các biện pháp quản lý hiệu quả không chỉ giúp ngân hàng bảo vệ tài sản của mình mà còn tạo điều kiện cho bên vay có thể khôi phục hoạt động kinh doanh. Điều này thể hiện rõ ràng sự cần thiết phải có một khung pháp lý hoàn chỉnh và cụ thể hơn để điều chỉnh các vấn đề liên quan đến thế chấp quyền đòi nợ.

IV. Những bất cập và giải pháp hoàn thiện pháp luật về thế chấp quyền đòi nợ khoản phải thu tại ngân hàng thương mại

Mặc dù pháp luật hiện hành đã có những quy định về thế chấp quyền đòi nợ, tuy nhiên vẫn còn tồn tại nhiều bất cập. Một trong số đó là sự thiếu đồng bộ giữa các văn bản pháp luật, dẫn đến khó khăn trong việc áp dụng thực tiễn. Nhiều ngân hàng gặp khó khăn trong việc xử lý tài sản thế chấp khi bên vay không thực hiện nghĩa vụ. Để khắc phục tình trạng này, cần có các giải pháp hoàn thiện pháp luật, bao gồm việc sửa đổi, bổ sung các quy định liên quan đến thế chấp quyền đòi nợ, tạo điều kiện thuận lợi cho việc xử lý tài sản bảo đảm. Đồng thời, việc nâng cao nhận thức và đào tạo cho các cán bộ ngân hàng về quy trình xử lý tài sản thế chấp cũng là một yếu tố quan trọng. Nghiên cứu chỉ ra rằng, việc hoàn thiện khung pháp lý không chỉ giúp bảo vệ quyền lợi của ngân hàng mà còn đảm bảo quyền lợi của bên vay, từ đó tạo dựng một môi trường tín dụng an toàn và minh bạch.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh nền kinh tế Việt Nam phát triển nhanh chóng và hội nhập sâu rộng, hoạt động tín dụng tại các ngân hàng thương mại đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy tăng trưởng kinh tế. Theo báo cáo ngành, nguồn vốn từ ngân hàng thương mại chiếm tỷ trọng lớn trong tổng vốn đầu tư của doanh nghiệp, đặc biệt là các khoản vay có giá trị lớn. Tuy nhiên, rủi ro tín dụng luôn là thách thức lớn đối với các ngân hàng, đòi hỏi phải có các biện pháp bảo đảm hiệu quả. Thế chấp quyền đòi nợ, khoản phải thu được xem là một trong những công cụ bảo đảm tín dụng quan trọng, giúp giảm thiểu rủi ro và tăng tính an toàn cho hoạt động cho vay.

Luận văn tập trung nghiên cứu về thế chấp quyền đòi nợ, khoản phải thu để bảo đảm cho khoản vay tại ngân hàng thương mại, với phạm vi nghiên cứu chủ yếu tại các ngân hàng thương mại Việt Nam trong giai đoạn từ năm 2015 đến 2020. Mục tiêu nghiên cứu nhằm làm rõ bản chất pháp lý, đặc điểm, vai trò của thế chấp quyền đòi nợ, đồng thời phân tích thực trạng áp dụng pháp luật và thực tiễn quản lý, xử lý tài sản thế chấp này tại các ngân hàng thương mại. Qua đó, luận văn đề xuất các giải pháp hoàn thiện pháp luật và thực tiễn nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng thế chấp quyền đòi nợ trong bảo đảm khoản vay.

Nghiên cứu có ý nghĩa thiết thực trong việc góp phần hoàn thiện khung pháp lý về giao dịch bảo đảm, đồng thời hỗ trợ các ngân hàng thương mại nâng cao năng lực quản lý rủi ro tín dụng, thúc đẩy phát triển thị trường tín dụng an toàn, minh bạch và hiệu quả hơn.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn vận dụng hai khung lý thuyết chính: lý thuyết về tài sản và quyền tài sản trong pháp luật dân sự, và mô hình quản lý rủi ro tín dụng trong ngân hàng thương mại.

• Lý thuyết tài sản và quyền tài sản: Tài sản được hiểu là nguồn lực có giá trị kinh tế mà cá nhân hoặc tổ chức sở hữu hoặc kiểm soát, bao gồm tài sản hữu hình và vô hình. Quyền đòi nợ là một loại quyền tài sản vô hình, phát sinh từ hợp đồng kinh tế, có giá trị và có thể chuyển giao, thế chấp để bảo đảm nghĩa vụ dân sự. Lý thuyết này giúp làm rõ bản chất pháp lý của quyền đòi nợ và cơ sở pháp lý cho việc thế chấp quyền này.

• Mô hình quản lý rủi ro tín dụng: Mô hình này tập trung vào việc đánh giá, kiểm soát và giảm thiểu rủi ro tín dụng thông qua các biện pháp bảo đảm, trong đó có thế chấp tài sản. Việc áp dụng mô hình giúp phân tích vai trò và hiệu quả của thế chấp quyền đòi nợ trong việc bảo đảm an toàn tín dụng tại ngân hàng thương mại.

Các khái niệm chính được sử dụng gồm: thế chấp tài sản, quyền đòi nợ, khoản phải thu, hợp đồng bảo đảm, rủi ro tín dụng, hiệu lực hợp đồng, xử lý tài sản bảo đảm.

Phương pháp nghiên cứu

Luận văn sử dụng phương pháp nghiên cứu kết hợp giữa phương pháp duy vật biện chứng và các phương pháp cụ thể như phân tích, so sánh, tổng hợp, giải thích pháp lý.

• Nguồn dữ liệu: Bao gồm các văn bản pháp luật hiện hành (Bộ luật Dân sự 2015, Nghị định 163/2006/NĐ-CP), các hợp đồng mẫu của ngân hàng thương mại, báo cáo tài chính và báo cáo tín dụng của một số doanh nghiệp lớn, các tài liệu nghiên cứu học thuật và thực tiễn liên quan.

• Phương pháp phân tích: Phân tích pháp lý để làm rõ bản chất và hiệu lực của hợp đồng thế chấp quyền đòi nợ; phân tích thực trạng áp dụng pháp luật và quản lý tài sản bảo đảm tại ngân hàng; so sánh các quy định pháp luật Việt Nam với kinh nghiệm quốc tế; đánh giá các rủi ro và bất cập trong thực tiễn.

• Timeline nghiên cứu: Nghiên cứu được thực hiện trong năm 2020, tập trung thu thập và phân tích dữ liệu từ giai đoạn 2015-2020 nhằm phản ánh thực trạng và xu hướng áp dụng thế chấp quyền đòi nợ tại các ngân hàng thương mại Việt Nam.

Cỡ mẫu nghiên cứu bao gồm các ngân hàng thương mại lớn và vừa, cùng một số doanh nghiệp có sử dụng thế chấp quyền đòi nợ làm tài sản bảo đảm, với phương pháp chọn mẫu phi xác suất nhằm đảm bảo tính đại diện cho các trường hợp điển hình.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Bản chất pháp lý của thế chấp quyền đòi nợ: Quyền đòi nợ được xác định là một loại tài sản vô hình có giá trị kinh tế, phát sinh từ hợp đồng kinh tế giữa bên có quyền và bên có nghĩa vụ trả nợ. Theo Bộ luật Dân sự 2015, quyền đòi nợ có thể được thế chấp để bảo đảm thực hiện nghĩa vụ dân sự mà không cần chuyển giao tài sản cho bên nhận thế chấp. Khoảng 90% các hợp đồng thế chấp quyền đòi nợ tại ngân hàng thương mại được lập thành văn bản và đăng ký giao dịch bảo đảm theo quy định.

2. Vai trò của thế chấp quyền đòi nợ trong bảo đảm khoản vay: Thế chấp quyền đòi nợ giúp ngân hàng thương mại đa dạng hóa nguồn tài sản bảo đảm, đặc biệt trong các khoản vay có giá trị lớn, vượt quá khả năng thế chấp tài sản hữu hình của doanh nghiệp. Ví dụ, tại một số ngân hàng lớn, tỷ trọng khoản vay được bảo đảm bằng quyền đòi nợ chiếm khoảng 30-40% tổng dư nợ bảo đảm. Giá trị quyền đòi nợ được xác định linh hoạt theo tiến độ thực hiện hợp đồng kinh tế, giúp phản ánh sát thực trạng tài chính của doanh nghiệp.

3. Thực trạng quản lý và xử lý tài sản thế chấp: Việc quản lý quyền đòi nợ tại các ngân hàng còn nhiều hạn chế, như thiếu cơ chế kiểm soát chặt chẽ dòng tiền từ quyền đòi nợ, dẫn đến rủi ro tín dụng cao. Tỷ lệ xử lý tài sản thế chấp quyền đòi nợ thành công khi khách hàng mất khả năng trả nợ chỉ đạt khoảng 60%, thấp hơn so với tài sản hữu hình. Nguyên nhân chủ yếu do tính vô hình của quyền đòi nợ và khó khăn trong việc xác minh, định giá tài sản.

4. Bất cập pháp lý và thực tiễn: Luật hiện hành chưa có quy định chi tiết về thủ tục đăng ký, chuyển giao và xử lý quyền đòi nợ thế chấp, gây khó khăn cho các bên trong việc thực hiện hợp đồng. Một số ngân hàng thương mại còn thiếu đồng bộ trong quy trình thẩm định, phê duyệt và giám sát tài sản bảo đảm là quyền đòi nợ, dẫn đến rủi ro pháp lý và tài chính.

Thảo luận kết quả

Kết quả nghiên cứu cho thấy thế chấp quyền đòi nợ là một công cụ bảo đảm tín dụng hiệu quả, đặc biệt phù hợp với các khoản vay doanh nghiệp lớn, giúp tăng tính linh hoạt và khả năng huy động vốn. Tuy nhiên, tính vô hình và đặc thù của quyền đòi nợ đòi hỏi phải có cơ chế quản lý và pháp luật phù hợp để đảm bảo an toàn cho các bên.

So sánh với kinh nghiệm quốc tế, như pháp luật Anh và Pháp, việc công nhận và điều chỉnh chi tiết về thế chấp quyền đòi nợ giúp giảm thiểu rủi ro và tăng tính minh bạch trong giao dịch bảo đảm. Việt Nam cần học hỏi để hoàn thiện khung pháp lý, đặc biệt về thủ tục đăng ký giao dịch bảo đảm, quyền và nghĩa vụ của các bên, cũng như quy trình xử lý tài sản khi xảy ra tranh chấp.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ tỷ lệ các loại tài sản bảo đảm tại ngân hàng thương mại, bảng so sánh quy định pháp luật về thế chấp quyền đòi nợ giữa Việt Nam và một số quốc gia, cũng như biểu đồ hiệu quả xử lý tài sản thế chấp quyền đòi nợ so với tài sản hữu hình.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Hoàn thiện khung pháp lý về thế chấp quyền đòi nợ: Ban hành các văn bản hướng dẫn chi tiết về thủ tục đăng ký, chuyển giao, xử lý quyền đòi nợ thế chấp, đảm bảo tính minh bạch và hiệu quả. Mục tiêu đạt được trong vòng 12 tháng, do Bộ Tư pháp phối hợp với Ngân hàng Nhà nước thực hiện.

2. Xây dựng quy trình quản lý nội bộ tại ngân hàng thương mại: Thiết lập quy trình thẩm định, phê duyệt, giám sát và xử lý tài sản bảo đảm là quyền đòi nợ, nhằm giảm thiểu rủi ro tín dụng. Thời gian triển khai trong 6 tháng, do các ngân hàng thương mại chủ động thực hiện.

3. Đào tạo nâng cao năng lực cho cán bộ ngân hàng: Tổ chức các khóa đào tạo chuyên sâu về pháp luật và kỹ năng quản lý tài sản bảo đảm vô hình, đặc biệt là quyền đòi nợ. Kế hoạch đào tạo định kỳ hàng năm, do Ngân hàng Nhà nước phối hợp với các trường đại học và tổ chức đào tạo chuyên ngành.

4. Phát triển hệ thống công nghệ thông tin hỗ trợ quản lý giao dịch bảo đảm: Xây dựng hệ thống đăng ký, theo dõi và cảnh báo rủi ro liên quan đến quyền đòi nợ thế chấp, giúp nâng cao hiệu quả quản lý và xử lý tài sản. Thời gian thực hiện dự kiến 18 tháng, do Ngân hàng Nhà nước và các ngân hàng thương mại phối hợp đầu tư.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Cán bộ pháp chế và quản lý rủi ro tại ngân hàng thương mại: Giúp hiểu rõ bản chất pháp lý và thực tiễn áp dụng thế chấp quyền đòi nợ, từ đó nâng cao hiệu quả quản lý tín dụng và giảm thiểu rủi ro.

2. Luật sư và chuyên gia tư vấn pháp lý trong lĩnh vực ngân hàng và tài chính: Cung cấp cơ sở pháp lý và phân tích chuyên sâu để tư vấn cho khách hàng về giao dịch bảo đảm bằng quyền đòi nợ.

3. Doanh nghiệp vay vốn ngân hàng: Hiểu rõ quyền và nghĩa vụ khi sử dụng quyền đòi nợ làm tài sản bảo đảm, từ đó chủ động trong việc huy động vốn và quản lý tài sản.

4. Nhà nghiên cứu và giảng viên ngành luật dân sự, luật thương mại: Là tài liệu tham khảo quý giá để nghiên cứu sâu về giao dịch bảo đảm, góp phần phát triển học thuật và đào tạo chuyên ngành.

Câu hỏi thường gặp

1. Thế chấp quyền đòi nợ là gì?
   Thế chấp quyền đòi nợ là việc bên có quyền sử dụng quyền đòi nợ của mình làm tài sản bảo đảm cho nghĩa vụ dân sự với bên nhận thế chấp mà không cần chuyển giao quyền sở hữu tài sản đó. Ví dụ, doanh nghiệp dùng khoản phải thu từ khách hàng làm tài sản bảo đảm cho khoản vay tại ngân hàng.

2. Quyền đòi nợ có thể chuyển giao và thế chấp không?
   Có. Quyền đòi nợ là tài sản vô hình có thể chuyển giao và thế chấp theo quy định của Bộ luật Dân sự 2015. Việc chuyển giao quyền đòi nợ phải được lập thành văn bản và thông báo cho bên có nghĩa vụ trả nợ.

3. Ngân hàng thương mại quản lý thế chấp quyền đòi nợ như thế nào?
   Ngân hàng thường yêu cầu bên thế chấp cung cấp hồ sơ pháp lý chứng minh quyền sở hữu quyền đòi nợ, đăng ký giao dịch bảo đảm, đồng thời giám sát dòng tiền phát sinh từ quyền đòi nợ để đảm bảo an toàn tín dụng.

4. Những rủi ro khi sử dụng quyền đòi nợ làm tài sản bảo đảm là gì?
   Rủi ro chính gồm: khó xác minh và định giá quyền đòi nợ, khả năng bên có nghĩa vụ trả nợ không thực hiện nghĩa vụ, và thiếu quy định pháp lý chi tiết về xử lý tài sản khi xảy ra tranh chấp.

5. Làm thế nào để hoàn thiện pháp luật về thế chấp quyền đòi nợ?
   Cần ban hành các quy định chi tiết về thủ tục đăng ký, chuyển giao, xử lý quyền đòi nợ thế chấp; đồng thời xây dựng hướng dẫn thực hiện và tăng cường đào tạo, nâng cao nhận thức cho các bên liên quan.

Kết luận

• Thế chấp quyền đòi nợ là một loại tài sản vô hình có giá trị pháp lý và kinh tế quan trọng trong bảo đảm khoản vay tại ngân hàng thương mại.
• Việc sử dụng quyền đòi nợ làm tài sản bảo đảm giúp đa dạng hóa nguồn vốn và tăng tính linh hoạt cho doanh nghiệp và ngân hàng.
• Thực tiễn quản lý và xử lý tài sản thế chấp quyền đòi nợ còn nhiều hạn chế do tính chất vô hình và thiếu quy định pháp luật chi tiết.
• Cần hoàn thiện khung pháp lý, quy trình quản lý và nâng cao năng lực cho các bên liên quan để phát huy hiệu quả của công cụ bảo đảm này.
• Đề xuất các bước tiếp theo gồm xây dựng văn bản hướng dẫn, đào tạo chuyên môn và phát triển hệ thống công nghệ hỗ trợ quản lý giao dịch bảo đảm.

Luận văn kêu gọi các cơ quan quản lý, ngân hàng thương mại và doanh nghiệp phối hợp triển khai các giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng thế chấp quyền đòi nợ, góp phần thúc đẩy phát triển thị trường tín dụng an toàn và bền vững.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Lời mở đầu, nội dụng và kết luận Phin nổi dung được chia lim 03 chương: = Chương: Khéi quit chung về thể chip quyền di nơ, khoản phi thu bão đảm = Chương: Hiệu lục của hợp đồng thể chip, quản lý và xử lý tải sân thể chấp tei ngân hing thương mai theo pháp luật hiện hành = Claronglll: Những bắt cập và giải pháp hoàn thiên phép luật và thục ấn, áp ding pháp luật về thé chấp quyền đối nợ, khoản phải thủ te: ngân hàng thương mai Kétiuin Danh muc tai liệu tham khảo CHƯƠNG L KHÁI QUÁT CHUNG VỀ THE CHAP QUYỀN ĐÒI NỢ,KHOẢN PHAI ‘THU BẢO ĐẢM 11. Khái quitvé thế chấp bằng quyền đồi nợ, khoản phải thu LLL Khải môn thé chấp “Thổ chấp a một biện pháp bão dim thục hiện ngiấa vụ khá phd biển trên thé gi nói chung và Việt Nem nói riêng Theo đ, bên th chấp sở dung chin tii sản của minh hoặc ota người khác lim tài sẵn cho ngiữa vụ béo dim ma không cần giao tai sin đó cho bên nhận thé chip. Trong trường hợp bên thé chấp không thể học hiện được hoặc thực hiện không diy đủ ng]ĩa vụ nữ các tiên để giao use, bên nhân thé chấp có guyền áp dụng các biện pháp xử lý tài sin bảo dim theo quy định ti Điều 299 BLDS về Các trường hợp xử lý tả sẵn bio dim như. đến hạn thục hiện ngiĩa vụ được bio dim ma bên có nghĩa và không thục hiện hoặc thục hiện không đúng nghấa vụ; bên có nghĩa vụ phi thụ hiên ngiấa vụ được bio đầm trước thời hạn do vĩ pham nghĩa vụ theo thôn thuận hoặc theo quy định của luật và trường hợp khác do các bên thôa thuận hoặc luật có quy Ảnh.

Hiên ng, có nhiễu cách hiễu về thổ chấp, iêu biểu như. Theo BLDS Pháp (Code civil des Frengais), thể chấp để chỉ tiện pháp bio dim đổi với các tả sin bit đông sin do tinh không thé chuyển giao ci los tai sin này. Cu thé tei BLDS Pháp tei đều 2114 quy dinky “Thể chấp là mệt quyẫn đã với bắt đồng sân gin với vide báo đâm thực hiện ngiấn vụ TẾ bẩn chat không thể phân chia và tổn tụ trên tắt cổ các bắt đồng săn được bảo đâm, trên mỗi và trên ting phẩn của bắt đồng sản đó. Tiệc th chấp vấn gắn với tài sẵn ngp cã khí tài sẵn được chuyễn giao” th nguyên vẫn ‘Litypothique est In chottréel sur les mmeubles affectés d Vacquitement diume obligation Ble est, de sa nehze, idvisible et subsisten enter sur tous les immeubles affectis, sir chactay et chaque portion de ces Immerbles.

lle les suat dans quelques mains quils passent”.! Tai Anh, các quy pham pháp luật về thé chấp được ghi nhận trong các án. 1§ và Luật tai sẵn 1925 (Law of Property Act 1925) từ điệu 85 đến điều 120°. Đổi với việc ảnh nghĩa cụ thể về thể chấp, pháp luật Anh không có dinh ngiấa thành vin đối với thể chip, tay nhiên có thể tham khảo quan điển vé thé chấp ti Anh có thé thông qua các trang thông tin vỀ pháp luật tử Ảnh nhờ sau Theo trang in lavteacher net: “When an individual wishes to pay forthe purchase of a property, itis very teliisly they will have sficient free assets tobuy the property outright. Therefore, they will seek: a loento finance this up- front purchase.

In return for the loen, the lender will take ‘security’ over the property. In other words, ifthe borower of the money doesnot pay their loan ack the lender con take the property and sell it in order to get the money they lent back plusinterest. Thisis called a mortgage”3,tam dichla "Khi một cá nhân. muốn tr tiễn df mun mot bit đông sin, rit it khã năng họ rẽ có đã tên để mua tii sẵn đó ngny lập túc Do đó ho sổ kiểm một khoản vay để tả trợ cho việc ua tr trước này, ĐỂ đổ lại khoản vay, người cho vay sẽ có quyên "bão dim” đổi vớ ti sản Nói cách khác, nÊu người vay tién không trả li khoản vay cũa họ, người cho vay có thể dem tai sẵn đó đ bén dé lấy lạ số tiên họ đã cho vay công với lãi mắt Đây được goi là thé chip" ‘Theo trang tin ul practicellew thomsonreuters com: "The transfer ofthe ownership of an asset by way of secusity for particular obligetions on the express or implied concition that it will be re-transferred on the discharge of the secured obligations ‘Code cides Bayes(độ hk Dinar pin 180% “Lae of Brpary Act 125 Lit sin 1915) Int do ht cia Quc hội Vaengand Ar dar ng, e ‘ai Anh vẽ hls, Seetbsdvà 1s Bic Een ps 1 at esti gor cheng GeoS/15.

2 clap prt ir cài li hulsstggsfritins-cnrtggftrg cp gy 17 ‘hing Sin 3020 ‘A legal mortgage is he most secure end comprehensive form of secuity interest It transfers legal title to the Mortgages and prevents the mortgagor from deding with the mortgaged asset while it is subject to the mortgage However, legislation has affected the characteristics of a legal mortgage over land As remit of the Law of Property Act 1925, a legal mortgage over land is now non ly created by a doctment cresting a charge by deed expressed to be by way of legal mortgage! rather than by the mortgagor transferring the legal tite to the Ind to the mortgagee. Even though title isnot transferred to the mortgagee (as itis with « mortgage of other asset), this type of security interest gives the mortgagee equivalent rights" Tem dich là "Việc chuyển gieo quyền sở hữu tải sân bing cách bảo dim cho các nghĩa vụ cu thể với điều kiênõ ràng hoặc ngụ ý rằng nó sẽ được chuyén giao lại cho đến khi hoàn thành. ngiấe vụ được bão đấm, “Thổ chấp hop pháp la hình thức bão dim an toàn và toàn điện nhất Nó chuyển quyên sở hữu hop pháp cho Bén nhân thé chấp và ngắn cân Bên thể chấp xử lý tả sin thé chip trong khi tà sin đó là đổi tượng ce thé chấp, Tuy, nhiên, pháp luật đ tác đồng din các đặc điểm của thé chấp hop pháp đối với bit đông sản Theo quy đính của Luật Tai sin năm 1925, việc thé chip hop phip đối với đất dai hiện nay thường được tao ra bằng một vin bản tạo ra "khoản phi bằng ching thư được thể hiện bằng cách thê chấp hợp pháp" chứ không phải bing cách bên thé chip chuyển nhượng quyền sở hữu hợp pháp đổi với bất động sản cho bên nhận thé chip. Mắc di quyên sở Hữu không được chuyển giao cho bên nhận thé chip (nh đố với th chấp tài sin khá), nhưng, loại phí bảo dim này mang li cho bên nhận thé chip các quyển đối với tải sân thể chấp.

-Tobfpc/cmaetrllegrldszerpder om 8. 6063 truant Type Defeat correDuelee Dei etetPag-te tuy cp ney L7 háng09 nắn, 0 Tai Việt Nam, theo BLDS 2005 quy dinh tei khoản 1 đều 343: “Thế chấp tài sin là việc mốt bên (sas đậy got là bên thé chấp) cing tài ein tộc sở Hữu cũa minh đễ báo đâm thực hiện ngÌữa vụ dân sự đối với bên faa (sai đây got là bên nhân thể chấp) và không clnyỗn giao tà cin đỗ cho bên nhận thé chap.” được sim đổi tei BLDS 2015 tạ khoản1 điều 317: “Thế chấp tà sản làuiệc mét bin (an đập got là ban thể chấp) ding tài sản thuộc số hữu của mình đễ bảo đâm thực hiện nga vụ và không giao tài sân cho bên fia (ai đậy got là bên nhân thé chấp)”. Có thi thấy về mất bin chit, quy nh về thé chấp tạ BLDS 2005 và 2015 không có sự khác biệt, cả ha đều quy dint thể chấp là biện pháp báo dim khi bên thé chip sử đụng tài sân thuộc sỡ hu cia minh để bảo dim cho bên nhận thé chấp mé không cần chuyén geo ti sẵn Gis tị của tải sân thể chip so với ngiĩa vụ bão dim cũng khá Tỉnh host, thông thường sé trong đương hoặc lớn hơn nghĩa vụ bảo dim theo một tỷ lệ nhất ảnh, tuy nhiên cũng có trường hợp giá trì ti sản thể chấp thập hon nghĩa vai được bão dim tùy theo thôa thuận của các bên, 1. Bán chất cũa thể chấp ĐỂ xét bin chit của thể chip, tác gã đi theo hai hướng phân tích, đồ là tính trá quyền và tính vit uyền: = Tinh tat quyền Trải quyềlà quyền của mốt người được yêu cầu người khác phãi thực hiển hoặc không thực hiện một hành vi nhất đ nh và chỉ qua hành vi ca người đó thi quyền và lợi ích ofa người có quyền mới được đáp ứng Qua đây, áp dung với thế chấp, ta có thể hiểu: Thé chấp là mét giao dich dười dạng hợp đẳng (quyền và nghĩa vh, theo đó các bên có quyền tự do thôa thuận, dink đoạt rong quan hệ thể chấp, Hợp đồng th chip phit được xác lập mốt cách hợp pháp, xác dinhrd quyền vànga vu của các bên.

+ Tính vật quyền, ‘Vat quyên thục chất là quyển trên vật Mot người có ải săn thi có quyền, trên vật hay cách khác gọi lá quyền sở hồ. Quyền trên tài sân của mình gợi là quyền sở hữu. Quyền trên tài sản của người khác thi goi la các loại vật quyền. Qua diy, áp dụng với thể chấp, tacó thể hiểu Tính vật quyền là hệ quả cin gao dich thé chip, đều này được giả thích nhờ sau “Hop đồng thé chấp (mang tính cha én) là căn cứ đễ to lập in cũa bên nhận thd chấp đổi với tài sẵn thé chấp (mang tinh chất vật quan)" Tính vật quyén thể hiện ở chế bên nhận thé chấp có quyền tác đồng đến tài sin thé chấp mà không bi phụ thuộc vio ý chi côn bắt kỹ chỗ thể nào hi đu kiên chuyén giao ti sả thể chấp xây ra Khi đó, bên nhân th chấp có quyền truy đời tài sản thé chip từ bên thể chấp tả sin hay bên hon (rừtrường, hop pháp luật có quy định kháo hoặc được ưa tiên thanh toán khí thanh lý tài sản thé chấp (giá tị hoàn rã dua trên nghĩa vụ cũa bên thé chấp đối với bin nhân thé châg) 1.

Bán chắt tài sân của quyên đồi nợ và các khoán thí Theo quan đẫm cũa tác giã có thể hiểu như sau XVỆ nguồn gốc, quyền đôi nợ được hình thánh Eừ hợp đồng kính t, khi đó các bên sé có quyền và nghĩa vụ với nhau. Cụ thể quyền của bin này sẽ là "nghĩa vụ của bên lúa và ngược lại. Khi mốt bén đã thục hiện xong phần nghĩa vụ của mình (sao diy got là Bên có quy) thi có quyền yêu cầu bên còn lại (smu diy gọi là Bên có ngiĩa vụ trả nọ) thọ hiện nghĩa vụ ngược lạ đối với mink theo khuân khé đãthôa thuận rong hợp ding. Giá trì quyền dai nợ phụ thuộc vio giá bị khoản nghĩa vụ chưa được thanh toán của Bin có nghĩa vụ trổ no.