phần mở đầu, kết luận, phụ biểu, khóa luận tốt nghiệp đƣợc chia thành 3 chƣơng: Chƣơng 1: Cơ sở lý luận chung về kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm trong doanh nghiệp xây lắp. Chƣơng 2: Thực trạng công tác kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp tại Công ty cổ phần xây dựng và dịch vụ thƣơng mại Ngô Quyền. Sinh viên: Trần Thị Thùy Linh – Lớp QT 1401K KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP 2014 TRƢỜNG ĐHDL HẢI PHÒNG Chƣơng 3: Một số ý kiền đề xuất nhằm hoàn thiện công tác kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp tại Công ty cổ phần xây dựng và dịch vụ thƣơng mại Ngô Quyền. Trong quá trình tìm hiểu về lý luận và thực tế để hoàn thành đề tài này em đã nhận đƣợc sự tận tâm, nhiệt tình hƣớng dẫn của thầy giáo, Thạc sỹ Nguyễn Văn Thụ và của các cô trong phòng kế toán – tài vụ công ty cổ phần xây dựng và dịch vụ thƣơng mại Ngô Quyền.
Do khả năng chuyên môn của bản thân còn hạn chế, nhất là trong quá trình tiếp cận với những vấn đề mới nên chắc chắn bài viết của em còn nhiều thiếu sót. Vì vậy, em rất mong muốn đƣợc tiếp thu những ý kiến đóng góp chỉ bảo để em có điều kiện bổ sung nâng cao kiến thức của mình phục vụ tốt hơn cho công tác thực tế sau này. Em xin chân thành cảm ơn! Hải Phòng, tháng 6 năm 2014 Sinh viên Trần Thị Thùy Linh Sinh viên: Trần Thị Thùy Linh – Lớp QT 1401K KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP 2014 TRƢỜNG ĐHDL HẢI PHÒNG CHƢƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN CHUNG VỀ KẾ TOÁN TẬP HỢP CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TRONG DOANH NGHIỆP XÂY LẮP 1. Những vấn đề chung về kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm trong doanh nghiệp xây lắp.
Sự cần thiết phải tổ chức kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm trong doanh nghiệp xây lắp. Để tồn tại và phát triển trong nền kinh tế thị trƣờng cạnh tranh khốc liệt nhƣ hiện nay, các doanh nghiệp cũng đã và đang nỗ lực để đảm bảo sự tồn tại và phát triển của mình thông qua các chiến lƣợc và biện pháp quản lý sản xuất kinh doanh nhằm tiết kiệm chi phí, giảm giá thành sản phẩm. Chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm là các chỉ tiêu quan trọng trong hệ thống các chỉ tiêu kinh tế phục vụ cho công tác quản lý doanh nghiệp, có mối quan hệ mật thiết với doanh thu, kết quả hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp. Do vây, việc tổ chức kế toán đúng, hợp lý, chính xác chi phí sản xuất và tính đúng, tính đủ giá thành sản phẩm có ý nghĩa rất lớn trong công tác quản lý chi phí, giá thành sản phẩm, trong việc kiểm tra tính hợp lệ, hợp pháp của chi phí phát sinh ở doanh nghiệp nói chung và ở các phân xƣởng, tổ, đội sản xuất nói riêng.
Thông qua số liệu do bộ phận kế toán tập hợp chi phí, tính giá thành cung cấp, nhà quản lý doanh nghiệp biết đƣợc chi phí và giá thành thực tế của từng loại sản phẩm, nhóm sản phẩm, của hoạt động kinh doanh và các hoạt động khác trong doanh nghiệp. Qua đó, nhà quản lý có thể phân tích, đánh giá tình hình sử dụng lao động, vật tƣ, tiền vốn hiệu quả, để từ đó có thể đề ra các quyết định quản trị doanh nghiệp sao cho hiệu quả để hạ thấp giá thành sản phẩm, giúp doanh nghiệp tự tin đứng vững trên thị trƣờng cạnh tranh ở điều kiện khó khăn nhƣ hiện nay. Vì vậy, tổ chức tốt công tác kế toán chi phí và tính giá thành sản phẩm để đảm bảo xác định đúng nội dung, phạm vi chi phí cấu thành trong giá thành, xác định đúng lƣợng giá trị của các yếu tố chi phí đã dịch chuyển vào sản phẩm hoàn thành là yêu cầu cấp bách và ngày càng phải hoàn thiện đổi mới công tác đó là rất cần thiết đối với doanh nghiệp. Đặc điểm sản phẩm xây lắp.
Xây dựng cơ bản là một ngành sản xuất vật chất độc lập, có chức năng tái sản xuất tài sản cố định cho tất cả các ngành trong nền kinh tế quốc dân, tạo nên cơ sở vật chất kỹ thuật cho xã hội, tăng tiềm lực kinh tế quốc phòng của đất nước. Nói một cách cụ thể hơn sản xuất xây dựng bao gồm các hoạt động: xây dựng mới, mở rộng, khôi phục, cải tạo lại, hay hiện đại hoá các công trình hiện có thuộc mọi lĩnh vực trong nền kinh tế quốc dân (như công trình giao thông Sinh viên: Trần Thị Thùy Linh – Lớp QT 1401K Trang 1 KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP 2014 TRƢỜNG ĐHDL HẢI PHÒNG thuỷ lợi, các khu công nghiệp, các công trình quốc phòng, các công trình dân dụng khác). Ngành xây dựng là ngành sản xuất độc lập có những điểm đặc thù về mặt kinh tế, tổ chức quản lý và kỹ thuật chi phối trực tiếp đến việc tổ chức công tác kế toán nói chung và tổ chức kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành nói riêng, điều này càng đƣợc thể hiện rõ qua đặc trƣng về sản phẩm xây lắp và quá trình tạo ra sản phẩm đó: -Sản phẩm xây lắp là: các công trình, các vật kiến trúc…có quy mô lớn, kết cấu phức tạp mang tính đơn chiếc, thời gian sản xuất sản phẩm lâu dài. Vì vậy doanh nghiệp nhất thiết phải lập dự toán bao gồm cả dự toán thiết kế và dự toán thi công, mua bảo hiểm cho những rủi ro có thể xảy ra đối với công trình, trong quá trình thực hiện luôn phải so sánh đối chiếu với dự toán, lấy dự toán làm thƣớc đo.
-Sản phẩm xây lắp đƣợc tiêu thụ theo giá dự toán hoặc giá thoả thuận với chủ đầu tƣ (giá đấu thầu). Trong hợp đồng xây dựng đã phản ánh rõ giá bán, ngƣời mua, ngƣời bán trƣớc khi tiến hành sản xuất sản phẩm xây lắp do đó tính chất hàng hoá của sản phẩm xây lắp không đƣợc thể hiện một cách rõ ràng. -Sản phẩm xây lắp cố định tại nơi sản xuất và các điều kiện của quá trình sản xuất nhƣ ngƣời lao động, máy móc, thiết bị thi công… sẽ phải di chuyển theo địa điểm đặt sản phẩm. Đặc điểm này khiến cho công tác quản lý sử dụng gặp nhiều khó khăn, việc hạnh toán về vật tƣ, tài sản, tiền vốn phức tạp, hơn nữa lại chịu ảnh hƣởng của thiên nhiên, thời tiết và rất dễ bị mất mát và hƣ hỏng.
-Sản phẩm xây lắp từ khi khởi công cho đến khi hoàn thành công trình bàn giao đƣa vào sử dụng thƣờng kéo dài, nó phụ thuộc vào quy mô, tính phức tạp về kỹ thuật của từng công trình. Quá trình thi công đƣợc chia thành nhiều giai đoạn, mỗi giai đoạn lại chia thành nhiều công việc khác nhau, các công việc thƣờng diễn ra ngoài trời chịu tác động rất lớn của các nhân tố môi trƣờng nhƣ nắng, mƣa, lũ lụt…Đặc điểm này đòi hỏi việc tổ chức quản lý giám sát chặt chẽ sao cho đảm bảo chất lƣợng công trình đúng nhƣ thiết kế, dự toán. Hơn nữa nhà thầu phải thực hiện việc bảo hành sản phẩm xây lắp, theo đó chủ đầu tƣ sẽ giữ lại một tỷ lệ nhất định tính trên giá trị của công trình và sẽ hoàn trả lại cho nhà thầu khi hết hạn hợp đồng bảo hành. Sinh viên: Trần Thị Thùy Linh – Lớp QT 1401K Trang 2 KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP 2014 TRƢỜNG ĐHDL HẢI PHÒNG Từ những đặc điểm trên đòi hỏi công tác kế toán vừa phải đáp ứng yêu cầu chung về chức năng nhiệm vụ kế toán của một doanh nghiệp sản xuất vừa phải đảm bảo phù hợp với đặc tính riêng của doanh nghiệp xây lắp.
Từ đó, cung cấp số liệu chính xác, kịp thời giúp cho nhà quản lý đƣa ra những đánh giá đúng tình hình kế hoạch SXKD, cố vấn cho lãnh đạo trong việc tổ chức quản lý để đạt hiệu quả cao trong sản xuất kinh doanh. Chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm 1. Chi phí sản xuất và phân loại chi phí sản xuất 1. Chi phí sản xuất trong doanh nghiệp xây lắp Quá trình hoạt động SXKD của doanh nghiệp xây lắp là quá trình biến đổi một cách có ý thức, có mục đích của các yếu tố đầu vào sản xuất để tạo thành các công trình, sản phẩm xây lắp nhất định, những hao phí về các yếu tố đầu vào này đƣợc thể hiện dƣới hình thức giá trị gọi là CPSX.
CPSX trong doanh nghiệp xây lắp là biểu hiện bằng tiền của toàn bộ hao phí về lao động sống, lao động vật hoá và các chi phí cần thiết khác mà doanh nghiệp đã bỏ ra để tiến hành hoạt động sản xuất thi công trong một thời kỳ nhất định. Về mặt lượng, CPSX phụ thuộc vào hai yếu tố: - Khối lƣợng lao động và tƣ liệu sản xuất đã bỏ ra trong quá trình sản xuất ở một thời kỳ nhất định. - Giá cả tƣ liệu sản xuất đã tiêu hao trong quá trình sản xuất và tiền lƣơng của một đơn vị lao động đã hao phí. Do đó, trong điều kiện giá cả thƣờng xuyên biến động thì việc tính toán, đánh giá chính xác CPSX không những là yếu tố khách quan mà còn là một yêu cầu quan trọng trong việc cung cấp thông tin cần thiết cho nhu cầu quản lý của lãnh đạo doanh nghiệp, nhất là trong điều kiện doanh nghiệp phải tự chủ về tài chính trong hoạt động SXKD nhƣ hiện nay.
Phân loại chi phí sản xuất trong doanh nghiệp xây lắp Tuỳ theo yêu cầu quản lý, đối tƣợng cung cấp thông tin và góc độ xem xét chi phí… mà CPSX đƣợc sắp xếp, phân loại theo các tiêu thức khác nhau. Sinh viên: Trần Thị Thùy Linh – Lớp QT 1401K Trang 3 KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP 2014 TRƢỜNG ĐHDL HẢI PHÒNG Thông thƣờng, trong các doanh nghiệp xây lắp, CPSX thƣờng đƣợc phân loại theo các tiêu thức sau: Phân loại CPSX căn cứ vào nội dung, tính chất kinh tế của chi phí Theo cách phân loại này, các CPSX có nội dung, tính chất kinh tế giống nhau đƣợc sắp xếp vào một yếu tố, không phân biệt chi phí đó phát sinh trong lĩnh vực nào, dùng vào mục đích gì trong sản xuất sản phẩm.