phần Mở đầu, Kết luận và phụ lục, luận văn kết cấu gồm 4 chƣơng nhƣ sau: Chƣơng 1: Tổng quan tình hình nghiên cứu và những vấn đề chung về hoạt động cho vay của ngân hàng đối với nông hộ. Chƣơng 2: Phƣơng pháp nghiên cứu của luận văn Chƣơng 3: Hoạt động cho vay của Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn đối với kinh tế nông hộ ở Quảng Bình Chƣơng 4: Phƣơng hƣớng và giải pháp đẩy mạnh hoạt động cho vay của Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn đối với phát triển kinh tế nông hộ ở Quảng Bình. 3 CHƢƠNG 1 TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG VỀ HOẠT ĐỘNG CHO VAY CỦA NGÂN HÀNG ĐỐI VỚI NÔNG HỘ 1. Tổng quan tình hình nghiên cứu 1.
Những công trình nghiên cứu trên thế giới Đề tài về phát triển kinh tế nông nghiệp nói chung và xem xét đối với vai trò của hoạt động cho vay của hệ thống các ngân hàng đối với phát triển kinh tế nông hộ nói riêng là một đề tài nhận đƣợc sự quan tâm từ nhiều nhà nghiên cứu trên thế giới, vì vậy, đã có nhiều các công trình nghiên cứu trên thế giới về đề tài này, bao gồm các sách, giáo trình, các luận văn, báo cáo và nhiều công trình nghiên cứu khác. Trong phạm vi của đề tài, tác giả xin trích dẫn một số công trình liên quan đến vai trò của ngân hàng đối với phát triển nông thôn: - Cuốn sách “Role of Regional Rural Banks in Economic Development” của tác giả Tasi Kaye xuất bản năm 2006. Đây là công trình nghiên cứu về đề tài phát triển kinh tế và vai trò của hệ thống các ngân hàng nông nghiệp đối với sự phát triển kinh tế của một quốc gia. - Cuốn “Rural development through Islamic Banks” với độ dày 64 trang của tác giả Muhammad Akram Khan đƣợc xuất bản bởi nhà xuất bản The Islamic Foundation/kube vào năm 1994.
Đây là cuốn sách ra đời từ khá lâu, đề cập đến vấn đề phát triển nông thôn thông qua các hoạt động của hệ thống các ngân hàng Islamic. - Cuốn “Role of commercial banks in rural development” xuất bản 1/1/1997 của tác giả Sawalia Bihari Verma từ Nhà xuất bản Mohit Publications. Đây là công trình nghiên cứu đƣợc viết bằng tiếng Anh bao gồm 320 trang đề cập đến vai trò của hệ thống các ngân hàng thƣơng mại đối với sự phát triển nông nghiệp, nông thôn. - Công trình nghiên cứu “Rural Development - Contemporary Issues and Practices” đƣợc biên soạn bởi Rashid Solagberu Adisa và đƣợc Nhà xuất bản InTech, Chapters xuất bản vào ngày 20 tháng 04 năm 2012.
Đây là công trình 4 nghiên cứu đề cập đến vấn đề phát triển nông thôn với những hƣớng dẫn thực hành cụ thể đối với nhiều khu vực. Những công trình nghiên cứu trong nước Là quốc gia chuyển dịch mạnh mẽ từ cơ cấu nông nghiệp làm chủ lên công nghiệp hóa, hiện đại hóa, tại Việt Nam đã có rất nhiều công trình nghiên cứu về đề tài phát triển kinh tế nông nghiệp nói chung, đặc biệt khi hệ thống ngân hàng đƣợc hình thành và phát triển, việc áp dụng các hoạt động cho vay nhằm hỗ trợ cho các hộ nông nghiệp sản xuất càng đƣợc chú trọng. Nhìn nhận từ thực tiễn khách quan của đất nƣớc, đặc biệt là ở những địa phƣơng định hƣớng phát triển kinh tế nông hộ làm nền tảng cho phát triển kinh tế địa phƣơng, mong muốn góp phần tăng hiệu quả công tác phát triển kinh tế cho các hộ làm nông nghiệp, nhiều công trình nghiên cứu nhƣ luận án tiến sĩ, luận văn thạc sĩ, hay các báo cáo khoa học đã tập trung khai thác và nghiên cứu về đề tài này. Trong phạm vi của đề tài nghiên cứu, tác giả xin trích dẫn một số công trình nghiên cứu tiêu biểu trong nƣớc về đề tài hoạt động cho vay đối với phát triển kinh tế nông hộ nhƣ sau: * Đề tài phát triển hoạt động của ngân hàng hỗ trợ phát triển nông nghiệp, nông thôn - LATS Kinh tế số 5.09 của tác giả Đoàn Văn Thắng từ Đại học Kinh tế Quốc dân năm 2003 với đề tài nghiên cứu “Giải pháp hoàn thiện hoạt động của ngân hàng nông nghiệp và phát triển nông thôn Việt Nam phục vụ công nghiệp hoá, hiện đại hoá nông nghiệp, nông thôn”.
Đây là công trình nghiên cứu tìm hiểu về hoạt động ngân hàng đối với công nghiệp hoá, hiện đại hoá nông nghiệp, nông thôn ở Việt Nam, thực trạng hoạt động của Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Việt Nam phục vụ công nghiệp hoá, hiện đại hoá nông nghiệp, nông thôn từ đó có các giải pháp hoàn thiện. 5 Xem xét với đề tài này, luận án tiến sĩ này cũng nghiên cứu về đề tài phát triển kinh tế nông thôn và các chính sách cho vay hỗ trợ từ phía Agirbank. * Đề tài phát triển kinh tế hộ gia đình hay phát triển kinh tế nông hộ - Học viên Dƣơng Quang Huy từ Khoa Kinh tế và Phát triển nông thôn trƣờng Đại học Nông Lâm tỉnh Thái Nguyên với báo cáo luận văn “Đánh giá hiệu quả và đề xuất một số giải pháp phát triển kinh tế nông hộ tại phường Tích Lương - Tỉnh Thái Nguyên” tháng 06 năm 2012 và hƣớng dẫn bởi Thạc sĩ Dƣơng Thị Thu Hoài. Thông qua quá trình thực tập tại địa phƣơng nghiên cứu, tác giả đã xây dựng nội dung đề tài và đánh giá những thực trạng và tình hình phát triển kinh tế hộ nông dân tại xã từ đó đƣa ra những giải pháp mang tính thiết thực nhằm giải quyết các vấn đề khó khăn, thúc đẩy phát triển kinh tế nông hộ tại xã trong thời gian tới.
- Học viên Hoàng Thị Hiệp từ Khoa Kinh tế và Phát triển nông thôn trƣờng Đại học Nông Lâm tỉnh Thái Nguyên với báo cáo luận văn “Thực trạng và giải pháp phát triển kinh tế nông hộ tại phường Túc Duyên - thành phố Thái Nguyên, tỉnh Thái Nguyên” tháng 05 năm 2012. Báo cáo luận văn này cũng đã tập trung hệ thống hóa các vấn đề liên quan đến nông hộ, phát triển kinh tế nông hộ, phân tích đánh giá thực trạng công tác này nhƣng tại địa bàn phƣờng Túc Duyên, tỉnh Thái Nguyên, và cũng đã đề xuất một số giải pháp nhằm phát triển hiệu quả hơn nữa kinh tế nông hộ tại địa bàn nghiên cứu. - Chuyên đề số 5 – cho cộng đồng, theo quyết định số 04/2007/QÐ-UBDT ngày 19/7/2007 của Bộ trƣởng, Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc của Ủy Ban Dân Tộc về chủ đề “ Phát triển kinh tế hộ gia đình”. Đây là chuyên đề ban hành bởi Ủy ban dân tộc, đã đƣa ra những khái niệm liên quan đến phát triển kinh tế hộ gia đình, vai trò và các bƣớc tiến hành.
- Sở Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn tỉnh Quảng Bình, (2008), Tài liệu tập huấn “Phát triển kinh tế hộ gia đình”, Dự án Quản lý bền vững nguồn tài 6 nguyên thiên nhiên miền Trung (SMNR-CV), Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Quảng Bình. Đây là tài liệu tập huấn gồm 8 quyển ở gia đoạn I, tiếp theo giao đoạn II, bộ tài liệu bao gồm: - Hƣớng dẫn kỹ thuật thực hiện ICM - “3 giảm, 3 tăng” trên cây lúa - Hƣớng dẫn kỹ thuật trồng tiêu - Kỹ thuật canh tác trên đất dốc - Phát triển kinh tế hộ gia đình. Mục đích biên soạn và phát hành bộ tài liệu tiếp theo nhằm bổ sung thêm các nguồn thông tin , thống nhất nội dung và phƣơng pháp tập huấn chuyển giao kỹ thuật sản xuất trên địa bàn toàn tỉnh cho cán bộ khuyến nông viên các cấp. Đây là công trình nghiên cứu có giá trị lý thuyết và thực tiễn cao tại địa bàn mà tác giả đang nghiên cứu là tỉnh Quảng Bình.
* Đề tài phát triển hoạt động cho vay hỗ trợ phát triển nông nghiệp, nông thôn - Báo cáo khoa học của Tiến sĩ Nguyễn Minh Phong từ Viện nghiên cứu phát triển KT – XH Hà Nội vào năm 2010 với đề tài “Thực tiễn phát triển tín dụng nông nghiệp, nông thôn ở Việt Nam” đã tổng quan lại mối liên kết giữa hoạt động cho vay với hoạt động phát triển kinh tế nông nghiệp, nông thôn tại Việt Nam. So với đề tài này, phạm vi nghiên cứu của báo cáo này rộng hơn và có tính bao quát hơn. - LATS Kinh tế số 62.15 của tác giả Nguyễn Ngọc Tuấn từ Trƣờng Đại học Nông nghiệp Hà Nội, bảo vệ ngày 18/6/2013 với đề tài nghiên cứu là “Nghiên cứu giải pháp tín dụng của Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh Đăk Nông đối với hộ sản xuất cà phê”. Đề tài này đã nghiên cứu thực trạng giải pháp cho vay của Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh Đăk Nông đối với hộ sản xuất cà phê từ đó đề xuất hoàn thiện giải pháp cho vay của NHNo & PTNT Đăk Nông đối với hộ sản xuất cà phê.
Xem xét với đề tài mà tác giả đã nghiên cứu, cả hai đề tài cũng nghiên cứu và các giải pháp cho vay hỗ trợ phát triển nông nghiệp, nông thôn nhƣng địa bàn nghiên cứu khác nhau. 7 - LATS Kinh tế số 5.09 của tác giả Nguyễn Thị Kim Nhung từ Đại học Kinh tế Quốc dân với đề tài “Giải pháp mở rộng tín dụng của ngân hàng Nông nghiệp và phát triển nông thôn Việt Nam góp phần phát triển nông nghiệp đồng bằng sông Hồng”. Đề tài này đã hệ thống hóa lí luận mở rộng hoạt động cho vay ngân hàng đối với nông nghiệp, phân tích thực trạng Ngân hàng nông nghiệp và phát triển nông thôn Việt Nam và đề xuất giải pháp mở rộng hoạt động cho vay ngân hàng nông nghiệp. Xem xét mối tƣơng quan giữa đề tài này và đề tài tác giả đang nghiên cứu cho thấy cả hai đề tài cùng nghiên cứu về hoạt động cho vay hỗ trợ phát triển nông thôn từ phía Agribank nhƣng địa bàn nghiên cứu khác nhau.
Kết luận rút ra từ tổng quan các công trình nghiên cứu các công trình Nhƣ vậy, số lƣợng các công trình nghiên cứu về đề tài hoạt động cho vay hỗ trợ phát triển kinh tế nông hộ từ các ngân hàng là khá nhiều. Hầu nhƣ các đề tài đều đã đi vào hệ thống hóa lại các vấn đề cơ sở lý luận về nông hộ, phát triển kinh tế nông hộ, vai trò của hoạt động cho vay đối với phát triển kinh tế nông hộ, từ đó đi vào phân tích, đánh giá thực trạng và đề xuất những nhóm giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả hỗ trợ phát triển kinh tế nông hộ từ các hoạt động cho vay của ngân hàng.