Luận văn thạc sĩ quản lý đổi mới phương pháp dạy học ở các trường trung học phổ thông huyện phù cát tỉnh bình định

Khám phá luận văn thạc sĩ về quản lý đổi mới phương pháp dạy học tại các trường trung học phổ thông huyện Phù Cát, tỉnh Bình Định.

• Tác giả: Nguyễn Văn Mừng
• Người hướng dẫn: PGS. Lê Quang Sơn
• Trường học: Đại học Quy Nhơn
• Chuyên ngành: Quản lý giáo dục
• Đề tài: Quản lý đổi mới phương pháp dạy học ở các trường trung học phổ thông huyện Phù Cát, tỉnh Bình Định
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2021
• Địa điểm: Quy Nhơn

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
• DANH MỤC CÁC BẢNG
• DANH MỤC CÁC SƠ ĐỒ, BIỂU ĐỒ
• MỞ ĐẦU
• Tính cấp thiết của đề tài
• Mục đích nghiên cứu
• Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• Giả thuyết khoa học
• Nhiệm vụ nghiên cứu
• Phương pháp nghiên cứu
• Cấu trúc luận văn
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA QUẢN LÝ ĐỔI MỚI PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC Ở TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG
• 1.1. TỔNG QUAN VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU
• 1.1.1. Các nghiên cứu ngoài nước
• 1.1.2. Các nghiên cứu trong nước
• 1.2. CÁC KHÁI NIỆM CHÍNH CỦA ĐỀ TÀI
• 1.2.1. Khái niệm quản lý giáo dục
• 1.2.2. Khái niệm PPDH
• 1.2.3. Đổi mới PPDH
• 1.2.4. Quản lý đổi mới PPDH
• 1.3. NHỮNG YÊU CẦU ĐỔI MỚI PPDH Ở TRƯỜNG THPT TRONG GIAI ĐOẠN HIỆN NAY
• 1.3.1. Mục đích của việc đổi mới PPDH ở trường THPT
• 1.3.2. Yêu cầu của việc đổi mới PPDH ở trường THPT
• 1.4. QUẢN LÝ ĐỔI MỚI PPDH Ở TRƯỜNG THPT
• 1.4.1. Tiếp cận quản lý sự thay đổi
• 1.4.2. Nội dung quản lý đổi mới PPDH ở trường THPT theo tiếp cận quản lý sự thay đổi
• 1.5. NHỮNG YÊU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN QUẢN LÝ ĐỔI MỚI PPDH Ở TRƯỜNG THPT
• 1.5.1. Những yếu tố khách quan
• 1.5.2. Những yếu tố chủ quan
• 1.6. TIỂU KẾT CHƯƠNG 1
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ ĐỔI MỚI PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC Ở CÁC TRƯỜNG THPT HUYỆN PHÙ CÁT, TỈNH BÌNH ĐỊNH
• 2.1. KHÁI QUÁT VỀ QUÁ TRÌNH KHẢO SÁT
• 2.1.1. Mục tiêu khảo sát
• 2.1.2. Nội dung khảo sát
• 2.1.3. Phương pháp khảo sát
• 2.1.4. Kế hoạch tổ chức khảo sát
• 2.2. KHÁI QUÁT VỀ TÌNH HÌNH KINH TẾ-XÃ HỘI VÀ GIÁO DỤC – ĐÀO TẠO CỦA HUYỆN PHÙ CÁT, TỈNH BÌNH ĐỊNH
• 2.2.1. Vị trí địa lí, điều kiện kinh tế - xã hội của huyện Phù Cát, tỉnh Bình Định
• 2.2.2. Tình hình Giáo dục và đào tạo của huyện Phù Cát
• 2.2.3. Tình hình Giáo dục cấp THPT của huyện Phù Cát
• 2.3. THỰC TRẠNG ĐỔI MỚI PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC CỦA GIÁO VIÊN Ở CÁC TRƯỜNG THPT HUYỆN PHÙ CÁT, TỈNH BÌNH ĐỊNH
• 2.3.1. Thực trạng sử dụng phương pháp dạy học của giáo viên
• 2.3.2. Thực trạng về thực hiện đổi mới PPDH của giáo viên
• 2.3.3. Đánh giá của học sinh về tính hiệu quả và những khó khăn của HS khi thực hiện đổi mới PPDH tại trường
• 2.4. THỰC TRẠNG QUẢN LÝ ĐỔI MỚI PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC Ở CÁC TRƯỜNG THPT HUYỆN PHÙ CÁT, TỈNH BÌNH ĐỊNH
• 2.4.1. Thực trạng quản lý khâu “rã đông”
• 2.4.2. Thực trạng quản lý khâu “thay đổi”
• 2.4.3. Thực trạng quản lý khâu “tái đóng băng”
• 2.4.4. Thực trạng quản lý các điều kiện phục vụ đổi mới PPDH
• 2.5. ĐÁNH GIÁ CHUNG
• 2.5.1. Thách thức
• 2.6. TIỂU KẾT CHƯƠNG 2
• 3. CHƯƠNG 3: CÁC BIỆN PHÁP QUẢN LÝ ĐỔI MỚI PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC Ở CÁC TRƯỜNG THPT HUYỆN PHÙ CÁT, TỈNH BÌNH ĐỊNH
• 3.1. NGUYÊN TẮC ĐỀ XUẤT CÁC BIỆN PHÁP
• 3.1.1. Đảm bảo tính kế thừa
• 3.1.2. Đảm bảo tính thực tiễn
• 3.1.3. Đảm bảo tính hệ thống và toàn diện
• 3.1.4. Đảm bảo tính hiệu quả
• 3.2. ĐỀ XUẤT CÁC BIỆN PHÁP QUẢN LÝ ĐỔI MỚI PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC Ở CÁC TRƯỜNG THPT HUYỆN PHÙ CÁT, TỈNH BÌNH ĐỊNH
• 3.2.1. Thống nhất về nhận thức và nhận diện chính xác nội dung đổi mới PPDH
• 3.2.2. Tổ chức bồi dưỡng nâng cao năng lực quản lý đổi mới PPDH cho CBQL và TTCM
• 3.2.3. Xây dựng quy chế, quản lý đổi mới nội dung sinh hoạt tổ chuyên môn
• 3.2.4. Chỉ đạo tăng cường ứng dụng CNTT trong dạy học
• 3.2.5. Tổ chức bồi dưỡng phương pháp học tập tích cực cho HS
• 3.2.6. Hoàn thiện cơ sở vật chất, thiết bị dạy học bộ môn
• 3.2.7. Đổi mới công tác kiểm tra – Đánh giá hoạt động chuyên môn
• 3.2.8. Xây dựng cơ chế khen thưởng, động viên, khuyến khích
• 3.3. MỐI QUAN HỆ GIỮA CÁC BIỆN PHÁP
• 3.4. KHẢO NGHIỆM TÍNH CẤP THIẾT VÀ TÍNH KHẢ THI CỦA CÁC BIỆN PHÁP
• 3.4.1. Mô tả quá trình khảo nghiệm
• 3.4.2. Kết quả khảo nghiệm
• 3.5. TIỂU KẾT CHƯƠNG 3
• KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ
• Về thực tiễn
• Xác lập các biện pháp quản lý đổi mới phương pháp dạy học ở các trường THPT huyện Phù Cát, tỉnh Bình Định
• Đối với Sở Giáo dục và Đào tạo Bình Định
• Đối với UBND huyện Phù Cát
• Đối với Phòng GD&ĐT huyện Phù Cát
• Đối với các trường THPT huyện Phù Cát
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC
• QUYẾT ĐỊNH GIAO ĐỀ TÀI LUẬN VĂN (bản sao)

Tóm tắt

I. Giới thiệu và tính cấp thiết của đề tài

Luận văn thạc sĩ này tập trung vào việc đổi mới phương pháp dạy học tại các trường THPT thuộc huyện Phù Cát, Bình Định. Đề tài nhấn mạnh sự cần thiết của việc cải cách giáo dục trong bối cảnh toàn cầu hóa, đặc biệt là việc chuyển đổi từ nền giáo dục định hướng nội dung sang định hướng phát triển năng lực học sinh. Nghị quyết số 29-NQ/TW của Đảng đã chỉ rõ yêu cầu đổi mới căn bản và toàn diện giáo dục, đáp ứng nhu cầu công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế. Phương pháp giảng dạy truyền thống không còn phù hợp, đòi hỏi sự thay đổi để nâng cao chất lượng giáo dục và phát triển toàn diện học sinh.

1.1. Bối cảnh và mục tiêu nghiên cứu

Nghiên cứu này được thực hiện trong bối cảnh giáo dục trung học phổ thông tại huyện Phù Cát đang đối mặt với nhiều thách thức trong việc áp dụng phương pháp dạy học mới. Mục tiêu chính của đề tài là đề xuất các biện pháp quản lý hiệu quả để thúc đẩy đổi mới phương pháp dạy học, từ đó nâng cao chất lượng giáo dục. Đề tài cũng nhằm giải quyết các vấn đề thực tiễn như sự thiếu đồng bộ trong triển khai đổi mới và sự hạn chế trong việc áp dụng công nghệ giáo dục.

1.2. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

Đối tượng nghiên cứu của đề tài là quản lý đổi mới phương pháp dạy học tại các trường THPT ở huyện Phù Cát, Bình Định. Phạm vi nghiên cứu bao gồm các trường THPT trong địa bàn huyện, với thời gian khảo sát từ năm 2017 đến 2020. Chủ thể của các biện pháp đề xuất là hiệu trưởng các trường THPT, với mục tiêu áp dụng các biện pháp quản lý trong giai đoạn 2021-2025.

II. Cơ sở lý luận về đổi mới phương pháp dạy học

Chương này trình bày cơ sở lý luận về đổi mới phương pháp dạy học và quản lý đổi mới phương pháp dạy học tại các trường THPT. Các khái niệm chính như quản lý giáo dục, phương pháp dạy học, và đổi mới phương pháp dạy học được phân tích chi tiết. Nghiên cứu cũng đề cập đến các yêu cầu và mục tiêu của việc đổi mới phương pháp dạy học trong giai đoạn hiện nay, nhấn mạnh sự cần thiết của việc phát triển kỹ năng giảng dạy và phương pháp học tập tích cực.

2.1. Khái niệm và yêu cầu đổi mới phương pháp dạy học

Đổi mới phương pháp dạy học là quá trình thay đổi cách thức giảng dạy để phù hợp với mục tiêu giáo dục mới, hướng đến phát triển năng lực và phẩm chất học sinh. Yêu cầu chính của việc đổi mới là tăng cường tính chủ động, sáng tạo của học sinh, đồng thời áp dụng công nghệ giáo dục để nâng cao hiệu quả giảng dạy. Các yếu tố như chương trình giảng dạy, kỹ năng giảng dạy, và đánh giá giáo dục cũng được xem xét để đảm bảo sự thành công của quá trình đổi mới.

2.2. Quản lý đổi mới phương pháp dạy học

Quản lý đổi mới phương pháp dạy học đòi hỏi sự tiếp cận hệ thống và toàn diện, từ việc xây dựng kế hoạch đến triển khai và đánh giá hiệu quả. Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý đổi mới bao gồm cả yếu tố khách quan như chính sách giáo dục và yếu tố chủ quan như năng lực của giáo viên và cán bộ quản lý. Nghiên cứu cũng nhấn mạnh vai trò của quản lý giáo dục trong việc thúc đẩy sự thay đổi và đảm bảo tính bền vững của các phương pháp dạy học mới.

III. Thực trạng quản lý đổi mới phương pháp dạy học tại huyện Phù Cát

Chương này phân tích thực trạng quản lý đổi mới phương pháp dạy học tại các trường THPT ở huyện Phù Cát, Bình Định. Kết quả khảo sát cho thấy, mặc dù đã có nhiều nỗ lực trong việc đổi mới phương pháp dạy học, vẫn còn nhiều hạn chế như sự thiếu đồng bộ trong triển khai, sự hạn chế trong việc áp dụng công nghệ giáo dục, và sự thiếu quan tâm đến việc phát triển kỹ năng thực hành của học sinh. Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý đổi mới bao gồm cả yếu tố khách quan như điều kiện kinh tế - xã hội và yếu tố chủ quan như năng lực của giáo viên và cán bộ quản lý.

3.1. Thực trạng đổi mới phương pháp dạy học

Kết quả khảo sát cho thấy, nhiều giáo viên đã nhận thức được sự cần thiết của việc đổi mới phương pháp dạy học, nhưng việc áp dụng vẫn còn hạn chế. Các phương pháp dạy học truyền thống vẫn chiếm ưu thế, trong khi các phương pháp hiện đại như học tập tích cực và ứng dụng công nghệ giáo dục chưa được triển khai rộng rãi. Học sinh cũng gặp nhiều khó khăn trong việc thích nghi với các phương pháp học tập mới, đặc biệt là trong việc phát triển kỹ năng thực hành và tư duy sáng tạo.

3.2. Thực trạng quản lý đổi mới phương pháp dạy học

Quản lý đổi mới phương pháp dạy học tại các trường THPT ở huyện Phù Cát còn nhiều bất cập. Các cán bộ quản lý chưa có sự tiếp cận hệ thống và toàn diện trong việc triển khai đổi mới. Các yếu tố như thiếu nguồn lực, thiếu sự hỗ trợ từ các cấp quản lý, và sự thiếu đồng bộ trong chính sách giáo dục đã làm giảm hiệu quả của quá trình đổi mới. Nghiên cứu cũng chỉ ra sự cần thiết của việc xây dựng các quy chế quản lý và cơ chế khen thưởng để thúc đẩy sự thay đổi.

IV. Đề xuất biện pháp quản lý đổi mới phương pháp dạy học

Chương này đề xuất các biện pháp quản lý nhằm thúc đẩy đổi mới phương pháp dạy học tại các trường THPT ở huyện Phù Cát, Bình Định. Các biện pháp được đề xuất dựa trên nguyên tắc đảm bảo tính kế thừa, tính thực tiễn, tính hệ thống và toàn diện, cũng như tính hiệu quả. Các biện pháp bao gồm việc thống nhất nhận thức về đổi mới, tổ chức bồi dưỡng năng lực cho cán bộ quản lý và giáo viên, xây dựng quy chế quản lý, tăng cường ứng dụng công nghệ giáo dục, và đổi mới công tác kiểm tra - đánh giá.

4.1. Nguyên tắc đề xuất biện pháp

Các biện pháp được đề xuất dựa trên các nguyên tắc cơ bản như đảm bảo tính kế thừa, tính thực tiễn, tính hệ thống và toàn diện, cũng như tính hiệu quả. Các nguyên tắc này nhằm đảm bảo rằng các biện pháp quản lý không chỉ phù hợp với thực tiễn giáo dục tại huyện Phù Cát mà còn có thể áp dụng rộng rãi trong các trường THPT khác. Nghiên cứu cũng nhấn mạnh sự cần thiết của việc xây dựng các quy chế quản lý và cơ chế khen thưởng để thúc đẩy sự thay đổi.

4.2. Các biện pháp cụ thể

Các biện pháp cụ thể bao gồm việc thống nhất nhận thức về đổi mới phương pháp dạy học, tổ chức bồi dưỡng năng lực cho cán bộ quản lý và giáo viên, xây dựng quy chế quản lý, tăng cường ứng dụng công nghệ giáo dục, và đổi mới công tác kiểm tra - đánh giá. Các biện pháp này nhằm tạo ra một môi trường giáo dục tích cực, nơi học sinh có thể phát triển toàn diện năng lực và phẩm chất. Nghiên cứu cũng đề xuất việc xây dựng các cơ chế khen thưởng để khuyến khích sự tham gia tích cực của giáo viên và học sinh trong quá trình đổi mới.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh toàn cầu hóa và sự phát triển nhanh chóng của khoa học công nghệ, đổi mới phương pháp dạy học (PPDH) trở thành yêu cầu cấp thiết nhằm nâng cao chất lượng giáo dục phổ thông. Tại huyện Phù Cát, tỉnh Bình Định, các trường trung học phổ thông (THPT) đang đối mặt với nhiều thách thức trong việc quản lý và triển khai đổi mới PPDH để đáp ứng mục tiêu phát triển năng lực và phẩm chất học sinh. Nghiên cứu được thực hiện trong giai đoạn 2017-2020 nhằm khảo sát thực trạng quản lý đổi mới PPDH tại các trường THPT trên địa bàn huyện, từ đó đề xuất các biện pháp quản lý phù hợp cho giai đoạn 2021-2025.

Mục tiêu nghiên cứu tập trung vào việc đánh giá nhận thức, năng lực của cán bộ quản lý (CBQL), giáo viên (GV) và học sinh (HS) về đổi mới PPDH; khảo sát thực trạng quản lý các khâu “rã đông”, “thay đổi” và “tái đóng băng” trong quá trình đổi mới; đồng thời đề xuất các giải pháp quản lý nhằm nâng cao hiệu quả đổi mới PPDH. Phạm vi nghiên cứu bao gồm 28 CBQL, 42 GV và 140 HS lớp 10, 11, 12 tại các trường THPT huyện Phù Cát.

Ý nghĩa nghiên cứu thể hiện qua việc cung cấp cơ sở khoa học cho các nhà quản lý giáo dục trong việc hoạch định chính sách, tổ chức bồi dưỡng nâng cao năng lực quản lý đổi mới PPDH, đồng thời góp phần nâng cao chất lượng dạy học, phát huy tính tích cực, chủ động và sáng tạo của HS, đáp ứng yêu cầu đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục phổ thông theo định hướng phát triển năng lực người học.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu dựa trên lý thuyết quản lý sự thay đổi của Kurt Lewin với mô hình ba giai đoạn: “rã đông” (unfreeze), “thay đổi” (change) và “tái đóng băng” (refreeze). Mô hình này giúp phân tích quá trình chuyển đổi trong tổ chức giáo dục, từ việc nhận diện nhu cầu thay đổi, triển khai các hoạt động đổi mới đến việc ổn định và duy trì kết quả đổi mới PPDH.

Ngoài ra, nghiên cứu áp dụng các khái niệm quản lý giáo dục, quản lý nhà trường và đổi mới PPDH theo định hướng phát triển năng lực học sinh. Các khái niệm chính bao gồm:

• Quản lý giáo dục: Hoạt động có ý thức của chủ thể quản lý nhằm sử dụng hiệu quả các nguồn lực giáo dục để đạt mục tiêu phát triển giáo dục.
• Phương pháp dạy học (PPDH): Tổng hợp các cách thức hoạt động của giáo viên và học sinh trong quá trình dạy học nhằm thực hiện nội dung dạy học.
• Đổi mới PPDH: Sự thay đổi cách dạy của giáo viên và cách học của học sinh theo hướng tích cực, chủ động, sáng tạo, phát huy năng lực tự học và vận dụng kiến thức vào thực tiễn.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp hỗn hợp kết hợp nghiên cứu lý thuyết và thực tiễn:

• Nguồn dữ liệu: Thu thập từ phiếu khảo sát CBQL, GV, HS; phỏng vấn sâu CBQL, GV; quan sát tiết dạy và hoạt động học; nghiên cứu hồ sơ lưu trữ, văn bản chỉ đạo đổi mới PPDH.
• Cỡ mẫu: 28 CBQL, 42 GV và 140 HS lớp 10, 11, 12 tại các trường THPT huyện Phù Cát.
• Phương pháp chọn mẫu: Lựa chọn mẫu ngẫu nhiên có chủ đích đảm bảo đại diện cho các trường THPT trên địa bàn.
• Phương pháp phân tích: Sử dụng thống kê mô tả (tính điểm trung bình, tỷ lệ phần trăm) để đánh giá nhận thức, thực trạng; phân tích nội dung phỏng vấn; so sánh kết quả khảo sát với các tiêu chuẩn lý thuyết và nghiên cứu trước đây.
• Timeline nghiên cứu: Khảo sát thực hiện từ năm 2017 đến 2020; phân tích và đề xuất biện pháp cho giai đoạn 2021-2025.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Nhận thức về đổi mới PPDH: Trung bình 85% CBQL và GV nhận thức đúng đắn về mục đích đổi mới PPDH, tuy nhiên chỉ khoảng 60% GV thực sự áp dụng các phương pháp dạy học tích cực trong giảng dạy. HS đánh giá 70% giờ học có tính tương tác và phát huy tính chủ động, nhưng vẫn còn 30% giờ học mang tính truyền thụ một chiều.

2. Thực trạng quản lý khâu “rã đông”: 75% CBQL cho biết đã tổ chức các buổi tập huấn, tuyên truyền về đổi mới PPDH, nhưng chỉ 55% GV cảm thấy được hỗ trợ đầy đủ để vượt qua “sức ỳ” trong thay đổi phương pháp giảng dạy.

3. Thực trạng quản lý khâu “thay đổi”: Việc phân công nhiệm vụ và tạo điều kiện vật chất cho GV đổi mới PPDH được đánh giá ở mức khá (điểm trung bình 3,1/4). Tuy nhiên, 40% GV phản ánh thiếu thời gian chuẩn bị bài giảng theo phương pháp mới và thiếu thiết bị dạy học hiện đại.

4. Thực trạng quản lý khâu “tái đóng băng”: Công tác kiểm tra, đánh giá và duy trì đổi mới PPDH chưa được thực hiện thường xuyên và đồng bộ, chỉ đạt mức trung bình 2,7/4. Việc khen thưởng, động viên GV đổi mới còn hạn chế, ảnh hưởng đến sự bền vững của đổi mới.

Thảo luận kết quả

Kết quả khảo sát cho thấy quản lý đổi mới PPDH tại các trường THPT huyện Phù Cát đã đạt được những bước tiến tích cực, đặc biệt trong việc nâng cao nhận thức và tổ chức tập huấn cho GV. Tuy nhiên, sự thiếu đồng bộ trong quản lý các khâu “rã đông”, “thay đổi” và “tái đóng băng” làm giảm hiệu quả đổi mới. So sánh với các nghiên cứu trong nước, tỷ lệ GV áp dụng phương pháp dạy học tích cực tại Phù Cát thấp hơn mức trung bình toàn quốc, phản ánh hạn chế về nguồn lực và năng lực quản lý.

Nguyên nhân chủ yếu là do hạn chế về cơ sở vật chất, thiết bị dạy học, thiếu thời gian và áp lực công việc khiến GV khó đổi mới phương pháp. Bên cạnh đó, công tác kiểm tra, đánh giá và khen thưởng chưa tạo động lực đủ mạnh cho GV duy trì đổi mới. Việc quản lý đổi mới PPDH cần được thực hiện theo mô hình quản lý sự thay đổi của Lewin, đảm bảo sự chuyển đổi liên tục và ổn định lâu dài.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ cột thể hiện tỷ lệ GV áp dụng PPDH tích cực theo từng năm, bảng tổng hợp điểm trung bình đánh giá các khâu quản lý đổi mới PPDH, giúp minh họa rõ nét các mặt mạnh và hạn chế trong thực trạng quản lý.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường bồi dưỡng nâng cao năng lực quản lý đổi mới PPDH cho CBQL và TTCM

   • Tổ chức các khóa tập huấn chuyên sâu về quản lý sự thay đổi và đổi mới PPDH hàng năm.
   • Mục tiêu: 100% CBQL và TTCM được đào tạo trong giai đoạn 2021-2023.
   • Chủ thể thực hiện: Sở GD&ĐT Bình Định phối hợp với các trường đại học sư phạm.

2. Xây dựng quy chế quản lý đổi mới nội dung sinh hoạt tổ chuyên môn

   • Ban hành quy định cụ thể về nội dung, tần suất và hình thức sinh hoạt chuyên môn nhằm thúc đẩy đổi mới PPDH.
   • Mục tiêu: 90% tổ chuyên môn thực hiện đúng quy chế trong năm học 2022-2023.
   • Chủ thể thực hiện: Hiệu trưởng các trường THPT.

3. Hoàn thiện cơ sở vật chất, thiết bị dạy học bộ môn

   • Đầu tư trang thiết bị hiện đại, đa phương tiện phục vụ đổi mới PPDH, ưu tiên các môn khoa học tự nhiên và công nghệ.
   • Mục tiêu: 80% phòng học bộ môn được trang bị đầy đủ thiết bị đến năm 2025.
   • Chủ thể thực hiện: UBND huyện Phù Cát phối hợp Sở GD&ĐT.

4. Đổi mới công tác kiểm tra – đánh giá hoạt động chuyên môn

   • Xây dựng hệ thống kiểm tra, đánh giá định kỳ, đa dạng hình thức đánh giá đổi mới PPDH và kết quả học tập của HS.
   • Mục tiêu: 100% trường THPT áp dụng hệ thống kiểm tra mới từ năm học 2022-2023.
   • Chủ thể thực hiện: Phòng GD&ĐT huyện Phù Cát.

5. Xây dựng cơ chế khen thưởng, động viên, khuyến khích đổi mới PPDH

   • Thiết lập các tiêu chí khen thưởng cụ thể cho GV và tổ chuyên môn có thành tích đổi mới PPDH xuất sắc.
   • Mục tiêu: Tăng 30% số GV được khen thưởng về đổi mới PPDH trong 3 năm tới.
   • Chủ thể thực hiện: Ban giám hiệu các trường THPT.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Cán bộ quản lý giáo dục

   • Lợi ích: Nắm bắt cơ sở lý luận và thực tiễn quản lý đổi mới PPDH, áp dụng mô hình quản lý sự thay đổi hiệu quả.
   • Use case: Xây dựng kế hoạch đổi mới PPDH tại trường, tổ chức bồi dưỡng nâng cao năng lực quản lý.

2. Giáo viên trung học phổ thông

   • Lợi ích: Hiểu rõ các phương pháp dạy học tích cực, cách thức đổi mới phương pháp giảng dạy phù hợp với đặc điểm học sinh.
   • Use case: Áp dụng các kỹ thuật dạy học mới, tăng cường tương tác và phát huy năng lực tự học của HS.

3. Nhà nghiên cứu giáo dục và sinh viên cao học ngành quản lý giáo dục

   • Lợi ích: Tham khảo mô hình nghiên cứu, phương pháp khảo sát và phân tích thực trạng quản lý đổi mới PPDH.
   • Use case: Phát triển đề tài nghiên cứu, luận văn thạc sĩ liên quan đến đổi mới giáo dục.

4. Các cơ quan quản lý giáo dục địa phương

   • Lợi ích: Đánh giá thực trạng và đề xuất chính sách hỗ trợ đổi mới PPDH phù hợp với điều kiện địa phương.
   • Use case: Xây dựng chương trình hỗ trợ, đầu tư cơ sở vật chất và tổ chức tập huấn cho GV, CBQL.

Câu hỏi thường gặp

1. Đổi mới phương pháp dạy học là gì và tại sao cần thiết?
   Đổi mới PPDH là sự thay đổi cách dạy của giáo viên và cách học của học sinh theo hướng tích cực, chủ động, sáng tạo nhằm phát triển năng lực toàn diện của người học. Đây là yêu cầu cấp thiết để nâng cao chất lượng giáo dục, đáp ứng yêu cầu công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế.

2. Lý thuyết quản lý sự thay đổi của Lewin áp dụng như thế nào trong quản lý đổi mới PPDH?
   Mô hình ba giai đoạn “rã đông”, “thay đổi” và “tái đóng băng” giúp nhà quản lý chuẩn bị tâm lý, triển khai đổi mới và duy trì kết quả đổi mới PPDH một cách có hệ thống và bền vững.

3. Những khó khăn chính trong quản lý đổi mới PPDH tại các trường THPT huyện Phù Cát là gì?
   Bao gồm sức ỳ trong nhận thức và thói quen của GV, thiếu thiết bị dạy học hiện đại, áp lực công việc, thiếu thời gian chuẩn bị bài giảng và công tác kiểm tra, đánh giá chưa đồng bộ.

4. Các biện pháp quản lý đổi mới PPDH hiệu quả cần tập trung vào những nội dung nào?
   Tăng cường bồi dưỡng năng lực quản lý, xây dựng quy chế sinh hoạt chuyên môn, hoàn thiện cơ sở vật chất, đổi mới công tác kiểm tra đánh giá và xây dựng cơ chế khen thưởng, động viên GV.

5. Làm thế nào để giáo viên có thể áp dụng hiệu quả các phương pháp dạy học tích cực?
   Giáo viên cần được đào tạo bài bản, có thời gian chuẩn bị bài giảng, được hỗ trợ về thiết bị và môi trường làm việc, đồng thời nhận được sự động viên, khích lệ từ nhà trường và các cấp quản lý.

Kết luận

• Quản lý đổi mới phương pháp dạy học ở các trường THPT huyện Phù Cát, tỉnh Bình Định đã đạt được những kết quả tích cực về nhận thức và tổ chức thực hiện, nhưng còn nhiều hạn chế về nguồn lực và công tác duy trì đổi mới.
• Áp dụng mô hình quản lý sự thay đổi của Lewin giúp hiểu rõ quá trình chuyển đổi và các bước cần thiết để đổi mới PPDH thành công.
• Các yếu tố khách quan như cơ sở vật chất, chương trình giáo dục và chính sách đã ảnh hưởng lớn đến hiệu quả quản lý đổi mới PPDH.
• Đề xuất các biện pháp quản lý cụ thể nhằm nâng cao năng lực CBQL, hoàn thiện điều kiện dạy học, đổi mới công tác kiểm tra đánh giá và xây dựng cơ chế khen thưởng.
• Nghiên cứu mở ra hướng đi cho các nhà quản lý giáo dục và giáo viên trong việc thực hiện đổi mới PPDH hiệu quả, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục phổ thông tại địa phương.

Next steps: Triển khai các biện pháp đề xuất trong giai đoạn 2021-2025, tổ chức đánh giá định kỳ và điều chỉnh phù hợp với thực tiễn. Các nhà quản lý và giáo viên được khuyến khích tham khảo nghiên cứu để áp dụng hiệu quả trong công tác đổi mới giáo dục.

Call-to-action: Các trường THPT và cơ quan quản lý giáo dục địa phương cần phối hợp chặt chẽ để thực hiện đồng bộ các giải pháp quản lý đổi mới PPDH, góp phần xây dựng nền giáo dục hiện đại, phát triển toàn diện năng lực học sinh.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Phần mở đầu - Phần nội dung gồm ba chƣơng: + Chƣơng 1: Cơ sở lý luận về quản lý đổi mới PPDH ở trƣờng THPT. + Chƣơng 2: Thực trạng quản lý đổi mới PPDH ở các trƣờng THPT 6 huyện Phù Cát, tỉnh Bình Định + Chƣơng 3: Các biện pháp quản lý đổi mới PPDH ở các trƣờng THPT huyện Phù Cát, tỉnh Bình Định. - Kết luận và khuyến nghị - Phụ lục - Tài liệu tham khảo 7 CHƢƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA QUẢN LÝ ĐỔI MỚI PHƢƠNG PHÁP DẠY HỌC Ở TRƢỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG 1. TỔNG QUAN VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU 1.

Các nghiên cứu ngoài nƣớc Lý thuyết lãnh đạo, quản lý sự thay đổi xuất hiện vào đầu thập kỷ 90 của thế kỷ XX. Cuối thập kỷ 90 của thế kỷ XX, khi tìm hiểu những khó khăn trong thực tế hoạt động quản lý, giáo sƣ J.Kotter trƣờng kinh doanh Harvard và một số cộng sự trong cuốn sách Dẫn dắt sự thay đổi [18] nêu quan điểm: + Thực tiễn lãnh đạo, quản lý sự thay đổi đòi hỏi phải vận dụng tổng hợp các trƣờng phái lý thuyết có liên quan khác nhau nhằm giúp cho ngƣời lãnh đạo, quản lý có tƣ duy, cách tiếp cận linh hoạt và rõ ràng hơn. + Môi trƣờng lãnh đạo, quản lý sự thay đổi, đòi hỏi ngƣời lãnh đạo, quản lý phải có tầm nhìn, khả năng thích ứng và năng lực lãnh đạo, quản lý sự thay đổi. + Lý thuyết lãnh đạo, quản lý sự thay đổi là sự kết hợp chặt chẽ của ba trƣờng phái lý thuyết: trƣờng phái phân tích, trƣờng phái học tập, trƣờng phái quyền lực.

Ở phƣơng Tây và một số nƣớc Đông Nam Châu Á, lý thuyết lãnh đạo, quản lý sự thay đổi đã và đang có giá trị lý luận và thực tiễn cao, trong vòng 10 năm trở lại đây đã trở thành tài liệu bồi dƣỡng về lý thuyết và kỹ năng quản lý ở nhiều nƣớc (trong đó có Việt Nam) cho các nhà lãnh đạo, quản lý trong lĩnh vực kinh tế, chính trị, quản lý xã hội và lãnh đạo, quản lý giáo dục. Trong cuốn “quản lý sự thay đổi’" [10], R.Heller đã nghiên cứu và chỉ ra tính cấp thiết của sự thay đổi trƣờng học, các bƣớc tổ chức thực hiện sự thay đổi, mô hình của trƣờng học thành công, v. 8 Ngoài ra, lý thuyết về quản lý sự thay đổi trong giáo dục đã đƣợc nhiều nhà khoa học, nhà quản lý quan tâm nghiên cứu: Bertie Everard [6], Bernt Davies, Linda Ellion [4]. Các nghiên cứu trong nƣớc Thực tiễn quản lý, giáo dục ở Việt Nam từ khi đất nƣớc tiến hành sự nghiệp đổi mới đến nay cho thấy nhu cầu thay đổi của các nhà trƣờng nói chung và sự thay đổi trong quản lý nói riêng ngày càng cấp thiết.

Những năm gần đây một số nhà nghiên cứu và làm công tác quản lý ở Việt Nam đã đề cập đến sự cần thiết phải thay đổi trong hoạt động dạy học để đáp ứng yêu cầu của thực tiễn giáo dục. Tiêu biểu là các công trình của tác giả Thái Duy Tuyên với công trình “Một số vấn đề đổi mới phƣơng pháp dạy học" [14], Phan Trọng Luận với bài viết "Đổi mới PPDH theo hƣớng hoạt động hoá ngƣời học" trong các bộ môn khoa học xã hội và nhân văn ở THPT [19], Quách Tuấn Ngọc, "Đổi mới phƣơng pháp dạy học bằng công nghệ thông tin. Xu thế của thời đại" [22]. Năm 2002, tác giả Lưu Xuân Mới có bài "Đổi mới phƣơng pháp dạy học nhằm nâng cao chất lƣợng và hiệu quả đào tạo" [20].

Hoàng Minh Thao, Hà Thế Truyền với “QLGD tiểu học theo định hƣớng công nghiệp hóa, hiện đại hóa” [23]; Công trình của tác giả Trần Kiểm “Tiếp cận hiện đại trong QLGD” [16]. Đặc biệt, tác giả Trần Ngọc Giao và cộng sự đã xây dựng “Tài liệu tập huấn chƣơng trình bồi dƣỡng cho Hiệu trƣởng trƣờng phổ thông theo liên kết Việt Nam- Singapore ” [14]. Trên tạp chí Giáo dục số 3/2005, tác giả Đặng Xuân Hải có bài viết: “Vận dụng lý thuyết quản lý sự thay đổi để chỉ đạo đổi mới phƣơng pháp dạy học trong các trƣờng đại học trong giai đoạn hiện nay” [9]. Trong cuốn “quản lý sự thay đổi” [8], tác giả Đặng Xuân Hải cũng đã cụ thể hóa “11 bƣớc của quá trình quản lý sự thay đổi”.

- “Quản lý đổi mới phương pháp dạy học môn Ngữ văn ở các trường 9 trung học phổ thông trên địa bàn thị xã An Nhơn, tỉnh Bình Định” (2019) của Phan Công Nhơn. - "Quản lý ứng dụng công nghệ thông tin trong dạy học ở các trường trung học phổ thông huyện Hoài Nhơn, tỉnh Bình Định theo hướng phát triển năng lực tự học cho học sinh" (2019) của Lê Thanh Nhân. - “Quản lý hoạt động dạy học theo hướng phát triển năng lực học sinh ở các trường trung học cơ sở trên địa bàn huyện Đồng Xuân, tỉnh Phú Yên” (2018) của Nguyễn Công Chơn. Nhìn chung tất cả các công trình nêu trên đều đã đề cập đến vấn đề đổi mới PPDH và quản lý đổi mới PPDH trong nhà trƣờng phổ thông hiện nay, và đã chỉ ra đƣợc sự cần thiết cũng nhƣ những nguyên nhân ảnh hƣởng đến quá trình thực hiện quản lý đổi mới PPDH.

Đồng thời cũng đã khẳng định đƣợc thay đổi nhà trƣờng và thay đổi quản lý đổi mới PPDH, đó là điều tất yếu trong sự phát triển của xã hội hiện nay. Tuy nhiên, chƣa có công trình nào nghiên cứu về quản lý đổi mới PPDH dạy học ở các trƣờng THPT huyện Phù Cát, tỉnh Bình Định. Vì vậy để góp phẩn nâng cao chất lƣợng quản lý đổi mới PPDH đạt hiệu qủa, tác giả chọn đề tài “Quản lý đổi mới phương pháp dạy học ở các trường THPT huyện Phù Cát, tỉnh Bình Định” để nghiên cứu. CÁC KHÁI NIỆM CHÍNH CỦA ĐỀ TÀI 1.

Khái niệm quản lý giáo dục 1. Khái niệm quản lý Khái niệm “quản lý” đƣợc hình thành từ rất lâu và cùng với sự phát triển của tri thức nhân loại cũng nhƣ nhu cầu của thực tiễn nó đƣợc xây dựng và phát triển ngày càng hoàn thiện hơn. Mọi hoạt động của xã hội đều cần tới quản lý. Hoạt động quản lý là hoạt động cần thiết phải thực hiện khi những con ngƣời kết hợp với nhau trong các nhóm, các tổ chức nhằm đạt mục tiêu chung.

Chính vì thế quản lý đƣợc hiểu bằng nhiều cách khác nhau trên cơ sở những quan điểm và các cách tiếp cận khác nhau. 10 - Cách tiếp cận theo thực tiễn: Trên cơ sở phân tích quản lý bằng cách nghiên cứu kinh nghiệm qua các trƣờng hợp cụ thể. Từ việc nghiên cứu những trƣờng hợp thành công hoặc thất bại, sai lầm ở các trƣờng hợp cá biệt của những ngƣời quản lý cũng nhƣ dự định của họ để giải quyết những vấn đề đặc trƣng, để từ đó giúp họ hiểu đƣợc phải làm nhƣ thế nào để quản lý có hiệu quả trong những hoàn cảnh tƣơng tự. - Cách tiếp cận theo lý thuyết hệ thống: cách tiếp cận này cho phép xem xét các hoạt động quản lý nhƣ một hệ thống hoàn chỉnh bao gồm những yếu tố và mối liên hệ tƣơng tác giữa các nhân tố để đạt đƣợc mục tiêu đã xác định.

- Cách tiếp cận theo thuyết hành vi: Dựa trên những ý tƣởng cho rằng quản lý là làm cho công việc hoàn thành thông qua con ngƣời. Do vậy việc nghiên cứu nên tập trung vào mối quan hệ giữa ngƣời với ngƣời. Nhƣ vậy, khái niệm “quản lý” là một khái niệm rất chung, tổng quát. Cho đến nay, có rất nhiều khái niệm khác nhau về “quản lý”.

Theo Đại Bách khoa toàn thƣ Liên Xô (1977): “Quản lý là chức năng của những hệ thống có tổ chức với bản chất khác nhau (xã hội, sinh vật, kỹ thuật), nó bảo toàn cấu trúc xác định của chúng, duy trì chế độ hoạt động, thực hiện những chương trình, mục đích hoạt động” [11]. Theo Hà Sĩ Hồ: “Quản lý là một quá trình tác động có định hướng (có chủ đích), có tổ chức, lựa chọn trong số các tác động có thể có, dựa trên các thông tin về tình trạng của đối tượng và môi trường, nhằm giữ cho sự vận hành của đối tượng được ổn định và làm cho nó phát triển tới mục đích đã định” [13]. Theo tác giả Trần Khánh Đức: “Quản lý là hoạt động có ý thức của con người nhằm định hướng, tổ chức, sử dụng các nguồn lực và phối hợp hành động của một nhóm người hay một cộng đồng người để đạt được các mục tiêu đề ra một cách hiệu quả nhất” [5]. Tác giả Trần Kiểm cho rằng: “Quản lý là những tác động của chủ thể 11 quản lý trong việc huy động, phát huy, kết hợp, sử dụng, điều chỉnh, điều phối các nguồn lực (nhân lực, vật lực, tài lực) trong và ngoài tổ chức (chủ yếu là nội lực) một cách tối ưu nhằm đạt mục đích của tổ chức với hiệu quả cao nhất” [17].

Các khái niệm về quản lý tuy khác nhau, song chúng có chung những dấu hiệu chủ yếu đó là: “Hoạt động quản lý được tiến hành trong một tổ chức hay một nhóm xã hội; hoạt động quản lý là những tác động có tính hướng đích; hoạt động quản lý là những tác động phối hợp nỗ lực của các cá nhân nhằm thực hiện mục tiêu của tổ chức” [17]. Từ những điểm chung của các quan niệm, khái niệm về “quản lý” trên, chúng tôi rút ra một định nghĩa khái quát: “Quản lý là sự tác động có định hướng, có chủ đích của chủ thể quản lý lên khách thể quản lý nhằm sử dụng có hiệu quả nhất các tiềm năng, các cơ hội của hệ thống để đạt được mục tiêu đặt ra trong điều kiện biến động của môi trường”. Khái niệm quản lý giáo dục Để tồn tại và phát triển, con ngƣời phải trải qua quá trình lao động, học tập. Và trong cuộc sống hàng ngày, con ngƣời nhận thức thế giới xung quanh, dần dần tích lũy đƣợc kinh nghiệm, từ đó nảy sinh nhu cầu truyền đạt những hiểu biết ấy cho nhau.

Đó chính là nguồn gốc phát sinh của hiện tƣợng giáo dục. Quản lý giáo dục trên cơ sở quản lý nhà trƣờng, là một bộ phận của quản lý xã hội, một loại hình quản lý đặc biệt phong phú. Cũng nhƣ khái niệm quản lý, quản lý giáo dục chƣa có khái niệm đồng nhất. Khái niệm quản lý giáo dục cũng có nhiều cách hiểu khác nhau.

Nghị quyết Hội nghị lần thứ hai Ban chấp hành Trung ƣơng Đảng khóa VIII đã viết: “Quản lý giáo dục là sự tác động có ý thức của chủ thể quản lý tới khách thể quản lý nhằm đưa hoạt động sư phạm của hệ thống quản lý giáo dục đạt tới kết quả mong muốn bằng cách hiệu quả nhất” [1].