CHƯƠNG 1: NHỮNG VAN BE LÝ LUẬN VE CÔNG NHẬN VA CHO THỊ HÀNH PHÁN QUYẾT CUA TRỌNG TÀI NƯỚC NGOÀI VÀ PHAP LUẬT VE CÔNG NHẬN VA CHO THỊ HANH PHÁN QUYẾT CUA TRỌNG TÀI NƯỚC NGOÀI TẠI VIET NAM 111 Khái quát về công nhận và cho thi hành phán quyết cửa trong tài nước ngoài 1.11 Khái niệm, đặc điểm của trọng tài nước ngoài và phán quyết của trong tài uước ngoài Trong thực tiễn thương mại quốc tế hiện nay, các tranh chấp xảy ra trong quá trình ký kết va thực hiện hợp đồng khả phổ biển. Các tranh chấp đó, có thể xuất phát từ một số nguyên nhân chính như. các bên có cách hiểu va vân dụng khác nhau các quy định của hợp đông, một trong sổ các bên vi phạm. nghĩa vụ của minh theo hop đồng một cách rõ rang nhưng các bên không thống nhất được với nhau vẻ cach thức xử lý, phát sinh các sự kiện ngoài dự liêu của các bên nền không có quy định hop đỏng điển chỉnh Do đó, các bên.
có nhu cẩu viện dẫn tới một bên thứ ba để đứng ra lam trung gian dé phân xử vả đưa ra quyết định cuối cùng. Trong tai lả phương thức giải quyết tranh chap có tính chất tài phán phi nha nước (phi chỉnh phủ) do các đương sự thỏa thuận lựa chon để giải quyết các tranh chấp thương mai”, Trọng tai chính ka ‘bén trung gian thứ ba được các bên tranh chấp chọn ra để giúp các bên giải quyết những xung đột, bất đông giữa ho trên co sở đâm bao quyền tư định. đoạt của các bên. Phương thức trong tải bat nguồn từ sự théa thuân của các ‘bén trên cơ sở tự nguyện.
Để đưa tranh chap ra trong tải giải quyết, các bên phải có thöa thuận trong tai. Giải quyết tranh chấp bằng trong tai khá giống với phương pháp giãi quyết tranh chấp bằng hòa gidi. Cả hai phương thức này đều có sư xuất hiện của người thứ ba. Tuy nhiên, trong hình thức hòa giải, vai trò của người thứ ba chỉ mang tinh hỗ trợ, giúp đổ các bên théa thuận với Teaco Lgl Prize C02), Teng tỉ thương mi quốc tf vì những đều cần bếu, xem tí pe EticelztbauUyohgtakmgng in-game di cane) (Day cấp ny 37100033), 7 nhau.
Còn trong phương thức trọng tai, sau khi xem sét sự việc, trong tai có thể đưa ra phán quyết có giá tr cưỡng chế thi hanh đối với các bên. ‘Voi những ưu điểm nhanh nhạy va phủ hợp đó, trọng tải là phương, thức giãi quyết tranh chấp ngày nay được các bên ưu tiến lua chon Ở Việt Nam tôn tại cả hai cơ quan trong tải đó 1a trọng tải trong nước va trọng tài nước ngoài 'Vẻ cơ quan trọng tài nước ngoai, tại khoăn 11 Điễu 3 LTTTM 2010 có quy định về trọng tải nước ngoài như sau: “Trọng tài nước ngoài là trong tài được thành lập theo quy đình của pháp luật trong tài nước ngoài do các bên théa thuận lựa chon dé tiễn hành giải quyết tranh chấp ở ngoài lãnh thd Việt ‘Nam hoặc trong lãnh thd Việt Nam”. Như vay, trong tài nước ngoài cũng mang những đặc điểm như trong tài thương mại nói chung vả nỗi bật với một số đặc điểm riêng biết như: trọng tải nước ngoài phải la trong tài được thảnh lập theo quy định của pháp luật nước ngoài do các bên thöa thuén lựa chọn nhằm tién hành giãi quyét tranh chấp ở trong hoặc ngoài lãnh thé Việt Nam Tai Việt Nam, điều kiện để một tổ chức trong tải nước ngoài có thể hoạt động. thì cân phải đáp ứng hai điểu kiện: Mot [a tổ chức trọng tai nước ngoi nay phải được thảnh lập va đang hoạt đông hop pháp tai nước ngoài, Hat ià 6 chức trong tai nước ngoai nay phai tôn trong Hiển pháp va pháp luật của nước Công hỏa xã hội chủ nghĩa Việt Nam‘.
Nhìn chung, trọng tải nước ngoài là trọng tải được thành lập theo quy định pháp luật về trọng tai nước ngoài khác với nước được yêu cầu công nhận vả cho thi hành phán quyết của trong tải nước ngoài 'Vẻ phán quyết của trong tải nước ngoài (PQCTT), khái niêm phan quyết trong tải và khái niệm phán quyết trọng tài thương mại có sự khác nhau. vẻ khái niêm giữa các quốc gia. Công ước New York 1958 vẻ công nhận và cho thi hành các PQCTT trước ngoài đã đưa ra mốt định nghĩa chung cơ ban cho các nước vẻ khái niêm. + Điều 73 Luật Trọngtàitương mai 2010, phan quyết trong tai nước ngoài ngay tại Điều 1, theo đó yếu tổ để xem xét như thé nao 1a một phán quyết trong tai nước ngoài gồm có: (i) được huyên tại lãnh thé của nước khác với nước công nhận và cho thi hành va (i) yên trong lãnh thé của nước công nhãn và co tht hành niueng không được xem là "phán quyết trong tài trong nước.
Như vây, nguyên tắc lãnh thé là yêu tổ quyết định về tính nước ngoài của một phan quyết trong tải, bat kỉ phan quyết nào được tuyên tại một quốc gia khác với quốc gia của Tòa án công nhận va cho thi hành déu thuộc pham vi của Công ước Trong quy định pháp luật của Đức về phản quyết của trong tai nước: ngoai, do chọn cách dẫn chiều trực tiép Công ước New York nên BLTTDS Đức không có bat kỹ điều khoản nao nêu bật khái niêm phán quyét trọng tai nước ngoài. Điểu 10251) nói rằng néu quy trình trong tai được tiền han trên lãnh thé của Đức thì quy trình trong tải đó sẽ chịu sự điều chỉnh của luật Đức. 'Thực tiễn trong tải thương mại của Đức chứng minh ring, bắt kể trong tải giải quyết tranh chấp là trong tai trong nước hay nước ngoài, cũng như bat kể luật áp dụng cho quy trình trong tai là có phải là luật Đức hay không, thi phán. quyết khi được tuyên trong lãnh thé Đức sé lả phán quyết trọng tài trong.
Tương tự, nêu như một PQCTT được tuyên ngoài lãnh thé của Đức, không can biết là có phải do trọng tai nước ngoai tuyên hay không, cũng không cần biết luật áp dụng cho quy tình tổ tung trong tai là luật của Đức hay luật cia nước khác, phan quyết trọng tải đó sẽ được xem là PQCTT nước ngoải”. Từ quan niêm của luật Đức, có thé rút ra kết luận ring chỉ cần căn cử ‘vao nơi tuyên phán quyết thi có thé dé dang zác định rằng một phán quyết có. phải là PQCTT tai nước ngoài hay không. Vì áp dung triệt để nguyên tắc lãnh thể? nên khái tiệm “phán quyết của trong tài nước ngoài” là Không có ý nghữa và do đó không tén tai trong pháp luật Đức.
` nei acco vn đồ này pa gyÏt BUH 2202 2001 I ZB 7159 cần Tờ Tephip bàng ee cốc.d ` Rodwnd Zl, Zeriprosssordamg @iibin thế 29) 20 De. Da Scat 2010, 2310 "edotagrUfNSiUNicasieo,Arbrtim m Gemany. the Model n Pactre, Nhờ, Wolers Khmnar,2015, aie "BodkstigelMGeliNecininto 4d. 449 Tai Việt Nam, ngay khi trở thanh thành viên chính thức cia Công tước New York, Việt Nam đã gấp rút chuyển hóa các diéu khoản của Công ước này vào trong nên pháp chế của mình.
Bằng chứng la Pháp lệnh Công nhận và cho thi hành tại Việt Nam quyết định của trọng tải nước ngoài (Pháp lệnh 1995) đã được Ủy ban Thường vụ Quốc hội thông qua ngày 14/9/1995. từ Điều 1 của Pháp lệnh năm 1995, khải niệm PQCTT nước ngoài đã được đề cap một cách cụ thé, theo đó PQCTT nước ngoài sé rơi vảo một trong hai trường hợp: () phán quyết được tuyên ngoài lãnh thổ Việt Nam do các bên théa thuận a giải quyết các tranh chấp thương mai, và (tt) phản quyết tuyên trong lãnh thd Việt Nam niueng không do trong tài Việt Nam tuyên. giải tương đối phù hợp với tinh thén của Công ước New York LTTTM năm 2010 đã quy định chỉ tiết khái niệm trong tải nước ngoài, theo đồ trong tài nước ngoài được thành lập theo guy định của pháp luật nước ngoài do các bên théa thuận lựa chọn đề tiễn hành gidt quyết tranh chấp ở ngoài lãnh thé Việt Nam hoặc trong lãnh thổ Việt Nam. Theo quy định nay, yêu tổ lãnh thé đã không được xem xét đến, vi tinh nước ngoài của trong tải được sác đính dựa vào luật điều chỉnh sự thảnh lập của trọng tài.
Trên cơ sỡ khái niêm trọng tải nước ngoài, LTTTM đã khẳng định rằng về khái niệm PQCTT nước ngoái lả phản quyết do trong tải nước ngoài tuyến bắt ké trong hay ngoai lãnh thé Việt Nam để giải quyết tranh chấp do các bên lựa chọn Căn cử vào LTTTM năm 2010, BI.TTDS năm 2015 cũng đã đưa ra các quy định về khái niệm phan quyết của trong tai nước ngoải tương ứng Căn cứ vao hai khái niệm trong ti nước ngoài va phan quyết của trong tải nước ngoài theo tinh than LTTTM, có thé đưa ra kết luận rằng bat ké nơi tuyên phản quyết là trong hay ngoài lãnh thổ Việt Nam, chỉ cần trong tài do các bên chọn được thành lập theo pháp luật nước ngoài thi các phán quyết do trong tai nảy ban hành ra déu la PQCTT nước ngoài. Quy định pháp luật Việt Nam về phán quyết của trong tài thương mai nước ngoai phù hợp với tinh thân của Công ước New York 1958. Việt Nam thừa nhân và cho phép thí 10 thành PQCTT nước ngoài có thé được tuyên ở ngoài lãnh thd Việt Nam và PQCTT được tuyên tai lãnh thổ Việt Nam nhưng không do trong tải Việt Nam tuyên, theo những nguyên tắc và trình tư pháp lí nhất định. Co thé khẳng định ring PQCTT nước ngoải la phán quyết do tổ chức.
trong tai nước ngoài tuyên ở ngoài lãnh thd Việt Nam hoặc được tuyên ở trong lãnh thé Việt Nam để giải quyết tranh chấp thương mai do các bên thỏa thuận lựa chon.12 hải niên, đặc didm của việc công nhận về cho thi hành phân quyết của trong tà nước ngoài tạ Việt Nam Công nhận và cho thi hảnh gắn liên với nhau, phải có công nhận thi mới được thi hành, nếu PQCTT nước ngoài không được công nhân thì đồng nghĩa với việc phán quyết đó không được thí hảnh Vậy nên hoạt đồng công nhận va cho thi hanh PQCTT nước ngoái không chỉ dừng lại ở việc rang buộc tính pháp lý đối với phán quyết ma còn đâm bão phản quyết được thi hanh trên thực tế. Công nhân là ghi nhân hiệu lực giải quyết tranh chấp của phản quyết, dam bao vụ việc không bị khởi kiện lại trong khi thi hành dam bao nội dung của phân quyết được thực hiện trên thực tế kế cả bằng biện pháp cưỡng chế BLTTDS năm 2015 quy định tại Điều 427 rằng.