Khảo Sát Vai Trò Của Vitamin C Trong Việc Kháng Độc Tinh Chì Ở Chuột Nhất Trắng

Khóa luận khảo sát vai trò của vitamin C trong việc kháng độc tính chì, ảnh hưởng đến chỉ số huyết học chuột nhắt trắng Mus musculus var albino.

• Tác giả: Nguyễn Thị Thùy Dương
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Thị Thương Huyền
• Trường học: Trường Đại Học Sư Phạm Thành Phố Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Sư Phạm Sinh Học
• Đề tài: Khảo Sát Vai Trò Kháng Độc Tính Chì Của Vitamin C Trong Dịch Ép Thịt Quả Sơ Ri Lên Một Số Chỉ Số Huyết Học Chuột Nhất Trắng
• Loại tài liệu: Khoá Luận Tốt Nghiệp
• Năm xuất bản: 2023
• Địa điểm: Thành Phố Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN
• 1.1. Đặc tính, ứng dụng và trạng thái tồn tại của chì
• 1.2. Tổng quan về Sơ ri. Thành phần của dịch ép quả Sơ ri. Sơ lược về vitamin C (ascorbic acid). Các công trình nghiên cứu trên thế giới và ở Việt Nam liên quan đến kháng độc tính chì của vitamin C
• 1.3. Tình hình nghiên cứu trên thế giới và ở Việt Nam
• 2. CHƯƠNG 2: VẬT LIỆU VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 2.1. Thời gian và địa điểm nghiên cứu
• 2.2. Dụng cụ, thiết bị chăm sóc chuột và thu mẫu máu chuột. Hoá chất và dung dịch thí nghiệm
• 2.3. Phương pháp nghiên cứu
• 2.3.1. Phương pháp chăm sóc chuột
• 2.3.2. Cơ sở chọn nồng độ chì, dịch ép quả Sơ ri và vitamin C thương mại
• 2.3.3. Bố trí thí nghiệm
• 2.3.4. Phương pháp chuẩn bị dung dịch chì nitrate, dịch ép quả Sơ ri và vitamin C
• 2.3.5. Phương pháp cho chuột uống chì, vitamin C và dịch ép quả Sơ ri
• 2.3.6. Phương pháp khảo sát độ tăng trọng
• 2.3.7. Phương pháp thu nhận mẫu máu chuột
• 2.3.8. Phương pháp xác định số lượng hồng cầu, bạch cầu, tiểu cầu và hàm lượng hemoglobin
• 2.3.9. Phương pháp xác định thời gian đông máu
• 2.3.10. Phương pháp làm tiêu bản máu
• 2.3.11. Phương pháp xác định kích thước hồng cầu
• 2.3.12. Phương pháp xử lí số liệu
• 3. CHƯƠNG 3: KẾT QUẢ VÀ BÀN LUẬN
• 3.1. Tác dụng kháng độc tính chì của dịch ép quả Sơ ri lên độ tăng trọng của chuột
• 3.2. Tác dụng kháng độc tính chì của dịch ép quả Sơ ri lên số lượng tế bào máu chuột
• 3.2.1. Số lượng hồng cầu trung bình
• 3.2.2. Số lượng bạch cầu trung bình
• 3.2.3. Số lượng tiểu cầu trung bình
• 3.3. Kích thước hồng cầu trung bình
• 3.4. Tác dụng kháng độc tính chì của dịch ép quả Sơ ri lên hàm lượng hemoglobin và chỉ số hematocrit
• 3.5. Tác dụng kháng độc tính chì của dịch ép quả Sơ ri lên thời gian đông máu
• PHỤ LỤC
• PL1. Phụ lục 1 - Tăng trọng
• PL2. Phụ lục 2 - Chỉ số sinh lí máu chuột
• PL3. Phụ lục 3 - Kết quả phân tích hàm lượng vitamin C trong dịch ép thịt quả Sơ ri
• PL4. Phụ lục 4 - Chấp thuận của hội đồng đạo đức trong nghiên cứu trên động vật
• DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT
• DANH MỤC BẢNG BIỂU
• DANH MỤC HÌNH

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Vai Trò Của Vitamin C Trong Kháng Độc Tinh Chì

Vitamin C, hay còn gọi là axit ascorbic, là một chất dinh dưỡng thiết yếu có vai trò quan trọng trong việc bảo vệ sức khỏe. Nghiên cứu cho thấy, Vitamin C có khả năng chống oxi hóa mạnh mẽ, giúp giảm thiểu tác động của các gốc tự do trong cơ thể. Đặc biệt, trong bối cảnh ô nhiễm môi trường, kháng độc từ tinh chì trở thành một vấn đề cấp bách. Việc tìm hiểu vai trò của Vitamin C trong việc giảm độc tính của chì ở chuột nhắt trắng không chỉ có ý nghĩa khoa học mà còn có giá trị thực tiễn trong y học và bảo vệ sức khỏe cộng đồng.

1.1. Đặc Điểm Của Vitamin C Và Tác Dụng Của Nó

Vitamin C là một chất chống oxi hóa mạnh, có khả năng bảo vệ tế bào khỏi tổn thương. Nó tham gia vào nhiều quá trình sinh hóa, bao gồm tổng hợp collagen và tăng cường hệ miễn dịch. Nghiên cứu đã chỉ ra rằng, Vitamin C có thể làm giảm thiểu tác động của độc tố chì lên cơ thể.

1.2. Tình Hình Nhiễm Chì Và Ảnh Hưởng Đến Sức Khỏe

Nhiễm chì là một vấn đề nghiêm trọng, ảnh hưởng đến sức khỏe con người và động vật. Chì có thể gây ra nhiều bệnh lý nghiêm trọng, bao gồm rối loạn chức năng thần kinh và giảm khả năng miễn dịch. Việc nghiên cứu tác động của Vitamin C trong việc kháng độc tính chì là cần thiết.

II. Vấn Đề Nghiên Cứu Kháng Độc Tinh Chì Ở Chuột Nhất Trắng

Nghiên cứu về kháng độc của Vitamin C đối với tinh chì ở chuột nhắt trắng là một lĩnh vực mới mẻ và đầy thách thức. Các thí nghiệm cần được thiết kế cẩn thận để đánh giá chính xác tác động của Vitamin C. Việc xác định liều lượng và thời gian sử dụng là rất quan trọng để đạt được kết quả tối ưu trong việc giảm thiểu độc tính của chì.

2.1. Thách Thức Trong Nghiên Cứu Kháng Độc

Một trong những thách thức lớn trong nghiên cứu này là xác định liều lượng Vitamin C phù hợp để đạt hiệu quả tốt nhất. Ngoài ra, việc theo dõi các chỉ số huyết học của chuột nhắt trắng cũng cần được thực hiện một cách chính xác.

2.2. Các Yếu Tố Ảnh Hưởng Đến Kết Quả Nghiên Cứu

Nhiều yếu tố có thể ảnh hưởng đến kết quả nghiên cứu, bao gồm chế độ dinh dưỡng, môi trường sống và phương pháp thí nghiệm. Việc kiểm soát các yếu tố này là rất quan trọng để đảm bảo tính chính xác của kết quả.

III. Phương Pháp Nghiên Cứu Tác Dụng Của Vitamin C

Phương pháp nghiên cứu được áp dụng trong khảo sát này bao gồm việc cho chuột nhắt trắng uống Vitamin C từ dịch ép quả Sơ ri. Các chỉ số huyết học sẽ được theo dõi để đánh giá tác động của Vitamin C trong việc kháng độc tính chì. Phương pháp này giúp xác định rõ ràng hiệu quả của Vitamin C trong việc bảo vệ sức khỏe.

3.1. Thiết Kế Thí Nghiệm

Thí nghiệm được thiết kế với nhiều nhóm chuột khác nhau, mỗi nhóm sẽ nhận một liều lượng Vitamin C khác nhau. Điều này giúp đánh giá được hiệu quả của từng liều lượng trong việc kháng độc tính chì.

3.2. Phương Pháp Đánh Giá Chỉ Số Huyết Học

Các chỉ số huyết học như số lượng hồng cầu, bạch cầu và hàm lượng hemoglobin sẽ được đo lường để đánh giá tác động của Vitamin C. Việc này giúp xác định rõ ràng sự thay đổi trong cơ thể chuột sau khi sử dụng Vitamin C.

IV. Kết Quả Nghiên Cứu Về Tác Dụng Của Vitamin C

Kết quả nghiên cứu cho thấy, Vitamin C có tác dụng tích cực trong việc kháng độc tính chì ở chuột nhắt trắng. Các chỉ số huyết học được cải thiện rõ rệt sau khi sử dụng Vitamin C từ dịch ép quả Sơ ri. Điều này chứng tỏ rằng Vitamin C có thể là một giải pháp hiệu quả trong việc giảm thiểu tác động của chì lên sức khỏe.

4.1. Tác Dụng Đối Với Độ Tăng Trọng Của Chuột

Nghiên cứu cho thấy, chuột được bổ sung Vitamin C có độ tăng trọng cao hơn so với nhóm không được bổ sung. Điều này cho thấy Vitamin C không chỉ giúp kháng độc mà còn hỗ trợ sự phát triển của chuột.

4.2. Tác Dụng Đối Với Các Chỉ Số Huyết Học

Các chỉ số huyết học như số lượng hồng cầu và hàm lượng hemoglobin ở chuột được bổ sung Vitamin C cao hơn đáng kể so với nhóm đối chứng. Điều này chứng tỏ rằng Vitamin C có tác dụng tích cực trong việc cải thiện sức khỏe của chuột.

V. Kết Luận Về Vai Trò Của Vitamin C Trong Kháng Độc Tinh Chì

Nghiên cứu đã chỉ ra rằng Vitamin C có vai trò quan trọng trong việc kháng độc tính chì ở chuột nhắt trắng. Việc sử dụng Vitamin C từ dịch ép quả Sơ ri không chỉ giúp cải thiện các chỉ số huyết học mà còn hỗ trợ sự phát triển của chuột. Kết quả này mở ra hướng nghiên cứu mới trong việc ứng dụng Vitamin C trong y học.

5.1. Tương Lai Của Nghiên Cứu Về Vitamin C

Nghiên cứu về Vitamin C và tác dụng của nó trong việc kháng độc tính chì cần được mở rộng hơn nữa. Các nghiên cứu tiếp theo có thể tập trung vào việc áp dụng Vitamin C trong điều trị cho con người.

5.2. Ứng Dụng Thực Tiễn Của Kết Quả Nghiên Cứu

Kết quả nghiên cứu có thể được ứng dụng trong việc phát triển các sản phẩm bổ sung dinh dưỡng chứa Vitamin C nhằm bảo vệ sức khỏe con người trước tác động của ô nhiễm chì.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Quá trình công nghiệp hóa và hiện đại hóa gia tăng lượng chất thải công nghiệp và nông nghiệp vào môi trường, trong đó ô nhiễm kim loại nặng là vấn đề nghiêm trọng do đặc tính tích lũy sinh học, không bị phân hủy và có khả năng gây độc mạn tính lên sinh vật và con người. Trong số các kim loại nặng phổ biến, chì (Pb) là nguyên tố gây độc đa cơ quan: ức chế quá trình tổng hợp huyết sắc tố, làm tổn thương hệ thống thần kinh trung ương và ngoại biên, suy giảm chức năng gan, thận, lách, gây rối loạn hệ tuần hoàn, hệ sinh sản, hệ miễn dịch và cản trở sự tăng trưởng của cơ thể.

Chì tác động trực tiếp lên hệ tạo máu bằng việc ức chế các enzyme then chốt tham gia tổng hợp heme như aminolevulinic acid dehydratase (ALAD), porphobilinogen synthase và ferrochelatase, dẫn đến suy giảm hàm lượng hemoglobin, rút ngắn đời sống hồng cầu và gây thiếu máu. Đồng thời, chì kích thích sản sinh các gốc oxy hóa tự do (ROS), gây stress oxy hóa và phá hủy cấu trúc màng tế bào.

Trước thực trạng đó, việc tìm kiếm các hoạt chất tự nhiên có hoạt tính chống oxy hóa nhằm giảm thiểu độc tính của chì được quan tâm nghiên cứu. Vitamin C (acid ascorbic) là chất chống oxy hóa tự nhiên tan trong nước, có khả năng trung hòa các gốc tự do, tăng cường hấp thu sắt, kích thích tạo hemoglobin và hỗ trợ bền vững thành mạch. Quả Sơ ri chua Brazil (Malpighia emarginata DC) là nguồn tự nhiên dồi dào vitamin C cùng các hợp chất polyphenol và carotenoid. Tại Việt Nam, giống sơ ri này được canh tác phổ biến tại Gò Công (tỉnh Tiền Giang), cho quả quanh năm nhưng chưa có nhiều công trình đánh giá hệ thống về khả năng kháng độc tính chì của dịch ép thịt quả sơ ri đối với các chỉ số huyết học động vật có vú. Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Nguyễn Thị Thùy Dương được thực hiện nhằm giải quyết khoảng trống nghiên cứu này.

Mục tiêu nghiên cứu

1. Khảo sát vai trò kháng độc tính chì của vitamin C từ dịch ép thịt quả sơ ri lên độ tăng trọng của chuột nhắt trắng đực.
2. Khảo sát vai trò kháng độc tính chì của vitamin C từ dịch ép thịt quả sơ ri lên một số chỉ số huyết học: số lượng tế bào máu (hồng cầu, bạch cầu, tiểu cầu), kích thước hồng cầu, hàm lượng hemoglobin, chỉ số hematocrit và thời gian đông máu.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

• Đối tượng nghiên cứu: Chuột nhắt trắng đực (Mus musculus var. albino) ở 6 tuần tuổi, có khối lượng cơ thể ban đầu từ 19 – 21 g.
• Phạm vi nồng độ khảo sát:
  • 01 mức nồng độ chì: $70\text{ mg/kg}$ thể trọng (dưới dạng muối chì nitrate $\text{Pb(NO}_3)_2$).
  • 03 mức nồng độ vitamin C từ dịch ép thịt quả sơ ri: $20\text{ mg/kg}$, $30\text{ mg/kg}$ và $40\text{ mg/kg}$ thể trọng.
  • 01 mức nồng độ vitamin C thương mại: $30\text{ mg/kg}$ thể trọng (dùng làm đối chứng dương).
• Phạm vi thời gian và không gian: Đề tài tiến hành từ tháng 11/2022 đến tháng 04/2023 tại Phòng thí nghiệm Giải phẫu – Sinh lí Người & Động vật (M103), Khoa Sinh học, Trường Đại học Sư phạm TP. Hồ Chí Minh. Thời gian bố trí thí nghiệm kéo dài 8 tuần.

---

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khung lý thuyết và mô hình nghiên cứu

• Độc tính sinh học của chì: Chì xâm nhập qua đường hô hấp, tiêu hóa và da; luân chuyển trong máu và lắng đọng lâu dài tại xương và các mô mềm. Về mặt huyết học, chì gây stress oxy hóa màng hồng cầu, ức chế enzyme ALAD làm cản trở gắn kết sắt vào protoporphyrin IX, dẫn đến thiếu máu tan máu hoặc thiếu máu mạn tính.
• Dược tính của Vitamin C và quả sơ ri: Vitamin C là chất cho điện tử (electron donor), giúp khử các gốc tự do ROS, bảo vệ lipid màng và phục hồi các enzyme chống oxy hóa nội sinh. Thịt quả sơ ri chua Brazil chứa hàm lượng acid ascorbic cao ($862,86 - 1465,22\text{ mg/100 g}$ quả chín và đạt tới $3756,06\text{ mg/100 g}$ quả xanh), kết hợp cùng flavonoid và polyphenol giúp tăng cường hoạt tính sinh học.
• Chuột nhắt trắng (Mus musculus var. albino): Là động vật mô hình tiêu chuẩn trong sinh lý học và độc học thực nghiệm. Các chỉ số sinh lý máu bình thường ở chuột bao gồm: hematocrit $39 - 49%$, hồng cầu $7 - 12,5 \times 10^6/\mu\text{L}$, hemoglobin $12,2 - 16,2\text{ g/dL}$, bạch cầu $5000 - 12000/\mu\text{L}$, tiểu cầu $300000 - 1000000/\mu\text{L}$.

Phương pháp nghiên cứu thực nghiệm

Đề tài bố trí thí nghiệm ngẫu nhiên với 54 cá thể chuột, chia đều thành 6 nghiệm thức ($n = 9$ cá thể/nghiệm thức):

Nghiệm thức	Ký hiệu	Chế độ xử lý hàng ngày
Nghiệm thức 1	ĐC	Chuột uống nước máy khử clo bình thường (đối chứng sinh lý).
Nghiệm thức 2	Pb	Chuột uống dung dịch $\text{Pb(NO}_3)_2$ nồng độ $70\text{ mg Pb/kg}$ thể trọng (đối chứng âm).
Nghiệm thức 3	PbVC	Chuột uống Pb ($70\text{ mg/kg}$) + Vitamin C thương mại ($30\text{ mg/kg}$) (đối chứng dương).
Nghiệm thức 4	PbSR20	Chuột uống Pb ($70\text{ mg/kg}$) + Dịch ép sơ ri tương đương $20\text{ mg Vit C/kg}$ thể trọng.
Nghiệm thức 5	PbSR30	Chuột uống Pb ($70\text{ mg/kg}$) + Dịch ép sơ ri tương đương $30\text{ mg Vit C/kg}$ thể trọng.
Nghiệm thức 6	PbSR40	Chuột uống Pb ($70\text{ mg/kg}$) + Dịch ép sơ ri tương đương $40\text{ mg Vit C/kg}$ thể trọng.

• Quy trình chuẩn bị dịch ép và hóa chất:
  • Muối $\text{Pb(NO}_3)_2$ được tính toán theo khối lượng phân tử để pha nồng độ tương ứng $70\text{ mg Pb/kg}$ thể trọng (cân $1,1189\text{ g}$ muối pha đủ trong $1\text{ L}$ nước cất).
  • Quả sơ ri chua Brazil thu hái tại Gò Công – Tiền Giang được rửa sạch, tách hạt, ép lấy dịch thịt quả. Dịch ép được phân tích tại Trung tâm Dịch vụ Phân tích Thí nghiệm TP.HCM (CASE) xác định hàm lượng vitamin C đạt $1225,4\text{ mg/100 g}$ thịt quả, đồng thời được chuẩn độ lại bằng iod.
  • Chuột được cho uống chì vào lúc 06:00 – 07:00 sáng (trước khi ăn 30 phút) và cho uống dịch ép sơ ri hoặc vitamin C vào lúc 10:00 sáng hàng ngày bằng ống thông dạ dày (gavage) gắn kim cong đầu tù số 8.
• Thu thập mẫu và phương pháp xác định chỉ tiêu:
  • Độ tăng trọng: Cân định kỳ 2 tuần/lần trước khi cho ăn sáng.
  • Thu mẫu máu ngoại vi: Lấy máu tĩnh mạch đuôi chuột sau khi cho nhịn đói qua đêm, định kỳ 4 tuần/lần (tại tuần 0, tuần 4 và tuần 8).
  • Số lượng hồng cầu và bạch cầu: Đếm bằng buồng đếm tế bào máu sau khi pha loãng bằng dung dịch Hayem (pha loãng 200 lần đối với hồng cầu) và dung dịch Lazarus (pha loãng 20 lần đối với bạch cầu) theo nguyên tắc Egorov. $$\text{Số hồng cầu/mm}^3 = A \times 10000 \quad (A\text{ là số tế bào đếm trong 80 ô nhỏ})$$ $$\text{Số bạch cầu/mm}^3 = B \times 200 \quad (B\text{ là số tế bào đếm trong 400 ô nhỏ})$$
  • Số lượng tiểu cầu: Xác định theo phương pháp Fonio trên tiêu bản máu nhuộm Giemsa (đếm số tiểu cầu trên 1000 hồng cầu).
  • Hàm lượng Hemoglobin (Hb): Đo bằng phương pháp so màu Sahli với dung dịch acid hydrochloric $\text{HCl } 0,1\text{N}$ tạo hematin chlohydrate.
  • Chỉ số Hematocrit (HCT): Sử dụng ống mao quản chống đông ly tâm ở tốc độ 3200 vòng/phút trong 15 phút, đo tỷ lệ cột hồng cầu bằng thước kẹp điện tử: $\text{HCT} = \frac{H_1 - H_2}{H_1} \times 100%$.
  • Thời gian đông máu: Xác định theo phương pháp Milian trên 2 phiến kính trong đĩa Petri, kiểm tra góc nghiêng $45^\circ$ mỗi 30 giây sau 2 phút đầu.
  • Kích thước hồng cầu: Chụp ảnh vi thể tiêu bản nhuộm Giemsa và đo đạc đường kính hồng cầu qua phần mềm S-Eye.
  • Xử lý thống kê: Phân tích phương sai và kiểm định hậu kiểm Tukey (Tukey's test) để đánh giá sự sai khác có ý nghĩa thống kê giữa các nghiệm thức.

---

Nội dung chính theo từng chương

Mở đầu

Phần mở đầu trình bày tính cấp thiết của đề tài xuất phát từ thực trạng phơi nhiễm kim loại nặng trong môi trường lao động và đời sống. Tác giả luận giải cơ sở lựa chọn mô hình thực nghiệm độc tính chì liều $70\text{ mg/kg}$ thể trọng trên chuột nhắt trắng và tiềm năng ứng dụng nguồn vitamin C tự nhiên từ dịch ép quả sơ ri Gò Công. Nội dung xác định rõ đối tượng, mục tiêu, nhiệm vụ nghiên cứu và các giới hạn về nồng độ, thời gian theo dõi 8 tuần.

Chương 1: Tổng quan tài liệu

Chương này tổng hợp cơ sở lý thuyết và các nghiên cứu liên quan gồm bốn nội dung chính:

• Tổng quan về chì: Nêu đặc tính hóa lý của chì ($\text{Pb}^{2+}$, $\text{Pb}^{4+}$), nguồn phát thải từ luyện kim, sản xuất pin, xăng dầu pha chì, sơn, gốm sứ; các con đường phơi nhiễm (hô hấp, tiêu hóa, da, truyền qua nhau thai và sữa mẹ). Chương phân tích chi tiết tác động của chì lên hệ thần kinh, hệ miễn dịch, hệ sinh sản, gan, thận, tim mạch, xương khớp và cơ chế ức chế tạo máu qua enzyme ALAD và ferrochelatase.
• Tổng quan về chuột nhắt trắng (Mus musculus var. albino): Trình bày vị trí phân loại học, đặc điểm hình thái, tập tính sinh lý, sinh sản và bảng tham chiếu các chỉ số huyết học chuẩn.
• Tổng quan về sơ ri và Vitamin C: Giới thiệu đặc điểm sinh học cây sơ ri chua Brazil (Malpighia emarginata DC), thành phần hóa học (nước, lipid, đường, vitamin nhóm B, carotenoid, polyphenol và acid ascorbic). Nêu cơ chế sinh hóa của vitamin C trong việc cho điện tử chống gốc tự do ROS, tham gia tổng hợp collagen, tăng hấp thu sắt và giải độc kim loại.
• Lịch sử nghiên cứu trong và ngoài nước: Trích dẫn các công trình quốc tế chứng minh hiệu quả bảo vệ của vitamin C chống lại độc tính chì acetate trên chuột (El-Reheem 2007, Hassan 2011, Ibrahim 2012, Eshginia 2013, Saad 2014, Ayoubi 2014, Ekanem 2015, Moosavirad 2016, Badr 2016, Sharaf 2017, Autifi 2018, Kandeil 2020, Usmani 2022). Tại Việt Nam, tác giả điểm qua nghiên cứu của Nguyễn Thị Thương Huyền (2019, 2022) về kháng độc tính asen và độc tính của chì ở nồng độ $70\text{ mg/kg}$, khẳng định việc khảo sát dài ngày dịch ép sơ ri lên chỉ số huyết học chuột là hướng đi mới.

Chương 2: Vật liệu và phương pháp nghiên cứu

Trình bày chi tiết điều kiện bố trí thí nghiệm tại Phòng M103, Đại học Sư phạm TP.HCM. Chuột 4 tuần tuổi mua từ Viện Pasteur TP.HCM được ổn định 2 tuần trong điều kiện chu kỳ sáng/tối 10h/14h, nhiệt độ $27 - 28^\circ\text{C}$, độ ẩm $76 - 80%$. Chương mô tả đầy đủ các bước thực nghiệm: quy trình pha chế muối $\text{Pb(NO}_3)_2$, quy trình chuẩn bị dịch ép sơ ri đạt nồng độ vitamin C chuẩn, kỹ thuật gavage qua miệng, phương pháp cân chuột, lấy máu tĩnh mạch đuôi, đếm tế bào máu bằng buồng đếm, kỹ thuật Fonio, đo Hb bằng huyết sắc kế Sahli, ly tâm hematocrit, đo đông máu Milian, nhuộm Giemsa và đo đường kính tế bào bằng phần mềm S-Eye. Nghiên cứu được Hội đồng Đạo đức trong nghiên cứu trên động vật (ACUCUS) phê duyệt theo mã số 1170B/KHTN-ACUCUS.

Chương 3: Kết quả và bàn luận

Chương tập trung phân tích số liệu thực nghiệm qua 8 tuần theo dõi đối với các chỉ tiêu:

• Độ tăng trọng: Phân tích sự sụt giảm hoặc chậm tăng trọng ở lô chuột uống chì (Pb) do tổn thương tiêu hóa và rối loạn chuyển hóa, đối chiếu với mức độ phục hồi tăng trọng ở các lô bổ sung dịch ép sơ ri (PbSR20, PbSR30, PbSR40) và vitamin C thương mại (PbVC).
• Số lượng hồng cầu, bạch cầu, tiểu cầu: Đánh giá biến động số lượng hồng cầu (bị phá hủy do stress oxy hóa và giảm sản xuất), sự gia tăng phản ứng viêm của bạch cầu, và sự thay đổi mật độ tiểu cầu qua các mốc 4 tuần và 8 tuần; chứng minh dịch ép sơ ri giúp ổn định các chỉ số này tương đương hoặc tốt hơn vitamin C thương mại.
• Kích thước hồng cầu, hàm lượng Hemoglobin và chỉ số Hematocrit: Phân tích sự suy giảm Hb và HCT ở nhóm nhiễm chì do ức chế tổng hợp heme; sự cải thiện rõ rệt ở nhóm bổ sung dịch ép sơ ri liều $30 - 40\text{ mg/kg}$.
• Thời gian đông máu: So sánh biến đổi thời gian đông máu giữa các nghiệm thức qua kiểm định thống kê Tukey.

Kết luận và kiến nghị

Tổng hợp kết luận về khả năng kháng độc tính chì của dịch ép thịt quả sơ ri đối với các chỉ số sinh lý máu chuột nhắt trắng, từ đó đưa ra các kiến nghị ứng dụng nguồn dược liệu tự nhiên và các hướng nghiên cứu bổ trợ tiếp theo.

---

Kết quả và đóng góp

Kết quả chính từ văn bản thực nghiệm

1. Kháng độc tính trên thể trọng và chuyển hóa: Nhiễm chì liều $70\text{ mg/kg}$ gây cản trở tăng trưởng thể trọng bình thường của chuột. Việc bổ sung dịch ép quả sơ ri chứa vitamin C (đặc biệt ở nồng độ $30\text{ mg/kg}$ và $40\text{ mg/kg}$) giúp cải thiện rõ rệt độ tăng trọng trung bình của chuột qua các chu kỳ nuôi 2, 4, 6 và 8 tuần so với nhóm chỉ uống chì.
2. Bảo vệ và ổn định các dòng tế bào máu ngoại vi:
   • Hạn chế tình trạng suy giảm số lượng hồng cầu và biến dạng kích thước hồng cầu do chì gây ra qua 8 tuần.
   • Ức chế phản ứng tăng bạch cầu bất thường (chống lại tình trạng viêm nhiễm mạn tính do kim loại nặng).
   • Duy trì ổn định số lượng tiểu cầu và cân bằng thời gian đông máu theo phương pháp Milian.
3. Phục hồi hàm lượng Hemoglobin và chỉ số Hematocrit: Dịch ép sơ ri giúp giảm thiểu sự ức chế tổng hợp heme của chì, giữ cho hàm lượng hemoglobin và tỷ lệ hematocrit của chuột ở các lô PbSR30 và PbSR40 duy trì tiệm cận với lô đối chứng sinh lý (ĐC) và lô đối chứng dương (PbVC).
4. Hiệu quả so sánh giữa nguồn tự nhiên và thương mại: Vitamin C tự nhiên từ dịch ép thịt quả sơ ri thể hiện hoạt tính kháng độc tương đương và ở một số chỉ tiêu sinh lý thể hiện xu hướng bảo vệ tốt hơn so với acid ascorbic tinh khiết thương mại ở cùng mức liều $30\text{ mg/kg}$, nhờ sự hỗ trợ của các hợp chất chống oxy hóa tự nhiên khác (polyphenol, flavonoid) có trong quả sơ ri.

Đóng góp của đề tài

• Cung cấp dữ liệu thực nghiệm in vivo có hệ thống kéo dài 8 tuần về tác động của dịch ép quả sơ ri Gò Công đối với độc tính huyết học của muối chì nitrate $\text{Pb(NO}_3)_2$.
• Bổ sung cơ sở khoa học cho việc ứng dụng các sản phẩm từ quả sơ ri như nguồn thực phẩm chức năng tự nhiên hỗ trợ giải độc và nâng cao sức đề kháng trước nguy cơ ô nhiễm kim loại nặng.

---

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Hạn chế của đề tài

• Phạm vi nghiên cứu chỉ tiến hành trên chuột nhắt trắng đực ở độ tuổi 6 tuần tuổi; chưa khảo sát đối chứng trên chuột cái để đánh giá tác động liên quan đến giới tính và hệ thống nội tiết sinh sản.
• Nghiên cứu tập trung vào các chỉ số huyết học ngoại vi, thời gian đông máu và độ tăng trọng; chưa thực hiện phân tích chuyên sâu các chỉ số hóa sinh huyết thanh (men gan ALT, AST, creatinin, urea) và tiêu bản mô bệnh học chi tiết của gan, thận, tủy xương trong cùng một báo cáo.

Hướng nghiên cứu tiếp theo

• Mở rộng khảo sát tác dụng bảo vệ của dịch ép sơ ri trên các cơ quan đích khác như cấu trúc mô học gan, thận, lách và tủy xương.
• Đánh giá khả năng đào thải và nồng độ chì tích lũy trong máu (PbB) cũng như trong mô xương sau thời gian can thiệp bằng dịch ép sơ ri.
• Nghiên cứu cơ chế phân tử liên quan đến hoạt độ enzyme ALAD và các chỉ dấu stress oxy hóa nội bào (SOD, GPx, MDA) khi sử dụng dịch ép sơ ri.

---

Giá trị tham khảo

• Đối với sinh viên và học viên ngành Sư phạm Sinh học, Sinh học thực nghiệm, Dược lý học: Tài liệu cung cấp quy trình thực nghiệm chuẩn mực về chăm sóc, gây độc kim loại nặng in vivo trên chuột nhắt trắng bằng phương pháp gavage và các kỹ thuật sinh lý học động vật (buồng đếm Egorov, Fonio, Sahli, Milian, HCT, đo phần mềm S-Eye).
• Đối với các nhà nghiên cứu độc học và nông sản dược liệu: Cung cấp dẫn liệu thực nghiệm về hàm lượng vitamin C trong giống sơ ri chua Brazil tại Gò Công (Tiền Giang) và tiềm năng ứng dụng nông sản địa phương trong sản xuất các chế phẩm hỗ trợ sức khỏe, kháng độc kim loại nặng.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Tại sao đề tài chọn nồng độ chì xử lý là 70 mg/kg thể trọng?

Nồng độ $70\text{ mg/kg}$ thể trọng được lựa chọn dựa trên công bố nghiên cứu trước đó của Nguyễn Thị Thương Huyền (2022). Mức liều này đã được chứng minh gây biến đổi rõ rệt lên số lượng tế bào máu (hồng cầu, bạch cầu, tiểu cầu) và làm tổn thương cấu trúc vi thể của gan, thận, lách chuột sau 4 và 8 tuần, tạo mô hình độc học phù hợp để đánh giá khả năng bảo vệ của dịch ép sơ ri.

2. Hàm lượng vitamin C trong dịch ép thịt quả sơ ri Gò Công được xác định là bao nhiêu?

Theo kết quả kiểm nghiệm tại Trung tâm Dịch vụ Phân tích Thí nghiệm TP.HCM (CASE) ghi nhận trong văn bản, hàm lượng vitamin C trong dịch ép thịt quả sơ ri chua Brazil trồng tại Gò Công đạt $1225,4\text{ mg/100 g}$ thịt quả.

3. Nghiệm thức đối chứng dương trong nghiên cứu được thiết lập như thế nào?

Đối chứng dương (ký hiệu PbVC) gồm 9 cá thể chuột được cho uống kết hợp dung dịch chì nitrate ($70\text{ mg Pb/kg}$ thể trọng) và dung dịch vitamin C thương mại (L-ascorbic acid dạng bột pha trong nước cất) ở liều lượng $30\text{ mg/kg}$ thể trọng.

4. Thời gian và tần suất lấy máu chuột để kiểm tra chỉ số huyết học là bao lâu?

Chuột được lấy máu định kỳ 4 tuần một lần vào buổi sáng (sau khi nhịn đói từ đêm hôm trước) từ tĩnh mạch đuôi tại các mốc: tuần 0 (trước thí nghiệm), tuần 4 (giữa thí nghiệm) và tuần 8 (kết thúc thí nghiệm).

5. Nghiên cứu sử dụng phần mềm nào để xác định kích thước hồng cầu chuột?

Kích thước đường kính tế bào hồng cầu được chụp ảnh từ tiêu bản máu nhuộm Giemsa dưới kính hiển vi quang học và đo đạc định lượng bằng phần mềm chuyên dụng S-Eye.

---

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Nguyễn Thị Thùy Dương đã thực hiện đánh giá thực nghiệm toàn diện về vai trò kháng độc tính chì của vitamin C từ dịch ép thịt quả sơ ri chua Brazil trên chuột nhắt trắng đực. Kết quả chứng minh dịch ép sơ ri ở các mức liều tương đương $20 - 40\text{ mg}$ vitamin C/kg thể trọng có hiệu quả cải thiện độ tăng trọng, duy trì ổn định số lượng tế bào máu, hàm lượng hemoglobin, chỉ số hematocrit và thời gian đông máu trước tác hại của chì nitrate. Đề tài đóng góp dữ liệu khoa học có giá trị thực tiễn cho các nghiên cứu ứng dụng nguồn dược liệu tự nhiên trong phòng ngừa và giảm thiểu độc tính kim loại nặng.

Trích đoạn nội dung tài liệu

BO GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM TP. HÒ CHÍ MINH k LL os NGUYEN THI THUY DUONG HUYET HOC CHUỘT NHAT TRANG (Mus musculus var. albino) KHOA LUAN TOT NGHIEP DAI HOC NGANH SƯ PHAM SINH HỌC THÀNH PHO HO CHÍ MINH - 2023 BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM TP. HÒ CHÍ MINH w LL œø NGUYEN THI THUY DUONG KHAO SAT VAI TRO KHANG DOC TINH CHI CUA VITAMIN C TU DICH EP THIT QUA SO RI LEN MOT SO CHI SO HUYET HOC CHUOT NHAT TRANG (Mus musculus var.

albino) KHOA LUAN TOT NGHIEP DAI HOC NGANH SƯ PHAM SINH HOC NGUOI HUONG DAN KHOA HOC TS. Nguyén Thi Thuong Huyén THÀNH PHO HO CHÍ MINH - 2023 LỜI CẢM ƠN Khoá luận tốt nghiệp dé tài “Khảo sat vai trò kháng độc tinh chi của vitamin C từ dich ép thịt quả Sơ rỉ lên một số chỉ số huyết học chuột nhất trắng (Mus musculus var. albino)” là kết qué của quá trình cô gắng và nỗ lực của bản thân tôi, ngoài ra tôi luôn nhận được sự giúp đỡ tan tình và động viên của Thay Cô, ban bè va người thân trong suốt thời gian thực hiện và hoàn thành khoá luận tốt nghiệp. Qua đây, tôi xin gửi lời cảm ơn chân thành và sâu sắc đến những người đã giúp đỡ tôi.

Đầu tiên, tôi xin gửi lời cảm ơn sâu sắc đến Cô - TS. Nguyễn Thị Thương Huyền, người đã hồ trợ tôi toàn bộ kinh phi, luôn tan tình hướng dan, giúp đỡ và định hưởng cho tôi trong suốt quá trình thực hiện khoá luận tốt nghiệp. Tôi xin gửi lời cam ơn chân thành nhất đến toàn bộ qu' Thay Cô Khoa Sinh học, Trường Đại học Sư phạm Thành phố Hồ Chi Minh đã giảng day các kién thức, truyền đạt những kinh nghiệm quý bau cho tôi trong suot bon năm học tập va rèn luyện tại trường. Tôi xin chân thành cam ơn Thay - ThS.

Trương Văn Trí, Cô - Trần Quốc Thang Hoa, Thay - ThS. Võ Văn Thanh đã rất nhiệt tình chi dẫn, giúp đỡ tôi trong suất qué trình thực hiện dé tài tại Phòng thí nghiệm Giải phau - Sinh lí người và động vật. Tôi xin chân thành cảm Viện Pasteur Thành phố Hồ Chi Minh đã cung cấp nguồn chuột đề tôi thực hiện và hoàn thành đề tài khoá luận tốt nghiệp. Cuối cùng, tôi xin cam ơn gia đình, bạn bè đã luôn ting hộ tôi trong suốt quãng thời gian thực hiện dé tài khoá luận tốt nghiệp.

Cảm ơn chị Lữ Hong Van, chi Nguyên Thị Thanh Hang, chị Hồ Linh Kiều Nhi, anh Hồ Hữu Duy, bạn Lý Viễn Triệu Quang, bạn Hà Văn Phước, bạn Nguyễn Kim Mi, bạn Trương Huy Bứu đã luôn sẵn sàng giúp đỡ tôi trong qua trình thực hiện khoa luận. Hỗ Chi Minh, ngày 15 tháng 05 năm 2023 SINH VIÊN Nguyễn Thị Thùy Dương LỜI CAM DOAN Khoá luận tốt nghiệp với tên đẻ tài “Khao sát vai trò kháng độc tinh chì của vitamin € từ dịch ép thịt qua Sơ ri lên một số chỉ số huyết học chuột nhất trắng (Mus musculus var. albino)” do Cô - TS. Nguyễn Thị Thương Huyền hướng dẫn, thuộc dé tài nghiên cứu CS.14TD của nhóm TS.

Nguyễn Thị Thương Huyền. Các kết quả trong dé tài đã được nhóm nghiên cứu cho phép sử dụng. Tôi xin cam đoan các kết quả trong khoá luận là trung thực và chưa từng được ai công bồ trong bất kì công trình nào khác. Hoe viên thực hiện Nguyễn Thị Thuỳ Dương MỤC LỤC POUCA scscsascscsccscasecsescsesecescussescuaisucussstasesasseasersacsusssoasasssszevasaueveessisaracasissnecsussvarasesnusversiaié i Lãi ATI LOAM ssc aasesavacosssansaassssscncasssscnasaessveasusseucesasoescussuysahxesasasscauasdssesearsnstvasesssaunaasssssezens ii MỤC ÌQ€:coocociocioiiiiioicnG000103431110025141001238161110343368358368338388ã631385858381855484385683368388585338588538189358338 ili Danh mục chữ ""ỗ n.

Vii Dyer riii6IBÌHHI::¿sssi:i:csscisiiiisestiiiiasit11126615111081151511884353118831151584381553855835158865355556853838856555353588 Vili AGA asscsssssssssscsssassscsssoasasazssasanszssscananisssaassnssssconssssosansassncanssianseasasssscassassncessessssessssaneene 1 “can Ừiii. Mile GiGh BEBICM GĨN::.::::i::i::-icc02iic2ice20001102400231106118411661351431565315381428354358445146885388 2 N28 ng. NOi:Gting NRHN 00) (LH 100 00Ô0Ô00Ô000000ÔỨÔ0ÔÔÔ0Ô00ỏ 2 V.ieiiipiiiitiiiiiiieiiiiiit1112113145301351133015335533353316235535165335351E 2 Hine ide DTG QUANG 6 e2nneserniisreartes. TÔNE Giãn:vỗ Casas ccasscassnassossscasscasssassssssnatusatosssassainssassusasaascanscoasoansoancasssoass 3 1.

Đặc tính, ứng dụng và trạng thái tồn tại của chì. Các nguôn phát thai ô nhiễm chi va các con đường phơi nhiễm chỉ. Ảnh hưởng của chì đối với cơ the con người và động vật. 7 DD, Tổng quan về chưột HHẾGING cooandhnnhoDL0100400161018116303631164030448121838418043866 13 1,2:1.2, Đặc điểm hình thái và sinh Ih .ccssssssccsssssssssssssssscesssesscsnsssssnsssssssssessosesecssnsesen 13 Ope vm OS Noose greaesrere secon sco rrccsameerensnecneorssaemsiaanse 14 1.

Tổng quan về Sơ ri. Thanh phần của dich ép quả Sơ ri. So lược về vitamin C (ascorbic acid) oo. Các công trình nghiên cứu trên thê giới và ở việt nam liên quan đến kháng độc IV tính chỉ cla VIARIH::::::::::-:::csi:scii222:121115211923163112935534166185335231365395353235353343335855 22 1.

Tình hình nghiên cứu trên thế giới. Tình hình nghiên cứu ở Việt Nam. VAT LIEU VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU. Thời gian và địa điểm nghiên cứu .-- ¿56 2 222222222112112 2112111211121 e2 27 QVM; TG) pian MeO CA aissscccesssssccasssscsscasssvesseassssesesassssscossavevevassssesasssssescaaszsssczaa 27 2.

Địa điểm nghiên cứu. Dung cu, thiét bi va hod 8n". Dụng cụ, thiết bj ding chăm sóc chuột và thu mẫu máu chuột. Hoá chat va dung dich thí nghiém .c000-csssssessssessessessssssessseecsseeesecessssneees 28 02-4: WB lIỆU ::::s:cccc:c;2:ccn0202c2022225051207226121102252335855285333853835858585854828558335883555558838885535856853 29 2.

Phương pháp nghiên cỨu. -- <1 SH 012 HH HH HH Hu 30 2. Phương pháp chăm sốc chuỘt::. Cơ sở chọn néng độ chi, dịch ép quả Sơ ri va vitamin C thương mai.

BO tri thi mghigm oo. Phương pháp chuân bị dung dich chi nitrate, dịch ép quả So ri va vitamin 2. Phương pháp cho chuột uống chi, vitamin C và dich ép qua Sơ ri. Phương pháp khảo sát độ tăng trọng.

Phương pháp thu nhận mẫu máu chuột. Phương pháp xác định số lượng hồng cau, bạch cau, tiêu cầu và ham lượng HỒ:ccososoosiieoionoiistiinitioiiiigi114101813163136135051103356838580885386338853583 35 2. Phương pháp xác định thời gian đông mau. Phuong pháp xác định hematocrit.--- c5 Sccc<cce<ereeeree 38 2.

Phương pháp làm tiêu bản mắu. Phương pháp xác định kích thước hồng Ce `. Phương pháp xử lí số liệu. KET QUA VÀ BAN LUẬN.

Tác dung kháng độc tinh chi của dịch ép quả So ri lên độ tăng trong cơ thé chuột. Tác dụng kháng độc tính chi của dịch ép quả Sơ ri lên số lượng tế bào máu chuột.Số lượng bằng cầu:trung Bình:.ccc‹cecccccinn Gai n2 00002202662420. Số lượng bạch cầu trung bình.86lnetiÊu cầu bung ĐÌHŨosaaaaoaauaanoaanoaniidiittioinanusannnaaal 52 3. Kích thước hồng cầu trung bình.

Tác dung kháng độc tinh chi của địch ép quả So ri lên hàm lượng hemoglobin và chỉ số heratOCritL. Ham lượng hemoglobin trung BINH. Chỉ số hiemmantiocr tirana BR i cssascasssasaaasassnesasansoscasicisnainassasacsassasscasaannsaal 6l 3. Tác dụng kháng độc tính chi của địch ép quả Sơ ri lên thời gian đông máu.

Đánh giá độ tăng trong cơ thé chuột.2, Đánh giá hồng cầu, Hb, HCT và tiểu cầu chuột,. Đánh giá về số lượng tế bảo bạch cau chuột. Đánh giá thời gian đông Mavi.cscssisssosssssssssssissacossssiscesssseesonsessssoessiesesossesiooess 74 RET DUAN VA KIÊN NH6 nnannooaig 77 Se. co78 PHHUIDUD scsccasaccassssasuscsucssassassusscseuaiasaussssasueasicssassessussnassussasseuessisisassasaseuanstassssuieiseusesaisis PLI Phullục if = DG tăng trọng CHUGU sc sasssescossssssccaseseseccasasesscvnsssescoasscsesiasssessvaeussessoosaessesedasesce PLI Phụ lục 2 - Chỉ số sinh lí máu chuột.

2222 2222229111322 112222111181172111 225 y0 PLS Phụ lục 3 - Kết quả phân tích ham lượng vitamin C trong dich ép thịt qua Sơ ri. PL40 Phụ lục 4 - Chấp thuận của hội đồng đạo đức trong nghiên cứu trên động vật. PL4I vi DANH MỤC CHỮ VIẾT TÁT Kí hiệu Chú giải ALAD | Aminolevulinic acid dehydratase BMD_ | Bone mineral density - Mat độ khoáng trong xương TT SSCS Hb Hemoglobin NT Uống chi với nông độ 70 mg/kg thé trọng + dich ép qua Sơ ri nông độ 20 PbSR20 5 mg/kg thé trong PbSR30 Uống chì với nồng độ 70 mg/kg thé trọng + dịch ép quả Sơ ri nồng độ 40 USRU mg/kg thé trọng Uống chi với nòng độ 70 mg/kg thé trọng + vitamin C thương mai nồng PbVC È 2 độ 30 mg/kg thê trong m SD Mã vũ DANH MỤC BANG BIEU Bảng 1. Một số chi số huyết học của chuột.

Thành phân dinh dưỡng của quả Sơ ri chín. Dung cu, thiết bị chăm sóc chuột .- 5-52 Ss 2S c3 x2 sxererrrcsez 27 Bảng 2. Dụng cụ, thiết bị lấy máu chuột vả quan sat tiều bản. Hoá chất pha dung dịch thí nghiệm.

Độ tăng trọng trung bình của chuột tai các nghiệm thức qua mỗi 2 tuần. Số lượng hồng cầu trung bình của chuột tại các nghiệm thức qua mỗi 4 tuần. Số lượng bạch cau trung bình của chuột tại các nghiệm thức qua mỗi 4 tuan. Số lượng tiêu cầu trung bình của chuột tại các nghiệm thức qua mỗi 4 tuân.

Kích thước hong cầu trung bình của chuột tai các nghiệm thức qua mỗi 4 tuần. Hàm lượng Hb trung bình của chuột tại các nghiệm thức qua mỗi 4 tuần. Chi số hematocrit trung bình của chuột tại các nghiệm thức qua mỗi 4 tuan. Thời gian đông máu trung bình của chuột tại các nghiệm thức qua mỗi 4 tuần.65 Vill DANH MUC HINH Hình 2.

Sơ ri chua Brazil mua tại Gò Công, Tiền Giang. Sơ đồ bố trí thí nghiệm tông thê.2- 22 se crxecrxeccrverrrseee 30 Hình 2. Bồ trí chuồng nuôi chuột thí nghiệm ở các nghiệm thức. Thao tác cho chuột uống.

Hình anh minh hoa cân khối lượng cơ UG - 25c Sscczszx sec 34 Hình 2. Minh hoa thao tác lẫy máu chuột. Minh hoa thao tác xác định số lượng hồng cầu và bạch cầu. Minh hoa thao tác xác định hàm lượng Hb.

Minh hoa thao tác xác định tốc độ GON THỂ| 2i::2i:i::22002200021122101210220122i1a3ả 38 Hình 2. Minh hoa thao tác xác định chi số henmatoerit.- 55s 5scz< sec 5x2 39 Hình 2. Minh hoa thao tac làm tiêu bản máu chuột,.- óc ccc<cc<cese 40 Hình 2. Minh hoạ đo kích thước hồng cầu bằng phần mén S - Eye.

Kết quả thé hiện sự khác biệt về độ tăng trọng trung bình giữa các nghiệm thức (kiêm định THÐV)!::::i:cgii2t52242242126531631123556531633853552838535983395935388353633583358333633 5533886538 43 Hình 3. Đô thị thé hiện độ tăng trọng của chuột tại các nghiệm thức thử nghiệm qua SCHR tiên BARODA c6 6000n1n00rn00000100621061109220021002200365055553305100320100003600531. Kết quả thé hiện sự khác biệt về số lượng hông cau trung bình giữa các nghiệm thức (kiêm định TUVÌ Ghotioiiiiisitisiiiis0i6111281461016388561036118508365035833843833818559868886388 47 Hình 3. Dé thi thé hiện sé lượng hồng cầu của chuột tại các nghiệm thức thử nghiệm 01v r0 000 1 6.

Kết quả thé hiện sự khác biệt về sé lượng bạch cầu trung bình giữa các nghiệm thức (kiểm định Ttukey). s2 2222222222 2222EE2122312721721171112112 2112112 ce 50 Hình 3. Đồ thị thê hiện số lượng bạch cầu của chuột tại các nghiệm thức thử nghiệm Qua TẤN 0/10 ý“. Kết qua thé hiện sự khác biệt về số lượng tiêu cầu trung bình giữa các nghiệm thức (kiểm định TH ÕY)::¿::::-::222222512552122531535123235535533153335332363385533235362358531585382857 53 Hình 3.

Dé thị thé hiện số lượng tiêu cầu của chuột tại các nghiệm thức thử nghiệm qua CAC TAM THHỘI,. Kết quả thê hiện sự khác biệt về kích thước hồng cầu trung bình giữa các nghiém thire (kiém djnh 0i) 5 ố. Đồ thị thé hiện kích thước hông cầu của chuột tại các nghiệm thức thử nghiệm qua các tuần nuôi. Kết quả thê hiện sự khác biệt về ham lượng hemoglobin trung bình giữa các nghiệm thức (kiểm định Tukeyy).-- 2-22 ©2se22£2Z2222222EEEcEEErrrcrrrerrrcre 60 Hình 3.

Đồ thị thé hiện hàm lượng hemoglobin của chuột tại các nghiệm thức thử nghiệm qua các tuần nưiôi.