CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN VỀ VẤN ĐỀ NGIÊN CỨU 1.1 Tình hình phát triển của ngành công nghệ ôtô 1.1 Trên thế giới Ngành công nghiệp ô tô thế giới đã và đang bước vào giai đoạn phát triển mạnh mẽ. Tính đến các tháng đầu năm 2021, quy mô thị trường sản xuất ô tô toàn cầu ước tính trị giá 2,7 triệu USD và được mong đợi sẽ đạt 9,7% về mức độ tăng trưởng thị trường sản xuất ô tô thế giới trong năm nay. Nếu xét cả giai đoạn 2016-2021, tỷ trọng ngành công nghiệp ô tô thế giới đang giảm dần trung bình 1,3% một năm. Đây có thể nói là kết quả do tác động nghiêm trọng của dịch COVID-19 lên toàn cầu trong 2 năm trở lại đây.
Về mảng sản xuất phụ tùng ô tô, thị trường sản xuất phụ tùng ô tô toàn cầu đạt giá trị khoảng 380 tỷ USD vào năm 2020. Ngành công nghiệp này dự kiến sẽ tiếp tục tăng trưởng với tốc độ CAGR là 3% trong giai đoạn dự báo 2022-2027 để đạt giá trị khoảng 453 tỷ USD vào năm 2026. Trong đó, khu vực Châu Á - Thái Bình Dương nổi lên như một thị trường quan trọng cho sản xuất phụ tùng ô tô vào năm 2020. Khu vực này cũng được dự đoán là thị trường toàn cầu lớn trong giai đoạn dự báo, chứng kiến tốc độ tăng trưởng mạnh mẽ.
Về xu hướng của nhóm ngành này hiện tại, các nhà sản xuất xe ô tô trên toàn cầu đang chuyển hướng quan tâm về thiết kế ô tô mới. Vấn đề về ô nhiễm môi trường bắt nguồn từ khói bụi của phương tiện vận chuyển đang ngày càng trở nên đáng lo ngại. Do đó, ngành công nghiệp ô tô thế giới cũng đang hướng tới cho ra mắt những ô tô sử dụng nhiên liệu thân thiện với môi trường như điện. Theo Triển vọng xe điện 2020, sẽ có hơn 500 mẫu xe điện khác nhau được phát triển và ra mắt vào năm 2022 ngay cả khi đại dịch COVID-19 vẫn gây ra nhiều hạn chế và khó khăn.
3 Theo dữ liệu của JATO Dynamics tại 28 thị trường châu Âu, có tổng cộng 1.387 xe du lịch chạy điện được đăng ký vào năm 2021. Con số này cao hơn 63% so với con số 739.329 chiếc được đăng ký vào năm 2020, và cao hơn 3,4 lần so với tổng số năm 2019. Felipe Munoz, Chuyên gia phân tích toàn cầu tại JATO Dynamics nhận xét: “Trong 10 năm qua, ô tô chạy điện thuần túy đã phát triển nhanh hơn bất kỳ phân khúc nào khác, bao gồm cả xe SUV đã đạt kỷ lục mới vào năm ngoái.” Trong năm 2018, BEVs chiếm 1,3% tổng số xe du lịch mới được đăng ký tại châu Âu. Con số này đã tăng lên 2,3% vào năm 2019 và 6,2% vào năm 2020 trong thời kỳ tồi tệ nhất của đại dịch.
Munoz tiếp tục: “Do tốc độ phát triển nhanh chóng này, xe điện hiện nay đã có chỗ đứng vững chắc ở châu Âu. Và bất chấp những thách thức vào năm ngoái, mức độ phổ biến của chúng vẫn tiếp tục phát triển, chiếm 10,3% thị trường vào năm 2021 ”. Công nghiệp ô tô thế giới đang phát triển mạnh mẽ. 4 - Thị trường xe hơi châu Âu, Mỹ chịu ảnh hưởng bởi cuộc xung đột Nga – Ukraine: Châu Âu là khu vực nhận thấy thiệt hại đầu tiên trong ngành ô tô do ảnh hưởng của xung đột Nga - Ukraine.
Mỹ cũng có thể chịu ảnh hưởng nếu xuất khẩu kim loại của Nga - từ palađi cho đến niken - bị cắt đứt. Tại Mỹ, giá trung bình của một chiếc xe mới đã tăng 13% trong năm qua, lên mức 45.596 USD, theo Edmunds. Giá xe đã qua sử dụng trung bình thậm chí còn tăng cao hơn, khoảng 29%, tương đương 29.646 USD, tính đến tháng Hai Trước khi xung đột Nga – Ukraine nổ ra, S&P Global Mobility đã dự đoán rằng các nhà sản xuất ô tô toàn cầu sẽ sản xuất 84 triệu xe trong năm nay và 91 triệu vào năm sau. Giờ đây, họ đã hạ mức dự báo xuống còn 82 triệu xe trong năm nay và 88 triệu chiếc cho năm sau.
Mark Fulthorpe, CEO S&P cho biết lượng xe mới có sẵn ở châu Âu và Bắc Mỹ vẫn khan hiếm, đồng nghĩa rằng giá xe vẫn tăng cao cho đến năm 2023. Điều này là tương đối nghiêm trọng với nhiều hộ gia đình. Cuối cùng, tỷ lệ lạm phát tăng có thể khiến nhiều người không đủ khả năng mua một chiếc xe mới hoặc đã qua sử dụng. Nhu cầu dần dần sẽ suy yếu, tới lúc đó, giá cả cũng sẽ giảm.2 Tại Việt Nam Theo phân tích của chuyên gia, doanh số bán ô tô hàng năm của Việt Nam tăng nhanh từ năm 2015 đến 2019, từ 209.000 chiếc năm 2019, trở thành một trong những thị trường phát triển nhanh nhất thế giới.
Năm 2020, doanh số bán hàng giảm xuống còn 283.983 chiếc do Covid-19, trong khi vào cuối năm 2021, doanh số bán ô tô tăng 2,5% lên 304. Tốc độ tăng trưởng GDP của Việt Nam năm 2021 sẽ đạt 362,619 tỷ USD, tăng trưởng thực tế là 2,58%. Xét đến sự lan rộng của COVID-19 trong giai đoạn 2020-2021, tốc độ tăng trưởng GDP hàng năm 2% -3% đã là một con số tốt đối với thế giới. Nền kinh tế 5 Việt Nam tăng trưởng nhanh trong những năm qua, nhưng lương năng suất vẫn ở mức thấp, chưa bằng 50% của Trung Quốc và thấp hơn nhiều so với các nước phát triển vào năm 2022.
Ngành công nghiệp ô tô Việt Nam khởi đầu muộn và nền tảng tăng trưởng còn yếu. Sau cải cách năm 1986, ngành công nghiệp ô tô Việt Nam đã có bước phát `để phát triển sản xuất và công nghiệp ô tô. Sau 30 năm phát triển, Honda, Toyota, Ford, GM … đã vào Việt Nam thông qua hình thức sở hữu độc quyền hoặc đầu tư chung. Họ thành lập công ty lắp ráp ô tô tại Việt Nam.
Trong khi đó, Việt Nam thành lập các công ty ô tô trong nước. Theo phân tích của chuyên gia, năng lực sản xuất xe nguyên chiếc của Việt Nam đến cuối năm 2021 ước tính khoảng 755. Có hàng trăm công ty sản xuất phụ tùng ô tô, hầu hết là các doanh nghiệp vừa và nhỏ với năng lực sản xuất thấp và công nghệ thấp. Sản phẩm chính là các thành phần đơn giản, ví dụ như ghế ngồi, ắc quy ô tô.
Do sản xuất ô tô trong nước của Việt Nam còn hạn chế, không đáp ứng được nhu cầu thị trường trong nước nên mỗi năm Việt Nam phải nhập khẩu một lượng ô tô hạn chế. Từ năm 2015 đến 2019, nhập khẩu ô tô hàng năm của Việt Nam cũng có xu hướng tăng. Tuy nhiên, do ảnh hưởng của đại dịch năm 2020, doanh số ô tô Việt Nam sụt giảm khiến lượng ô tô nhập khẩu cũng sụt giảm tương tự. Năm 2021, Việt Nam nhập khẩu 160.035 ô tô, tăng 52,1% so với năm 2020.
Theo dự báo của giới phân tích, thị trường ô tô Việt Nam được kỳ vọng sẽ phục hồi dần khi dịch bệnh Covid-19 được kiểm soát tốt tại Việt Nam. Theo dự báo của giới phân tích, thị trường Việt Nam còn nhiều dư địa tăng trưởng từ năm 2022 đến năm 2030 cho các nhà sản xuất phụ tùng ô tô và sản xuất ô tô. Cùng với tốc độ tăng trưởng kinh tế, tăng trưởng thu nhập bình quân đầu người và xây dựng cơ sở hạ tầng, thị trường Việt Nam có nhu cầu cao đối với xe 6 chở khách và xe thương mại. Ngành sản xuất ô tô của Việt Nam có chi phí nhân công, đất đai và năng lượng thấp nhưng phải đối mặt với một chuỗi công nghiệp ô tô không hoàn hảo.
Năm 2021 tiếp tục cho thấy xu hướng chuộng ô tô Hàn của người Việt. Trong số hàng chục thương hiệu ô tô đang kinh doanh tại Việt Nam, các mẫu mã ô tô mang thương hiệu Hàn Quốc như Hyundai, KIA… tiếp tục được người tiêu dùng chọn mua nhiều nhất. Các mẫu Hyundai do HTV lắp ráp, phân phối tại Việt Nam đạt tổng doanh số bán 70.518 xe, giảm gần 11.000 xe so với năm 2020. Tuy nhiên, kết quả này cũng đủ giúp Hyundai vượt Toyota (đạt 67.533 xe) để tiếp tục bảo vệ thành công ngôi vương về doanh số trên thị trường ô tô Việt Nam năm 2021.
So với năm ngoái, doanh số bán xe Toyota cũng giảm 4% tương đương 3. Bên cạnh bước tiến của Hyundai Accent ở phân khúc sedan hạng B khi soán ngôi Toyota Vios về mặt doanh số, mẫu Santa Fe của Hyundai cũng cho thấy sự áp đảo so với các đối thủ cùng phân khúc Crossover 7 chỗ về mặt bán hàng. Hyundai Tucson cũng gặt hái được nhiều thành công với doanh số đạt 8. Cùng với Hyundai, thương hiệu KIA tại Việt Nam với các mẫu mã do Trường Hải (THACO AUTO) lắp ráp, phân phối cũng góp mặt ở nhóm đầu trong số 10 thương hiệu ô tô bán nhiều nhất Việt Nam năm 2021.
Cụ thể, KIA đã bán tổng cộng 45.532 xe tại Việt Nam trong năm 2021, tăng 6.352 xe tương đương 16% so với năm 2020. Thành tích này một phần đến từ nỗ lực của THACO trong việc liên tục tung ra thị trường các mẫu mã mới như Sonet, Carnival, K3, K5… VinFast xếp thứ 4 với 35.723 xe bán ra, gồm Fadil, Lux A2.0 và Lux SA2. So với năm 2020, doanh số VinFast tăng 6.238 xe, thứ hạng của hãng xe Việt cũng tăng 1 bậc so với năm ngoái. Xếp Thương hiệu ô tô Doanh số Doanh số So với năm hạng tháng năm 2021 2020 12/2021 1 Huyndai 9.708 xe Giảm 955 xe 8 THACO Truck 1.740 xe Giảm 778 xe Bảng 1.1 10 thương hiệu ô tô bán nhiều xe nhất năm 2021 Năm 2021 cũng chứng kiến nhiều cuộc soán ngôi trên thị trường ô tô Việt.
Trong đó, đáng chú ý là sự thăng tiến vượt bậc của VinFast Fadil, với doanh số bán đạt hơn 24.000 xe Fadil trở thành mẫu ô tô bán chạy nhất Việt Nam năm 2021, qua đó chấm dứt triều đại thống trị kéo dài hơn 7 năm của Toyota Vios. Không chỉ để VinFast Fadil vượt mặt, Toyota Vios còn để mất luôn ngôi vương sedan hạng B bán chạy nhất Việt Nam năm 2021 vào tay Hyundai Accent. Ở phân khúc SUV/Crossover đô thị, Toyota Corolla Cross góp phần gỡ gạc thể diện cho hãng xe Nhật với doanh số bán đạt tới 18.441 xe, nhiều hơn đối thủ KIA Seltos (đạt 16. Tổng quan về hệ thống phanh xe ô tô 1.
Nhiệm vụ, chức năng và yêu cầu của hệ thống phanh Hệ thống phanh có nhiệm vụ làm giảm tốc độ của ô tô hoặc làm dừng hẳn sự chuyển động của ô tô. Hệ thống phanh còn đảm bảo giữ cố định xe trong thời gian dừng.