Chương 1: Cơ sở lý luận và thực tiễn của việc sản xuất tin cho phiên bản điện thoại di động Chương 2: Thực trạng vấn đề sản xuất tin cho phiên bản điện thoại di động tại Việt Nam Chương 3: Một số khuyến nghị nhằm nâng cao hiệu quả cho việc sản xuất tin cho phiên bản điện thoại di động 10 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com PHẦN NỘI DUNG CHƢƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN CỦA VẤN ĐỀ SẢN XUẤT TIN CHO PHIÊN BẢN ĐIỆN THOẠI DI ĐỘNG 1.1 Một số khái niệm cơ bản 1.1 Báo điện tử Báo điện tử ra đời trên thế giới vào năm 1992. Tờ báo điện tử đầu tiên trên thế giới là tờ Chicago Tribune. Báo điện tử là loại hình báo chí mới, với những ưu thế vượt trội, có thể cung cấp thông tin rộng khắp, nhanh chóng, tức thời và cập nhật thông tin liên tục. Bên cạnh đó, chi phí sản xuất cho báo điện tử thấp nhưng lại mang lại hiệu quả thông tin rất cao nên sau khi ra đời, nó đã phát triển rất nhanh chóng.
Có nhiều điều kiện dẫn tới sự ra đời của báo điện tử trên thế giới: Khoa học kỹ thuật là điều kiện tác động trực tiếp nhất đến sự ra đời của báo điện tử: - Sự ra đời của chiếc máy tính điện tử đầu tiên (năm 1946), do hai kỹ sư người Mỹ là Presper Eckert và John Mauchly nghiên cứu và chế tạo ra. - Tuy nhiên, điều kiện quan trọng, tiên quyết nhất dẫn tới sự ra đời của báo điện tử là sự ra đời của mạng Internet (tiền thân của Internet là mạng ARPANET, do Cơ quan Quản lý dự án Nghiên cứu phát triển ARPA thuộc bộ quốc phòng Mỹ nghiên cứu vào 7/1969). Thuật ngữ “Internet” lần đầu tiên xuất hiện vào năm 1974. Lúc đó, mạng Internet vẫn được gọi là ARPA.
- Sự ra đời của Word Wide Web: Năm 1990, cùng với Robert Cailliau, Tim Berners Lee (người Anh) đã đưa ra dự án thiết kế hệ thống thông tin toàn cầu Word Wide Web (gọi tắt là web hay www) dựa trên nền tảng siêu văn bản. Có thể nói sự ra đời và phát triển của Internet đã tạo tiền đề cho sự ra đời và phát triển của báo điện tử. Bên cạnh đó, cũng do nhu cầu trao đổi chia sẻ thông tin ngày càng cao, công chúng không chỉ còn thỏa mãn với những thông tin được cung cấp bị động, một chiều và trong một phạm vi nhỏ hẹp, họ 11 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com muốn tiếp cận thông tin trên toàn thế giới, chủ động hơn. Với những cơ quan báo chí, tập đoàn báo chí cũng có tham vọng lớn hơn, họ muốn mở rộng phạm vi phát hành cũng như đối tượng độc giả trên toàn thế giới.
Việt Nam thiết lập mạng Internet vào ngày 19/11/1997. Sự phát triển của Internet ở Việt Nam đã tạo điều kiện cho sự phát triển mạnh mẽ của báo điện tử ở Việt Nam. Ngày 31/12/1997, ra đời tờ báo điện tử đầu tiên - Tạp chí Quê Hương, với tên miền: http://quehuongonline. Trên thế giới và ở Việt Nam hiện nay có nhiều cách gọi khác nhau để chỉ loại hình báo chí được đăng tải trên mạng internet.
Việc sử dụng các thuật ngữ để định danh loại hình báo chí mà thông tin được truyền tải và tiếp nhận qua internet vẫn chưa thống nhất và còn có nhiều tranh cãi. Trên thế giới, loại hình báo chí này có nhiều cách gọi khác nhau như; “online newspaper” (báo chí trên mạng/trực tuyến), “e-journal” (electronic journal – báo chí điện tử), “e-zine” (electronic magazine – tạp chí điện tử). Còn ở Việt Nam, thuật ngữ “báo điện tử” được sử dụng phổ biến (chẳng hạn như “Nhân Dân điện tử”, “Lao động điện tử”). Ngoài ra, còn có nhiều cách gọi loại hình báo chí này bằng những tên gọi khác như: “báo mạng điện tử”, “báo trực tuyến”, “báo mạng”, “báo internet”.
Nhưng tất cả những các gọi này đều dùng để chỉ loại hình báo chí được xây dựng dưới hình thức của một trang website và phát hành trên mạng internet. Theo Luật Báo chí (sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Báo chí ngày 12 tháng 6 năm 1999) ghi rõ: "Báo điện tử" là tên gọi loại hình báo chí thực hiện trên mạng thông tin máy tính (Internet, Intranet). Cách hiểu này dẫn tới sự ra đời của các “Ban điện tử” đối với nhiều cơ quan báo chí: các tờ báo in, phát thanh và truyền hình. Trong luận văn này, khái niệm báo điện tử được dẫn theo khái niệm của tác giả Nguyễn Thị Trường Giang: “Báo điện tử là loại hình báo chí được xây dựng dưới hình thức của một trang website và phát hành trên mạng Internet, 12 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com có ưu thế trong chuyển tải thông tin một cách nhanh chóng, tức thời, đa phương tiện và tương tác cao.2 Điện thoại di động Điện thoại di động (mobile phone) là một loại điện thoại không dây (hay còn gọi là điện thoại cầm tay), là thiết bị viễn thông liên lạc mà người sử dụng có thể truy cập vào hệ thống vô tuyến di động, sử dụng được trong một không gian rộng lớn mà không cần phải có một kết nối mang tính vật lý nào với mạng.
Điện thoại thông minh (tiếng Anh: smart phone) là khái niệm để chỉ loại điện thoại tích hợp một nền tảng hệ điều hành di động với nhiều tính năng hỗ trợ tiên tiến về điện toán và kết nối dựa trên nền tảng cơ bản của điện thoại di động thông thường. Ban đầu chúng ta chỉ có điện thoại di động còn được gọi là cell phone cùng với thiết bị hỗ trợ cá nhân kỹ thuật số (PDA). Điện thoại di động được sử dụng chủ yếu để thực hiện chức năng nghe và gọi trong khi các thiết bị PDA được sử dụng như một công cụ để quản lý công việc cá nhân. Một chiếc PDA có thể lưu thông tin liên lạc của người dùng cùng với việc lên danh sách những công việc cần làm.
Mặt khác PDA cũng có thể đồng bộ hóa với máy tính cho phép người dùng có thể quản lý tốt hơn công việc của mình trên cả PC. Sau đó PDA được bổ sung thêm công nghệ kết nối không dây để có thể gửi và nhận email còn điện thoại di động thì được thiết kế thêm chức năng nhắn tin. Về sau, PDA được bổ sung các tính năng của điện thoại di động và điện thoại di động cũng có thêm các tính năng giống như PDA hay một số chức năng khác trên máy tính. Smartphone đã ra đời như thế, về cơ bản có thể coi smartphone là sự kết hợp giữa PDA và điện thoại thông thường.
Điện thoại thông minh ra đời có thể coi là bước ngoặt quan trọng cho phép người dung có thể sử dụng như một phương tiện truyền thông theo nhiều cách khác nhau như truy cập mạng thông qua các trang web tin tức, radio, tin 13 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com nhắn, email… Các ứng dụng cho di động liên tục phát triển làm cho nó không chỉ là một thiết bị thông tin liên lạc cá nhân đơn thuần mà còn là phương tiện truyền thông đại chúng có khả năng tiếp nhận, ghi âm, chỉnh sửa, định dạng văn bản và truyền tải thông tin báo chí trên hệ thống truyền thông di động. Với sự phát triển của công nghệ, những chiếc điện thoại di động thông minh (smartphone) đang ngày càng trở nên phổ biến. Theo WeAreAocial, tính đến ngày 1/1/2015, Việt Nam có dân số là 90,7 triệu người, trong đó có 39,8 triệu người sử dụng internet (tương đương với 44%), 28 triệu người sở hữu tài khoản mạng xã hội (chiếm 31%), 128,3 triệu người có kết nối mạng di động (tương đương với 141%) vậy tức là trung bình mỗi người Việt Nam sở hữu 1,4 thuê bao di động, và số người sử dụng tài khoản xã hội trên điện thoại là 24 triệu (tương đương với 26%). Số liệu về tình hình sử dụng internet tại Việt Nam – nguồn: Internet Cũng theo WeAreSocial, đến tháng 1/2015, Việt Nam có 32.4 triệu người sử dụng internet trên thiết bị Mobile, chiếm 36% dân số quốc gia.
14 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com Cùng với sự phát triển của thị trường mobile, các ứng dụng di động cho điện thoại di động ngày càng được cải tiến đã biến chiếc điện thoại thông minh thành một cổng thông tin đa nhiệm, làm thay đổi hành vi tiếp nhận thông tin báo chí của công chúng từ đọc báo giấy, báo điện tử bằng máy tính sang lướt web trên điện thoại di động. Đây là cách thức tiếp nhận thông tin vừa nhanh, gọn, cá nhân hóa và luôn di động. Việc truy cập internet qua điện thoại đảm bảo tốt các lợi thế về: - Tính cá nhân: Mỗi người sử dụng ít nhất một chiếc điện thoại di động riêng, không sử dụng chung cùng với người khác. - Tính tiện lợi: Điện thoại di động thường được thiết kế nhỏ gọn, đem theo bên mình mọi lúc mọi nơi.
- Tính tức thời: Bởi vì luôn đem theo điện thoại di động bên cạnh nên công chúng có thể truy cập thông tin sớm nhất ở bất cứ đâu, trở thành người đầu tiên biết thông tin. - Tính tương tác: Có sự tương tác giữa người dùng với các thiết bị dịch vụ của Internet trên điện thoại di động và giữa những người dùng với nhau, tạo thành cộng đồng ảo trên mạng nhằm chia sẻ và bình luận thông tin.3 Phiên bản Trong tiếng Anh, Version có nghĩa là bài dịch, bản dịch, lối giải thích theo một quan điểm khác hay là một phiên bản khác. Ở đây, chúng tôi cho rằng cách giải thích version là “phiên bản” khác được coi là hợp lí nhất. Tức là báo chí trên các phương tiện truyền thông truyền thống như báo giấy, phát thanh, truyền hình, báo mạng, được chuyển thể sang một loại hình mới đó là điện thoại di động.
Phiên bản này có thể có những thay đổi so với phiên bản gốc nhưng nhìn chung vẫn giữ được những đặc trưng căn bản. Hiện nay, báo chí Việt Nam cũng đã theo kịp những xu hướng mới của báo chí thế giới. Các cơ quan báo chí đã có sự phát triển dựa trên hình thức liên kết giữa nhiều loại hình báo chí khác nhau. Trong báo in có phiên bản 15 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com điện tử, trong phát thanh, truyền hình cũng có báo điện tử, trong báo điện tử lại có phiên bản dành cho thiết bị di động như: laptop, máy tính bảng và điện thoại di động… Với sự hỗ trợ của công nghệ và mạng internet, báo chí được phát hành theo nhiều phiên bản khác nhau, đáp ứng thị hiếu của từng nhóm công chúng.
Phiên bản điện thoại di động của báo điện tử: - Ngày 11/1/2010, VietnamPlus đã trở thành đơn vị chính thức cung cấp phiên bản đọc báo đa ngôn ngữ trên mạng viễn thông.