Chuyên đề kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành tại Công ty Cổ phần Nhựa An Thịnh

Luận văn phân tích kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại Công ty Cổ phần Nhựa An Thịnh, cung cấp giải pháp tối ưu.

• Tác giả: Tô Thị Xuân
• Người hướng dẫn: Cô Giáo Nguyễn Thị Hồng Nga
• Trường học: Trường Đại học Công nghiệp Hà Nội
• Chuyên ngành: Kinh tế
• Đề tài: Kế toán chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm tại Công ty Cổ phần Nhựa An Thịnh
• Loại tài liệu: Chuyên đề tốt nghiệp

Mục lục chi tiết

• LỜI MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: LÝ LUẬN CHUNG VỀ CÔNG TÁC KẾ TOÁN CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TRONG DOANH NGHIỆP SẢN XUẤT
• 1.1. LÝ LUẬN VỀ CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM
• 1.1.1. CHI PHÍ SẢN XUẤT
• 1.1.2. Phân loại chi phí sản xuất
• 1.2. Giá thành sản phẩm
• 1.2.1. Khái niệm giá thành sản phẩm
• 1.2.2. Phân loại về giá thành sản phẩm
• 1.3. Bản chất và chức năng nhiệm vụ của giá thành sản phẩm
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG CÔNG TÁC KẾ TOÁN CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN NHỰA AN THỊNH
• 3. CHƯƠNG 3: MỘT SỐ Ý KIẾN NHẰM HOÀN THIỆN CÔNG TÁC HẠCH TOÁN CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN NHỰA AN THỊNH

Tóm tắt

I. Kế toán chi phí sản xuất

Kế toán chi phí sản xuất là một phần quan trọng trong quản lý tài chính của doanh nghiệp. Kế toán chi phí không chỉ giúp doanh nghiệp theo dõi và kiểm soát các khoản chi phí phát sinh trong quá trình sản xuất mà còn cung cấp thông tin cần thiết để đưa ra quyết định kinh doanh. Chi phí sản xuất bao gồm tất cả các khoản chi phí liên quan đến việc chế tạo sản phẩm, từ nguyên vật liệu đến lao động. Việc phân loại chi phí sản xuất theo các yếu tố như nguyên vật liệu, nhân công và chi phí sản xuất chung là cần thiết để hiểu rõ hơn về cấu trúc chi phí của doanh nghiệp. Theo đó, quản lý chi phí hiệu quả sẽ giúp doanh nghiệp tối ưu hóa lợi nhuận và nâng cao khả năng cạnh tranh trên thị trường.

1.1 Khái niệm chi phí sản xuất

Chi phí sản xuất được định nghĩa là toàn bộ hao phí lao động sống và lao động vật hóa mà doanh nghiệp bỏ ra để sản xuất hàng hóa. Chi phí sản xuất không chỉ bao gồm chi phí nguyên vật liệu mà còn cả chi phí lao động và chi phí khác liên quan đến quá trình sản xuất. Việc xác định chính xác chi phí sản xuất là rất quan trọng, vì nó ảnh hưởng trực tiếp đến giá thành sản phẩm. Doanh nghiệp cần phải phân tích và đánh giá các loại chi phí để có thể đưa ra các quyết định hợp lý trong việc quản lý và tối ưu hóa chi phí sản xuất.

1.2 Phân loại chi phí sản xuất

Phân loại chi phí sản xuất là một bước quan trọng trong công tác kế toán. Các loại chi phí có thể được phân loại theo nhiều tiêu chí khác nhau như theo yếu tố, theo mục đích sử dụng, và theo mối quan hệ với sản lượng sản xuất. Việc phân loại này giúp doanh nghiệp dễ dàng theo dõi và quản lý các khoản chi phí, từ đó đưa ra các biện pháp tiết kiệm chi phí hiệu quả. Phân tích chi phí cũng giúp doanh nghiệp xác định được các yếu tố ảnh hưởng đến giá thành sản phẩm, từ đó có thể điều chỉnh chiến lược sản xuất và kinh doanh cho phù hợp.

II. Giá thành sản phẩm

Giá thành sản phẩm là một chỉ tiêu kinh tế quan trọng, phản ánh toàn bộ chi phí mà doanh nghiệp đã bỏ ra để sản xuất và tiêu thụ sản phẩm. Giá thành sản phẩm không chỉ là căn cứ để xác định giá bán mà còn là chỉ tiêu để đánh giá hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp. Việc tính toán giá thành sản phẩm cần phải dựa trên các yếu tố như chi phí nguyên vật liệu, chi phí lao động và chi phí sản xuất chung. Doanh nghiệp cần phải thường xuyên theo dõi và phân tích giá thành sản phẩm để có thể đưa ra các quyết định hợp lý trong việc điều chỉnh giá bán và tối ưu hóa lợi nhuận.

2.1 Khái niệm giá thành sản phẩm

Giá thành sản phẩm được hiểu là tổng chi phí phát sinh trong quá trình sản xuất và tiêu thụ sản phẩm. Giá thành sản phẩm có thể được tính cho một khối lượng sản phẩm nhất định hoặc cho một đơn vị sản phẩm. Việc xác định chính xác giá thành sản phẩm là rất quan trọng, vì nó ảnh hưởng đến khả năng cạnh tranh của doanh nghiệp trên thị trường. Doanh nghiệp cần phải có các phương pháp tính toán hợp lý để đảm bảo rằng giá thành sản phẩm phản ánh đúng chi phí thực tế phát sinh.

2.2 Phân loại giá thành sản phẩm

Giá thành sản phẩm có thể được phân loại theo nhiều tiêu chí khác nhau như giá thành kế hoạch, giá thành thực tế và giá thành định mức. Mỗi loại giá thành đều có ý nghĩa và ứng dụng riêng trong công tác quản lý và hạch toán. Giá thành kế hoạch được tính toán dựa trên các dự báo về chi phí và sản lượng, trong khi giá thành thực tế phản ánh chi phí thực tế phát sinh trong quá trình sản xuất. Việc phân loại này giúp doanh nghiệp có cái nhìn tổng quan về tình hình tài chính và đưa ra các quyết định kinh doanh hợp lý.

III. Thực trạng tại Công ty Cổ phần Nhựa An Thịnh

Công ty Cổ phần Nhựa An Thịnh đã áp dụng các phương pháp kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm một cách hiệu quả. Kế toán chi phí tại công ty được thực hiện một cách chặt chẽ, giúp doanh nghiệp theo dõi và kiểm soát các khoản chi phí phát sinh. Việc phân tích giá thành sản phẩm cũng được thực hiện thường xuyên, từ đó giúp công ty đưa ra các quyết định hợp lý trong việc điều chỉnh giá bán và tối ưu hóa lợi nhuận. Công ty cũng đã áp dụng các biện pháp tiết kiệm chi phí, từ đó nâng cao hiệu quả sản xuất và khả năng cạnh tranh trên thị trường.

3.1 Đánh giá công tác kế toán chi phí

Công tác kế toán chi phí tại Công ty Cổ phần Nhựa An Thịnh được thực hiện một cách bài bản và chuyên nghiệp. Quản lý chi phí được chú trọng, giúp công ty kiểm soát tốt các khoản chi phí phát sinh. Việc phân tích và đánh giá các loại chi phí cũng được thực hiện thường xuyên, từ đó giúp công ty có cái nhìn tổng quan về tình hình tài chính và đưa ra các quyết định hợp lý.

3.2 Đề xuất cải tiến

Mặc dù công tác kế toán chi phí tại Công ty Cổ phần Nhựa An Thịnh đã đạt được nhiều kết quả tích cực, vẫn còn một số điểm cần cải tiến. Công ty cần áp dụng các công nghệ mới trong việc quản lý và phân tích chi phí, từ đó nâng cao hiệu quả công tác kế toán. Bên cạnh đó, việc đào tạo nhân viên về các phương pháp kế toán hiện đại cũng là một yếu tố quan trọng để nâng cao chất lượng công tác kế toán tại công ty.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Trong bối cảnh toàn cầu hóa kinh tế và sự tác động mạnh mẽ của cuộc cách mạng khoa học kỹ thuật công nghệ, nền kinh tế Việt Nam đã và đang tích cực mở rộng quan hệ hợp tác quốc tế, thực hiện chính sách đa phương hóa và đa dạng hóa nhằm thu hút nguồn lực đầu tư, thúc đẩy năng lực sản xuất nội địa. Bước vào cơ chế kinh tế thị trường nhiều thành phần với sự cạnh tranh gay gắt, các doanh nghiệp sản xuất buộc phải tìm kiếm các giải pháp quản trị tối ưu, vừa nâng cao chất lượng sản phẩm, vừa tiết kiệm chi phí để hạ giá thành sản phẩm nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh và đảm bảo hiệu quả kinh tế.

Quản lý chi phí sản xuất và tính toán chính xác giá thành sản phẩm là nội dung quan trọng hàng đầu trong quản trị doanh nghiệp sản xuất. Công tác kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành đóng vai trò cung cấp thông tin kịp thời, đầy đủ và chuẩn xác về toàn bộ hao phí lao động sống và lao động vật hóa phát sinh ở từng bộ phận cũng như toàn doanh nghiệp. Từ nhận thức lý luận và thực tiễn qua thời gian thực tập tại Công ty Cổ phần Nhựa An Thịnh, tác giả Tô Thị Xuân (Lớp KT2 – Khóa 01, Khoa Kinh tế, Trường Đại học Công nghiệp Hà Nội) dưới sự hướng dẫn của cô giáo Nguyễn Thị Hồng Nga đã thực hiện chuyên đề tốt nghiệp nhằm làm rõ thực trạng và đề xuất các giải pháp nâng cao chất lượng công tác kế toán giá thành tại đơn vị.

Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu của đề tài được xác định cụ thể như sau:

1. Hệ thống hóa những vấn đề lý luận chung về công tác kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm trong các doanh nghiệp sản xuất.
2. Khảo sát, phân tích và phản ánh thực trạng tổ chức hạch toán chi phí sản xuất, quy trình tính giá thành sản phẩm đang áp dụng tại Công ty Cổ phần Nhựa An Thịnh.
3. Đề xuất một số ý kiến, giải pháp có tính khả thi nhằm hoàn thiện công tác hạch toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại Công ty Cổ phần Nhựa An Thịnh.

• Đối tượng nghiên cứu: Công tác kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm.
• Phạm vi nghiên cứu:
  • Không gian: Hoạt động quản trị chi phí và thực tiễn hạch toán tại Công ty Cổ phần Nhựa An Thịnh.
  • Thời gian: Quá trình thực tập và tìm hiểu chuyên môn của sinh viên Khóa 01 thuộc Khoa Kinh tế.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khung lý thuyết và nguyên lý hạch toán

Cơ sở lý thuyết của chuyên đề dựa trên hệ thống lý luận kế toán tài chính và kế toán chi phí trong doanh nghiệp sản xuất. Chi phí sản xuất được xác định là toàn bộ hao phí lao động sống, lao động vật hóa và các chi phí khác biểu hiện bằng tiền mà doanh nghiệp bỏ ra để chế tạo sản phẩm, lao vụ, dịch vụ trong một kỳ nhất định. Giá thành sản phẩm là biểu hiện bằng tiền của toàn bộ các khoản hao phí vật chất thực tế cần thiết liên quan đến việc sản xuất và tiêu thụ một khối lượng sản phẩm hoàn thành.

Hệ thống tài khoản và phương pháp kế toán được vận dụng tương ứng với hai phương pháp quản lý hàng tồn kho:

• Phương pháp kê khai thường xuyên (KKTX): Theo dõi liên tục, thường xuyên biến động chi phí trên các tài khoản chuyên dùng gồm:
  • Tài khoản 621 – Chi phí nguyên vật liệu trực tiếp.
  • Tài khoản 622 – Chi phí nhân công trực tiếp (bao gồm tiền lương, phụ cấp và các khoản trích theo lương như BHXH, BHYT, KPCĐ theo tỷ lệ quy định 19%).
  • Tài khoản 627 – Chi phí sản xuất chung (gồm 6 tiểu khoản: TK 6271, TK 6272, TK 6273, TK 6274, TK 6277, TK 6278).
  • Tài khoản 154 – Chi phí sản xuất kinh doanh dở dang (tổng hợp chi phí và xác định giá thành thành phẩm nhập kho TK 155, gửi bán TK 157, hoặc tiêu thụ thẳng TK 632).
• Phương pháp kiểm kê định kỳ (KKĐK): Không theo dõi thường xuyên, liên tục số phát sinh; cuối kỳ kiểm kê xác định tồn kho và kết chuyển qua Tài khoản 631 – Giá thành sản xuất.

Phương pháp nghiên cứu và nguồn dữ liệu

Tác giả vận dụng phối hợp các phương pháp nghiên cứu học thuật và thực tiễn:

• Phương pháp phân tích và tổng hợp lý luận: Hệ thống hóa các khái niệm, phân loại chi phí, chức năng giá thành và các mô hình tổ chức sổ kế toán.
• Phương pháp hạch toán kế toán chuyên ngành: Sử dụng phương pháp tài khoản đối ứng, phương pháp chứng từ kế toán, phương pháp tính giá và tổng hợp cân đối kế toán.
• Phương pháp toán học và thống kê: Vận dụng công thức toán học trong việc phân bổ chi phí gián tiếp, quy đổi sản lượng tương đương trong đánh giá sản phẩm dở dang và tính giá thành theo hệ số, tỷ lệ, phân bước.
• Nguồn dữ liệu: Hệ thống chứng từ kế toán gốc (Phiếu thu, Phiếu chi, Phiếu nhập kho, Phiếu xuất kho, Hóa đơn GTGT), các bảng phân bổ (tiền lương, vật liệu, khấu hao), sổ chi tiết, sổ tổng hợp (Sổ Nhật ký chung, Sổ Nhật ký chứng từ, Sổ Cái) và số liệu quy trình công nghệ sản xuất thực tế tại Công ty Cổ phần Nhựa An Thịnh.

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Lý luận chung về công tác kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm trong doanh nghiệp sản xuất

Chương 1 tập trung xây dựng nền tảng lý thuyết toàn diện về kế toán tập hợp chi phí và tính giá thành qua các nội dung cốt lõi:

1. Khái niệm và phân loại chi phí sản xuất

Chi phí sản xuất là sự kết hợp của ba yếu tố: tư liệu lao động, đối tượng lao động và sức lao động được đo bằng thước đo tiền tệ. Tác giả chỉ rõ sự khác biệt giữa chi phí và chi tiêu về mặt lượng và thời điểm phát sinh. Các tiêu thức phân loại chi phí sản xuất được hệ thống hóa cụ thể:

• Theo yếu tố (nội dung kinh tế): Gồm 5 yếu tố: Chi phí nguyên vật liệu; Chi phí nhân công; Chi phí khấu hao tài sản cố định; Chi phí dịch vụ mua ngoài; Chi phí khác bằng tiền.
• Theo mục đích và công dụng kinh tế (theo khoản mục): Gồm Chi phí nguyên vật liệu trực tiếp (NVLTT); Chi phí nhân công trực tiếp (NCTT); Chi phí sản xuất chung (SXC). Ba khoản mục này cấu thành giá thành sản xuất; khi cộng thêm chi phí bán hàng và chi phí quản lý doanh nghiệp sẽ tạo thành giá thành tiêu thụ (giá thành toàn bộ).
• Theo mối quan hệ với sản lượng: Chi phí bất biến (chi phí cố định) và Chi phí khả biến (chi phí biến đổi).
• Theo mối quan hệ với lợi nhuận: Chi phí thời kỳ và Chi phí sản phẩm.
• Theo đối tượng và phương pháp tập hợp: Chi phí trực tiếp và Chi phí gián tiếp.

2. Bản chất, chức năng và phân loại giá thành sản phẩm

Giá thành sản phẩm phản ánh mối quan hệ tương quan giữa chi phí bỏ ra và kết quả sản xuất hoàn thành trong kỳ. Giá thành có ba chức năng cốt lõi:

• Thước đo bù đắp chi phí: Đảm bảo khả năng tái sản xuất của doanh nghiệp.
• Chức năng lập giá: Là căn cứ kinh tế để định giá bán bù đắp hao phí và có lãi.
• Chức năng đòn bẩy kinh tế: Thúc đẩy tiết kiệm chi phí, hoàn thiện quản lý tổ chức sản xuất.

Phân loại giá thành được xem xét theo hai giác độ:

• Căn cứ số liệu và thời điểm: Giá thành kế hoạch, Giá thành định mức, Giá thành thực tế.
• Căn cứ phạm vi chi phí cấu thành: Giá thành sản xuất (công xưởng) và Giá thành tiêu thụ (toàn bộ).

Mối quan hệ giữa chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm được khái quát theo công thức:

$$\text{Tổng giá thành sản phẩm hoàn thành} = \text{CPSXDD đầu kỳ} + \text{CPSX phát sinh trong kỳ} - \text{CPSXDD cuối kỳ}$$

3. Đối tượng tập hợp chi phí và đối tượng tính giá thành

Việc xác định đối tượng tập hợp chi phí (nơi phát sinh và nơi chịu chi phí) và đối tượng tính giá thành (sản phẩm, bán thành phẩm, đơn đặt hàng) phụ thuộc vào đặc điểm quy trình công nghệ (giản đơn hay phức tạp liên tục) và loại hình sản xuất (đơn chiếc, hàng loạt nhỏ hay hàng loạt lớn). Mối quan hệ giữa hai đối tượng này có thể là: 1-1, 1-nhiều, nhiều-1, hoặc nhiều-nhiều.

4. Kế toán tập hợp chi phí và phương pháp đánh giá sản phẩm dở dang (SPDD)

Tác giả trình bày chi tiết hạch toán theo phương pháp kê khai thường xuyên qua các tài khoản TK 621, TK 622, TK 627 và tổng hợp trên TK 154. Đối với việc đánh giá SPDD cuối kỳ, chương này trình bày 5 phương pháp:

1. Đánh giá theo chi phí nguyên vật liệu chính (toàn bộ chi phí chế biến tính cho thành phẩm).
2. Đánh giá theo sản lượng ước tính tương đương (quy đổi SPDD thành sản phẩm hoàn thành theo mức độ hoàn thành).
3. Đánh giá theo 50% chi phí chế biến.
4. Đánh giá theo chi phí sản xuất định mức hoặc kế hoạch.
5. Đánh giá theo chi phí nguyên vật liệu trực tiếp (gồm cả vật liệu chính và vật liệu phụ).

5. Các phương pháp tính giá thành chủ yếu

Hệ thống phương pháp tính giá thành được mô tả chi tiết bằng các công thức toán học và điều kiện áp dụng:

Phương pháp tính giá thành	Điều kiện áp dụng	Đặc điểm xác định giá thành
Trực tiếp (Giản đơn)	Doanh nghiệp sản xuất giản đơn, ít mặt hàng, khối lượng lớn, chu kỳ ngắn (điện, nước, khai thác).	$Z = C_{đk} + C_{ps} - C_{giảm} - C_{ck}$
Theo hệ số	Cùng sử dụng một loại nguyên vật liệu, thu được nhiều loại sản phẩm chính khác nhau.	Quy đổi sản lượng về sản phẩm chuẩn: $Q_{TC} = \sum (Q_i \times h_i)$; tính hệ số phân bổ $H_i$ để tính giá thành từng loại $Z_{TTi}$.
Phân bước có tính nửa thành phẩm (Tuần tự)	Quy trình phức tạp kiểu liên tục, nhiều giai đoạn chế biến; nửa thành phẩm bước trước là đối tượng của bước sau.	Tính tuần tự giá thành nửa thành phẩm từ giai đoạn 1, kết chuyển sang giai đoạn 2... cho đến giai đoạn cuối.
Phân bước không tính nửa thành phẩm (Song song)	Quy trình phức tạp liên tục nhưng chỉ cần tính giá thành phẩm ở giai đoạn cuối cùng.	Xác định phần chi phí của từng giai đoạn nằm trong thành phẩm, sau đó tổng hợp lại.
Theo đơn đặt hàng	Doanh nghiệp sản xuất đơn chiếc hoặc hàng loạt theo đơn đặt hàng đã ký.	Chi phí tập hợp theo từng đơn đặt hàng; khi hoàn thành toàn bộ chi phí tích lũy là giá thành đơn hàng.
Theo tỷ lệ	Sản xuất cùng quy trình tạo ra nhóm sản phẩm cùng loại với quy cách, phẩm chất khác nhau.	Xác định tỷ lệ phân bổ giá thành giữa chi phí thực tế và chi phí định mức (hoặc kế hoạch) của cả nhóm.
Theo định mức	Quy trình sản xuất ổn định, có hệ thống định mức kinh tế kỹ thuật hoàn chỉnh và quản lý tốt.	$Z_{TT} = Z_{ĐM} \pm \text{Chênh lệch do định mức thay đổi} \pm \text{Chênh lệch do thoát ly định mức}$.

Chương 1 cũng phân tích đặc điểm và quy trình hạch toán theo 3 hình thức tổ chức sổ kế toán: Hình thức Nhật ký chung, Hình thức Nhật ký chứng từ và Hình thức Chứng từ ghi sổ.

Chương 2: Thực trạng công tác kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại Công ty Cổ phần Nhựa An Thịnh

Nội dung chương 2 được thiết kế nhằm phản ánh toàn diện thực tế tổ chức công tác kế toán tại đơn vị thực tập:

• Giới thiệu tổng quan về Công ty Cổ phần Nhựa An Thịnh: Quá trình hình thành, phát triển, đặc điểm tổ chức bộ máy quản lý và tổ chức bộ máy kế toán tại công ty.
• Phân tích đặc điểm tổ chức sản xuất và quy trình công nghệ sản xuất các sản phẩm nhựa của công ty.
• Thực trạng công tác hạch toán chi phí sản xuất tại công ty: Trình bày quy trình luân chuyển chứng từ gốc, mở sổ chi tiết và sổ tổng hợp để tập hợp chi phí nguyên vật liệu trực tiếp, chi phí nhân công trực tiếp và chi phí sản xuất chung.
• Thực trạng phương pháp kiểm kê, đánh giá sản phẩm dở dang và phương pháp tính giá thành đang được áp dụng tại Công ty Cổ phần Nhựa An Thịnh.
• Đánh giá chung về công tác kế toán chi phí và giá thành tại công ty: Chỉ ra những ưu điểm đã đạt được và các hạn chế, tồn tại cần tháo gỡ.

Chương 3: Một số ý kiến nhằm hoàn thiện công tác hạch toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại Công ty Cổ phần Nhựa An Thịnh

Dựa trên kết quả khảo sát thực trạng, chương 3 đề xuất hệ thống các giải pháp mang tính ứng dụng:

• Đưa ra định hướng và nguyên tắc hoàn thiện công tác kế toán chi phí và tính giá thành phù hợp với yêu cầu quản lý và đặc thù sản xuất sản phẩm nhựa.
• Các biện pháp hoàn thiện khâu hạch toán ban đầu và quản lý định mức nguyên vật liệu, nhân công.
• Kiến nghị cải tiến phương pháp phân bổ chi phí sản xuất chung và phương pháp đánh giá sản phẩm dở dang cuối kỳ nhằm phản ánh chính xác giá trị tồn kho.
• Hoàn thiện phương pháp tính giá thành và hệ thống sổ sách kế toán, nâng cao hiệu quả ứng dụng tin học hóa trong công tác kế toán tại Công ty Cổ phần Nhựa An Thịnh.

Kết quả và đóng góp

• Về mặt lý luận: Chuyên đề đã hệ thống hóa đầy đủ, chi tiết và có hệ thống toàn bộ cơ sở lý luận về chi phí sản xuất, giá thành sản phẩm, các mô hình hạch toán (KKTX, KKĐK), các công thức toán học phân bổ chi phí, 5 phương pháp đánh giá sản phẩm dở dang và 6 phương pháp tính giá thành sản phẩm phổ biến trong doanh nghiệp sản xuất.
• Về mặt thực tiễn: Nghiên cứu đã liên hệ trực tiếp khung lý thuyết với thực tế sản xuất kinh doanh tại Công ty Cổ phần Nhựa An Thịnh, làm rõ vai trò của hạch toán chi phí như một công cụ đòn bẩy kinh tế giúp doanh nghiệp kiểm soát hao phí, hạ giá thành và nâng cao lợi nhuận trong nền kinh tế thị trường cạnh tranh.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

• Hạn chế: Do giới hạn về thời gian thực tập và phạm vi nghiên cứu của một chuyên đề tốt nghiệp bậc cử nhân, phạm vi nghiên cứu thực nghiệm tập trung tại một doanh nghiệp sản xuất cụ thể là Công ty Cổ phần Nhựa An Thịnh.
• Hướng phát triển: Mở rộng nghiên cứu việc ứng dụng sâu rộng các phần mềm kế toán quản trị chuyên dụng, hoàn thiện hệ thống định mức kinh tế kỹ thuật chi tiết cho từng công đoạn ép, đùn, thổi nhựa trong ngành công nghiệp chế biến nhựa.

Giá trị tham khảo

Tài liệu là nguồn tham khảo hữu ích cho:

• Sinh viên ngành Kế toán, Kiểm toán và Tài chính: Cung cấp tài liệu tổng hợp đầy đủ về sơ đồ tài khoản hạch toán chi phí (TK 621, TK 622, TK 627, TK 154, TK 631), công thức tính giá thành đa phương pháp và cấu trúc một khóa luận tốt nghiệp ngành kế toán doanh nghiệp sản xuất.
• Kế toán viên và cán bộ quản lý chi phí tại các doanh nghiệp sản xuất: Tham khảo các mô hình phân bổ chi phí gián tiếp, tiêu thức đánh giá sản phẩm dở dang và các biểu mẫu sổ sách thuộc các hình thức Nhật ký chung, Nhật ký chứng từ, Chứng từ ghi sổ.

Câu hỏi thường gặp

1. Mối quan hệ giữa chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm được phân định như thế nào?

Về bản chất, chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm giống nhau về chất vì đều phản ánh các hao phí lao động sống và lao động vật hóa mà doanh nghiệp bỏ ra. Tuy nhiên, chúng khác nhau về phạm vi và lượng: chi phí sản xuất gắn với một kỳ thời gian nhất định (tháng, quý, năm), trong khi giá thành sản phẩm gắn với một khối lượng hoặc loại sản phẩm đã hoàn thành. Sự chênh lệch về lượng giữa tổng chi phí phát sinh và tổng giá thành được điều tiết bởi giá trị sản phẩm dở dang đầu kỳ và cuối kỳ.

2. Tỷ lệ các khoản trích theo lương tính vào chi phí nhân công trực tiếp trong văn bản là bao nhiêu?

Theo văn bản chuyên đề, các khoản trích theo lương của công nhân trực tiếp sản xuất bao gồm quỹ Bảo hiểm xã hội (BHXH), Bảo hiểm y tế (BHYT) và Kinh phí công đoàn (KPCĐ) được tính vào chi phí sản xuất (Tài khoản 622) theo tỷ lệ quy định là 19%.

3. Có những phương pháp đánh giá sản phẩm dở dang nào được trình bày chi tiết?

Văn bản trình bày 5 phương pháp đánh giá sản phẩm dở dang:

1. Đánh giá theo chi phí nguyên vật liệu chính.
2. Đánh giá theo sản lượng ước tính tương đương.
3. Đánh giá theo 50% chi phí chế biến.
4. Đánh giá theo chi phí sản xuất định mức hoặc kế hoạch.
5. Đánh giá theo chi phí nguyên vật liệu trực tiếp.

4. Phương pháp tính giá thành phân bước gồm những hình thức nào?

Phương pháp tính giá thành phân bước áp dụng cho quy trình công nghệ phức tạp kiểu liên tục và được chia thành hai hình thức:

• Phương pháp phân bước có tính giá thành nửa thành phẩm bước trước (kết chuyển tuần tự qua từng giai đoạn chế biến).
• Phương pháp phân bước không tính giá thành nửa thành phẩm bước trước (kết chuyển song song, chỉ tổng hợp chi phí của các giai đoạn nằm trong thành phẩm hoàn thành cuối cùng).

5. Tài khoản 627 (Chi phí sản xuất chung) được chi tiết thành các tiểu khoản cấp 2 nào?

Tài khoản 627 gồm 6 tiểu khoản:

• TK 6271: Chi phí nhân viên phân xưởng.
• TK 6272: Chi phí vật liệu.
• TK 6273: Chi phí dụng cụ sản xuất.
• TK 6274: Chi phí khấu hao TSCĐ.
• TK 6277: Chi phí dịch vụ mua ngoài.
• TK 6278: Chi phí bằng tiền khác.

Kết luận

Chuyên đề tốt nghiệp của sinh viên Tô Thị Xuân đã hoàn thành việc xây dựng khung lý luận mang tính hệ thống về công tác kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm trong doanh nghiệp sản xuất. Công trình làm rõ mối quan hệ giữa chi phí và giá thành, hệ thống hóa chi tiết các phương pháp tập hợp tài khoản, đánh giá sản phẩm dở dang và kỹ thuật tính giá thành theo các điều kiện sản xuất khác nhau. Kết quả nghiên cứu là tài liệu tham khảo có giá trị học thuật và thực tiễn đối với công tác kế toán và quản trị chi phí tại Công ty Cổ phần Nhựa An Thịnh cũng như các doanh nghiệp cùng ngành.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1 LÝ LUẬN CHUNG VỀ CÔNG TÁC KẾ TOÁN CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TRONG DOANH NGHIỆP SẢN XUẤT.1 LÝ LUẬN VỀ CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM 1.1 CHI PHÍ SẢN XUẤT.1 Khái niệm chi phí sản xuất. Sự phát triển của xã hội loài người gắn liền với quá trình sản xuất. Quá trình sản xuất, sản phẩm; hàng hoá là quá trình kết hợp của các yếu tố: đối tượng lao động, tư liệu lao động, sức lao động. Để tiến hành sản xuất hàng hoá người sản xuất phải bỏ ra các chi phí về trả thù lao cho người lao động, tư liệu lao động, và đối tượng lao động.

Mọi hao phí cho quá trình sản xuất đều được đo bằng tiền, việc dùng thước đo tiền tệ để biểu hiện giá trị của các tư liệu sản xuất và giá trị sức lao động đã tiêu hao cho quá trình sản xuất đó được gọi là chi phí sản xuất. Trong nền kinh tế thị trường hiện nay hoạt động sản xuất kinh doanh của các doanh nghiệp thực chất là việc sản xuất ra các sản phẩm theo yêu cầu của thị trường nhằm mục đích kiếm lời. Để đạt được mục đích này thì các doanh nghiệp phải bỏ ra những chi phí nhất định. Do vậy để tồn tại và phát triển kinh doanh mang lại lợi nhuận thì buộc các doanh nghiệp phải giảm đến mức tối thiểu các chi phí của mình bỏ ra trong quá trình sản xuất.

* Chí phí sản xuất: là toàn bộ hao phí lao động sống và lao động vật hoá và các chi phí khác mà doanh nghiệp bỏ ra liên quan đến việc chế tạo sản phẩm , lao vụ dịch vụ trong một kỳ nhất định được biểu hiện bằng tiền. Trong đơn vị sản xuất, ngoài những chi phí có tính chất sản xuất còn có những chi phí không có tính chất sản xuất vì vậy chúng ta cần phân biệt chi phí và chi tiêu.+ Có những chi phí bỏ ra để tiến hành hoạt động sản xuất mới được Sinh viên: Tô Thị Xuân. Lớp: KT2 – Khoá 01 Chuyên đề tốt nghiệp Luan van Trường Đại học Công nghiệp Hà Nội 5 Khoa kinh tế gọi là chi phí sản xuất vật tư, tiền vốn trong doanh nghiệp không kể nó được dùng vào việc gì. + Chi phí và chi tiêu là hai khái niệm khác nhau nhưng có quan hệ mật thiết với nhau.

Chi tiêu là cơ sở phát sinh chi phí, không có chi tiêu thì không có chi phí. Chi phí và chi tiêu có sự khác nhau về lượng và thời điểm phát sinh, có những khoản chi tiêu ở kỳ này nhưng chưa được tính và chi phí ( như : mua nguyên vật liệu chưa sử dụng ngay mà đưa vào nhập kho) và các những khoản tính và chi phí kỳ này nhưng thực tế chưa chi tiêu ( như các chi phí trích trước).2 Phân loại chi phí sản xuất. Chi phí sản xuất của các doanh nghiệp bao gồm nhiều loại có tính chất, công dụng kinh tế và yêu cầu quản lý khác nhau. Để phục vụ cho công tác quản lý chi phí sản xuất và công tác kế toán tập hợp chi phí sản xuất, tập hợp chi phí riêng biệt vì vậy cần phải phân loại chi phí sản xuất.

Xuất phát từ yêu cầu, mục đích quản lý khác nhau mà chi phí sản xuất được phân loại theo các tiêu thức khác nhau. Phân loại chi phí sản xuất là việc sắp xếp chi phí sản xuất vào từng loại, từng nhóm khác nhau theo những đặc trưng nhất định sản xuất theo từng loại sẽ nâng cao tính chi tiết của thông tin hạch toán là cơ sở tin cậy cho việc phấn đấu giảm chi phí. Dưới đây là một số cách phân loại chủ yếu: * Phân loại theo yếu tố(nội dung của chi phí): Phân loại theo yếu tố là căn cứ vào nội dung kinh tế để phân loại. Theo quy định hiện hành, toàn bộ chi phí được chia thành các yếu tố sau: - Yếu tố chi phí nguyên vật liệu: Bao gồm toàn bộ giá trị nguyên vật liệu chính, phụ, phụ tùng thay thế, công cụ, dụng cụ,.

sử dụng vào sản xuất kinh doanh (trừ số nhập không hết nhập lại kho và phế liệu thu hồi). - Yếu tố chi phí nhân công: bao gồm toàn bộ các khoản tiền lương, phụ cấp lương các khoản trích trên lương và chi phí sản xuất trong kỳ phục vụ cho quá trình sản xuất Sinh viên: Tô Thị Xuân. Lớp: KT2 – Khoá 01 Chuyên đề tốt nghiệp Luan van Trường Đại học Công nghiệp Hà Nội 6 Khoa kinh tế - Yếu tố khấu hao tài sản cố định: Phản ánh tổng số khấu hao TSCĐ phải tính trong kỳ của tất cả tài sản cố định sử dụng trong sản xuất kinh doanh trong kỳ. - Yếu tố chi phí dịch vụ mua ngoài: Phản ánh toàn bộ chi phí dịch vụ mua ngoài dùng cho sản xuất kinh doanh.

- Yếu tố chi phí khác bằng tiền: Phản ánh toàn bộ chi phí khác bằng tiền chưa phản ánh vào các yếu tố chi phí trên dung vào hoạt động sản xuất kinh doanh trong kỳ. Tác dụng : biết được kết cấu tỷ trọng của từng yếu tố chi phí trong tổng chi phí của doanh nghiệp để xác định nhu cầu vốn hợp lý. Là cơ sở để lập thuyết minh báo cáo tài chính về chi phí sản xuất theo yếu tố. Là cở sở để phân tích dự toán chi phí lập dự toán chi phí cho kỳ sau * Phân loại chi phí theo mục đích và công dụng của chi phí (theo khoản mục) Mỗi yếu tố chi phí sản xuất phát sinh trong kỳ đều có mục đích và công dụng nhất định đối với hoạt động sản xuất kinh doanh.

Theo cách phân loại này ta căn cứ vào mục đích công dụng của chi phí trong sản xuất để chia ra các khoản mục khác nhau, mỗi khoản mục chi phí chỉ bao gồm những chi phí có cùng mục đích và công dụng không phân biệt chi phí đó có nội dung kinh tế như thế nào. Vì vậy cách phân loại này còn gọi là cách phân loại theo khoản mục. Toàn bộ chi phí sản xuất phát sinh trong kỳ được chia thành các mục chi phí như sau:+ Chi phí nguyên vật liệu trực tiếp: Bao gồm chi phí về nguyên vật liệu chính, vật liệu phụ, nhiên liệu… tham gia trực tiếp vào quá trình sản xuất tạo ra sản phẩm. + Chi phí nhân công trực tiếp: Gồm tiền lương, phụ cấp lương và các khoản phải trích theo lương như BHXH, BHYT, KPCĐ theo tỷ lệ quy định(19%) của công nhân trực tiếp sản xuất.

Sinh viên: Tô Thị Xuân. Lớp: KT2 – Khoá 01 Chuyên đề tốt nghiệp Luan van Trường Đại học Công nghiệp Hà Nội 7 Khoa kinh tế + Chi phí sản xuất chung: Bao gồm chi phí liên quan đến quản lý phục vụ sản xuất chung ở các bộ phận phân xưởng sản xuất, tổ , đội sản xuất như: + Chi phí nhân viên phân xưởng, đội + Chi phí nguyên vật liệu. + Chi phí công cụ, dụng cụ. + Chi phí khấu hao TSCĐ + Chi phí dịch vụ mua ngoài (chỉ dùng cho phân xưởng) + Chi phí bằng tiền.

Công dụng: sắp xếp những chi phí có cùng công dụng vào một khoản mục không quan tâm đến nội dung tính chất chi phí. Các khoản mục chi phí( chi phí NVLTT, chi phí NCTT, chi phí SXC) là 3 khoản mục chi phí sản xuất tạo nên giá thành sản xuất sản phẩm. Ngoài 3 khoản mục chi phí trên nếu tính giá thành toàn bộ của sản phẩm tiêu thụ còn có thêm chi phí bán hàng và chi phí quản lý doanh nghiệp. Tác dụng: Với cách phân loại chi phí này là cơ sở tập hợp chi phí tính giá thành sản phẩm theo khoản mục chi phí Là cơ sở để phân tích đánh giá tình hình thực hiện kế hoạch giá thành, tình hình thực hiện định mức chi phí Là cơ sở xây dựng kế hoạch giá thành sản phẩm cũng như việc xác định mức cho kỳ sau.

* Phân loại chi phí theo mối liên hệ quan hệ với sản lượng sản xuất: Chi phí bất biến( chi phí cố định): là những chi phí có đặc điểm tổng chi phí cố định không thay đổi khi sản lượng thay đổi nhưng chi phí cố định tính cho một đơn vị sản phẩm không thay đổi. Như chi phí khấu hao tài sản cố định, chi phí thuê nhà xưởng, chi phí nhân viên phân xưởng Chi phí khả biến( chi phí biến đổi): là những chi phí có đặc điểm tổng chi phí biến đổi khi sản lượng thay đổi( tỷ lệ thuận) nhưng chi phí biến đổi tính cho Sinh viên: Tô Thị Xuân. Lớp: KT2 – Khoá 01 Chuyên đề tốt nghiệp Luan van Trường Đại học Công nghiệp Hà Nội 8 Khoa kinh tế một đơn vị sản phẩm không thay đổi. Như chi phí: chi phí nguyên vật liệu trực tiếp, chi phí nhân công trực tiếp.

* Phân loại chi phí theo mối liên hệ quan hệ với lợi nhuận Chi phí thời kỳ : là chi phí phát sinh nó làm giảm bớt lợi nhuận kinh doanh trong kỳ của doanh nghiệp nó bao gồm chi phí bán hàng và chi phí quản lý doanh nghiệp Chi phí sản phẩm: là các khoản mục chi phí khi phát sinh tạo thành giá trị của vật tư, tài sản hoặc thành phẩm và nó được coi là một loại tài sản lưu động của doanh nghiệp và chỉ trở thành phí tổn khi hàng hoá sản phẩm được tiêu thụ. * Phân loại chi phí theo đối tượng tập hợp chi phí và phương pháp tập hợp chi phí. Chi phí trực tiếp: chi phí liên quan đến nhiều đối tượng tập hợp chi phí. Chi phí gián tiếp: Chi phí liên quan đến nhiều đối tượng tập hợp chi phí xong phải phân bổ.

Thông thường chi phí sản xuất chung là chi phí gián tiếp.Tác dụng: dùng xem cơ cấu có hợp lý không. Dùng cho công tác quản lý 1.2 Giá thành sản phẩm 1.1Khái niệm giá thành sản phẩm. Trong hoạt động sản xuất kinh doanh khi quyết định lựa chọn phương án sản xuất một loại sản phẩm thì doanh nghiệp cần phải tính đến lượng chi phí bỏ ra để sản xuất và tiêu thụ sản phẩm đó, có nghĩa là doanh nghiệp phải xác định được giá thành sản phẩm. Giá thành sản phẩm thực chất là chi phí sản xuất tính cho một khối lượng sản phẩm nhất định đã hoàn thành trong kỳ gọi là tổng giá thành hay tính cho một đơn vị sản phẩm hoàn thành gọi là giá thành đơn vị sản phẩm.

Giá thành sản phẩm là một chỉ tiêu kinh tế tổng hợp phản ánh kết quả của việc sử dụng tài sản, vật tư, lao động và tiền vốn trong quá trính sản xuất kinh Sinh viên: Tô Thị Xuân.