CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ Ý ĐỊNH SỬ DỤNG ỨNG DỤNG ĐẶT ĐỒ ĂN 1. Tổng quan tình hình nghiên cứu 1. Các nghiên cứu nước ngoài Tác giả thực hiện nghiên cứu nhằm khám phá về Đổi mới cá nhân, Sự tin tưởng, Nhận thức sự hữu ích, Nhận thức tính dễ sử dụng và ý định sử dụng các ứng dụng giao đồ ăn thông qua thử nghiệm mô hình chấp nhận công nghệ mở rộng. Bằng cách sử dụng Google Forms, dữ liệu được thu thập trong khoảng thời gian hai tuần từ những người Hàn Quốc đã có kinh nghiệm sử dụng các ứng dụng giao đồ ăn trên thiết bị di động.
Tổng cộng có 296 câu trả lời đã được sử dụng để kiểm tra các giả thuyết. Kết quả cho thấy Đổi mới cá nhân có tác động tích cực đến Nhận thức tính dễ sử dụng. Niềm tin đã được xác định có ảnh hưởng tích cực đến Nhận thức sự hữu ích và Nhận thức tính dễ sử dụng. Các biến Nhận thức sự hữu ích và Nhận thức tính dễ sử dụng có ảnh hưởng đáng kể đến ý định sử dụng các ứng dụng giao đồ ăn.
Nghiên cứu cung cấp ý nghĩa thực tế bằng cách gợi ý rằng tính dễ sử dụng với các ứng dụng giao đồ ăn đáng được xem xét thêm trong các nghiên cứu tiếp theo. Nhận thức tính dễ sử dụng đã được chứng minh là một yếu tố quan trọng trong việc gia tăng ý định sử dụng các ứng dụng giao đồ ăn và có thể giúp tác động đến việc tạo ra các chiến lược để tăng cường sử dụng liên tục (An và cộng sự, 2023) [11]. Nghiên cứu nhằm xem xét các yếu tố ảnh hưởng đến ý định sử dụng các ứng dụng giao đồ ăn trực tuyến bằng điện thoại thông minh của khách hàng. Các yếu tố được kiểm tra trong nghiên cứu dựa trên lý thuyết hợp nhất chấp nhận và sử dụng công nghệ (UTAUT) cụ thể là Kỳ vọng hiệu quả, Kỳ vọng nỗ lực, Ảnh hưởng xã hội, Chất lượng thông tin, Định hướng tiết kiệm giá và Định hướng tiết kiệm thời gian đối với ý định sử dụng các ứng dụng.
Ngoài ra, mô hình nghiên cứu này còn được mở rộng thêm một khía cạnh là thái độ đối với dịch vụ giao đồ ăn trực tuyến, từ đó dẫn đến ý định sử dụng dịch vụ giao đồ ăn trực tuyến qua điện thoại thông minh. Nghiên cứu sử dụng phương pháp định lượng và 256 người đã tham gia vào khảo sát phục vụ nghiên cứu. Các câu hỏi được phân phát bằng kỹ thuật lấy mẫu thuận tiện và dữ liệu 6 được phân tích bằng cách sử dụng phương pháp bình phương nhỏ nhất từng phần. Kết quả cho thấy bốn yếu tố gồm: Ảnh hưởng xã hội, Chất lượng thông tin, Định hướng tiết kiệm giá và Định hướng tiết kiệm thời gian có mối quan hệ tích cực và ảnh hưởng đáng kể đến thái độ đối với dịch vụ giao đồ ăn trực tuyến và ý định sử dụng ứng dụng.
Thái độ đối với dịch vụ giao đồ ăn trực tuyến cũng có ảnh hưởng đáng kể đến ý định sử dụng. Nghiên cứu cũng chỉ ra tuổi tác không có ý nghĩa quan trọng trong việc điều chỉnh mối quan hệ giữa thái độ và ý định sử dụng (Pitchay và cộng sự, 2022) [42]. Nhóm tác giả thực hiện nghiên cứu nhằm mục đích xác định ảnh hưởng của Nhận thức rủi ro và Nhận thức lợi ích đến việc lựa chọn và sử dụng các ứng dụng giao đồ ăn trực tuyến của người tiêu dùng ở Ấn Độ. Nghiên cứu cũng nhằm khám phá những lý do đằng sau hành vi lựa chọn ứng dụng giao đồ ăn trực tuyến của người tiêu dùng và cách nó ảnh hưởng đến thái độ và ý định hành vi toàn diện của họ (truyền miệng và ý định sử dụng lại).
Phản hồi từ 337 người dùng ứng dụng là các sinh viên đại học đã được sử dụng để phân tích nhân tố khám phá cho nhóm nhân tố rủi ro và nhóm nhân tố lợi ích. Kết quả nghiên cứu cho thấy Nhận thức lợi ích và Thái độ có ảnh hưởng tích cực đến ý định hành vi sử dụng, Nhận thức rủi ro có ảnh hưởng tiêu cực đến ý định hành vi sử dụng. Bên cạnh đó, nghiên cứu cũng chỉ ra Nhận thức lợi ích có ảnh hưởng tích cực đến Thái độ và Nhận thức rủi ro có ảnh hưởng tiêu cực đến Thái độ (Gupta và Duggal, 2021) [27]. Mục đích của nghiên cứu là điều tra các yếu tố ảnh hưởng đến ý định sử dụng các ứng dụng giao đồ ăn trong đại dịch COVID-19, nghiên cứu trường hợp ở Bangkok, Thái Lan.
Nghiên cứu sử dụng các kỹ thuật định lượng liên quan đến mô hình phương trình cấu trúc để đánh giá tác động của các biến ngoại sinh đến các biến nội sinh. Dữ liệu sơ cấp được thu thập từ những người đã cài đặt và sử dụng các ứng dụng giao đồ ăn. Kết quả nghiên cứu chỉ ra rằng Kỳ vọng hiệu quả, Kỳ vọng nỗ lực, Ảnh hưởng xã hội, Tính kịp thời, Sự phù hợp của nhiệm vụ với công nghệ, Nhận thức sự tin tưởng và Cảm nhận sự an toàn có ảnh hưởng đáng kể đến ý định sử dụng các ứng dụng giao đồ ăn trong đại dịch COVID-19 (Muangmee và cộng sự, 2021) [36]. 7 Nghiên cứu của tác giả tập trung vào tác động của mối quan hệ giữa các biến bao gồm Chất lượng web đối với Nhận thức sự hữu ích, Chất lượng web đối với Ý định hành vi và Nhận thức sự hữu ích đối với Ý định hành vi.
Đối tượng nghiên cứu là những người dùng ShopeeFood tại Thành phố Samarinda. Nghiên cứu sử dụng phương pháp định lượng, dữ liệu được thu thập bằng phương pháp điều tra thông qua bảng câu hỏi và thu về 90 mẫu. Kết quả nghiên cứu cho thấy Chất lượng web có tác động tích cực đến Nhận thức sự hữu ích, Chất lượng web có tác động tích cực đến Ý định hành vi và Nhận thức sự hữu ích có tác động tích cực đến Ý định hành vi. Tác giả đưa ra đề xuất rằng ShopeeFood cần cải thiện hơn nữa chất lượng web để gia tăng ý định hành vi quan tâm sử dụng ShopeeFood một cách bền vững (Pawesty và cộng sự, 2022) [40].
Nhóm tác giả tiến hành điều tra chuyên sâu về độ tin cậy, tính thuận tiện, chất lượng và giá cả của ứng dụng GrabFood nhằm mục đích tìm hiểu ý định sử dụng ứng dụng này của người tiêu dùng. Một cuộc khảo sát được thực hiện bằng cách gửi biểu mẫu tới 150 người để tìm hiểu về ý định sử dụng ứng dụng GrabFood của họ. Kết quả nghiên cứu cho thấy Nhận thức sự tin tưởng và Mong đợi về giá có ảnh hưởng tích cực đến ý định sử dụng GrabFood của khách hàng trong đại dịch COVID-19, trong đó Mong đợi về giá có ảnh hưởng mạnh hơn đến ý định sử dụng. Hơn nữa, phân tích dữ liệu chỉ ra rằng ý định sử dụng GrabFood của khách hàng trong đại dịch COVID-19 là rất cao.
Hầu hết khách hàng đều có thái độ tích cực với GrabFood và họ có ý định sử dụng GrabFood trong tương lai. Bên cạnh đó, họ cũng có xu hướng giới thiệu GrabFood cho người khác (Tan và cộng sự, 2022) [46]. Mục đích của nghiên cứu là phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến ý định hành vi sử dụng ứng dụng giao đồ ăn Foodpanda của người tiêu dùng. Dữ liệu sơ cấp và dữ liệu thứ cấp được thu thập thông qua nhiều nguồn khác nhau.
Một khảo sát trực tuyến đã được tiến hành để thu thập thông tin từ 100 người trả lời. Kết quả nghiên cứu chỉ ra rằng các yếu tố gồm Giá cả, Chất lượng thông tin và Nhận thức sự hữu ích có ảnh hưởng đáng kể đến ý định hành vi sử dụng ứng dụng giao đồ ăn Foodpanda của người tiêu dùng(Aryani và cộng sự, 2022) [12]. 8 Nghiên cứu nhằm xem xét kỹ lưỡng các khía cạnh ảnh hưởng đến ý định sử dụng dịch vụ giao đồ ăn trực tuyến trong thời kỳ bùng phát dịch COVID-19 tại khu vực Jabodetabek. Tác giả đã áp dụng thuyết hành động hợp lý (TRA) kết hợp với các yếu tố Nhận thức sự tin tưởng, Cảm nhận về lợi thế tương đối, Nhận thức rủi ro và Thái độ đối với việc sử dụng để đưa ra những nhận định về các yếu tố ảnh hưởng đến ý định của người tiêu dùng khi sử dụng dịch vụ giao đồ ăn trực tuyến.
Việc thu thập dữ liệu được thực hiện bằng phương pháp lấy mẫu định lượng, phi xác suất, có chủ đích. Công cụ nghiên cứu là bảng câu hỏi trực tuyến được phát cho tất cả những người đã từng sử dụng dịch vụ giao đồ ăn trực tuyến ít nhất một lần, trong đợt bùng phát COVID-19 (tháng 02 đến tháng 05 năm 2020). Tổng số có 127 phiếu điều tra hợp lệ được sử dụng để phân tích số liệu. Kết quả cho thấy Nhận thức sự tin tưởng, Cảm nhận về lợi thế tương đối và Nhận thức rủi ro có ảnh hưởng đến thái độ của người tiêu dùng đối với việc sử dụng dịch vụ giao đồ ăn trực tuyến.
Nhận thức sự tin tưởng và Thái độ sử dụng ảnh hưởng tích cực đến ý định sử dụng dịch vụ giao đồ ăn trực tuyến, Nhận thức rủi ro lại ảnh hưởng tiêu cực đến ý định sử dụng dịch vụ giao đồ ăn trực tuyến trong đợt bùng phát COVID-19 tại khu vực Jabodetabek (Kartono và Tjahjadi, 2021) [33]. Nghiên cứu nhằm xác định ảnh hưởng của Nhận thức tính dễ sử dụng, Nhận thức sự hữu ích và Nhận thức rủi ro đối với ý định hành vi sử dụng ứng dụng Go- Food trong Mr. Bre's Geprek Chicken và các doanh nghiệp tương tự khác. Nghiên cứu sử dụng phương pháp định lượng.
Phương pháp lấy mẫu có mục đích đã được sử dụng và mẫu bao gồm 100 người trả lời. Một bảng câu hỏi trực tuyến đã được dùng để thu thập dữ liệu bằng Google Form. Sau khi phân tích dữ liệu, kết quả nghiên cứu cho thấy Nhận thức sự hữu ích, Nhận thức rủi ro và Thái độ đối với ứng dụng có ảnh hưởng đến ý định sử dụng, nhận thức tính dễ sử dụng không có ảnh hưởng đến ý định sử dụng (Bregashtian và Herdinata, 2021) [19]. Tác giả thực hiện nghiên cứu nhằm xem xét về dịch vụ giao đồ ăn từ góc nhìn của người dùng ứng dụng di động và lối sống của người tiêu dùng đang thay đổi như thế nào nhờ sự tiện lợi mà ứng dụng mang lại.