CHƯƠNG 1 LÝ LUẬN CHUNG VỀ MỞ RỘNG CHO VAY MUA Ô TÔ ĐỐI VỚI KHÁCH HÀNG DOANH NGHIỆP TẠI NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI 1.1 Các vấn đề cơ bản về cho vay mua ô tô đối với khách hàng doanh nghiệp 1.1 Khái niệm về cho vay Nhà kinh tế Pháp Louis Baundin, đã nhận định tín dụng như là "một sự thay đổi tài khóa hiện tại lấy một tài khóa tương lai". Ở đây, có thể thấy yếu tố thời gian chen vào dẫn đến sự bất trắc, rủi ro xảy ra và cần có sự tín nhiệm, sử dụng tín nhiệm của nhau nên mới có danh từ "tín dụng". Theo Luật các TCTD số 47/2010/QH12: “Cấp tín dụng là việc thỏa thuận để tổ chức, cá nhân sử dụng một khoản tiền hoặc cam kết cho phép sử dụng một khoản tiền theo nguyên tắc có hoàn trả bằng nghiệp vụ cho vay, chiết khấu, cho thuê tài chính, bao thanh toán, bảo lãnh ngân hàng và các nghiệp vụ cấp tín dụng khác”. "Cho vay là một hình thức cấp tín dụng, theo đó tổ chức tín dụng giao hoặc cam kết giao cho khách hàng một khoản tiền để sử dụng vào mục đích được sử dụng trong một khoảng thời gian nhất định theo thỏa thuận với nguyên tắc có khoản trả gốc và lãi" theo Thông tư số 39/2016/TT- NHNN của Ngân hàng Nhà nước.
Theo giáo trình Ngân hàng Thương mại của Học viện Ngân hàng cho rằng cho vay là mối quan hệ kinh tế giữa người đi vay và người cho vay thông qua sự vận động của giátrị món vay được biểu hiện dưới hình thức tiền tệ và hàng hóa. Theo Trần Thị Xuân Hương Và Hoàng Thị Minh Ngọc (2011) cho rằng cho vay của NHTM cũng có thể hiểu là việc chuyển nhượng tạm thời một lượng giá trị từ NHTM (người sở hữu) sang khách hàng vay (người sử dụng) sau một thời gian nhất định sẽ quay trở lại NHTM với lượng giá trị lớn hơn giá trị ban đầu. Vậy ta có thể hiểu: cho vay là một hình thức cấp tín dụng, theo đó ngân hàng cho vay giao cho khách hàng một khoản tiền để sử dụng vào mục đích và thời gian nhất định theo thỏa thuận với nguyên tắc có hoàn trả cả gốc lẫn lãi. 5 ĐINH THỊ HƯƠNG THU 2020 1.2 Khái niệm cho vay mua ô tô đối với khách hàng doanh nghiệp Cho vay mua ô tô là một trong các hình thức trong nghiệp vụ tín dụng của NH.
Hiện nay, CV mua ô tô đang được nhiều Ngân hàng áp dụng và mở rộng vì đây là một thị trường tiềm năng đối với các NHTM. Cho vay mua ô tô đối với KHDN là một hình thức cấp tín dụng của NH mà đối tượng khách hàng là các tổ chức pháp nhân được nhà nước cấp phép và hoạt động trên lãnh thổ Việt Nam, các tổ chức có tư cách pháp nhân được thành lập ở nước ngoài và hoạt động hợp pháp ở nước ta.3 Đặc điểm cho vay mua ô tô đối với khách hàng doanh nghiệp CV mua ô tô là một hình thức cấp tín dụng nên cũng có những đặc điểm cơ bản của nghiệp vụ cho vay nói chung. Bên cạnh đó, CV mua ô tô đối với KHDN có những đặc điểm riêng: - Về đối tượng, phạm vi và quy mô cho vay Đối tượng KH là các doanh nghiệp: nhóm KH này thường có nhu cầu mua ô tô để phục vụ cho nhu cầu chung của doanh nghiệp như phục vụ cho mục đích đi lại của lãnh đạo, đưa đón công nhân viên, vẫn chuyển hàng hóa, nguyên vật liệu của công ty. Với các doanh nghiệp chuyên kinh doanh trong lĩnh vực vận tải, nhóm KH này thường hướng tới loại xe phục vụ cho hoạt động kinh doanh của họ.
Giá trị của chiếc xe bao gồm nhiều chi phí khác nhau như: chi phí mua xe, chi phí bảo hiểm, nộp thuế,.Đối tượng cho vay mua ô tô có thể gồm hoặc không bao gồm các chi phí khác ngoài chi phí mua xe, tùy thuộc vào từng ngân hàng. Các ngân hàng đều cho vay với một tỷ lệ nhất định. Tỷ lệ cho vay mua ô tô đối với KHDN hiện nay lên tới 75% đến 80% giá trị chiếc xe tùy thuộc vào TSBĐ mà KH sử dụng cho khoản vay. - Về thời gian cho vay Các NH khác nhau sẽ có thời gian cho vay khác nhau, cụ thể từ 1 năm đến 6 năm.
Thời gian cho vay phụ thuộc vào hình thức cho vay, mục đích của KH, TSBĐ và khả năng trả nợ của KH. Để hạn chế rủi ro cho món vay, thường thời gian cho vay sẽ không kéo dài, thường là ngắn và trung hạn. 6 ĐINH THỊ HƯƠNG THU 2020 Thời gian xử lý hồ sơ cho vay mua ô tô của các NH thường nhanh chóng, đáp ứng nhu cầu của KH với thủ tục vay đơn giản 1.2 Mở rộng cho vay mua ô tô đối với khách hàng doanh nghiệp tại ngân hàng thương mại 1.1 Định nghĩa mở rộng cho vay mua ô tô đối với khách hàng doanh nghiệp Theo từ điển tiếng Việt: “Mở rộng là làm cho có phạm vi, quy mô trở nên rộng lớn hơn trước”. Theo Nguyễn Văn Ngọc (2006): “Mở rộng là quá trình, là sự gia tăng quy mô hoạt động kinh doanh.
Sự mở rộng hoạt động kinh tế có thể có nguyên nhân ở bản thân nền kinh tế, nhưng cũng là kết quả của chính sách kích thích, thúc đẩy hoạt động kinh tế do Chính phủ thực hiện”. Kết hợp khái niệm mở rộng với khái niệm CV mua ô tô đối với KHDN ở mục 1.2 nêu trên, ta có thể hiểu: Mở rộng CV mua ô tô đối với KHDN là việc phát triển hoạt động CV mua ô tô của NHTM. Là việc NH dựa vào nguyên tắc hoàn trả gốc và lãi theo thỏa thuận cho KH sử dụng trước một số tiền để mua ô tô và NH thì nhằm mục tiêu tối đa hoá số lượng KH vay vốn, tối đa lợi nhuận thu được cho NH.2 Sự cần thiết của việc mở rộng cho vay mua ô tô đối với khách hàng doanh nghiệp tại ngân hàng thương mại Đối với khách hàng + Thứ nhất, đáp ứng nhu cầu về mua sắm cho doanh nghiệp: Nhờ hoạt động này mà KH khi chưa đủ tiền mua xe vẫn sử dụng được chiếc xe ô tô mong muốn. Từ đó, chiếc xe mang lại cho KH những tiện ích như là có thể sử dụng chiếc xe với nhiều mục đích khác nhau, có thể là dùng cho hoạt động kinh doanh hay sử dụng chiếc ô tô đi lại trong công việc, tạo động lực tinh thần để KH làm việc hiệu quả hơn.
+ Thứ hai, hoạt động CV mua ô tô là việc doanh nghiệp mua sắm tài sản, việc này tạo điều kiện để đẩy nhanh quá trình sản xuất kinh doanh, nó là động lực thúc đẩy doanh nghiệp hoạt động một cách liên tục và hiệu quả. Hơn nữa, hoạt động CV mua ô tô đối với KHDN của ngân hàng thương mại giúp doanh nghiệp sử dụng vốn vay đúng mục 7 ĐINH THỊ HƯƠNG THU 2020 đích, hạn chế việc sử dụng vốn vào những mục đích khác hay chiếm dụng vốn vay, kinh doanh bất hợp pháp từ vốn vay của doanh nghiệp. Đối với ngân hàng + Là một trong những hoạt động mang lại lợi nhuận cho NH. Với số lượng doanh nghiệp đang ngày càng tăng thì đây tiềm năng lớn về KH cho ngân hàng.
Nhu cầu vốn nói chung của các doanh nghiệp trong bối cảnh cạnh tranh hiện nay là rất lớn, do đó sẽ là một tín hiệu tốt với hoạt động cho vay mua ô tô củ các ngân hàng. Hoạt động cho vay hiệu quả sẽ giúp ngân hàng có thêm thu nhâp, không những bù đắp chi phí huy động vốn, chi phí trả lương nhân viên,.mà còn giữ lại được lợi nhuận cho mình. Hơn nữa cho vay mua ô tô vẫn là thị trường tiềm năng, có khả năng phát triển hơn nữa cả về quy mô và chất lượng nên lợi nhuận dự kiến mà hoạt động này mang lại là lớn. + Giúp NH mở rộng thêm nhiều quan hệ với KH: Ngân hàng sẽ tạo được thói quen tiếp xúc và tìm hiểu với khách hàng sâu hơn, càng hiểu biết về khách hàng thì sẽ càng có được thuận lợi trong việc cung ứng các sản phẩm dịch vụ của mình.
Từ đó, thông qua các khách hàng cũ, ngân hàng có thể mở rộng nhiều mối quan hệ khác với khách hàng và quảng bá được hình ảnh của mình đối với khách hàng. Ngân hàng có thể mở rộng mối quan hệ với các đại lí bán xe ô tô. Đây là một kênh thông tin tốt giúp ngân hàng có thể thu thập thông tin đa dạng, phong phú về nhiều khách hàng. + Cho vay mua ô tô giúp ngân hàng phân tán được rủi ro, dù ngân hàng có cố gắng để nâng cao chất lượng cho vay thì nguy cơ về rủi ro gặp phải vẫn luôn tiềm ẩn.
Việc tập trung vốn vay vào một số doanh nghiệp mặc dù tiết kiệm được chi phí cho vay, tăng hiệu quả quản lý nhưng đem lại những nguy cơ mất vốn cho ngân hàng khi các doanh nghiệp phá sản hoặc sản xuất kinh doanh gặp khó khăn. Chính vì vậy, việc phân tán rủi ro vào các doanh nghiệp vừa và nhỏ và nhu cầu vốn đa dạng sẽ làm giảm tổn thất khi xảy ra rủi ro đối với ngân hàng. Đối với nền kinh tế + Góp phần nâng cao sức mua của KH, làm tăng cầu của nền kinh tế. Nhu cầu về ô tô tăng dẫn đến việc mở rộng sản xuất của các hãng sản xuất ô tô, người lao động có thêm cơ hội việc làm, chất lượng cuộc sổng của người dân được nâng cao.
8 ĐINH THỊ HƯƠNG THU 2020 + Tác động gián tiếp đến sự phát triển của ngành công nghiệp ô tô, ngành du lịch, ngành giao thông vận tải,…Vì khi lượng ô tô lưu hành tăng lên thì đường giao thông sẽ theo nhu cầu mà được mở rộng, thuận tiện đi lại hơn, dẫn đến cầu về du lịch cũng sẽ tăng theo, ngành vận tải sẽ có thêm nhiều cơ hội phát triển.3 Các tiêu chí đánh giá việc mở rộng cho vay mua ô tô đối với khách hàng doanh nghiệp tại ngân hàng thương mại 1.1 Các yếu tố định tính Một số yếu tố định tính dựa trên cơ sở pháp lý, tuân thủ quy trình giải ngân, uy tín của ngân hàng, thái độ và trình độ chuyên môn của chuyên viên tín dụng: - Uy tín của NH: uy tín của NH tác động trực tiếp đến việc lựa chọn của khách hàng khi sử dụng các sản phẩm của NH như gửi gắm tài sản, nơi huy động nguồn vốn an toàn và hiệu quả, hay nơi để đầu tư, bảo lãnh các hợp đồng.