Luận văn tìm hiểu cơ cấu tổ chức và hoạt động sản xuất kinh doanh tại cơ sở sản xuất nấm thanh hưng tại xã tiên hội huyện đại từ tỉnh thái nguyên

Luận văn phân tích cơ cấu tổ chức và hoạt động sản xuất kinh doanh tại cơ sở sản xuất nấm Thanh Hưng, xã Tiên Hội, huyện Đại Từ, tỉnh Thái Nguyên.

• Tác giả: Lâu Văn Vinh
• Người hướng dẫn: ThS. Nguyễn Thị Giang
• Trường học: Đại Học Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Phát Triển Nông Thôn
• Đề tài: Cơ Cấu Tổ Chức Và Hoạt Động Sản Xuất Kinh Doanh Tại Cơ Sở Nấm Thanh Hưng, Xã Tiên Hội, Huyện Đại Từ, Tỉnh Thái Nguyên
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2017
• Địa điểm: Thái Nguyên

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• DANH MỤC CÁC BẢNG
• DANH MỤC CÁC HÌNH
• DANH MỤC CÁC TỪ, CỤM TỪ VIẾT TẮT
• 1. PHẦN 1 MỞ ĐẦU
• 1.1. Sự cần thiết thực hiện nội dung thực tập
• 1.2. Mục tiêu cụ thể
• 1.2.1. Về chuyên môn
• 1.2.2. Về thái độ
• 1.2.3. Về kỹ năng sống, kỹ năng làm việc
• 1.2.3.1. Kỹ năng sống
• 1.2.3.2. Kỹ năng làm việc
• 1.3. Nội dung và phương pháp thực hiện
• 1.3.1. Nội dung thực tập
• 1.3.2. Phương pháp thực hiện
• 1.3.2.1. Phương pháp thu thập thông tin
• 1.3.2.1.1. Phương pháp thu thập thông tin thứ cấp
• 1.3.2.1.2. Phương pháp thu thập thông tin sơ cấp
• 1.3.2.2. Phương pháp phân tích số liệu
• 1.4. Các chỉ tiêu đánh giá
• 1.4.1. Các chỉ tiêu đánh giá kết quả sản xuất
• 1.4.2. Các chỉ tiêu phản ánh hiệu quả sản xuất của trang trại
• 1.5. Thời gian và địa điểm thực tập
• 1.5.1. Thời gian thực tập
• 1.5.2. Địa điểm thực tập
• 2. PHẦN 2 TỔNG QUAN TÀI LIỆU
• 2.1. Về cơ sở lý luận
• 2.2. Một số khái niệm liên quan đến nội dung thực tập
• 2.2.1. Khái niệm về tổ chức
• 2.2.2. Khái niệm cơ cấu tổ chức
• 2.2.3. Khái niệm cơ cấu tổ chức nhân sự
• 2.2.4. Tổ chức lao động và quá trình lao động
• 2.2.5. Những yêu cầu khi thiết kế cơ cấu tổ chức
• 2.2.6. Bản chất của cơ cấu tổ chức
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Cơ cấu tổ chức

Cơ cấu tổ chức của Cơ sở Nấm Thanh Hưng được thiết lập nhằm đảm bảo sự phối hợp hiệu quả giữa các bộ phận trong quá trình hoạt động sản xuất kinh doanh. Theo định nghĩa, cơ cấu tổ chức là hệ thống các nhiệm vụ, mối quan hệ báo cáo và quyền lực trong tổ chức. Sơ đồ cơ cấu tổ chức của cơ sở cho thấy rõ ràng các vị trí và mối quan hệ giữa các nhân viên, từ đó giúp quản lý và kiểm soát các hoạt động sản xuất. Việc thiết kế cơ cấu tổ chức cần phải phù hợp với mục tiêu phát triển của cơ sở, đồng thời linh hoạt để thích ứng với những thay đổi trong môi trường kinh doanh. Cơ sở cũng cần chú trọng đến việc nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực, từ đó tạo ra giá trị gia tăng cho sản phẩm nấm. Theo nghiên cứu, một cơ cấu tổ chức hợp lý sẽ giúp tăng cường sự liên kết giữa các bộ phận, từ đó nâng cao hiệu quả sản xuất và chất lượng sản phẩm.

1.1. Mô hình tổ chức

Mô hình tổ chức của Cơ sở Nấm Thanh Hưng được xây dựng dựa trên các nguyên tắc quản lý hiện đại. Mô hình này bao gồm các bộ phận như sản xuất, quản lý chất lượng, và phân phối. Mỗi bộ phận có nhiệm vụ cụ thể và được phân công rõ ràng, giúp tối ưu hóa quy trình sản xuất. Việc áp dụng mô hình này không chỉ giúp cơ sở nâng cao năng suất mà còn đảm bảo chất lượng sản phẩm nấm. Theo các chuyên gia, một mô hình tổ chức hiệu quả sẽ tạo ra môi trường làm việc tích cực, khuyến khích sự sáng tạo và cải tiến trong sản xuất. Điều này đặc biệt quan trọng trong ngành nông nghiệp, nơi mà sự thay đổi nhanh chóng của thị trường đòi hỏi các cơ sở sản xuất phải linh hoạt và thích ứng kịp thời.

II. Hoạt động sản xuất kinh doanh

Hoạt động sản xuất kinh doanh tại Cơ sở Nấm Thanh Hưng được thực hiện theo quy trình khép kín, từ khâu chuẩn bị nguyên liệu đến khâu tiêu thụ sản phẩm. Sản xuất nấm không chỉ đơn thuần là việc trồng và thu hoạch mà còn bao gồm các hoạt động như nghiên cứu và phát triển giống nấm, quản lý chất lượng sản phẩm, và xây dựng thương hiệu. Việc áp dụng công nghệ hiện đại trong sản xuất giúp cơ sở nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm. Theo thống kê, doanh thu từ kinh doanh nấm đã tăng trưởng ổn định trong những năm qua, góp phần cải thiện đời sống của người lao động tại địa phương. Hiệu quả kinh tế của hoạt động sản xuất được đánh giá qua các chỉ tiêu như giá trị sản xuất, giá trị gia tăng và lợi nhuận. Những chỉ tiêu này không chỉ phản ánh tình hình tài chính của cơ sở mà còn cho thấy khả năng cạnh tranh của sản phẩm trên thị trường.

2.1. Quy trình sản xuất

Quy trình sản xuất nấm tại Cơ sở Nấm Thanh Hưng bao gồm nhiều bước quan trọng. Đầu tiên, nguyên liệu như mùn cưa và bột dinh dưỡng được chuẩn bị và trộn theo tỷ lệ nhất định. Sau đó, hỗn hợp này được đưa vào các túi ni lông để cấy giống nấm. Quá trình cấy giống diễn ra trong môi trường kiểm soát nhiệt độ và độ ẩm, đảm bảo điều kiện tối ưu cho sự phát triển của nấm. Sau khoảng thời gian nhất định, nấm sẽ được thu hoạch và đưa vào tiêu thụ. Việc quản lý quy trình sản xuất một cách chặt chẽ không chỉ giúp nâng cao chất lượng sản phẩm mà còn giảm thiểu rủi ro trong sản xuất. Theo các chuyên gia, việc áp dụng công nghệ mới trong quy trình sản xuất sẽ giúp cơ sở tăng cường khả năng cạnh tranh và mở rộng thị trường tiêu thụ.

III. Phát triển nông nghiệp tại Thái Nguyên

Cơ sở Nấm Thanh Hưng không chỉ đóng góp vào sự phát triển kinh tế của địa phương mà còn góp phần vào sự phát triển chung của ngành nông nghiệp tại Tỉnh Thái Nguyên. Ngành nông nghiệp tại Thái Nguyên đang có những bước chuyển mình mạnh mẽ, với sự gia tăng trong sản xuất nông sản sạch và an toàn. Phát triển nông nghiệp bền vững là mục tiêu hàng đầu, nhằm đảm bảo an ninh lương thực và nâng cao đời sống người dân. Cơ sở sản xuất nấm là một trong những mô hình tiêu biểu cho sự chuyển đổi này, khi mà nấm trở thành một sản phẩm có giá trị kinh tế cao và được thị trường ưa chuộng. Việc phát triển các mô hình sản xuất nấm không chỉ tạo ra việc làm cho người dân mà còn góp phần bảo vệ môi trường, sử dụng hiệu quả các nguồn tài nguyên sẵn có.

3.1. Tình hình phát triển nghề trồng nấm

Nghề trồng nấm tại Thái Nguyên đang phát triển mạnh mẽ, với nhiều cơ sở sản xuất được hình thành. Sự phát triển này không chỉ đáp ứng nhu cầu tiêu thụ trong nước mà còn hướng tới xuất khẩu. Các cơ sở sản xuất nấm như Cơ sở Nấm Thanh Hưng đã áp dụng các công nghệ tiên tiến trong sản xuất, từ đó nâng cao chất lượng và sản lượng nấm. Theo thống kê, sản lượng nấm của tỉnh đã tăng đáng kể trong những năm gần đây, góp phần vào sự phát triển kinh tế địa phương. Việc phát triển nghề trồng nấm cũng giúp cải thiện đời sống của người dân, tạo ra nguồn thu nhập ổn định và bền vững.

Nội dung chính

Giới thiệu dự án

Nghề trồng nấm ăn và nấm dược liệu tại Việt Nam đang phát triển mạnh mẽ nhằm tận dụng hơn 40 triệu tấn phế phụ phẩm nông - lâm nghiệp mỗi năm. Theo báo cáo của Bộ Nông nghiệp & Phát triển Nông thôn (BNN & PTNT), sản lượng nấm cả nước đạt khoảng 115.000 tấn/năm với kim ngạch xuất khẩu đạt 25 - 30 triệu USD, song thị trường nội địa vẫn thường xuyên thiếu hụt nguồn cung nấm sạch vào các dịp lễ tết và cuối tuần (giá nấm tươi tại các đô thị lớn như Hà Nội, Hải Phòng dao động cao gấp 2 - 3 lần giá thành sản xuất).

Tuy nhiên, đa số cơ sở sản xuất quy mô vừa và nhỏ (SME) ở khu vực nông thôn đang gặp phải các điểm nghẽn nghiêm trọng (pain points):

• Mô hình cơ cấu tổ chức (CCTC) tự phát, thiếu phân định rõ ràng giữa quản lý kỹ thuật, nhân sự và thị trường, dẫn đến năng suất lao động thấp và tỷ lệ hao hụt phôi nấm cao.
• Quy trình kiểm soát sinh học bán tự động chưa được chuẩn hóa, gây rủi ro nhiễm khuẩn mốc xanh (Trichoderma spp.) và mốc đen trong giai đoạn ươm sợi.
• Quản trị tài chính và hạch toán chi phí trung gian ($IC$) chưa chi tiết, làm giảm hiệu suất sinh lời trên vốn đầu tư.

Đề tài khóa luận tốt nghiệp "Tìm hiểu cơ cấu tổ chức và hoạt động sản xuất kinh doanh tại cơ sở sản xuất nấm Thanh Hưng tại xã Tiên Hội, huyện Đại Từ, tỉnh Thái Nguyên" được thực hiện nhằm giải quyết các tồn tại trên thông qua các mục tiêu cụ thể:

1. Phân tích thực trạng và chuẩn hóa mô hình cơ cấu tổ chức quản lý trực tuyến cho cơ sở sản xuất nấm quy mô bán công nghiệp.
2. Tối ưu hóa quy trình kỹ thuật phối trộn dinh dưỡng, hấp thanh trùng áp suất cao và cấy chuyển phôi nấm Sò (Pleurotus ostreatus) và Mộc nhĩ (Auricularia auricula-judae).
3. Đánh giá toàn diện hiệu quả tài chính thông qua hệ thống chỉ tiêu kinh tế nông nghiệp: Giá trị sản xuất ($GO$), Giá trị gia tăng ($VA$), Chi phí trung gian ($IC$) và Tỷ suất sinh lời ($GO/IC$).
4. Đề xuất khung giải pháp nâng cao hiệu quả chuỗi cung ứng và mở rộng kênh phân phối nông sản an toàn.

Phạm vi và giới hạn nghiên cứu: Nghiên cứu thực nghiệm trực tiếp tại Cơ sở sản xuất (CSSX) nấm Thanh Hưng (xóm Tiên Trường 1, xã Tiên Hội, Đại Từ, Thái Nguyên) trên diện tích 7.000 $m^2$ trong chu kỳ sản xuất từ tháng 01/2017 đến tháng 05/2017, tập trung vào 2 chủng loại chủ lực là nấm Sò và nấm Mộc nhĩ.

---

Phân tích và thiết kế giải pháp

Phân tích hiện trạng

Tại địa bàn tỉnh Thái Nguyên, hoạt động sản xuất nấm hiện diện ở nhiều cấp độ, từ nông hộ nhỏ lẻ đến doanh nghiệp FDI công nghệ cao.

Tiêu chí so sánh	Hộ gia đình tự phát	Mô hình CSSX Thanh Hưng	Doanh nghiệp FDI (Công ty Phú Gia)
Quy mô mặt bằng	$100 - 300\ m^2$	$7.000\ m^2$ (Khu treo $2.000\ m^2$)	Công nghiệp tập trung quy mô lớn
Vốn đầu tư	$< 50$ triệu VNĐ	$557$ triệu VNĐ	$\approx 50$ tỷ VNĐ
Mức độ cơ giới hóa	Thủ công 100%	Bán tự động (Máy đảo, tải, đóng bịch)	Tự động hóa hoàn toàn (Đài Loan/Nhật Bản)
Kiểm soát thanh trùng	Nồi đun củi hở	Lò hơi thanh trùng áp suất ($100^\circ\text{C}$)	Phòng sạch vô trùng Class 10.000
Tỷ lệ nhiễm bệnh	$15% - 25%$	$< 5%$	$< 1.5%$

Theo phân tích yêu cầu MoSCoW:

• Must-have: Khử trùng triệt để phôi nấm ở $100^\circ\text{C}$ trong 14 - 16 giờ; phân định rõ 3 vị trí chức năng (Kỹ thuật, Lao động, Kế toán - Thị trường).
• Should-have: Dây chuyền tải mùn cưa tự động hóa khâu đóng túi $1.2 - 1.5\text{ kg}$; quy trình tưới ẩm phun sương điều áp.
• Could-have: Lò sấy nhiệt hồng ngoại bảo quản nấm khô vụ hè.
• Won't-have (giai đoạn này): Hệ thống phòng lạnh kiểm soát vi khí hậu tự động $24/7$ do chi phí CAPEX vượt ngân sách.

Thiết kế hệ thống tổ chức và sản xuất

Mô hình quản trị vận hành áp dụng cấu trúc trực tuyến (Line Structure), đảm bảo tính chỉ huy thống nhất, phản hồi nhanh và tinh gọn bộ máy:

Thông số kỹ thuật vận hành quy trình:

• Kích thước túi phôi: $25 \times 35\text{ cm}$, màng nilon chịu nhiệt Polypropylene (PP).
• Định mức nguyên liệu phối trộn: 450 kg mùn cưa ẩm + $20%$ cám ngô/gạo (nấm Sò) hoặc $23%$ cám (Mộc nhĩ) + $1.5%$ khoáng nhẹ ($CaCO_3$).
• Độ ẩm cơ chất chuẩn: $62% - 65%$, pH tối ưu: $6.5 - 7.0$.
• Áp suất lò hấp thanh trùng: Công suất 5.000 bịch/mẻ, duy trì $100^\circ\text{C}$ liên tục từ 14 đến 16 giờ.

class MushroomProductionBatch:
    def __init__(self, raw_sawdust_kg: float, mushroom_type: str):
        self.raw_sawdust = raw_sawdust_kg
        self.type = mushroom_type
        self.nutrition_ratio = 0.20 if mushroom_type == "Oyster" else 0.23

    def calculate_formula(self) -> dict:
        nutrition_powder = self.raw_sawdust * self.nutrition_ratio
        calcium_carbonate = self.raw_sawdust * 0.015
        total_dry_mass = self.raw_sawdust + nutrition_powder + calcium_carbonate
        water_needed = total_dry_mass * 1.35  # Target 65% moisture
        total_wet_mass = total_dry_mass + water_needed
        bags_produced = total_wet_mass / 1.35  # Avg 1.35kg per bag

        return {
            "Mùn cưa (kg)": round(self.raw_sawdust, 2),
            "Cám bổ sung (kg)": round(nutrition_powder, 2),
            "Bột nhẹ CaCO3 (kg)": round(calcium_carbonate, 2),
            "Sản lượng bịch phôi ước tính": int(bags_produced),
            "Lượng giống cấy cần (kg)": round(bags_produced / 40.0, 2)
        }

# Ví dụ thực nghiệm cho 1 mẻ trộn 450kg mùn cưa nấm Sò
batch = MushroomProductionBatch(450.0, "Oyster")
print(batch.calculate_formula())

---

Implementation và kết quả

Development Process & Kỹ thuật thâm canh

Quy trình sản xuất được chuẩn hóa thành 7 giai đoạn liên hoàn:

[Ủ mùn cưa 20-40 ngày] ➔ [Sàng lọc & Phối trộn cám] ➔ [Đóng túi PP 1.35kg] ➔ [Hấp thanh trùng 100°C/14-16h]
       ➔ [Cấy giống vô trùng] ➔ [Ươm sợi 25-30 ngày] ➔ [Treo giàn, Rạch bịch & Tưới ẩm thu hái]

1. Xử lý cơ chất: Mùn cưa cao su/keo tạo ẩm $65%$, ủ đống đảo khí định kỳ trong $20 - 40$ ngày nhằm phân giải bớt lignin và tanin.
2. Cơ giới hóa đóng túi: Dây chuyền băng tải đưa hỗn hợp vào máy đóng bịch định lượng tự động đạt năng suất 1.200 bịch/giờ, giảm $65%$ thời gian so với thủ công.
3. Cấy giống: Bịch phôi hạ nhiệt sau hấp thanh trùng 24 giờ được chuyển vào phòng cấy có đèn UV diệt khuẩn. Tỷ lệ cấy: 1 túi giống meo $0.5\text{ kg}$ cấy chuyển cho $30 - 40$ bịch phôi.
4. Ươm sợi và nuôi trồng: Xếp giàn ươm với khoảng cách $5 - 7\text{ cm}$. Sau 25 - 30 ngày, hệ sợi nấm (mycelium) ăn kín đáy bịch tạo khối trắng đồng nhất.
5. Kỹ thuật treo và chăm sóc: Treo dây 6 - 7 bịch/dây, cách mặt đất $15 - 20\text{ cm}$, khoảng cách giữa các dây $10 - 12\text{ cm}$. Tiến hành rạch 5 - 6 vết so le (dài $3 - 4\text{ cm}$, sâu $2 - 3\text{ mm}$). Nhà nấm bố trí luống đi $50\text{ cm}$ để thao tác thu hoạch.

{
  "protocol_parameters": {
    "sterilization": {
      "target_temperature_celsius": 100,
      "duration_hours": 15,
      "batch_capacity_bags": 5000
    },
    "incubation": {
      "duration_days": 28,
      "light_requirement": "Dark/Diffused",
      "mycelium_density_target": "Uniform White 100%"
    },
    "fruiting": {
      "relative_humidity_percent": "85-90%",
      "temperature_range_celsius": "18-24",
      "harvest_cap_diameter_cm": "2.0-2.5",
      "harvest_frequency": "Twice daily (Dawn/Dusk)"
    }
  }
}

Phân tích chi phí và hiệu quả kinh tế

Cơ cấu chi phí và tài chính của cơ sở sản xuất Thanh Hưng được thống kê chi tiết theo năm sản xuất 2016:

1. Vốn đầu tư trang thiết bị ban đầu (CAPEX)

STT	Thiết bị / Hạng mục	Số lượng	Đơn giá (VNĐ)	Thành tiền (VNĐ)	Khấu hao (Năm)	Chi phí phân bổ/năm (VNĐ)
1	Dây chuyền sàng, tải, đóng bịch	1 hệ thống	280.000.000	280.000.000	7	40.000.000
2	Nhà xưởng, lò hấp thanh trùng	1 hệ thống	150.000.000	150.000.000	10	15.000.000
3	Xe cải tiến vận chuyển	1 chiếc	1.000.000	1.000.000	2	500.000
4	Bình phun chuyên dụng	2 cái	500.000	1.000.000	5	200.000
5	Hệ thống cấp tưới phun sương	500 m	-	9.000.000	5	1.800.000
Tổng	Tổng mức đầu tư ban đầu			557.000.000		57.500.000

2. Chi phí biến đổi hàng năm (OPEX / Chi phí trung gian $IC$)

• Chi phí giống nấm:
  • Nấm Sò: $800\text{ kg} \times 25.000\text{ đ/kg} = 20.000.000\text{ VNĐ}$ (cung ứng 40.000 bịch).
  • Nấm Mộc nhĩ: $960\text{ kg} \times 25.000\text{ đ/kg} = 24.000.000\text{ VNĐ}$ (cung ứng 48.000 bịch).
  • Tổng chi phí giống: $44.000.000\text{ VNĐ}$.
• Chi phí nguyên vật liệu và nhân công:
  • Lao động trực tiếp: $720\text{ công} \times 150.000\text{ đ/công} = 108.000.000\text{ VNĐ}$ (chiếm $40,5%$ chi phí vận hành).
  • Nhiên liệu đốt (than cám): $14\text{ tấn} \times 1.400.000\text{ đ/tấn} = 19.600.000\text{ VNĐ}$.
  • Túi nilon PP: $1.200\text{ kg} \times 40.000\text{ đ/kg} = 48.000.000\text{ VNĐ}$.
  • Mùn cưa cơ chất: $144.000\text{ kg} \times 500\text{ đ/kg} = 72.000.000\text{ VNĐ}$.
  • Điện năng tiêu thụ: $933\text{ kWh} \times 1.500\text{ đ/kWh} = 1.400.000\text{ VNĐ}$.
  • Phụ phẩm dinh dưỡng và vôi sát trùng: $17.600.000\text{ VNĐ}$.
  • Tổng chi phí vận hành hàng năm ($IC + V$): $310.600.000\text{ VNĐ}$.

3. Các chỉ tiêu tài chính đạt được

Hạch toán kinh tế dựa trên sản lượng thu hoạch thực tế năm 2016:

• Tổng giá trị sản xuất ($GO$): $580.000.000\text{ VNĐ}$.
• Chi phí trung gian ($IC$): $202.600.000\text{ VNĐ}$.
• Giá trị gia tăng ($VA = GO - IC$): $377.400.000\text{ VNĐ}$.
• Tỷ suất $GO/IC$: $\frac{580.000.000}{202.600.000} \approx 2,86$ (đầu tư 1 đồng chi phí trung gian tạo ra 2,86 đồng giá trị sản phẩm).
• Năng suất lao động theo giá trị gia tăng ($VA/LĐ$): $\approx 53.900.000\text{ VNĐ/lao động/năm}$.
• Hiệu suất sử dụng đất ($GO/m^2$ canh tác): $\approx 290.000\text{ VNĐ/m}^2/\text{năm}$.

---

Đổi mới và đóng góp

1. Cơ giới hóa đồng bộ khâu xử lý cơ chất: Đưa dây chuyền sàng, tải và đóng bịch liên hoàn vào hoạt động giúp giảm $65%$ chi phí nhân công đóng phôi và nâng cao độ nén cơ chất đồng đều ($1.35\text{ kg} \pm 0.05\text{ kg}$), triệt tiêu hiện tượng xốp phôi gây nghẽn sợi.
2. Chuẩn hóa tỷ lệ dinh dưỡng theo công thức tối ưu: Phối trộn $20%$ cám ngô và $1.5%$ bột nhẹ giúp rút ngắn thời gian lan sợi từ $35$ ngày xuống còn $25 - 28$ ngày, tăng năng suất thể quả nấm Sò thêm $18,5%$.
3. Áp dụng mô hình tổ chức trực tuyến tinh gọn: Thiết lập quy chế phân định rõ quyền hạn - trách nhiệm giữa 3 vị trí chuyên trách, giải quyết dứt điểm tình trạng chồng chéo công việc, duy trì tỷ lệ nhiễm khuẩn ở mức an toàn dưới $5%$.
4. Phù hợp định hướng chính sách quốc gia: Hiện thực hóa các mục tiêu trong Quyết định số 439/QĐ-TTg và Quyết định số 2690/QĐ-BNN-KHCN về phát triển nấm ăn thành ngành nông sản công nghệ cao có giá trị gia tăng lớn.

---

Ứng dụng thực tế và triển khai

Chuỗi cung ứng và kênh phân phối

• Kịch bản vận hành thực tế: Nấm Sò tươi được thu hái 2 lần/ngày (sáng sớm 4h30 - 6h30 và chiều mát 16h30 - 18h00), đóng gói màng đục lỗ $0.5\text{ kg}$ và phân phối ngay trong ngày qua hệ thống xe khách tuyến Thái Nguyên - Hà Nội, đảm bảo độ tươi giòn và giữ giá trị thương phẩm cao nhất.
• Khả năng nhân rộng (Scalability): Mô hình có mức CAPEX $557$ triệu VNĐ, thời gian thu hồi vốn hoàn toàn sau $2,2$ năm, hoàn toàn khả thi để nhân rộng cho các hợp tác xã nông nghiệp tại các huyện miền núi phía Bắc có nguồn phế phẩm mùn cưa và rơm rạ dồi dào.

---

Hạn chế và hướng phát triển

Hạn chế tồn tại

• Kết cấu nhà nuôi trồng bằng tranh tre, bạt nilon đơn sơ, chưa chống chịu tốt với điều kiện thời tiết khắc nghiệt mùa mưa bão (dễ ẩm mốc và phát sinh ruồi giấm).
• Cơ sở chưa trang bị lò sấy thăng hoa hoặc buồng sấy nhiệt bán công nghiệp, phụ thuộc vào phơi nắng tự nhiên đối với nấm Mộc nhĩ, làm hạn chế khả năng chế biến sâu.

Hướng phát triển tiếp theo

• Ứng dụng công nghệ Internet of Things (IoT) với cảm biến đo ẩm độ đất và không khí tự động kích hoạt van tưới sương siêu âm.
• Đầu tư buồng sấy nhiệt hồng ngoại công suất $100\text{ kg/mẻ}$ nhằm đa dạng hóa sản phẩm nấm Mộc nhĩ và Linh chi sấy khô đạt chuẩn OCOP 3 sao.
• Thành lập Hợp tác xã liên kết bao tiêu phôi giống và thu mua nấm thương phẩm cho các hộ vệ tinh tại xã Tiên Hội.

---

Đối tượng hưởng lợi

• Sinh viên ngành Phát triển Nông thôn & Kinh tế Nông nghiệp: Hệ thống hóa số liệu thực nghiệm, phương pháp tính toán chỉ tiêu $GO, VA, IC$ và quy trình quản trị sản xuất thực tế.
• Chủ trang trại và Doanh nghiệp SME: Bản vẽ thiết kế mặt bằng phân khu $7.000\text{ m}^2$, định mức kinh tế kỹ thuật và mô hình cơ cấu tổ chức trực tuyến đã được chứng minh hiệu quả.
• Cán bộ Khuyến nông & Nhà hoạch định chính sách: Cung cấp cơ sở khoa học để xây dựng các đề án phát triển cụm công nghiệp - làng nghề trồng nấm bền vững tại địa phương.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Yêu cầu diện tích và suất đầu tư tối thiểu để triển khai mô hình là bao nhiêu?

Mô hình bán công nghiệp chuẩn yêu cầu diện tích tối thiểu $1.000 - 2.000\text{ m}^2$ (trong đó nhà nuôi trồng chiếm $60%$). Suất đầu tư ban đầu dao động từ $250 - 550$ triệu VNĐ tùy mức độ tự động hóa của máy đóng bịch và buồng hấp.

2. Làm thế nào để kiểm soát triệt để tỷ lệ nhiễm bệnh mốc xanh (Trichoderma)?

Cần tuân thủ 3 nguyên tắc: Khử trùng lò hấp đủ $100^\circ\text{C}$ duy trì tối thiểu 14 tiếng; phòng cấy vô trùng bằng đèn cực tím UV 30 phút trước khi thao tác; quét vôi tôi khử trùng toàn bộ nền đất định kỳ sau mỗi lứa thu hái.

3. Thời gian hoàn vốn (Payback Period) của dự án là bao lâu?

Với mức doanh thu trung bình $580$ triệu VNĐ/năm và lợi nhuận ròng sau khấu hao đạt $\approx 250$ triệu VNĐ/năm, thời gian thu hồi vốn đầu tư cố định ($557$ triệu VNĐ) là khoảng $2,2 - 2,5$ năm.

4. Thị trường đầu ra có rủi ro bị tồn ứ nấm tươi khi vào chính vụ không?

Để giảm áp lực giải phóng hàng tươi trong 3 - 4 ngày, cơ sở cần phân bổ cơ cấu: $60%$ sản lượng nấm Sò (tiêu thụ tươi hàng ngày) kết hợp $40%$ nấm Mộc nhĩ/Linh chi (phơi/sấy khô dự trữ bán vào các đợt giá cao điểm).

---

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Lâu Văn Vinh đã làm sáng tỏ mối liên hệ mật thiết giữa cơ cấu tổ chức quản lý khoa học với hiệu quả kinh tế - kỹ thuật trong sản xuất nông nghiệp công nghệ cao. Thông qua việc tối ưu hóa 7 bước công nghệ, cơ giới hóa khâu chế biến cơ chất và vận hành bộ máy trực tuyến tinh gọn, CSSX nấm Thanh Hưng đã khẳng định tính khả thi vượt trội với tỷ suất sinh lời $GO/IC = 2,86$, tạo việc làm thường xuyên cho lao động địa phương và góp phần chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông thôn bền vững.

Trích đoạn nội dung tài liệu

MỞ ĐẦU 1. Sự cần thiết thực hiện nội dung thực tập Trong những năm gần đây ở nƣớc ta, phong trào trồng nấm ăn đã phát triển khá mạnh trên nhiều địa phƣơng và đã sử dụng có hiệu quả các nguồn nguyên liệu phế phụ phẩm của ngành Nông – Lâm nghiệp để trồng nấm, tạo ra sản lƣợng nấm ăn các loại tƣơng đối lớn. Do đó đã góp phần giải quyết việc làm cho nhiều lao động, chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp nông thôn, cung cấp nguồn thực phẩm nấm ra thị trƣờng và làm tăng thu nhập, cải thiện đời sống ngƣời nông dân. Trong thực tế nhiều tổ chức cá nhân đã tiến hành sản xuất nấm ăn song kết quả còn thấp do nhiều nguyên nhân trong đó có nguyên nhân về cơ cấu tổ chức, để đáp ứng yêu cầu phát triển của nghề trồng nấm ăn và nâng cao năng suất, chất lƣợng nấm ăn cũng nhƣ đem lại hiệu quả kinh tế xã hội cao và bền vững thì các cơ sở sản xuất nấm cần phải có cơ cấu tổ chức, cơ cấu tổ chức sẽ góp phần quản lý nghiêm ngặt các quy trình sản xuất, thúc đẩy hoạt động sản xuất kinh doanh tốt hơn đem lại thu nhập cao và ổn định hơn, nâng cao vai trò trách nhiệm cho từng cán bộ, công nhân trong cơ sở sản xuất, tạo sự liên kết chặt chẽ với nhau bởi những mục đích xác định và hành động để đạt đến mục tiêu chung, góp phần phát triển giúp cho cơ sở đạt hiệu quả kinh tế cao, tăng thêm nông sản hàng hóa không chỉ đáp ứng nhu cầu tiêu thụ mà còn tạo ra nguồn thực phẩm sạch có nguồn gốc rõ ràng, dễ kiểm soát, tạo lòng tin cho ngƣời tiêu dùng và xây dựng nên thƣơng hiệu nấm làm tăng giá trị sản phẩm.

Để đáp ứng yêu cầu đó em đã chọn đề tài: “Tìm hiểu cơ cấu tổ chức và hoạt động sản xuất kinh doanh tại cơ sở sản xuất nấm Thanh Hưng tại xã Tiên Hội, huyện Đại Từ, tỉnh Thái Nguyên” làm khóa luận tốt nghiệp của mình. Mục tiêu cụ thể 1. Về chuyên môn - Nắm đƣợc cơ cấu tổ chức của cơ sở sản xuất nấm Thanh Hƣng. - Xác định những nhân tố ảnh hƣởng đến hiệu quả kinh tế của hoạt động sản xuất nấm của cơ sở.

- Biết cách làm một số công việc liên quan đến việc trồng và chăm sóc nấm sò. - Đánh giá hiệu quả sản xuất của cơ sở sản xuất nấm Thanh Hƣng. - Đề xuất một số giải pháp nhằm phát triển cơ sở sản xuất nấm Thanh Hƣng trên địa bàn xã Tiên hội, huyện Đại Từ, tỉnh Thái Nguyên. Về thái độ - Thực hiện nghiêm túc các nội quy, quy định cuả cơ sở sẩn xuất trong thời gian thực tập về thời gian, giao tiếp, sinh hoạt hàng ngày.

- Chủ động sẵn sàng trong các công việc hỗ trợ chủ cơ sở và các công nhân trong các hoạt động sản xuất kinh doanh nấm của cơ sở. Về kỹ năng sống, kỹ năng làm việc * Kỹ năng sống - Tự tin trong công việc, giao tiếp tốt sống hòa đồng thân tiện với ngƣời dân tại cơ sở. - Biết lắng nghe, quan sát và học hỏi từ nhữnng ngƣời khác. * Kỹ năng làm việc - Học đƣợc cách sắp xếp, bố trí thời gian công việc trong học tập, nghiên cứu, làm việc một cách khoa học.

- Nâng cao kỹ năng làm việc nhóm trong tập thể. Nội dung và phƣơng pháp thực hiện 1. Nội dung thực tập - Tìm hiểu điều kiện kinh tế - xã hội tại xã Tiên Hội và thôn Tiên Trƣờng 1 - Tìm hiểu quá trình hình thành và phát triển của cơ sở sản xuất nấm Thanh Hƣng -Tham gia vào hoạt động sản xuất nấm sò và một số công việc liên quan tại cơ sở - Nắm đƣợc cơ cấu tổ chức cơ sở sản xuất nấm - Đánh giá đƣợc hiệu quả kinh tế của cơ sở sản xuất nấm - Đề xuất một số giải pháp nhằm phát triển và nâng cao chất lƣợng và số lƣợng nấm tại cơ sở sản xuất nấm 1. Phương pháp thực hiện 1.

Phương pháp thu thập thông tin * Phương pháp thu thập thông tin thứ cấp - Phƣơng pháp thu thập thông tin thứ cấp là phƣơng pháp thu thập các thông tin, số liệu có sẵn thƣờng có trong các báo cáo khuyến nông hoặc các tài liệu đã công bố. Các thông tin này thƣờng đƣợc thu thập từ các cơ quan, tổ chức, văn phòng. - Trong phạm vi đề tài em thu thập các số liệu đã đƣợc công bố liên quan đến vấn đề nghiên cứu tại UBND xã Tiên Hội, xóm Tiên trƣờng 1 và cơ sở sản xuất nấm Thanh Hƣng. + Số liệu về điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội xã Tiên Hội, xóm Tiên trƣờng 1.

+ Số liệu thống kê của UBND xã thu thập ở trên báo, trên internet liên quan tới phát cơ cấu tổ chức của cơ sở sản xuất. * Phương pháp thu thập thông tin sơ cấp - Phương pháp PRA: PRA là một loạt các biện pháp tiếp cận và phƣơng pháp khuyến khích lôi cuốn ngƣời dân tham gia cùng chia sẻ thảo luận, phân n 4 tích kiến thức của họ về đời sống, điều kiện nông thôn để họ lập kế hoạch thảo luận cũng nhƣ thực hiện và giám sát, đánh giá. Đề tài này đã sử dụng các công cụ PRA sau: - Phỏng vấn trực tiếp: Tiến hành phỏng vấn trực tiếp đối với chủ cơ sở để tìm hiểu về quá trình triển khai, sắp xếp bố trí nhân lực và công việc tại cơ sở sản xuất nấm. Tìm hiểu vai trò của chủ cơ và các hoạt động của từng ngƣời trong tổ chức.

Tìm hiểu những thuận lợi, khó khăn và xu hƣớng thực hiện trong tƣơng lai. - Quan sát trực tiếp: Quan sát một cách có hệ thống các sự việc, sự vật, sự kiện với các mối quan hệ và trong một bối cảnh tồn tại của nó. Quan sát trực tiếp cũng là một phƣơng cách tốt để kiểm tra chéo những câu trả lời của ngƣời lao động tại cơ sở sản xuất kinh doanh. Trong quá trình nghiên cứu đề tài em sử dụng phƣơng pháp quan sát trực tiếp thực trạng công tác tổ chức và hoạt động sản xuất của cơ cở sản xuất nấm Thanh Hƣng.

Phương pháp phân tích số liệu - Phương pháp thống kê: Đƣợc coi là chủ đạo để nghiên cứu các mối quan hệ giữa các yếu tố đầu vào, đầu ra, qua đó đánh giá so sánh và rút ra những kết luận, nhằm đƣa ra các giải pháp có tính khoa học cũng nhƣ thực tế trong việc phát triển kinh tế cho cơ sở. - Phương pháp chuyên khảo: Dùng để thu thập và lựa chọn các thông tin, tài liệu, kết quả nghiên cứu trong và ngoài nƣớc có liên quan đến đề tài. Thông qua việc nghiên cứu để lựa chọn, kế thừa những gì tiến bộ vận dụng vào thực tiễn để quản lý nâng cao hiệu quả sản xuất của cơ sở sản xuất nấm. - Phương pháp hạch toán chi phí sản xuất kinh doanh: Phƣơng pháp này đòi hỏi ngƣời chủ quản lý cơ sở phải ghi chép tỷ mỷ, thƣờng xuyên, liên tục suốt trong quá trình sản xuất kinh doanh, nhằm biết đƣợc các yếu tố đầu vào, đầu ra n 5 từ đó biết đƣợc thu nhập của cơ sở sản xuất nấm trong một kỳ sản xuất kinh doanh, thông qua kết quả đó rút ra các kết luận nhằm định hƣớng cho kỳ tới.

Các chỉ tiêu đánh giá * Các chỉ tiêu đánh giá kết quả sản xuất + GO giá trị sản xuất (Gross Output Trong đó: Pi là giá trị sản phẩm thứ i; Qi khối lƣợng sản phẩm thứ i. Vậy GO là toàn bộ của cải vật chất và dịch vụ đƣợc tạo ra trong một thời gian, hay một chu kỳ sản xuất nhất định. Đối với cơ sở sản xuất nông nghiệp thƣờng ngƣời ta tính cho một năm (vì trong một năm thì hầu hết các sản phẩm nông nghiệp đã có đủ thời gian sinh trƣởng và cho sản phẩm) + VA giá trị gia tăng (Value Added) VA = GO - IC Trong đó: IC là chi phí trung gian (Intermediate Cost) IC Trong đó: Ci khoản chi phí thứ i. Vậy IC là toàn bộ chi phí vật chất thƣờng xuyên và các dịch vụ đƣợc sử dụng trong tất cả quá trình sản xuất của cơ sở nhƣ các chi phí: Giống, mùn cƣa, túi ni lông, các loại chi phí khác,… Hay VA = V + C + M Trong đó: V là chi phí lao động sống.

C là giá trị hoàn vốn cố định (hay trong kinh tế thƣờng gọi đó là khấu hao tài sản cố định) M là giá trị thặng dƣ. n 6 Vậy VA là chênh lệch giữa giá trị sản xuất với chi phí trung gian, nó phản ánh phần giá trị mới tăng thêm do kết quả hoạt động sản xuất kinh doanh của cơ sở sản xuất trong một thời gian, hay một chu kỳ sản xuất nhất định. * Các chỉ tiêu phản ánh hiệu quả sản xuất của trang trại + Hiệu quả sử dụng đất GO/m2 canh tác (Giá trị sản xuất sản phẩm trên 1m2 canh tác) VA/m2 canh tác (Giá trị gia tăng của sản phẩm trên 1m2 canh tác) + Hiệu quả sản xuất trên chi phí GO/IC (Tỷ suất giá trị nói lên chất lƣợng sản xuất kinh doanh của trang trại, với mức độ đầu tƣ một đồng chi phí trung gian thì sẽ tạo ra giá trị sản xuất là bao nhiêu lần). + Hiệu quả sử dụng lao động, năng suất lao động GO/LĐ (giá trị gia tăng do một lao động tạo ra) VA/LĐ (Giá trị tăng thêm trên lao động) 1.

Thời gian và địa điểm thực tập 1. Thời gian thực tập - Thời gian: Từ ngày 20 tháng 1 năm 2017 đến ngày 30 tháng 5 năm 2017. Địa điểm thực tập - Địa điểm: Xóm Tiên Trƣờng 1, xã Tiên Hội, huyện Đại Từ, tỉnh Thái Nguyên. n 7 Phần 2 TỔNG QUAN TÀI LIỆU 2.

Về cơ sở lý luận 2. Một số khái niệm liên quan đến nội dung thực tập 2. Khái niệm về tổ chức Tổ chức có thể đƣợc định nghĩa theo các cách khác nhau. Theo Ducan (1981), tổ chức là một tập hợp các cá nhân riêng lẻ tƣơng tác lẫn nhau, cùng làm việc hƣớng tới những mục tiêu chung và mối quan hệ làm việc của họ đƣợc xác định theo cơ cấu nhất định, tổ chức cũng đƣợc coi là một hệ thống các hoạt động do hai hay nhiều ngƣời phối hợp hoạt động với nhau nhằm đạt đƣợc mục tiêu chung.

Theo định nghĩa này tổ chức bao gồm các yếu tố cấu thành sau: + Những ngƣời trong tổ chức đều phải làm việc hƣớng tới một mục tiêu chung của tổ chức. + Phối hợp các nỗ lực của những con ngƣời trong tổ chức là nền tảng tạo nên tổ chức.