BỘ NÔNG NGHIỆP VÀ PHÁT TRIỂN NÔNG THÔN TRƯỜNG CAO ĐẲNG CƠ GIỚI NINH BÌNH GIÁO TRÌNH MÔ ĐUN: LẮP ĐẶT HỆ THỐNG CẤP THOÁT NƯỚC DÂN DỤNG NGHỀ: ĐIỆN DÂN DỤNG TRÌNH ĐỘ: CAO ĐẲNG Ban hành kèm theo Quyết định số: QĐ-TCGNB ngày…….năm 2018 của Trường cao đẳng Cơ giới Ninh Bình Ninh Bình, năm 2021 0 TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin có thể được phép dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo và tham khảo. Mọi mục đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục đích kinh doanh thiếu lành mạnh sẽ bị nghiêm cấm. 1 LỜI GIỚI THIỆU Nội dung của giáo trình đã được xây dựng dựa trên cơ sở kế thừa những nội dung được giảng dạy ở các trường kết hợp với những nội dung mới nhằm đáp ứng yêu cầu nâng cao chất lượng đào tạo phục vụ sự nghiệp công nghiệp hóa hiện đại hóa. Đề cương của giáo trình đã được thông qua Khoa Điện- Điện lạnh và Ban giám hiệu trường đã được nhận được nhiều ý kiến thiết thực giúp cho tác giả biên soạn phù hợp hơn.
Giáo trình do các nhà giáo đã có kinh nghiệm giảng dạy tại trường biên soạn. Giáo trình được biên soạn gắn gọn, dễ hiểu, bổ sung nhiều kiến thức mới và biên soạn theo quan điểm mở, nghĩa là đề cập những nội dung cơ bản, cốt yếu để tùy theo tính chất của các ngành nghề đào tạo mà nhà trường tự điều chỉnh cho thích hợp và không trái với quy định của các chương trình khung đào tao. Hy vọng nhận được sự đóng góp ý kiến của các độc giả để giáo trình được biên soạn tiếp hoặc tái bản lần sau có chất lượng tốt hơn. Mọi đóng góp ý kiến xin gửi về Khoa Điện- Điện lạnh trường Cao đẳng cơ giới Ninh Bình.
Lời cảm ơn của các cơ quan liên quan, các đơn vị và cá nhân đã tham gia. Ninh Bình, ngày….tháng 8 năm 2021 Tham gia biên soạn 1. Nguyễn Ngọc Hoàn 2 MỤC LỤC Lời giới thiệu. 3 Mô đun: Lắp đặt hệ thống cấp, thoát nước dân dụng.
5 Lắp đặt hệ thống đường ống cấp nước dân dụng .Chuẩn bị thi công…………………………………………………………. Định nghĩa và kí hiệu về hệ thống cấp nước……………………………. Phân loại và sơ đồ hệ thống cấp nước. Sử dụng dụng cụ cầm tay.
Hệ thống cấp nước. Các ký hiệu về hệ thống cấp nước trong nhà. Phân loại và sơ đồ hệ thống cấp nước lạnh trong nhà. Phân loại và sơ đồ hệ thống cấp nước nóng trong nhà.
Sử dụng máy cắt cầm tay……………………………. Sử dụng máy ren…………………………………………………. Lắp đặt ống, phụ kiện bằng mối nối hàn nhiệt……………………. Lắp đặt ống, phụ kiện bằng mối nối dán keo PVC…………….
Lắp đặt tuyến ống cấp nước…………………………. Các loại ống cấp nước. Các thiết bị cấp nước bên trong nhà. Phụ kiện nối ống.
Cấu tạo mạng lưới cấp nước lạnh trong nhà. Cấu tạo mạng lưới cấp nước nóng. Lắp đặt hệ thống đường ống thoát nước dân dụng ……. Chuẩn bị thi công………………………………………….
Định nghĩa và kí hiệu về hệ thống thoát nước …………. Phân loại và sơ đồ hệ thống thoát nước……… …………………. Tiêu chuẩn và chế độ thoát nước……. Các yếu tố thuỷ lực trong tính toán thoát nước.
Lắp đặt ống, phụ kiện bằng mối nối dán keo………………. Lắp đặt đường ống thoát nước gia đình…………………………. Lắp đặt ống thoát bể tự hoại……………………………………. 45 Bài 3: Lắp đặt thiết bị cấp, thoát nước dân dụng………………….
Chuẩn bị thi công…………………………………………. Các dụng cụ thi công…………………………………… ………48 1. Dụng cụ giữ ống. Cắt ống bằng phương pháp thủ công.
Chuẩn bị dụng cụ, thiết bị, nguyên vật liệu. Lắp đặt chậu rửa……………………. Lắp đặt bồn tắm…………………………………. Lắp đặt vòi tắm hoa sen……………………….
Lắp đặt bình nóng lạnh………………………………………………………59 7. Lắp đặt van, khóa………………………………….60 Tài liệu tham khảo. 62 4 GIÁO TRÌNH MÔ ĐUN Tên mô đun: Lắp đặt hệ thống cấp, thoát nước dân dụng Mã mô đun: MĐ 25 Vị trí, tính chất, ý nghĩa và vai trò của mô đun: - Vị trí: Mô đun này cần phải học sau khi đã học xong các môn học/mô đun cơ sở và các mô đun chuyên môn điện dân dụng - Tính chất: Là mô đun chuyên môn nghề. Mục tiêu của mô đun: - Trình bày được khái niệm chung về hệ thống cấp nước sạch và hệ thống thoát nước thải; - Nêu được cách sử dụng dụng cụ và thiết bị gia công ống; - Đọc được bản vẽ sơ đồ và lập được bảng dự trù vật tư, thiết bị; - Trình bày được trình tự lắp đặt các đường ống cấp thoát nước; - Sử dụng được các dụng cụ, thiết bị thi công đúng kỹ thuật; - Lắp đặt được hệ thống ống cấp thoát nước theo đúng yêu cầu kỹ thuật và mỹ thuật đúng thời gian; - Rèn luyện tác phong làm việc tỷ mỉ, cẩn thận, chính xác.
Nội dung của mô đun: 5 Bài 1. Lắp đặt hệ thống đường ống cấp nước dân dụng Mục tiêu: - Nêu được nhiệm vụ, cấu tạo, phân loại đường ống cấp nước; - Lựa chọn được các ống, phụ kiện theo thiết kế; - Đọc được các bản vẽ thi công đường ống cấp nước; - Trình bày được trình tự lắp đặt các đường ống cấp nước; - Sử dụng được các dụng cụ, thiết bị thi công đúng kỹ thuật; - Lắp đặt được hệ thống ống cấp nước theo đúng yêu cầu kỹ thuật và mỹ thuật đúng thời gian; - Thực hiện an toàn lao động và vệ sinh công nghiệp đúng quy định. Nội dung chính: 1.Chuẩn bị thi công Công đoạn đọc bản vẽ thi công 1.Định nghĩa và kí hiệu về hệ thống cấp nước - Hệ thống cấp nước là tổ hợp những công trình có chức năng thu nước, xử lí, vận chuyển, điều hòa và phân phối nước đến nơi tiêu thụ. - Sơ đồ về hệ thống cấp nước Hình 1.
Sơ đồ hệ thống cấp nước thành phố 1- Trạm bơm cấp 1 và công trình thu nước; 2- Bể lắng; 3- Bể lọc; 4- Bể chứa nước sạch; 5- Trạm bơm cấp 2; 6- Đài nước; 7- Đường ống dẫn nước; 8- Mạng cấp nước thành phố 1. Phân loại và sơ đồ hệ thống cấp nước - Hệ thống cấp nước có thể phân loại như sau: 1.Theo đối tượng phục vụ: Hệ thống cấp nước đô thị, công nghệp, nông nghiệp. Theo chức năng phục vụ: Hệ thống cấp nước sinh hoạt, sản xuất, chữa cháy. Theo nguồn nước: Nước ngầm, nước mặn,.
Theo nguyên tắc làm việc: Hệ thống có áp, hệ thống không áp tự chảy. Theo phạm vi cấp nước: Hệ thống cấp nước nhà ở, khu dân cư, thành phố, các tiểu khu dân cư. Theo phương pháp sử dụng nước: Hệ thống trực tiếp, hệ thống tuần hoàn. - Mỗi loại hệ thống có những yêu cầu về tính chất, qui mô và thành phần các công trình có khác nhau nhưng có thể chia làm hai loại sơ đồ cơ bản như sau: Sơ đồ hệ thống cấp nước trực tiếp và sơ đồ hệ thống cấp nước tuần hoàn.
Sơ đồ hệ thống cấp nước tuần hoàn 1- Nguồn nước; 2- Công trình thu; 3- Trạm bơm cấp I; 4- Ống dẫn nước thô; 5- Trạm bơm cấp II; 6- Ống dẫn nước thô và dẫn nước tuần hoàn; 7- Nơi sử dụng nước; 9- Cống dẫn nước thải; 10- Khu xử lí; 11- Cống xả nước thải bẩn. 9 1 6 4 7 8 2 3 5 7 cấp nước trực tiếp Hình 1. Sơ đồ hệ thống 1- Nguồn nước; 2- Công trình thu; 3- Trạm bơm cấp 1; 4- Khu xử lí; 5- Bể chứa. 6- Trạm bơm cấp II; 7- Đường ống dẫn nước; 8- Đài nước; 9- Mạng lưới cấp nước.
Sử dụng dụng cụ cầm tay Dụng cụ thi công: * Các loại dụng cụ + Búa đóng đinh: đóng mồi vít dùng để đóng, đục tường; +Tuốc nô vít: Dùng để vặn vào hoặc tháo ra nhưng con vít; + Dụng cụ hàn ống nhiệt + Dụng cụ đo áp lực nước + Bộ dụng cụ nghề nước dân dụng *Kìm: + Kìm vạn năng, kìm điện + Kìm mỏ tròn + Kìm cắt ống *Cưa : + Cưa gỗ + Cưa sắt *Khoan: + Khoan tay, khoan điện ; + Khoan đứng, khoan cần; Sử dụng khoan điện: 8 3. Hệ thống cấp nước 3. Các ký hiệu về hệ thống cấp nước trong nhà - Hệ thống cấp nước trong nhà dùng để đưa nước sạch từ mạng lưới cấp nước ngoài nhà đến mọi thiết bị, dụng cụ vệ sinh hoặc máy móc sản xuất bên trong nhà. Ngoài ra còn có phục vụ cho chữa cháy.
- Các ký hiệu về hệ thống cấp nước trong nhà. Các ký hiệu về hệ thống cấp nước trong nhà 3. Phân loại và sơ đồ hệ thống cấp nước lạnh trong nhà *)Phân loại theo chức năng + Hệ thống cấp nước sinh hoạt ăn uống. + Hệ thống cấp nước sản xuất + Hệ thống cấp nước chữa cháy + Hệ thống cấp nước kết hợp các hệ thống trên.
Hệ thống cấp nước chữa cháy thường chung với nước sinh hoạt. Chỉ thiết kế riêng đối với nhà cao tầng (> 16m). *) Phân loại theo áp lực đường ống cấp nước bên ngoài - Hệ thống cấp nước đơn giản Hệ thống này được sử dụng khi áp lực đường ống nước ngoài nhà luôn luôn đảm bảo có thể đưa nước đến mọi nhà, (như van, vòi và các thiết bị vệ sinh khác) kể cả những thiết bị vệ sinh ở vị trí cao nhất va xa nhất của ngôi nhà. - Hệ thống cấp nước có két nước Hệ thống này được sử dụng khi áp lực đ- ường ống nước ngoài nhà không đảm bảo thường xuyên đưa nước đến các thiết bị trong nhà vào những giờ cao điểm.
Khi đó két nước trên mái làm nhiệm vụ dự trữ nước và tạo áp lực cung cấp nước cho toàn bộ ngôi nhà trong những giờ cao điểm. Hệ thống này thường được thiết kế chung đường ống lên và xuống. Đường kính ống phải chọn với trường hợp lưu lượng lớn nhất. 10 - Hệ thống có két nước và trạm bơm Áp dụng trong trường hợp áp lực ống ngoài nhà không bảo đảm thường xuyên hoặc hoàn toàn.
Máy bơm có nhiệm vụ bơm nước lên két nước trong các giờ khác nhau. Máy bơm có thể tự động hoặc mở bằng tay - Hệ thống cấp nước có bể nước ngầm, trạm bơn và két nước Áp dụng trong trường hợp ống ngoài nhà hoàn toàn không bảo đảm và quá thấp, đồng thời lưu lượng cũng không đầy đủ (đường kính ngoài nhà qúa nhỏ). Nếu bơm trực tiếp từ đường ống ngoài nhà sẽ ảnh hưởng đến các khu vực xung quanh.88 quy định khi áp lực bên ngoài thấp hơn 5m thì phải xây bể chứa nước ngầm để dự trữ nước, máy bơm sẽ bơm từ lên két nước hoặc đài nước để cung cấp cho nhiều ngôi nhà.