TOA ĐÀM VE NHUNG THAY DOI TRONG LUAT CONG Ninh Bình, ngày 3 - 4 tháng 3 năm 2011 LỤC Trang PHẲN1 CHẾ TÀI HÀNH CHÍNH VÀ CHE TÀI HÌNH SỰ CHE TÀI HÀNH CHÍNH TRONG PHAP LUẬT VIỆT NAM.S Trân Thị Hie Trường Đại học Luật Hà Nội cut TÀI HÌNH SỰ, 18 TS. Phan Anh Tuần, Trường Đại học Luật TP Hồ Chí Minh PHẦN 2 NHỮNG THAY ĐÔI VỀ HEN PHÁP SỬA ĐÔI HIEN PHÁP 1992 - NIU CAU TAT YÊU CUA QUÁ TRÌNH 2 PHAT TRIEN DAN CHỦ VÀ TIỀN BỘ XÃ HỘI PGS-TS Thái Vinh Thing, Trường Đại hoc Luật Hà Nội NHONG THAY ĐÔI CUA HIẾN PHÁP THUY DIEN NĂM 2010 Land University HIẾN PHÁP TRONG SỰ THAY ĐÔI 3s 8. V Văn Nhiên, Trường Đại học Luật TP H Chí Minh PHAN3 ‘THU TỤC HANH CHÍNH VÀ TO TUNG HANH CHÍNH LUẬT TÔ TUNG HANH CHÍNH VIỆT NAM 4 TS Nguyễn Thị Thương Huyền, Trường Đại học Luật TP Hỗ Chí Minh ‘TO TUNG HANH CHÍNH CUA THUY BIEN Faculty ofLaw, Lund University THỦ TỤC HANH CHÍNH - BẢO DAM PHÁP LÝ CHO VIỆC 5s ‘THYC HIỆN CÁC QUYEN CƠ BẢN CUA CÔNG DAN TS. Nguyễn Thị Thủy, Trường Đại học Luật Hà Nội PHAN1 6 CHE TÀI HANH CHÍNH VÀ CHE TÀI HÌNH SU’ TAL HANH CHÍNH TRONG PHAP LUAT VIỆT NAM.S Tran Thị Hiền, Trường Đại học Luật Hà Nội 'Pháp luật có vai trò điều chỉnh các quan hệ xã hội bằng cách qui định.
quyền và nghĩa vụ của các chủ thé, tích cực tác động đến các quan hệ kinh tế, văn hoá, chính trị- xã hội. thúc đẩy các quan hệ xã hội phát triển theo hướng, phù hợp với lợi ích chung của cộng đồng, đồng thời bảo vệ các quan hệ xã hội bằng cách xác định các chế tài. tức là dự liệu các biện pháp cưỡng chế có tính trừng phạt đối với các đối tượng vi phạm pháp luật. Bai viết này, ban đến khái niệm chế tài hành chính và biện pháp chế tài hành chính trong pháp luật Hành.
chính Việt Nam. Chế tài hành chính. Có nhiều cách tiếp cận và nhiều quan niệm khác nhau về chế tài hành. chính, như: Chế tài hành chính là một bộ phận của qui phạm pháp luật hành chính, xác định các biện pháp xử phạt hoặc khen thưởng hành chính; chế tài hành chính là khái niệm chỉ các biện pháp cưỡng chế hành chính được áp dụng trong quá trình quản lí hành chính nhà nước hoặc chế tài hành chính là các biện.
pháp cưỡng chế hành chính mang tính trừng phạt, áp dụng đổi với những đối tượng vi phạm pháp luật. Chúng tôi ủng hộ quan niệm cho rằng, chế tải hành chính là khúi niệm chỉ các biện pháp cưỡng chế hành chính mang tính trừng phạt, áp dụng đối với những đối tượng vi phạm pháp luật. Về tình thức, chế tải hành chính là một bộ phận của qui phạm pháp luật hành chính. Về nội dung, chế tài hành chính là cưỡng chế nhà nước mang tính trừng phat, được dy liệäctong pháp luật để áp dụng đối với những chú thể thực hiện vi phạm pháp luật bị coi là vi phạm hành chính.
Như vậy, chế tài hành chính không hoàn toàn trùng với cưỡng chế hành chính. C6 thể hiểu cưỡng ché hành chỉnh là một nhóm cưỡng chế nha nước với bản. chất là sức mạnh có tổ chức, đảm bảo thực hiện quyển lực nhà nước, nhằm duy tri trật tự xã hội, phục vụ lợi ích chung của cộng đằng, chống lại tình trạng vi phạm. Cưỡng chế hành chính gồm nhiều biện pháp cưỡng chế khác nhau.
vào cơ sở áp dụng, cưỡng chế hành chính có thể chia thành hai nhóm lớn, gồm: nhóm các biện pháp cưỡng chế được áp dụng trên cơ sở có vi phạm hành chính xảy ra và nhóm các biện pháp cưỡng chế hành chính được áp dụng trong trường hợp không có vi phạm hành chính nhằm mục dich ngăn chặn phòng ngừa vi phạm hành chính hoặc vì mục đích an ninh quốc gia; bảo vệ cộng đồng, phòng tránh thiên. 'Với quan niệm như trên, cưỡng chế hành chính là một khái niệm rộng. hơn khái niệm chế tài bành chính. Chế tài hành chính chỉ là nhóm cưỡng chế hành chính có tính trừng phạt, được áp dụng khi có vi phạm pháp luật, thé hiện sự phản ứng của nhà nước đối với đối tượng vi phạm pháp luật.
Khi áp dụng các biện pháp cưỡng chế hành chính có tính trừng phạt đối với người vi phạm hành chính đồng nghĩa với việc áp dụng chế tài hành chính hay còn được hiểu là truy cứu trách nhiệm hành chính. Như vậy, khi áp dụng chế tài hành chính sẽ đặt ra trách nhiệm hành chính đối với chủ thể vi phạm pháp luật, đặt ra nghĩa vụ pháp. Ii bắt buộc đối với chủ thé vi phạm pháp luật, buộc họ phải gánh chịu hậu qua pháp lí bất lợi trước nhà nước. Hậu quả pháp lí bắt lợi đó, cụ thể là sự thiệt hại.
về tài sản hoặc tinh thần hay bị hạn chế về các quyền pháp lí của chủ thé. “rong mỗi giai đoạn phát triển xã hội, các biện pháp chế tài hành chính có sự thay đổi. Sự thay đổi đó, phụ thuộc vào các yếu tố chín trị, kinh tế, văn hoá - xã hội. Tuy nhiên, pháp luật qui định về chế tài hành chính luôn phải đảm bảo các yêu cầu chung, Thứ nhất: Chế tài hành chính phải đảm bảo phù hợp với mức độ nguy hiểm cho xã hội của hành vi vi phạm hành chính.
Các vi phạm pháp luật vô cùng da dang, tinh chất mức độ cũng rất khác. Mức độ nguy hiểm cho xã hội của các vi phạm được xác định bởi yếu tố định tính và yếu tố định lượng. Các yếu tố định tính như: vi phạm lần đầu; vi phạm nhiễu lần; có tổ chức; có tính chất chuyên nghiệp. các yếu tố này cho biết hành vi đã được thực hiện với tinh chất nào, Các y inh lượng, như: giá trị 4 hai do vi phạm gây ra, công cụ, phương tiện vi phạm, số lượng và giá trị ‘hang hóa vi phạm.
các yếu tế này lượng hóa mức độ nguy hiểm của hành vi vi phạm theo thang giá trị tương ứng về vật chất hoặc tinh thin. Mặt khảc, các yếu. tổ đình tính và định lượng về mức độ nguy hiểm của vi phạm hành chính cũng. có sự ảnh bưởng đến việc qui định về tinh tiết giảm nhẹ, tăng nặng của vi phạm.
ảnh chính. Đối với các vi phạm có mức độ nguy hiểm cao clin phải được pháp. luật dự liệu sẽ bị áp dụng các chế tài có tính trừng phạt cao hơn so với vi phạm có mức độ nguy hiểm thấp hơn. Việc xác định chế tài hành chính phải đảm bảo.
phù hợp với mức độ nguy hiểm cho xã hội của hành vi vi phạm sẽ nâng cao hiệu. qua đấu tranh phòng, chống vi phạm hành chính. Thứ hai: Cáo Viện pháp chế tài hành chính phải. đa dạng, phù hợp với sự phát triển đa chiều của xã hội "Xã hội phát triển kéo theo hiện tượng vi phạm hành chính ngày càng đa dạng, về tính chất và chủng loại, xảy ra mọi lúc mọi nơi, xâm hại nhiều quan hệ xã hội ở nhiều lĩnh vực khác nhau.
Do đó, cần có nhiều và đa dạng các biện pháp chế tài hành chính mới có thé kip thời xử lí vi phạm hanb chính xảy ra trong mọi lĩnh vực. của đới sống xã hội, đáp ứng mục đích ngăn chặn, phòng ngừa vi phạm hành chỉnh. Thử ba: Php luật về chế tải hành chính cẩn đảm bảo tính thống nhất, đồng. “Các văn bán pháp luật qui định về chế tài hành hảnh chính là rất nhiễu.
‘Tuy nhiên, có thé chia thành hai nhóm gồm: nhóm văn bản pháp luật qui định chung và nhóm văn bản pháp luật về chế tài hành chính trong các lĩnh vực quản. Việc xây dựng pháp luật về xử phạt hành chính cần đảm bảo sự thống. nhất giữa các nhóm. văn bản này trong việc xác định các chế tài hinh chính, lạo điều kiện cho việc áp dụng pháp luật có hiệu quả.
Các biện pháp chế tài hành chính trong pháp luật Việt Nam. * Các biện pháp xử phạt hành chính. “Các biện pháp xử phạt hành chính được hiểu là các biện pháp cưỡng chế nhà nước được áp dụng đối với cá nhân hoặc tổ chức thực hiện vi phạm hành. Phảp luật qui định các biện pháp xử phạt hành chính, thực chất là xác định các mức độ áp dụng cưỡng chế nhà nước đối với đối tượng thực hiện vi phạm hành chính.
Các mức độ cưởng chế này được xác định bởi tính chất, mức. độ nguy hiểm cho xã hội của hành vi vi phạm hành chính. Do tính chất, mức độ. nguy hiểm cho xã hội của vi phạm hành chính thấp hơn so với tính chất, mức độ nguy hiểm cho xã hội của tội phạm hình sự nên các biện pháp xử phạt hành chính cũng biểu hiện mức độ trừng phạt không nghiêm khắc bằng các hình phạt đối với tội phạm.
‘Theo Pháp lệnh xử lí vi phạm hành chính năm 2002, sửa đổi b sung 2007, '2008 Biện pháp xử phạt hành chính bao gồm: Cảnh cáo; phạt tiền, trớc quyển xử dụng giấy phép, chứng chỉ hành nghệ; tịch thu tang vat, phương tiện vi phạm và trục xuất. Cảnh cáo Cảnh cáo là hình thức phạt chính", áp dụng đối với các vi phạm có mức độ nguy biểm chơ xã hội thấp, chủ yếu mang tính giáo dục. Theo quy định từ Điều 28 đến. 40 của Pháp lệnh Xử lý vi phạm hành chính 2002, thì các chức danh có thẩm quyền xử phạt vi phạm hảnh chính đều có thẳm quyền áp dụng hình thức phạt cảnh cáo.
‘Tuy nhiên, chúng tôi cho rằng nếu hình thức phạt cảnh cáo hành chính chỉ dimg mức độ qui định như hiện nay thì hiệu quả áp dụng hình thức xử phạt nay sẽ không cao. Nên ching, cần thiết có qui định buộc các chủ thể có thẩm quyền. phải xử phạt phải thông báo việc xử phạt cảnh cáo về cơ quan, đơn vị công tác của cán bộ, công chức, viên chức vi phạm hoặc nơi cư trú của những cá nhân vi phạm mà không phải là cán bộ, công chức, viên chức. Việc thing báo này sẽ tác động tích cực hơn đến tâm lí của đối tượng vi phạm.
Song song với vấn đề này. pháp luật về cán bộ, công chức cũng cần bổ sung qui định về việc cán bộ, công. chức nếu bị thông báo 3 lần vê việc bị xử phạt hành chính thi sẽ bị xử lí kỉ luật. ` Điêu 12 Pháp gah xử ị phạm hành chính 2002 đối tượng bj phạt cảnh cáo là tổ chức thi pháp luật cũng qui định số lần bị phạt cảnh cáo để có thể bị áp dụng biện pháp xử lí nghiêm khắc hơn.
Ding thời với việc bổ sung qui định trên, nhà nước nên đầu tư nâng cấp.