Nghiên cứu hoàn thiện quản lý thực hiện dự án xây dựng các công trình giao thông đường bộ luận văn thạc sĩ kinh tế chuyên ngành kinh tế xây dựng công trình giao thông khoá 9

Nghiên cứu hoàn thiện quản lý thực hiện dự án xây dựng công trình giao thông đường bộ, luận văn thạc sĩ kinh tế chuyên ngành kinh tế xây dựng, khoá 9.

• Tác giả: Nguyễn Thu Hiền
• Người hướng dẫn: PGS. Đinh Đăng Quang
• Trường học: Trường Đại học Giao thông Vận tải
• Chuyên ngành: Kinh tế xây dựng công trình giao thông
• Đề tài: Nghiên cứu hoàn thiện quản lý thực hiện dự án xây dựng các công trình giao thông đường bộ
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2006
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• 1. CHƯƠNG 1: MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CHUNG VỀ QUẢN LÝ THỰC HIỆN DỰ ÁN XÂY DỰNG CÁC CÔNG TRÌNH GIAO THÔNG ĐƯỜNG BỘ
• 1.1. Dự án và quản lý dự án đầu tư xây dựng
• 1.1.1. Khái niệm dự án đầu tư
• 1.2. Phân loại dự án đầu tư
• 1.2.1. Khái niệm về dự án đầu tư xây dựng
• 1.4. Các đặc trưng cơ bản của dự án xây dựng các công trình giao thông đường bộ
• 1.4.1. Khái niệm về quản lý dự án
• 1.4.2. Thực chất của quản lý dự án
• 1.4.3. Ba phương diện và mục tiêu tổng thể của dự án
• 1.4.4. Các giai đoạn và nội dung công việc trong vòng đời dự án đầu tư xây dựng các công trình giao thông đường bộ
• 1.4.5. Các tác nhân tham gia vào việc thực hiện dự án đầu tư xây dựng các công trình giao thông đường bộ
• 1.4.5.1. Nhà thầu khảo sát xây dựng các công trình giao thông đường bộ
• 1.4.5.2. Nhà thầu tư vấn thiết kế
• 1.4.5.3. Nhà thầu tư vấn giám sát
• 1.4.5.4. Nhà thầu thi công
• 1.4.6. Người tài trợ tài chính cho dự án
• 1.4.7. Mục tiêu quản lý dự án đầu tư xây dựng các công trình giao thông đường bộ đối với gốc dự án và nhà thầu
• 1.4.7.1. Mục tiêu quản lý dự án đối với gốc dự án
• 1.4.7.2. Mục tiêu quản lý dự án đầu tư xây dựng các công trình giao thông đường bộ đối với gốc dự án và nhà thầu xây dựng trong trường hợp nhà thầu nhận gói thầu có thể
• 1.4.8. Vai trò của chủ nhiệm dự án và những tính chất cần thiết đối với chủ nhiệm dự án đầu tư xây dựng các công trình giao thông đường bộ
• 1.4.8.1. Vai trò của người chủ nhiệm công trình xây dựng trong việc thực hiện hợp đồng nhận thầu thi công xây lắp công trình thuộc các dự án đầu tư xây dựng các công trình giao thông đường bộ
• 1.4.8.2. Những tính chất cần thiết của người chủ nhiệm công trình xây dựng
• 1.4.9. Các công cụ quản lý thực hiện dự án đầu tư xây dựng các công trình giao thông đường bộ
• 1.4.9.1. Các công cụ quản lý thực hiện dự án xây dựng đối gốc dự án đầu tư dự án
• 1.4.9.2. Lập kế hoạch / tổ chức thực hiện dự án
• 1.4.9.3. Lập chương trình dự án
• 1.4.9.4. Các công cụ quản lý dự án xây dựng đối gốc nhà thầu xây dựng
• 1.4.9.5. Các hình thức quản lý thực hiện dự án đầu tư và xây dựng
• 2. CHƯƠNG 2: PHÂN TÍCH THỰC TRẠNG QUẢN LÝ THỰC HIỆN DỰ ÁN XÂY DỰNG CÁC CÔNG TRÌNH GIAO THÔNG ĐƯỜNG BỘ Ở NƯỚC TA
• 2.1. Tình hình vốn đầu tư
• 2.1.1. Quy mô vốn đầu tư toàn xã hội
• 2.2. Thực trạng vốn đầu tư đối với xây dựng các công trình giao thông đường bộ ở nước ta
• 2.2.1. Phân tích tình hình thực hiện một số dự án xây dựng các công trình giao thông đường bộ ở nước ta
• 2.2.1.1. Giai đoạn lập dự án đầu tư, khảo sát, thiết kế
• 2.2.1.2. Giai đoạn thi công
• 2.2.1.2.1. Sự đảm bảo về thời gian thực hiện dự án
• 2.2.1.2.2. Tình hình chi phí thực hiện dự án
• 2.2.1.2.3. Chất lượng các công trình
• 3. CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN QUẢN LÝ THỰC HIỆN CÁC DỰ ÁN XÂY DỰNG CÔNG TRÌNH GIAO THÔNG ĐƯỜNG BỘ
• 3.1. Những giải pháp nhằm hoàn thiện quản lý thực hiện các dự án xây dựng công trình giao thông đường bộ đối với Nhà nước
• 3.1.1. Cần rà soát lại các văn bản pháp quy
• 3.1.2. Hoàn thiện thể chế kinh tế, tạo lập điều kiện cần thiết thúc đẩy các hoạt động đầu tư xây dựng phát triển lành mạnh
• 3.2. Những giải pháp nhằm hoàn thiện quản lý thực hiện các dự án xây dựng công trình giao thông đường bộ đối với các tác nhân tham gia
• 3.2.1. Giải pháp đối với chủ đầu tư dự án
• 3.2.2. Giải pháp đối với tổ chức tư vấn khảo sát
• 3.2.3. Giải pháp đối với tổ chức, cá nhân tham gia thiết kế
• 3.2.4. Giải pháp đối với tư vấn giám sát
• 3.2.5. Giải pháp đối với nhà thầu thi công công trình
• 5. CHƯƠNG 5: KẾT LUẬN – KIẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Quản lý dự án xây dựng công trình giao thông đường bộ

Quản lý dự án là một quá trình phức tạp, đòi hỏi sự kết hợp giữa kiến thức chuyên môn và kỹ năng quản lý. Trong lĩnh vực xây dựng công trình giao thông đường bộ, việc quản lý dự án không chỉ liên quan đến việc đảm bảo tiến độ, chất lượng mà còn phải đối mặt với nhiều rủi ro tiềm ẩn. Luận văn thạc sĩ kinh tế xây dựng này tập trung vào việc hoàn thiện quản lý dự án thông qua việc phân tích các yếu tố ảnh hưởng và đề xuất các giải pháp cụ thể.

1.1. Khái niệm và phân loại dự án xây dựng

Dự án xây dựng được định nghĩa là một tập hợp các hoạt động có mục tiêu cụ thể, được thực hiện trong một khoảng thời gian nhất định với nguồn lực hạn chế. Trong xây dựng công trình giao thông đường bộ, dự án thường được phân loại dựa trên quy mô và mức độ phức tạp. Các dự án này có thể chia thành ba nhóm chính: dự án chiến lược, dự án xã hội và dự án kỹ thuật. Mỗi loại dự án đòi hỏi cách tiếp cận quản lý khác nhau để đảm bảo hiệu quả.

1.2. Đặc trưng của dự án xây dựng giao thông đường bộ

Dự án xây dựng công trình giao thông đường bộ có những đặc trưng riêng biệt như tính đa mục tiêu, tính duy nhất và sự ràng buộc về thời gian và chi phí. Tính đa mục tiêu thể hiện qua việc dự án không chỉ hướng đến mục tiêu kinh tế mà còn đảm bảo các yếu tố xã hội và môi trường. Tính duy nhất của dự án phản ánh sự khác biệt về địa điểm, thiết kế và điều kiện thực hiện. Sự ràng buộc về thời gian và chi phí đòi hỏi quản lý chặt chẽ để tránh vượt ngân sách và chậm tiến độ.

II. Thực trạng quản lý dự án xây dựng giao thông đường bộ tại Việt Nam

Thực trạng quản lý dự án xây dựng công trình giao thông đường bộ tại Việt Nam cho thấy nhiều bất cập, từ khâu lập dự án đến thi công và nghiệm thu. Các vấn đề chính bao gồm chậm tiến độ, vượt chi phí và chất lượng công trình không đảm bảo. Luận văn thạc sĩ kinh tế xây dựng này đã phân tích các nguyên nhân chính dẫn đến tình trạng này, bao gồm sự thiếu chuyên nghiệp trong quản lý, thiếu minh bạch trong đấu thầu và sự phối hợp kém giữa các bên liên quan.

2.1. Vấn đề vốn đầu tư và quy mô dự án

Vốn đầu tư là yếu tố quan trọng quyết định sự thành bại của dự án. Tuy nhiên, nhiều dự án xây dựng công trình giao thông đường bộ tại Việt Nam gặp khó khăn trong việc huy động và quản lý vốn. Quy mô vốn đầu tư thường lớn, nhưng việc phân bổ và sử dụng không hiệu quả dẫn đến tình trạng vượt chi phí. Điều này đòi hỏi sự cải thiện trong công tác lập kế hoạch và kiểm soát tài chính.

2.2. Chất lượng và tiến độ thi công

Chất lượng công trình và tiến độ thi công là hai yếu tố then chốt trong quản lý dự án. Tuy nhiên, nhiều dự án tại Việt Nam không đạt được các tiêu chuẩn này. Nguyên nhân chính bao gồm thiếu sự giám sát chặt chẽ, sử dụng vật liệu kém chất lượng và thiếu kinh nghiệm của nhà thầu. Việc hoàn thiện quản lý dự án cần tập trung vào việc nâng cao năng lực quản lý và đảm bảo chất lượng từ khâu thiết kế đến thi công.

III. Giải pháp hoàn thiện quản lý dự án xây dựng giao thông đường bộ

Giải pháp hoàn thiện quản lý dự án xây dựng công trình giao thông đường bộ được đề xuất trong luận văn bao gồm cả giải pháp vĩ mô và vi mô. Ở cấp độ vĩ mô, cần hoàn thiện hệ thống pháp lý và chính sách quản lý dự án. Ở cấp độ vi mô, cần nâng cao năng lực quản lý của các bên tham gia, từ chủ đầu tư đến nhà thầu và tư vấn giám sát. Luận văn thạc sĩ kinh tế xây dựng này cũng nhấn mạnh vai trò của công nghệ trong việc cải thiện hiệu quả quản lý dự án.

3.1. Giải pháp đối với Nhà nước

Nhà nước cần rà soát và hoàn thiện các văn bản pháp quy liên quan đến quản lý dự án xây dựng. Đồng thời, cần tạo lập môi trường kinh tế thuận lợi để thúc đẩy các hoạt động đầu tư xây dựng phát triển lành mạnh. Việc tăng cường giám sát và kiểm tra các dự án cũng là yếu tố quan trọng để đảm bảo chất lượng và tiến độ.

3.2. Giải pháp đối với các tác nhân tham gia

Các tác nhân tham gia dự án, bao gồm chủ đầu tư, nhà thầu và tư vấn giám sát, cần nâng cao năng lực quản lý và chuyên môn. Chủ đầu tư cần đảm bảo tính minh bạch trong đấu thầu và quản lý vốn. Nhà thầu cần tuân thủ nghiêm ngặt các tiêu chuẩn kỹ thuật và chất lượng. Tư vấn giám sát cần thực hiện đúng vai trò kiểm soát chất lượng và tiến độ thi công.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh phát triển kinh tế - xã hội, đầu tư xây dựng các công trình giao thông đường bộ đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy sự phát triển kinh tế vùng và quốc gia. Hàng năm, Nhà nước đầu tư cho cơ sở hạ tầng giao thông từ vài trăm triệu đến vài tỷ USD, góp phần cải thiện kết nối giữa các vùng miền, giảm thiểu sự phân biệt và khó khăn trong đi lại. Tuy nhiên, thực tế cho thấy nhiều dự án xây dựng công trình giao thông đường bộ chưa đảm bảo chất lượng, tiến độ và chi phí theo kế hoạch, dẫn đến việc phải sửa chữa, làm lại hoặc kéo dài thời gian thi công, gây lãng phí nguồn lực và ảnh hưởng tiêu cực đến phát triển kinh tế - xã hội.

Luận văn tập trung nghiên cứu hoàn thiện công tác quản lý thực hiện dự án xây dựng các công trình giao thông đường bộ nhằm nâng cao hiệu quả đầu tư, đảm bảo chất lượng, tiến độ và tiết kiệm chi phí. Phạm vi nghiên cứu tập trung vào các dự án sử dụng vốn ngân sách Nhà nước và vốn vay của các tổ chức nước ngoài tại Việt Nam, đặc biệt là các dự án do Ban Quản lý dự án Thăng Long thuộc Bộ Giao thông vận tải giám sát. Thời gian nghiên cứu chủ yếu từ năm 2000 đến 2006, giai đoạn có nhiều dự án trọng điểm được triển khai.

Mục tiêu nghiên cứu nhằm phân tích thực trạng quản lý dự án xây dựng công trình giao thông đường bộ, nhận diện các nguyên nhân gây ra những tồn tại, hạn chế và đề xuất các giải pháp hoàn thiện công tác quản lý dự án. Kết quả nghiên cứu có ý nghĩa thiết thực đối với các cơ quan quản lý nhà nước, chủ đầu tư, nhà thầu và các bên liên quan trong ngành xây dựng giao thông, góp phần nâng cao hiệu quả đầu tư công và phát triển bền vững hệ thống giao thông đường bộ.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên các lý thuyết và mô hình quản lý dự án hiện đại, trong đó có:

• Lý thuyết quản lý dự án (Project Management Theory): Nhấn mạnh việc lập kế hoạch, tổ chức, điều hành và kiểm soát các hoạt động dự án nhằm đạt được mục tiêu về chất lượng, tiến độ, chi phí và phạm vi công việc.
• Mô hình chu trình dự án (Project Life Cycle): Bao gồm các giai đoạn xác định dự án, phân tích và lập kế hoạch, thẩm định và phê duyệt, thực hiện và giám sát, nghiệm thu và bàn giao.
• Khái niệm quản lý rủi ro dự án: Nhận diện, đánh giá và xử lý các rủi ro tiềm ẩn trong quá trình thực hiện dự án để giảm thiểu tác động tiêu cực.
• Khái niệm quản lý chất lượng và tiến độ: Đảm bảo các công trình xây dựng đạt tiêu chuẩn kỹ thuật, an toàn lao động và hoàn thành đúng thời hạn.
• Khái niệm quản lý nguồn lực: Bao gồm quản lý nhân lực, vật tư, tài chính nhằm sử dụng hiệu quả các nguồn lực dự án.

Phương pháp nghiên cứu

Luận văn sử dụng phương pháp nghiên cứu kết hợp giữa phân tích định tính và định lượng:

• Nguồn dữ liệu: Thu thập từ các báo cáo giám sát dự án, hồ sơ quản lý dự án, các văn bản pháp luật liên quan đến quản lý đầu tư xây dựng công trình giao thông, phỏng vấn chuyên gia và cán bộ quản lý dự án.
• Phương pháp phân tích: Phân tích thực trạng quản lý dự án thông qua các chỉ tiêu về tiến độ, chi phí, chất lượng công trình; đánh giá nguyên nhân tồn tại bằng phương pháp phân tích nguyên nhân - kết quả; so sánh với các tiêu chuẩn, quy định hiện hành và kinh nghiệm quốc tế.
• Timeline nghiên cứu: Nghiên cứu tập trung vào các dự án triển khai trong giai đoạn 2000-2006, với các bước thu thập dữ liệu, phân tích thực trạng, đề xuất giải pháp và hoàn thiện quản lý dự án.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Tình trạng chậm tiến độ và vượt chi phí phổ biến: Khoảng 60% dự án xây dựng công trình giao thông đường bộ bị chậm tiến độ so với kế hoạch, trong đó có dự án kéo dài thời gian thi công từ 20% đến 40%. Chi phí thực tế thường vượt dự toán ban đầu khoảng 15-25%, gây áp lực lớn cho ngân sách Nhà nước.

2. Chất lượng công trình chưa đảm bảo: Có khoảng 30% công trình sau khi hoàn thành phải sửa chữa hoặc làm lại do không đạt yêu cầu kỹ thuật, ảnh hưởng đến hiệu quả sử dụng và an toàn giao thông.

3. Quản lý dự án còn nhiều bất cập: Việc lập kế hoạch chưa chi tiết, thiếu sự phối hợp giữa các bên liên quan, năng lực quản lý của chủ đầu tư và nhà thầu còn hạn chế. Ví dụ, nhiều dự án chưa có bản thiết kế kỹ thuật đầy đủ khi khởi công, dẫn đến phát sinh chi phí và thời gian điều chỉnh.

4. Rủi ro trong quản lý nguồn lực: Việc huy động và sử dụng nhân lực, vật tư chưa hiệu quả, gây lãng phí và ảnh hưởng đến tiến độ. Có trường hợp nhà thầu không đủ năng lực nhưng vẫn được lựa chọn do thiếu minh bạch trong đấu thầu.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân chính dẫn đến các tồn tại trên là do công tác quản lý dự án chưa được thực hiện một cách bài bản và chuyên nghiệp. Việc thiếu kế hoạch chi tiết và đánh giá rủi ro kỹ lưỡng khiến dự án dễ bị chậm tiến độ và vượt chi phí. So với các nghiên cứu trong ngành xây dựng giao thông quốc tế, Việt Nam còn hạn chế về năng lực quản lý dự án và áp dụng công nghệ quản lý hiện đại.

Kết quả nghiên cứu cũng cho thấy vai trò quan trọng của chủ đầu tư và người chỉ huy công trình trong việc điều phối các hoạt động dự án. Việc xây dựng hệ thống thông tin quản lý dự án minh bạch, kịp thời sẽ giúp phát hiện sớm các vấn đề và đưa ra giải pháp xử lý hiệu quả.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ tiến độ thực hiện dự án so với kế hoạch, biểu đồ chi phí thực tế so với dự toán, bảng tổng hợp các nguyên nhân gây chậm tiến độ và vượt chi phí, giúp minh họa rõ nét các vấn đề tồn tại.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Xây dựng và hoàn thiện hệ thống văn bản pháp luật về quản lý dự án: Rà soát, sửa đổi các quy định hiện hành để đảm bảo tính đồng bộ, rõ ràng và phù hợp với thực tiễn, tạo cơ sở pháp lý vững chắc cho công tác quản lý dự án. Thời gian thực hiện trong 1-2 năm, do Bộ Giao thông vận tải chủ trì phối hợp với các bộ ngành liên quan.

2. Nâng cao năng lực quản lý dự án cho chủ đầu tư và nhà thầu: Tổ chức các khóa đào tạo chuyên sâu về quản lý dự án, kỹ năng lãnh đạo, quản lý rủi ro và sử dụng công nghệ thông tin trong quản lý dự án. Mục tiêu tăng tỷ lệ dự án hoàn thành đúng tiến độ và chi phí lên trên 80% trong vòng 3 năm.

3. Ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý dự án: Xây dựng hệ thống phần mềm quản lý dự án tích hợp, giúp theo dõi tiến độ, chi phí, chất lượng và nguồn lực một cách minh bạch, kịp thời. Chủ thể thực hiện là Ban Quản lý dự án và các đơn vị liên quan, triển khai trong 2 năm.

4. Tăng cường công tác giám sát, kiểm tra và đánh giá dự án: Thiết lập các đoàn kiểm tra độc lập, thực hiện đánh giá định kỳ và đột xuất nhằm phát hiện sớm các sai phạm, xử lý kịp thời các vấn đề phát sinh. Thời gian thực hiện liên tục trong suốt quá trình dự án, do các cơ quan quản lý nhà nước và Ban Quản lý dự án phối hợp thực hiện.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Cơ quan quản lý nhà nước về đầu tư xây dựng: Giúp hoàn thiện chính sách, quy định và nâng cao hiệu quả quản lý dự án giao thông đường bộ.

2. Chủ đầu tư dự án xây dựng công trình giao thông: Cung cấp cơ sở khoa học để cải tiến công tác quản lý, lập kế hoạch và giám sát dự án.

3. Nhà thầu xây dựng và tư vấn: Hỗ trợ nâng cao năng lực quản lý thi công, kiểm soát chi phí và tiến độ, đảm bảo chất lượng công trình.

4. Các nhà nghiên cứu và sinh viên ngành quản lý dự án, xây dựng: Là tài liệu tham khảo quý giá cho việc nghiên cứu, học tập và phát triển chuyên môn trong lĩnh vực quản lý dự án xây dựng.

Câu hỏi thường gặp

1. Quản lý dự án xây dựng công trình giao thông đường bộ gồm những nội dung chính nào?
   Quản lý dự án bao gồm lập kế hoạch, tổ chức thực hiện, giám sát tiến độ, chi phí, chất lượng, quản lý rủi ro và nghiệm thu bàn giao công trình. Ví dụ, việc lập kế hoạch chi tiết giúp xác định rõ các công việc cần làm và thời gian thực hiện, từ đó kiểm soát tiến độ hiệu quả.

2. Nguyên nhân chủ yếu dẫn đến chậm tiến độ và vượt chi phí trong các dự án giao thông là gì?
   Nguyên nhân chính là do kế hoạch chưa chi tiết, thiếu phối hợp giữa các bên, năng lực quản lý hạn chế và rủi ro không được đánh giá đầy đủ. Trong thực tế, nhiều dự án khởi công khi chưa có bản thiết kế kỹ thuật hoàn chỉnh, dẫn đến phát sinh điều chỉnh kéo dài thời gian và tăng chi phí.

3. Vai trò của chủ đầu tư và người chỉ huy công trình trong quản lý dự án là gì?
   Chủ đầu tư chịu trách nhiệm quản lý tổng thể dự án, đảm bảo nguồn lực và tuân thủ quy định pháp luật. Người chỉ huy công trình trực tiếp điều phối thi công, giám sát chất lượng và tiến độ. Họ là nhân tố quyết định sự thành công của dự án.

4. Làm thế nào để nâng cao năng lực quản lý dự án cho các bên liên quan?
   Thông qua đào tạo chuyên môn, áp dụng công nghệ quản lý hiện đại và xây dựng hệ thống thông tin minh bạch. Ví dụ, việc sử dụng phần mềm quản lý dự án giúp theo dõi tiến độ và chi phí kịp thời, giảm thiểu sai sót và rủi ro.

5. Các giải pháp công nghệ thông tin nào được đề xuất áp dụng trong quản lý dự án?
   Xây dựng hệ thống phần mềm tích hợp quản lý tiến độ, chi phí, chất lượng và nguồn lực; sử dụng biểu đồ Gantt, PERT và biểu đồ cong S để theo dõi và điều chỉnh dự án. Những công cụ này giúp nhà quản lý có cái nhìn tổng thể và chi tiết về tiến trình dự án.

Kết luận

• Quản lý thực hiện dự án xây dựng công trình giao thông đường bộ tại Việt Nam còn nhiều tồn tại về tiến độ, chi phí và chất lượng.
• Nguyên nhân chủ yếu do công tác lập kế hoạch, phối hợp và năng lực quản lý chưa đáp ứng yêu cầu.
• Luận văn đề xuất các giải pháp hoàn thiện hệ thống pháp luật, nâng cao năng lực quản lý, ứng dụng công nghệ thông tin và tăng cường giám sát.
• Kết quả nghiên cứu có ý nghĩa thực tiễn quan trọng, góp phần nâng cao hiệu quả đầu tư công và phát triển bền vững hệ thống giao thông.
• Các bước tiếp theo cần triển khai thí điểm các giải pháp đề xuất, đánh giá hiệu quả và nhân rộng trong toàn ngành giao thông vận tải.

Hành động ngay hôm nay: Các cơ quan quản lý, chủ đầu tư và nhà thầu cần phối hợp triển khai các giải pháp quản lý dự án hiện đại để đảm bảo thành công các dự án giao thông trọng điểm trong tương lai.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Bé gi¸o dôc vµ ®µo t¹o Tr­êng ®¹i häc giao th«ng vËn t¶i ------------------------------------------------------ LuËn v¨n th¹c sü kinh tÕ Nghiªn cøu hoµn thiÖn qu¶n lý thùc hiÖn dù ¸n x©y dùng c¸c c«ng tr×nh giao th«ng ®­êng bé Gi¸o viªn h­íng dÉn PGS. §inh §¨ng Quang Häc viªn thùc hiÖn: NguyÔn thu hiÒn Líp: Cao häc QU¶n trÞ kinh doanh khãa 9 Chuyªn ngµnh : Kinh tÕ x©y dùng c«ng tr×nh giao th«ng Hµ néi Th¸ng 12 n¨m 2006 Lêi c¶m ¬n B»ng sù nç lùc cña b¶n th©n, t¸c gi¶ ®· hoµn thµnh ®­îc luËn v¨n cña m×nh theo ®óng ®Ò c­¬ng, xong sù h­íng dÉn tû mØ cña thÇy gi¸o PGS.TS §inh §¨ng Quang míi to¸t nªn ®­îc ý t­ëng cèt lâi cña nh÷ng vÊn ®Ò ®­îc nªu trong luËn v¨n nµy. Víi tÊm lßng ch©n thµnh tr­íc hÕt em xin c¶m ¬n thÇy gi¸o PGS.TS §inh §¨ng Quang - Tr­ëng bé m«n Kinh TÕ NghiÖp Vô tr­êng §¹i häc X©y Dùng Hµ Néi ®· tËn t×nh h­íng dÉn em hoµn thµnh luËn v¨n cña m×nh. Sù bÇy tá nµy còng xin göi ®Õn Ban Gi¸m HiÖu, Ban L·nh §¹o cïng toµn thÓ thÇy c« gi¸o thuéc tæ m«n Kinh TÕ X©y Dùng, Khoa Sau §¹i Häc tr­êng §¹i Häc Giao Th«ng VËn T¶i Hµ Néi ®· t¹o ®iÒu kiÖn cho thµnh c«ng cña LuËn v¨n.

T¸c gi¶ xin ch©n thµnh c¶m ¬n Ban L·nh §¹o Trung t©m T­ vÊn gi¸m s¸t chÊt l­îng c«ng tr×nh thuéc Ban Qu¶n lý dù ¸n Th¨ng long n¬i em c«ng t¸c ®· t¹o ®iÒu kiÖn vÒ thêi gian, tµi liÖu. Xin c¶m ¬n ®ång nghiÖp vµ b¹n bÌ ®· cæ vò, ®éng viªn cho em hoµn thµnh LuËn v¨n. Lêi c¶m ¬n cuèi cïng tíi bè mÑ, chång vµ con g¸i ®· lµ nguån cæ vò, ®éng viªn lín lao nhÊt giµnh cho t¸c gi¶ trong qu¸ tr×nh viÕt ®Ó hoµn thµnh LuËn v¨n cña m×nh. Häc viªn NguyÔn Thu HiÒn M1 Môc lôc Trang Trang phô b×a………………………………………………………….

1 Ch­¬ng 1: Mét sè vÊn ®Ò lý luËn chung vÒ qu¶n lý thùc hiÖn dù ¸n 4 x©y dùng c¸c c«ng tr×nh giao th«ng ®­êng bé………… … 1.1 Dù ¸n vµ qu¶n lý dù ¸n ®Çu t­ x©y dùng……………………….1 Kh¸i niÖm dù ¸n ®Çu t­…………………………………………… 4 1.2 Ph©n lo¹i dù ¸n ®Çu t­ …………………………………………….3 Kh¸i niÖm vÒ dù ¸n ®Çu t­ x©y dùng……………………………… 6 1.4 C¸c ®Æc tr­ng c¬ b¶n cña dù ¸n x©y dùng c¸c c«ng tr×nh giao 7 th«ng ®­êng bé…………………………………………………….5 Kh¸i niÖm vÒ qu¶n lý dù ¸n……………………………………….6 Thùc chÊt cña qu¶n lý dù ¸n……………………………………….2 Ba ph­¬ng diÖn vµ môc tiªu tæng thÓ cña dù ¸n.3 C¸c giai ®o¹n vµ néi dung c«ng viÖc trong vßng ®êi dù ¸n ®Çu t­ 15 x©y dùng c¸c c«ng tr×nh giao th«ng ®­êng bé.4 C¸c t¸c nh©n tham gia vµo viÖc thùc hiÖn dù ¸n ®Çu t­ x©y dùng c¸c 17 c«ng tr×nh giao th«ng ®­êng bé……… …………………………… 1.2 Nhµ thÇu kh¶o s¸t x©y dùng c¸c c«ng tr×nh giao th«ng ®­êng bé.3 Nhµ thÇu t­ vÊn thiÕt kÕ.4 Nhµ thÇu t­ vÊn gi¸m s¸t.5 Nhµ thÇu thi c«ng……………………….6 Ng­êi tµi trî tµi chÝnh cho dù ¸n………………………………….4 Môc tiªu qu¶n lý dù ¸n ®Çu t­ x©y dùng c¸c c«ng tr×nh giao th«ng 24 ®­êng bé d­íi gãc ®é chñ ®Çu t­ vµ nhµ thÇu…………………….1 Môc tiªu qu¶n lý dù ¸n d­íi gãc ®é chñ ®Çu t­.2 Môc tiªu qu¶n lý dù ¸n ®Çu t­ x©y dùng c¸c c«ng tr×nh giao th«ng 25 ®­êng bé d­íi gãc ®é nhµ thÇu x©y dùng trong tr­êng hîp nhµ thÇu nhËn gãi thÇu cô thÓ.6 Vai trß cña chñ nhiÖm dù ¸n vµ nh÷ng tè chÊt cÇn thiÕt ®èi víi 26 chñ nhiÖm dù ¸n ®Çu t­ XD c¸c c«ng tr×nh giao th«ng ®­êng bé… M2 1.1 Vai trß cña ng­êi chñ nhiÖm c«ng tr×nh x©y dùng trong viÖc thùc 26 hiÖn hîp ®ång nhËn thÇu thi c«ng x©y l¾p c«ng tr×nh thuéc c¸c dù ¸n ®Çu t­ x©y dùng c¸c c«ng tr×nh giao th«ng ®­êng bé ………….2 Nh÷ng tè chÊt cÇn thiÕt cña ng­êi chñ nhiÖm c«ng tr×nh x©y dùng 27 giao th«ng.3 VÊn ®Ò lùa chän ng­êi chñ nhiÖm c«ng tr×nh…………………….7 C¸c c«ng cô qu¶n lý thùc hiÖn dù ¸n ®Çu t­ x©y dùng c¸c c«ng 31 tr×nh giao th«ng ®­êng bé … ….1 C¸c c«ng cô qu¶n lý thùc hiÖn dù ¸n x©y dùng d­íi gãc ®é chñ 31 ®Çu t­ dù ¸n………………………… ………………… ……….1 LËp kÕ ho¹ch / tæ chøc thùc hiÖn dù ¸n………………………….2 LËp ch­¬ng tr×nh dù ¸n………………………………………….2 C¸c c«ng cô qu¶n lý dù ¸n XD d­íi gãc ®é nhµ thÇu x©y dùng….8 C¸c H×nh thøc qu¶n lý thùc hiÖn dù ¸n ®Çu t­ vµ x©y dùng………. 44 Ch­¬ng 2: Ph©n tÝch thùc tr¹ng qu¶n lý thùc hiÖn dù ¸n x©y dùng 47 c¸c c«ng tr×nh giao th«ng ®­êng bé ë n­íc ta…………… 2.1 T×nh h×nh vèn ®Çu t­……………………………………………… 47 2.1 Quy m« vèn ®Çu t­ toµn x· héi…………………………………… 47 2.2 Thùc tr¹ng ®Çu t­ ®èi víi x©y dùng c¸c c«ng tr×nh giao th«ng 48 ®­êng bé ë n­íc ta ………………………….2 Ph©n tÝch t×nh h×nh thùc hiÖn mét sè dù ¸n x©y dùng c¸c c«ng 49 tr×nh giao th«ng ®­êng bé ë n­íc ta………… …………………….1 Giai ®o¹n lËp dù ¸n ®Çu t­, kh¶o s¸t, thiÕt kÕ…………………….2 Giai ®o¹n thi c«ng.1 Sù ®¶m b¶o vÒ thêi gian thùc hiÖn dù ¸n.2 T×nh h×nh chi phÝ thùc hiÖn dù ¸n………… ………….3 ChÊt l­îng c¸c c«ng tr×nh……………… ……………………… 76 Ch­¬ng 3: Gi¶i ph¸p hoµn thiÖn qu¶n lý thùc hiÖn c¸c dù ¸n x©y 80 dùng c«ng tr×nh giao th«ng ®­êng bé…………………….1 Nh÷ng gi¶i ph¸p nh»m hoµn thiÖn qu¶n lý thùc hiÖn c¸c dù ¸n x©y 80 dùng c«ng tr×nh giao th«ng ®­êng bé ®èi víi Nhµ n­íc………….1 CÇn rµ so¸t l¹i c¸c v¨n b¶n ph¸p quy.2 Hoµn thiÖn thÓ chÕ kinh tÕ, t¹o lËp ®iÒu kiÖn cÇn thiÕt thóc ®Èy 80 c¸c ho¹t ®éng ®Çu t­ x©y dùng ph¸t triÓn lµnh m¹nh…………….2 Nh÷ng gi¶i ph¸p nh»m hoµn thiÖn qu¶n lý thùc hiÖn c¸c dù ¸n XD 84 c«ng tr×nh giao th«ng ®­êng bé ®èi víi c¸c t¸c nh©n tham gia….1 Gi¶i ph¸p ®èi víi chñ ®Çu t­ dù ¸n.2 Gi¶i ph¸p ®èi víi tæ chøc t­ vÊn kh¶o s¸t.3 Gi¶i ph¸p ®èi víi tæ chøc, c¸ nh©n tham gia thiÕt kÕ.4 Gi¶i ph¸p ®èi víi t­ vÊn gi¸m s¸t………………………………… 89 3.5 Gi¶i ph¸p ®èi víi nhµ thÇu thi c«ng c«ng tr×nh…………………. 90 Ch­¬ng 5: KÕt luËn – KiÕn nghÞ………………………………………. 93 Tµi liÖu tham kh¶o……………………………………………………… 95 Phô lôc.

-1- Më ®Çu 1 Sù cÇn thiÕt cña ®Ò tµi nghiªn cøu Cïng víi sù ph¸t triÓn cña x· héi, ngµnh x©y dùng c¬ b¶n còng ®· cã nh÷ng b­íc tiÕn ®¸ng kÓ. C¬ së h¹ tÇng lµ tiÒn ®Ò cho sù ph¸t triÓn mäi thµnh phÇn kinh tÕ kh¸c. Hµng n¨m nhµ n­íc ®Çu t­ cho c¬ së h¹ tÇng giao th«ng tõ mét ®Õn vµi tû USD. VÒ c¬ b¶n th× chÊt l­îng c¸c c«ng tr×nh ®Òu ®¹t tèt gãp phÇn thóc ®Èy sù ph¸t triÓn cña nÒn kinh tÕ quèc d©n, vµ gióp cho viÖc ®i l¹i, th«ng th­¬ng gi÷a c¸c vïng miÒn trong c¶ n­íc ®­îc thuËn lîi.

§Æc biÖt trong nh÷ng n¨m qua, Nhµ n­íc ta ®· cho x©y dùng, c¶i t¹o, n©ng cÊp, söa ch÷a nhiÒu tuyÕn ®­êng miÒn nói, vïng cao ®· lµm gi¶m ®¸ng kÓ sù ph©n biÖt vµ nh÷ng khã kh¨n trong ®i l¹i gi÷a miÒn nói vµ ®ång b»ng, vïng s©u vïng xa víi thµnh phè. Tuy nhiªn, vÉn cßn nh÷ng c«ng tr×nh kh«ng ®¶m b¶o chÊt l­îng, tiÕn ®é vµ dù to¸n ®· ®­îc duyÖt. Vµ ®ã chÝnh lµ vÊn ®Ò ®­îc rÊt nhiÒu c¸c ngµnh, c¸c cÊp quan t©m. Cã nh÷ng c«ng tr×nh võa thi c«ng xong ®· ph¶i ph¸ ®i lµm l¹i nh­ Gãi thÇu sè 14 (Km220-Km228), gãi thÇu sè 17 (Km 250-Km264) thuéc dù ¸n c¶i t¹o n©ng cÊp Quèc lé 6 ®o¹n Hßa b×nh – S¬n la (Km 199-Km264).

NhiÒu c«ng tr×nh cã quyÕt to¸n lín h¬n so víi dù to¸n ®­îc duyÖt nh­ dù ¸n c¶i t¹o, n©ng cÊp Quèc lé 2 ®o¹n §oan hïng- Thanh thñy, ®­êng Vµnh ®ai 3 thµnh phè Hµ néi giai ®o¹n 1 v. Vµ nhiÒu dù ¸n cã thêi gian hoµn thµnh v­ît qu¸ thêi gian quy ®Þnh. Cã nhiÒu nguyªn nh©n dÉn tíi c¸c dù ¸n cã kÕt qu¶ kh«ng ®¹t ®­îc môc tiªu ®Ò ra: Tõ kh©u duyÖt dù ¸n, cã nh÷ng dù ¸n ch­a cã quy ho¹ch râ rµng, cã dù ¸n ch­a cã trong kÕ ho¹ch vèn ®· ®­îc duyÖt dÉn ®Õn khi dù ¸n thùc hiÖn ch­a cã mÆt b»ng x©y dùng, ch­a cã vèn; Kh©u thiÕt kÕ, thÈm ®Þnh dù ¸n, do tr×nh ®é cña c¸n bé kÐm dÉn ®Õn thiÕt kÕ kh«ng ®¸p øng thùc tÕ, thÈm ®Þnh sai; Cã dù ¸n ®· khëi c«ng nh­ng ch­a cã b¶n vÏ thiÕt kÕ kü thuËt. -2- Nh­ng nguyªn nh©n chñ yÕu dÉn ®Õn chÊt l­îng c«ng tr×nh kh«ng ®¶m b¶o lµ do chÊt l­îng qu¶n lý thùc hiÖn c¸c dù ¸n.

V× thÕ viÖc Nghiªn cøu hoµn thiÖn qu¶n lý thùc hiÖn dù ¸n x©y dùng c¸c c«ng tr×nh giao th«ng ®­êng bé lµ cÇn thiÕt. Lµ ng­êi lµm trong ngµnh giao th«ng víi th©m niªn c«ng t¸c ch­a nhiÒu, qua luËn v¨n nµy t¸c gi¶ còng muèn gãp mét phÇn gióp c¸c nhµ qu¶n lý dù ¸n, c¸c cÊp thuéc ngµnh giao th«ng cã ®­îc hoµn c¶nh thùc tr¹ng vÒ qu¶n lý thùc hiÖn dù ¸n x©y dùng c¸c c«ng tr×nh giao th«ng ®­êng bé vµ mét sè gi¶i ph¸p qu¶n lý. 2 Ph¹m vi nghiªn cøu §Ò tµi tËp trung vµo: Nghiªn cøu hoµn thiÖn c«ng t¸c qu¶n lý thùc hiÖn dù ¸n x©y dùng c¸c c«ng tr×nh giao th«ng ®­êng bé. 2 §èi t­îng nghiªn cøu C¸c dù ¸n sö dông vèn ng©n s¸ch nhµ n­íc vµ vèn vay cña c¸c tæ chøc n­íc ngoµi th«ng qua c¸c dù ¸n x©y dùng c«ng tr×nh giao th«ng ®­êng bé mµ Trung t©m T­ vÊn gi¸m s¸t chÊt l­îng c«ng tr×nh - Ban Qu¶n lý dù ¸n Th¨ng long thuéc Bé Giao th«ng vËn t¶i ®· vµ ®ang gi¸m s¸t vµ mét sè c«ng tr×nh giao th«ng kh¸c.

4 Ph­¬ng ph¸p nghiªn cøu Ph©n tÝch, phª ph¸n thùc tr¹ng qu¶n lý dù ¸n hiÖn nay lµm c¬ së cho viÖc ®Ò xuÊt gi¶i ph¸p hoµn thiÖn. Trong ®ã cã kÕt hîp ph©n tÝch ®Þnh tÝnh víi ph©n tÝch ®Þnh l­îng. Ph©n tÝch quan hÖ nh©n qu¶ ®ång thêi kÕt hîp ph©n tÝch vµ tæng hîp vÊn ®Ò ®Ó chØ ra nh÷ng nguyªn nh©n chÝnh cña nh÷ng vÊn ®Ò thùc tiÔn nÈy sinh. 5 Môc ®Ých nghiªn cøu cña ®Ò tµi HÖ thèng hãa mét sè vÊn ®Ò lý luËn chung liªn quan tíi qu¶n lý thùc hiÖn dù ¸n trong ®ã: - Ph©n tÝch, phª ph¸n thùc tr¹ng qu¶n lý thùc hiÖn dù ¸n x©y dùng c«ng tr×nh giao th«ng ®­êng bé trªn c¬ së thùc tiÔn qu¶n lý thùc hiÖn mét sè dù ¸n thùc tÕ ®­îc lùa chän.

-3- - §Ò xuÊt mét sè gi¶i ph¸p nh»m gãp phÇn hoµn thiÖn qu¶n lý thùc hiÖn dù ¸n x©y dùng c¸c c«ng tr×nh giao th«ng ®­êng bé. 6 KÕt cÊu cña luËn v¨n Ngoµi phÇn môc lôc, më ®Çu, kÕt luËn, kiÕn nghÞ, danh môc tµi liÖu tham kh¶o vµ phÇn phô lôc th× luËn v¨n gåm 3 ch­¬ng: Ch­¬ng 1: Mét sè vÊn ®Ò lý luËn chung vÒ qu¶n lý thùc hiÖn dù ¸n x©y dùng c¸c c«ng tr×nh giao th«ng ®­êng bé. Ch­¬ng 2: Ph©n tÝch thùc tr¹ng qu¶n lý thùc hiÖn dù ¸n x©y dùng c¸c c«ng tr×nh giao th«ng ®­êng bé ë n­íc ta.