CHƯƠNG 1: MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN LIÊN QUAN ĐẾN NHỮNG VẤN ĐỀ VỀ ĐÀM PHÁN VÀ KÝ KẾT HỢP ĐỒNG NHẬP KHẨU 1. Khái niệm, đặc điểm của hợp đồng nhập khẩu 1. Khái niệm về hợp đồng nhập khẩu Trong ihợp iđồng imua ibán inói ichung, iluôn iluôn icó iít inhất ihai ichủ ithể, iđó ilà i người imua ivà ingười ibán. iTheo ikhoản i8 iĐiều i3 icủa iLTM inăm i2005 ithì i“mua ibán i hàng ihoá” ilà ihoạt iđộng ithương imại, itheo iđó ibên ibán icó inghĩa ivụ igiao ihàng, ichuyển i quyền isở ihữu ihàng ihoá icho ibên imua ivà inhận ithanh itoán; ibên imua icó inghĩa ivụ i thanh itoán icho ibên ibán, inhận ihàng ivà iquyền isở ihữu ihàng ihoá itheo ithoả ithuận.
i HĐNK ilà ihợp iđồng imua ihàng ihoá itừ inước ingoài. Điều i28 icủa iLTM i2005: i“nhập ikhẩu ihàng ihoá” ilà iviệc ihàng ihoá iđược iđưa ivào i lãnh ithổ iViệt iNam itừ inước ingoài ihoặc itừ ikhu ivực iđặc ibiệt inằm itrên ilãnh ithổ iViệt i Nam iđược icoi ilà ikhu ivực ihải iquan iriêng itheo iquy iđịnh icủa ipháp iluật. i Cơ isở ipháp ilý icủa iviệc imua ihàng ihoá itừ inước ingoài ichính ilà iHĐNK ihàng ihoá. i HĐNK ihàng ihoá itrước ihết ilà imột ihợp iđồng imua ibán ihàng ihoá iquốc itế.
iDo iđó inó i mang iđầy iđủ iđặc itrưng icủa imột ihợp iđồng imua ibán ihàng ihoá. iNgoài ira ihợp iđồng i này icòn icó ithêm iyếu itố iquốc itế i- ilà iyếu itố ivượt ira ikhỏi iphạm ivi imột iquốc igia inên i nó icòn iphải ithoả imãn imột isố iyêu icầu ido iyếu itố inày iđòi ihỏi. iMột isố iCông iước iquốc i tế iđã iđịnh inghĩa ivề ihợp iđồng imua ibán ihàng ihoá icó iyếu itố iquốc itế inhư isau: i Theo iĐiều i1 i- iCông iước iViên i1980 ivề ihợp iđồng imua ibán ihàng ihoá iquốc itế: i “Công iước inày iáp idụng iđối ivới inhững ihợp iđồng imua ibán ihàng ihoá iđược iký ikết i giữa icác ibên icó itrụ isở ithương imại itại icác iquốc igia ikhác inhau”1. iNhư ivậy, icó ithể i thấy inhững ibiểu ihiện ichủ iyếu icủa iyếu itố inước ingoài itrong iHĐNK ihàng ihoá ilà: 1 Khoản 1 Điều 1 Công ước viên 1980.
8 Các ibên itham igia iký ikết iHĐNK ilà icác ithương inhân ivà icó itrụ isở ithương imại iở i các inước ikhác inhau. iVí idụ, iCông ity iViệt Nam iký iHĐNK iphân ibón ivới iCông ity icó i trụ iTM iở iThái iLan. Hàng ihoá i- iđối itượng icủa iHĐNK iđược idịch ichuyển iqua ibiên igiới iquốc igia i hoặc igiai iđoạn ichào ihàng ivà ichấp ithuận ichào ihàng icó ithể iđược ithiết ilập iở icác inước i khác inhau. iVí idụ, itrong iHĐNK itáo imà iCông ity i iViệt Nam iký ivới inhà iXK iTrung i Quốc ithì itáo isẽ iđược ichuyển itừ iTrung iQuốc ivề Việt Nam.
Nội idung icủa ihợp iđồng ibao igồm ichuyển iquyền isở ihữu ivề ihàng ihoá itừ inguồn i XK isang icho ingười iNK ivà icác inghĩa ivụ iphát isinh itừ iviệc ichuyển igiao iquyền isở ihữu i về ihàng ihoá itừ ingười iXK isang ingười iNK iở icác inước ikhác inhau. Đồng itiền ithanh itoán itrong iHĐNK iphải ilà ingoại itệ iđối ivới iít inhất ilà imột ibên i trong iquan ihệ ihợp iđồng. iVí idụ, itrong iHĐNK iký igiữa iCông ity iTNHH iTM ivà iXNK i Quốc iKhánh ivới imột iCông ity icủa iMỹ. iHai ibên ithoả ithuận iđồng itiền ithanh itoán ilà i USD ithì iUSD ilà ingoại itệ iđối ivới iCông ity inhập ikhẩu iViệt iNam.
Luật iđiều ichỉnh ihợp iđồng ilà iluật iquốc igia, icác iđiều iước iquốc itế ivà icác itập i quán iquốc itế ikhác ivề ithương imại. iluật inày icó ithể ilà iluật Việt Nam ihoặc iluật inước i XK ituỳ itheo iquy iđinh icủa icác ibên itrong ihợp iđồng. Đặc điểm của hợp đồng nhập khẩu So với hợp đồng mua hàng hoá trong nước, HĐNK có nhiều điểm khác biệt. Điều làm nên sự khác biệt đó chính là tính quốc tế của HĐNK.
Điểm khác biệt như sau: Về Chủ thể: ichủ ithể itham igia iHĐNK icó ithể ikhác inhau itheo icác iđịnh inghĩa i khác inhau itrong icác inguồn iluật ikhác inhau. iTheo iĐiều i24 iCông iước iViên i1980: i “Chủ ithể itham igia ihợp iđồng ilà inhững ibên itham igia iký ikết ihợp iđồng icó itrụ isở i thương imại ihay icó inơi icư itrú ithường ixuyên iở icác inước ikhác inhau”. iTrong ithực itế i của iViệt iNam, ichủ ithể icủa iHĐNK ilà inhà iNK itrong inước. iHọ ilà icác iCông ity ithuộc 9 i mọi ihình ithức isở ihữu, ithuộc icác ihình ithức ipháp ilý inhư iCông ity icổ iphần, iCông ity i TNHH, iCông ity itư inhân,… icó inhu icầu inhập ikhẩu ihàng ihoá itừ inước ingoài.
Về đối tượng của hợp đồng: inhập ikhẩu ilà ihàng ihoá. iĐối itượng icủa ihợp iđồng i được iquy iđịnh ikhác inhau itrong icác inguồn iluật ikhác inhau. iKhoản i2 iĐiều i3 iLTM i 2005: i“a. iHàng ihoá ilà itất icả icác iloại iđộng isản, ikể icả iđộng isản ihình ithành itrong i tương ilai.
iHàng ihoá icòn ilà inhững ivật igắn iliền ivới iđất iđai. iTuy inhiên, ihàng ihoá i đối itượng icủa iHĐNK ikhẩu iphải icó ithể iđược idi ichuyển ira ikhỏi ibiên igiới icủa imột i quốc igia ihoặc idi ichuyển ira ikhỏi ikhu ichế ixuất, ido iđó iđối itượng icủa iHĐNK iluôn i luôn iphải ilà icác iloại iđộng isản. iHàng ihoá ilà iđối itượng icủa iHĐNK iphải ilà inhững i hàng ihoá iđược iphép inhập ikhẩu ivào iViệt iNam, ikhông inằm itrong idanh imục ihàng ihoá i bị icấm inhập ikhẩu. Về Đông tiền thanh toán: iĐối ivới ihợp iđồng imua ibán itrong inước ithì iđồng itiền i thanh itoán ithường ilà inội itệ.
iTrong iHĐNK icác ibên icó ithể ilựa ichọn iđồng itiền ithanh i toán itheo ithoả ithuận icủa icác ibên ighi itrong ihợp iđồng, icó ithể ilà iđồng itiền icủa inước i xuất ikhẩu, icủa inước inhập ikhẩu ihoặc inước ithứ iba. iTuy inhiên itừ ilúc iký ikết iđến ikhi i thanh ilý ihợp iđồng ithường ilà imột iquãng ithời igian ikhá idài, ivì ivậy icó ithể iphát isinh i tranh ichấp itrong iviệc ithanh itoán ido ichênh ilệch itỷ igiá ihối iđoái. I Về Luật áp dụng iNguồn iluật iđiều ichỉnh iđối ivới iHĐNK icó ithể ilà iluật icủa ibên i nước iXK, iluật icủa ibên inước iNK, icũng icó ithể ilà iluật icủa inước ithứ iba itrung igian i hoặc ilà iáp idụng imột iCông iước iquốc itế inhư iCông iước icủa iLiên ihợp iquốc ivề ihợp i đồng imua ibán ihàng ihoá iquốc itế. iNgoài ira iHĐNK icòn ichịu isự iđiều ichỉnh icủa itập i quán ithương imại iquốc itế ivà ithậm ichí ilà ián ilệ i(tiền ilệ ipháp).
i Để itránh ihiện itượng i“xung iđột ipháp iluật” i- ilà ihiện itượng icó inhiều ihệ ithống i pháp iluật ikhác inhau icó ithể icùng itham igia iđiều ichỉnh imột iquan ihệ ipháp iluật i- ithì icác i bên iphải ithống inhất idẫn ichiếu imột inguồn iluật iđiều ichỉnh icụ ithể itrong iquá itrình iđàm i phán iký ikết ihợp iđồng. Những vấn pháp lý về đàm phán hợp đồng nhập khẩu Đàm iphán ilà ihành ivi ivà iquá itrình, imà itrong iđó ihai ihay inhiều ibên itiến ihành i thương ilượng, ithảo iluận ivề icác imối iquan itâm ichung ivà inhững iquan iđiểm icòn ibất i đồng iđể iđi iđến imột ithoả ithuận ithống inhất. Các ibên itham igia iđàm iphán icó iít inhất ihai ibên icó itrụ isở ikinh idoanh iđặt iở icác i quốc igia ikhác inhau. iDo icác ibên icó icác iquốc itịch ikhác inhau icho inên icó itính idân itộc i khác inhau.
iTrong iquá itrình iđàm iphán ikhông inhững ivì ilợi iích icủa iCông ity imà icòn i cả ivì ilợi iích iquốc igia. iCũng itừ isự ikhác ibiệt inày idẫn iđến isự ikhác ibiệt ikhác ivà icó i những itác iđộng itrực itiếp iđến ihoạt iđộng iđàm iphán ilàm icho ihoạt iđộng iđàm iphán i nhập ikhẩu itrở inên iphức itạp ivà ikhó ikhăn ihơn. Các ibên itham igia iđàm iphán inhập ikhẩu icó icác iquốc itịch ikhác ivà ithường isử i dụng ingôn ingữ iphổ ithông ikhác inhau. Các ibên itham igia iđàm iphán inhập ikhẩu, icó ithể ikhác inhau ivề ithể ichế ichính itrị, i và ikhi ikhác inhau ivề ithể ichế ichính itrị isẽ idẫn iđến isự ikhác inhau ivề iquan iđiểm, ilập i trường, itư itưởng ivà itính idân itộc iđược iđề icao.
Trong iquá itrình iđàm iphán icó isự igặp igỡ icủa icác ihệ ithống iluật ipháp ikhác inhau. Trong iđàm iphán inhập ikhẩu icó isự iảnh ihưởng igiữa icác inền ivăn ihóa, iphong itục i tập iquán ikhác inhau. Khi đàm phán về HĐNK, thường có rất nhiều vấn đề pháp lý phát sinh, ví dụ như chủ thể đàm phán, nguyên tắc đàm phán, thủ tục đàm phán,…. Dưới đây luận văn phân tích 3 vấn đề pháp lý chủ yếu là nguyên tắc đàm phán, hình thức đàm phán và quy trình đàm phán.
Nguyên tắc đàm phán hợp đồng nhập khẩu Đảm ibảo inguyên itắc itự ido itrong iđàm iphán:Xuất iphát itừ inguyên itắc itự ido icam i kết, ithỏa ithuận ivà itự ido iký ikết ihợp iđồng. iCó itự ido iđàm iphán imới icó itự ido iký ikết i hợp iđồng, imới icó itự ido icạnh itranh itheo icơ ichế ithị itrường. iSự itự ido iđàm iphán ivà iký 11 i kết ihợp iđồng ilà irất icần ithiết inhưng ikhông iphải ilà ituyệt iđối, imà iphải idựa itrên icơ isở i điều ichỉnh icủa ipháp iluật ivà icòn iđể ibảo iđảm ian itoàn ipháp ilý icho icác ibên iđối itác. Mời iđàm iphán:Việc igửi ilời imời ivà iviệc ichấp inhận ilời imời iđàm iphán ilà ibước i khởi iđầu icủa itiến itrình iđàm iphán icủa icác ibên itham igia i(bên iđề inghị ihoặc ibên ichấp i nhận iđề inghị).
iViệc ikhởi iđộng iban iđầu icho iviệc iđàm iphán icó ithể itrực itiếp ihay igián i tiếp ivà icó ithể iđược ithực ihiện iqua inhiều ihình ithức: ibằng ilời inói, iquảng icáo itrên icác i phương itiện itruyền ithông i(báo ichí, iphát ithanh, itruyền ihình), itờ irơi, iáp iphích, ipanô i quảng icáo, itập itài iliệu, ibrochures, icatalogues iv.v… iLời imời iđàm iphán ichỉ ilà ikhởi i động iban iđầu icủa imột iphía imuốn igiao idịch, inên ichưa iphải ivà ikhông inên ihiểu ilầm ilà i một iđề inghị iký ikết ihợp iđồng. iLời imời iđàm iphán ithường igói igọn inhững ithông itin icó i tính itổng ihợp ichung, ichưa ithật icụ ithể ivà icũng ichưa icó icam ikết iphát isinh iquyền ivà i nghĩa ivụ ipháp ilý igiữa icả ibên imời ivà ibên iđược imời.Vì ichưa icó igiá itrị ipháp ilý iràng i buộc, inên ibên imời iđàm iphán icó ithể irút ilại ihoặc ithay iđổi inội idung imời iđàm iphán i trong imọi itrường ihợp ikể, icả ikhi ibên iđược imời ichấp inhận ihay ichưa ichấp inhận ilời i mời iđàm iphán.Vì iđàm iphán ilà iđa idạng ivà ilà imột isự ithăm idò ithực itiễn, ithực ilực icủa i các ibên iđể ichọn ilựa iđối itác icó itính icách icạnh itranh iđể itiến iđến iký ikết ihợp iđồng, icho i nên imột ibên icó ithể iđồng ithời ihoặc ilần ilượt iđàm iphán ivới inhiều iđối itượng ikhác i nhau iđể itìm ikiếm icác iđiều ikiện ithuận ilợi, ihiệu iquả inhất icho imình ilà imột ithực itế i bình ithường, icần ithiết ivà ihợp ipháp.
