Chương 1 Tống quan về hơm thủy lực thề tích bánh răng ăn khớp trong biên dạng Xyclôït 1.1 Tống quan về bơm thủy lực thể tich biên dạng xyclôït ăn khớp trong Bơm thủy lực thể tích, bánh răng ăn khớp trong biển dang xydlôit lần đâu tiên dược phát minh béi M. Lill vao ném 1920 [1] với nguyên lý hoạt đông được ví như đông cơ Van. Do loại bơm này có ưu điểm kích thước nhỏ gọn, làm việc không Ôn, lưu lượng lớn hon ede loại bơn thuỷ lực thể tieh khác ing kích (hước nà trong những thập niên gân đây loại bơm này đã được sử đụng phổ biển trong hệ thống bôi trơn của động cơ đốt trang của õ tô và các phương tiện giao thông cũng như xe thi công cơ giới hiện đại |9, 10]. Ngoài 1a, loại bơm mày còn dược sử dụng trong các ngành oông nghiệp như công nghiệp bơm, công nghiệp xây dựng và trong các hệ thông thủy lực trung và lớn [2].
Dựa trên nguyên lý Tình thành biên đạng và đặc điểm ăn khép của cặp bánh răng 3Zyclôit mà loại bơm thủy lực nay được phân loại nu sau: + Bơm bánh răng xyclôit fin khớp ngoài được gọi là bơm Reols, biên dạng bính răng được hình thành trên cơ sở đường Epixylôit kết hợp với đường Hypöxyclðït [3, 4] + Bơm bánh răng xyel6it ăn khớp trong (được mã rả đrên hình 1.1), loại này lại được chia thành hai loại dó là bơm thủy lực thể tích Gerotor có biển dạng bảnh răng là đường Epixyclôit và bom thủy lưc thể tích 1Iypôgerotor có biên dạng bánh răng là đường Hypéxycléit [5, 6] a) Bom Epixyctait Hình 1.1 Bơm thủy luc thé tich bảnh răng ăn khớp trong với biên dạng lä họ đường Xycléit ø_ Cấu tạo của bơm bánh răng Xyclôft Bơm bánh răng Xyolôit được câu tạo từ các bộ phận chính đó là bánh răng trong và bảnh rằng ngoài, trục dẫn đông, gia đỡ. Trong đỏ có 2 bộ phân đó là bảnh răng trong va £ yên cơ sở nghiền của lý thuyết tà các tính loán ở chương2 và chương 3, chương này ãã tiễn hành chỗ tạo tực nghiệm một mẫu bơm từ đỏ tiên hành đo kiểm chủng sơ vớt ly thuyết tính loán. Từ thực nghiệm luận văn đã đưa ra quả trình thiết kê chế tạo bam thủy lực thể tích hành rằng Ăn khop trang Hypéxyclait thay thé cho loại bom bank rang tty lực thế tích bảnh răng ăn khỏp trong Epyxycldit trong dong cơ đất trong khí cần thay thể và bảo dưỡng, đẳng thời dua ra một số kết luận quan trọng của luận văn, Kết luận : Thân này trình bày các kết quá nghiên cứu của luận văn và để ra các hướng nghiền cứu để tiếp tạc hoàn thiện kết quả nghiên crứm. bánh rang ngoài được bô trí theo kiểu ăn khớp trong.2 mô tả câu tạo của loại bơm bánh răng thủy lực thể tích ăn khớp trong cỏ biên dạng là họ đường cong Xyclôit.
Bơm Hp6Gerotor dùng trong hệ thỗng bôi trơn động cơ ô tô Trong đỏ ` 1 Trục đồng cơ. 2- Bảnh rang trong; 3- Banh rang ngoại 4~ Giá +_ Võ khoang lảm việc chứa 2 bánh răng. Vỏ này phải đâm bảo kin khit với các bánh rang + Các bánh răng được chế tạo từ thép hợp kim và nhiệt luyện chỗng mài mòn. + Trục dẫn động gồm một trục chủ động nỗi với nguồn dân động thông qua một khớp.
noi + Các bộ phận chỉnh nêu trên cững như các bộ phận khác của bơm Gerotor được gắn trên vỏ của động cơ và sử dụng tôi đa các chỉ tiết tiêu chuẩn để dễ dàng thay thể và sửa chữa. s _ Nguyên lý hoạt động của bơm bánh răng xyclôít Do câu tạo của bơm bánh răng xyclôit bao gồm hai bánh răng là bánh răng trong và bánh răng ngoài có một biên dạng là các cung tròn biên dạng còn lại la đường Xyelôit. Hai bánh răng này được đặt lệch tâm nhau và được bổ trí với nhau theo kiểu ăn khớp trong. Theo đặc điểm ăn khớp của cặp bánh răng này, trong quá trình làm việc tât cả các cặp răng đổi tiếp cùng tham gia ăn khớp nên giữa hai điểm ăn khớp liên tiếp của hai bánh răng hình.
thành một khoang bơm.3 Nguyên lý hoạt động của bơm bánh rang xyclôit ăn khớp trong. 6 Do đó nguyên lý hoạt động của bơm thủy lực thể tích bánh răng biên dạng xyclôit an khớp trong này là làm việc dựa vào sự thay đổi thẻ tích các khoang bơm trong, quả trình ăn khớp của các cặp răng đổi tiếp. Khi thể tích của các khoang bơm tăng làm áp suất giảm tạo áp lực hút, khi thể tích của các khoang bơm giảm làm áp suất tăng tạo áp lực day [7].4 dưới đây mô tả nguyên lỷ hoạt đồng của bơm thủy lực thể tích bánh răng ăn khớp trong. họ bién dang xyclôit.
Trong quả trình bơm hoạt đông với giả thiết bánh răng trong quay theo chiều kim đồng hồ (hình 1.4 a), nhờ đặc điểm ăn khớp của cấp bánh răng nảy là tất cả các cập răng đối tiếp cùng tham gia ăn khớp, dẫn đẻn hình thành các khoang bơm. Dựa vào quy luật biến đôi thẻ tích các khoang bơm theo góc quay của trục dẫn động đề thiết kế cửa hút và cửa đây. Khi thể tích các khoang bom duoc ting dan lam áp suất trong bơm giảm dan tạo áp suất hút thì được bô trí cửa hút (Iình 1.4 b mô tả các vị trí của quả trình lưit tại cửa vào của bơm), Còn khi thể tích các khoang bơm giảm dần làm áp suât trong bơm tăng. lên tạo lên áp suất đầy thì được bô trí của ra (hình 1-4 e mô tả các vị trí của quả trình đầy ở cửa ra của bơm) + : Banh rang ngoài Bánh rồng trong ©, Ga trình hút § Cửa hút \ = Ceatly = b) Quá trình hút = — = a) Cửa hủt và cửa đẩy củabơm —_ ©) Qua trình aly Hình 1.4 Mô tả nguyên lý hoạt động của bơm trong một vòng 1.2 Các ứng dụng của bơm thủy lực thê tích bánh răng ăn khớp trong họ biên dạng Xyclôít a) Hệ thống bôi trơn làm mát trong động cơ đốt trong Bơm bánh răng Xyclôit so với các loại bơm khác như: bom piston, bom canh gạt, bom bánh răng thân khai và bơm trục vit thì bơm bánh răng xyclôit có nhiều tru điểm vượt trội hơn hẳn như: lưu lượng lớn, kích thước nhỏ gọn, làm việc m không có tiếng ồn, có độ ôn dinh va tin cay cao trong thời gian đài.
Do đó, mà bơm thủy lực thể tích bánh răng Xyclôit được ứng dụng rất rộng rãi và đến nay nó có thể được gọi là công nghệ nguồn của nhiều ngành công nghiệp khác nhau, trong đó phải kể đến ngành công nghiệp sản xuất động cơ đốt trong, máy nẻn của thiết bị máy lạnh, công nghiệp ôtô, xe máy, tàu thủy, hệ thông yên cơ sở nghiền của lý thuyết tà các tính loán ở chương2 và chương 3, chương này ãã tiễn hành chỗ tạo tực nghiệm một mẫu bơm từ đỏ tiên hành đo kiểm chủng sơ vớt ly thuyết tính loán. Từ thực nghiệm luận văn đã đưa ra quả trình thiết kê chế tạo bam thủy lực thể tích hành rằng Ăn khop trang Hypéxyclait thay thé cho loại bom bank rang tty lực thế tích bảnh răng ăn khỏp trong Epyxycldit trong dong cơ đất trong khí cần thay thể và bảo dưỡng, đẳng thời dua ra một số kết luận quan trọng của luận văn, Kết luận : Thân này trình bày các kết quá nghiên cứu của luận văn và để ra các hướng nghiền cứu để tiếp tạc hoàn thiện kết quả nghiên crứm. Theo tải liêu [33], hệ thông bôi trơn là tập hợp các phản tử có nhiệm vụ đưa dầu bôi trơn đến bẻ mặt làm việc của các chỉ tiết trong, quá trinh làm việc để đám bảo điều kiện làm igc bình thường của đông cơ cứng như tăng tuổi thọ của chỉ tiết. Thật vậy, khi động làm xúc giữa các bộ phận bị mon do tắc dụngcửa ủưg suất liên xúc hoặc £ ĐỂ mặt tiếp xúc lrượi tương đôi với nhan.
Môi Hong các bí giảm mòn là phải bồi trơn về mặt tiếp xúc, chất bôi trơn có thể là không khí (hôi tron khí tĩnh, khí đồng), chất lòng (dầu nhất, mước. Không thể vận hành và bảo quản lâu ngày mà không có bôi trơn. Hoàn thiện bôi trơn là phương pháp rẻ và anh nhật để lăng luôi thụ máy. Bồi trơn tong may và chỉ tiết máy có các chức năng chú.
me — Giam Ive ma sat, tie 18 1am tang hiéu suat may va nang cao tudi tho ctia chi tiét may. — Lam mắt các chỉ tiết may khi bị nóng do ma sát hoặc nhiệt sinh ra tit qua trinh dét nhiễn liệu. + Bảo vệ chỉ tt khối lan gì + Bão đảm độ kín khít của các chủ tiết máy chuyên động. — Liên tục làm sạch chỉ tiết (4o bụt băm và các hai kiủ loại bị mài môn trong quả trình làm việc) Trong động cơ đốt trong thi hệ thẳng bôi trơn có nhiệm vụ rất quan trong là bồi trơn các bể mặt rua sát, bảo vệ bề mặt kim loai, rửa đã các hạt kim loại bong ra đo các ruặt làm lập liếp xúc với nhan, nhằm làm kin giữa pislon và xilanh ngoài ra còn Iạo châm đầu giữa ặt ma sát để tránh mải mòn, tránh va đập trong động cơ khi động cơ làm việc, làm mat ding co, giúp cho động cơ làm việc tốt hơn và đàm bảo cho đông cơ làm việc ở nhiệt đô cho phép, cụ thể © Béi tron các bê mặt có chuyển động trượt tương đối với nước: nhằm giảm mìa sắt đo đỏ giám mai mòn và tăng tuổi thọ của các chỉ tiết.
© Giảm tẵn thÂt và tăng hiệu suất cử giới cũa động cơ: do giảm ma sài đẫn đến hiệu suat có ích của toàn động cơ tăng lân, vấn để này được chứng mình thông qua công thức tinh hiệu suất có ích của toàn động cơ như sau an Me = 1a a2) Trong do: Na : là tẳn thất cơ giới trong đông cơ. N, lả tổng công suất lý thuyết. Tìm là hiệu suất cơ giới. ni : 1ä hiệu suất của động cơ, Ne là hiệu suất có ích của toàn động cơ.
® Rữa sạch bỀ mặt ma sát của các chỉ tiết : Trên bề mặt ma sắt, trong quá trình làm việc Thường có các vảy rắn tróe ra khỏi bê mặt. Dẫu bôi trơn sẽ cuỗn trôi các vây tróc, san đó được giữ lai trong các phần tử lọc của hệ thẳng bồi trơn, tránh cho bể mặt ma sắt hị cảo xước.