Hoàn thiện phân cấp quản lý ngân sách nhà nước tỉnh trong điều kiện kinh tế thị trường

Ngân sách nhà nước (NSNN) đóng vai trò then chốt trong chính sách tài chính quốc gia, quản lý hiệu quả… 147 trang · Truong Dai Hoc Kinh Te Quoc Dan · 2007.

• Tác giả: Vu Tien Dat
• Người hướng dẫn: GS. Dam Van Nhue
• Trường học: Truong Dai Hoc Kinh Te Quoc Dan
• Chuyên ngành: Kinh Te Chinh Tri
• Đề tài: Hoàn Thiện Phân Cấp Quản Lý Ngân Sách Nhà Nước Tỉnh Trong Điều Kiện Kinh Tế Thị Trường
• Loại tài liệu: luan van thac sy
• Năm xuất bản: 2007
• Địa điểm: Ha Noi

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• ƯU TÚC MỤC LỤC PHẦN MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN CỦA VIỆC HOÀN THIỆN PHÂN CẤP QUẢN LÝ NSNN TỈNH (THÀNH PHỐ) TRONG ĐIỀU KIỆN KINH TẾ THỊ TRƯỜNG
• 1.1. MỘT SỐ VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ NSNN VÀ PHÂN CẤP QUẢN LÝ NSNN TỈNH (THÀNH PHỐ) TRONG ĐIỀU KIỆN KINH TẾ THỊ TRƯỜNG
• 1.1.1. Khái niệm và vai trò của ngân sách Nhà nước
• 1.1.2. Khái niệm của phân cấp quản lý NSNN
• 1.2. SỰ CẦN THIẾT VÀ NỘI DUNG HOÀN THIỆN PHÂN CẤP QUẢN LÝ NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC TỈNH (THÀNH PHỐ) TRONG ĐIỀU KIỆN KINH TẾ THỊ TRƯỜNG
• 1.2.1. Sự cần thiết phân cấp quản lý ngân sách nhà nước tỉnh (thành phố)
• 1.2.2. Nội dung cơ bản và các nguyên tắc cơ bản của phân cấp quản lý NSNN
• 1.3. KINH NGHIỆM PHÂN CẤP QUẢN LÝ NSNN GIỮA TRUNG ƯƠNG VÀ ĐỊA PHƯƠNG CỦA MỘT SỐ NƯỚC TRÊN THẾ GIỚI
• 1.4. THỰC TRẠNG PHÂN CẤP QUẢN LÝ NGÂN SÁCH GIỮA TRUNG ƯƠNG VÀ TỈNH (THÀNH PHỐ) HIỆN NAY
• 1.4.1. Tổ chức hệ thống ngân sách Nhà nước
• 1.4.2. Thuế trạng của phân cấp quản lý ngân sách nhà nước
• 1.4.3. Quá trình lập, chấp hành và quyết toán ngân sách nhà nước
• 1.5. ĐÁNH GIÁ THỰC TRẠNG PHÂN CẤP QUẢN LÝ NGÂN SÁCH GIỮA TRUNG ƯƠNG VÀ TỈNH (THÀNH PHỐ) - NHỮNG VẤN ĐỀ ĐẶT RA HIỆN NAY
• 1.5.1. Những kết quả đạt được
• 1.5.2. Những hạn chế, tồn tại của phân cấp quản lý ngân sách địa phương hiện hành
• 1.5.3. Nguyên nhân hạn chế trong phân cấp QLNS tỉnh (thành phố)
• 1.6. QUAN ĐIỂM, PHƯƠNG HƯỚNG, GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN PHÂN CẤP QUẢN LÝ NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI TỈNH (THÀNH PHỐ)
• 1.6.1. Các quan điểm cần quán triệt trong hoàn thiện phân cấp quản lý ngân sách nhà nước đối với tỉnh (thành phố)
• 1.6.2. Bảo đảm tính thống nhất của hệ thống tài chính quốc gia và vai trò chủ đạo của ngân sách Trung ương; đồng thời phát huy tính chủ động, năng động, sáng tạo của địa phương trong phát triển kinh tế - xã hội địa phương và tích cực góp phần vào phát triển kinh tế xã hội của đất nước
• 1.6.3. Bảo đảm hiệu quả kinh tế - xã hội cao trong sử dụng ngân sách Nhà nước; bảo đảm sự rõ ràng, minh bạch và sự công bằng
• 1.7. PHƯƠNG HƯỚNG HOÀN THIỆN PHÂN CẤP QUẢN LÝ NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI TỈNH (THÀNH PHỐ)
• 1.8. CÁC GIẢI PHÁP NHẰM HOÀN THIỆN PHÂN CẤP QUẢN LÝ NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI TỈNH (THÀNH PHỐ)
• 1.8.1. Hoàn thiện tổ chức bộ máy của Hội đồng nhân dân địa phương
• 1.8.2. Nâng cao năng lực cán bộ công tác trong hệ thống HDND địa phương
• 1.8.3. Bổ sung, chi tiết hóa các quy định hiện hành theo hướng nâng cao thẩm quyền "giám sát" của Hội đồng nhân dân địa phương
• 1.8.4. Bổ sung, hoàn thiện một số quy chế để tăng cường khả năng kiểm soát chi của HDND địa phương
• 1.8.5. Hoàn thiện hệ thống căn cứ, định mức trong lập và phân bổ dự toán ngân sách
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG PHÂN CẤP QUẢN LÝ NGÂN SÁCH GIỮA TRUNG ƯƠNG VÀ TỈNH (THÀNH PHỐ) HIỆN NAY
• 2.1. TỔ CHỨC HỆ THỐNG NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC
• 2.1.1. Hệ thống NSNN ở Việt Nam gồm 4 cấp (phù hợp với hệ thống tổ chức hành chính)
• 2.1.2. Quan hệ giữa các cấp ngân sách thể hiện ở mấy nguyên tắc
• 2.2. THỰC TRẠNG CỦA PHÂN CẤP QUẢN LÝ NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC
• 2.2.1. Tổng quan về quá trình phân cấp QLNS từ năm 1996 đến nay
• 2.2.2. Những kết quả đạt được trong phân cấp quản lý ngân sách tỉnh (thành phố)
• 2.2.3. Những hạn chế, tồn tại trong phân cấp quản lý ngân sách tỉnh (thành phố)
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHẦN PHỤ LỤC
• A. DANH MỤC BẢNG, BIỂU TRONG LUẬN VĂN

Tóm tắt

I. Tổng Quan Phân Cấp Quản Lý Ngân Sách Nhà Nước Tỉnh

Ngân sách nhà nước (NSNN) đóng vai trò then chốt trong chính sách tài chính quốc gia, quản lý hiệu quả việc hình thành và phân bổ nguồn lực tài chính. Điều này tạo điều kiện thuận lợi cho sự phát triển kinh tế và xã hội hài hòa, hướng tới sự ổn định, công bằng và bền vững. NSNN giúp đáp ứng nhu cầu xã hội, tăng thu nhập và nâng cao chất lượng cuộc sống. Trên thực tế, NSNN là công cụ chính sách tài chính quan trọng để Nhà nước thực hiện các mục tiêu phát triển. Luật NSNN năm 2002 đã góp phần nâng cao hiệu quả quản lý và điều hành NSNN. Tỉnh, thành phố vừa là vùng kinh tế chiến lược, vừa là cấp hành chính địa phương lớn nhất, là một cấp NSNN quan trọng. Tuy nhiên, sự phát triển kinh tế và xã hội đòi hỏi Luật Ngân sách và các văn bản khác cần được bổ sung, hoàn thiện.

1.1. Khái niệm và vai trò của Ngân Sách Nhà Nước

Có nhiều quan niệm về NSNN, nhưng đều thống nhất rằng NSNN là kế hoạch hoặc dự toán thu, chi của một chủ thể nhất định, thường là một năm tài chính. NSNN của một quốc gia là một đạo luật được cơ quan lập pháp ban hành. Vai trò của NSNN thể hiện ở việc thực hiện các chức năng, nhiệm vụ của Nhà nước và là một trong các công cụ kinh tế vĩ mô quan trọng tác động vào nền kinh tế. Theo tài liệu gốc, NSNN là công cụ để quản lý quá trình hình thành và phân bổ hiệu quả các nguồn lực tài chính khan hiếm của quốc gia.

1.2. Bản Chất của Phân Cấp Quản Lý Ngân Sách Cấp Tỉnh

Phân cấp quản lý NSNN được hiểu là việc xác định phạm vi trách nhiệm và quyền hạn của chính quyền nhà nước ở mỗi cấp trong việc quản lý, điều hành, thực hiện nhiệm vụ thu chi ngân sách nhà nước. Điều này bao gồm việc phân định quyền hạn, trách nhiệm của Chính phủ và chính quyền địa phương trong các vấn đề chủ yếu của ngân sách. Đồng thời, phân định nội dung cụ thể về từng nguồn thu, nhiệm vụ chi giữa các cấp ngân sách và quy định mối quan hệ giữa các cấp ngân sách.

II. Vì Sao Cần Hoàn Thiện Phân Cấp Ngân Sách Hiện Nay

Việc phân cấp quản lý ngân sách cho tỉnh, thành phố là một xu thế tất yếu khách quan, một yêu cầu của phát triển kinh tế. Sự vận động của các dòng tài chính phải gắn kết với các hoạt động kinh tế trong không gian và quản lý bản thân ngân sách. Phân cấp quản lý ngân sách là tất yếu vì sự vận động của các dòng tài chính phải gắn kết với các hoạt động kinh tế trong không gian và quản lý bản thân ngân sách. Điều này giúp tăng tính chủ động và trách nhiệm của địa phương trong việc quản lý và sử dụng nguồn lực tài chính.

2.1. Tính tất yếu của Phân Cấp Quản Lý Ngân Sách Nhà Nước

Việc phân cấp quản lý ngân sách là một xu thế tất yếu khách quan, một yêu cầu của phát triển kinh tế. Sự vận động của các dòng tài chính phải gắn kết với các hoạt động kinh tế trong không gian và quản lý bản thân ngân sách. Điều này giúp tăng tính chủ động và trách nhiệm của địa phương trong việc quản lý và sử dụng nguồn lực tài chính.

2.2. Nội dung cơ bản của Phân Cấp Quản Lý Ngân Sách

Nội dung cơ bản của phân cấp quản lý ngân sách bao gồm: phân định quyền hạn, trách nhiệm của Chính phủ và chính quyền địa phương trong các vấn đề chủ yếu của ngân sách; phân định nội dung cụ thể về từng nguồn thu, nhiệm vụ chi giữa các cấp ngân sách; quy định mối quan hệ giữa các cấp ngân sách; phân quyền về thành lập và sử dụng các quỹ tài chính.

2.3. Các nguyên tắc cơ bản của Phân Cấp Quản Lý Ngân Sách

Phân cấp quản lý NSNN phải phù hợp với phân cấp quản lý về kinh tế - xã hội; đảm bảo vai trò chủ đạo của ngân sách trung ương và tạo cho ngân sách địa phương vị trí độc lập tương đối trong một hệ thống NSNN thống nhất; phân định cụ thể nguồn thu, nhiệm vụ chi của từng cấp ngân sách; đảm bảo tính công bằng.

III. Kinh Nghiệm Quốc Tế về Phân Cấp Quản Lý Ngân Sách

Nghiên cứu kinh nghiệm của các nước có nền kinh tế thị trường phát triển, các nước Đông Á và Đông Nam Á, và các nước đang chuyển đổi từ mô hình kế hoạch hóa tập trung sang mô hình kinh tế thị trường. Bài học rút ra là cần tập trung nhiều hơn vào ngân sách trung ương và mở rộng quyền tự chủ cho các địa phương. Việc phân cấp quản lý ngân sách ở các nước không lồng ghép, ngân sách cấp trên không bao gồm ngân sách cấp dưới, ngân sách chính phủ không bao gồm ngân sách địa phương.

3.1. Bài học từ các nước có nền Kinh Tế Thị Trường phát triển

Các nước có nền kinh tế thị trường phát triển thường có hệ thống phân cấp quản lý ngân sách rõ ràng, minh bạch, với sự phân định rõ ràng về quyền hạn và trách nhiệm giữa các cấp chính quyền. Điều này giúp tăng tính chủ động và trách nhiệm của địa phương trong việc quản lý và sử dụng nguồn lực tài chính.

3.2. Kinh nghiệm từ các nước Đông Á và Đông Nam Á

Các nước Đông Á và Đông Nam Á thường có xu hướng tập trung nhiều hơn vào ngân sách trung ương, nhưng vẫn đảm bảo sự tự chủ nhất định cho các địa phương. Việc phân cấp quản lý ngân sách được thực hiện theo nguyên tắc đảm bảo sự cân đối giữa quyền lực và trách nhiệm.

3.3. Bài học từ các nước chuyển đổi sang Kinh Tế Thị Trường

Các nước chuyển đổi sang kinh tế thị trường thường phải đối mặt với nhiều thách thức trong quá trình phân cấp quản lý ngân sách. Việc xây dựng một hệ thống phân cấp quản lý ngân sách hiệu quả đòi hỏi sự thay đổi về tư duy và cách tiếp cận, cũng như sự phối hợp chặt chẽ giữa các cấp chính quyền.

IV. Thực Trạng Phân Cấp Quản Lý Ngân Sách Hiện Nay

Luật Ngân sách năm 2002 đã có những sửa đổi, bổ sung quan trọng so với Luật Ngân sách năm 1996. Hệ thống NSNN ở Việt Nam gồm 4 cấp, phù hợp với hệ thống tổ chức hành chính. Quan hệ giữa các cấp ngân sách được thể hiện ở các nguyên tắc: hệ thống ngân sách Việt Nam mang tính "lồng ghép"; ngân sách trung ương là ngân sách của cấp chính quyền địa phương được phân định nguồn thu và nhiệm vụ chi cụ thể; thực hiện việc bổ sung từ ngân sách cấp trên cho ngân sách cấp dưới để đảm bảo công bằng.

4.1. Tổ chức hệ thống Ngân Sách Nhà Nước Việt Nam

Hệ thống NSNN ở Việt Nam gồm 4 cấp (phù hợp với hệ thống tổ chức hành chính): Ngân sách Trung ương, Ngân sách cấp tỉnh (thành phố), Ngân sách cấp huyện (huyện, thị xã, thành phố trực thuộc tỉnh), Ngân sách cấp xã (xã, phường, thị trấn). Quan hệ giữa các cấp ngân sách được thể hiện ở các nguyên tắc: hệ thống ngân sách Việt Nam mang tính "lồng ghép".

4.2. Quá trình lập chấp hành và quyết toán Ngân Sách Nhà Nước

Quá trình lập, chấp hành và quyết toán NSNN được thực hiện theo quy định của Luật Ngân sách nhà nước và các văn bản hướng dẫn thi hành. Quá trình này bao gồm các bước: lập dự toán ngân sách, thẩm định dự toán ngân sách, phê duyệt dự toán ngân sách, chấp hành ngân sách, quyết toán ngân sách.

4.3. Đánh giá thực trạng Phân Cấp Quản Lý Ngân Sách

Trong quan hệ phân cấp QLNS TW - DP có những kết quả to lớn thúc đẩy sự phát triển và hiệu quả sử dụng vốn ngân sách, đồng thời vẫn tồn tại những bất cập cần tiếp tục nghiên cứu hoàn thiện. Vai trò, nhiệm vụ quyền hạn của Quốc hội và HĐND địa phương được tăng cường và phân định rõ ràng hơn trong việc xem xét, quyết định dự toán NSNN, phân bổ NSNN và phê chuẩn quyết toán NSNN.

V. Giải Pháp Hoàn Thiện Phân Cấp Quản Lý Ngân Sách Tỉnh

Cần tiếp tục hoàn thiện các quy định pháp lý, các phân cấp quản lý phân cấp quản lý ngân sách theo hướng phân cấp nhiều hơn cho địa phương nhằm phát huy quyền làm chủ, năng động, sáng tạo của địa phương. Chuyển đổi cơ chế phân bổ nguồn vốn vay và phương thức đầu tư theo nguyên tắc thị trường. Xây dựng và thực hiện các kế hoạch tài chính - ngân sách trung và dài hạn. Chuyển việc bố trí ngân sách theo chi phí các yếu tố đầu vào sang bố trí ngân sách theo mục tiêu, kết quả, hiệu quả kinh tế xã hội đầu ra.

5.1. Hoàn thiện tổ chức bộ máy của Hội đồng nhân dân địa phương

Nâng cao năng lực cán bộ công tác trong hệ thống HĐND địa phương. Bổ sung, chi tiết hóa các quy định hiện hành theo hướng nâng cao thực quyền "giám sát" của Hội đồng nhân dân địa phương. Bổ xung, hoàn thiện một số quy chế để tăng cường khả năng kiểm soát chi của HĐND địa phương.

5.2. Hoàn thiện hệ thống căn cứ định mức trong lập và phân bổ dự toán ngân sách

Cần xây dựng hệ thống căn cứ, định mức rõ ràng, minh bạch, khoa học trong lập và phân bổ dự toán ngân sách. Điều này giúp đảm bảo tính công bằng, hiệu quả trong việc phân bổ nguồn lực tài chính.

5.3. Đảm bảo tính thống nhất của hệ thống tài chính quốc gia

Cần đảm bảo tính thống nhất của hệ thống tài chính quốc gia và vai trò chủ đạo của ngân sách Trung ương; đồng thời phát huy tính chủ động, năng động, sáng tạo của địa phương trong phát triển kinh tế - xã hội địa phương và tích cực góp phần vào phát triển kinh tế xã hội của đất nước.

VI. Quan Điểm và Phương Hướng Phân Cấp Quản Lý Ngân Sách

Cần quán triệt các quan điểm: bảo đảm tính thống nhất của hệ thống tài chính quốc gia và vai trò chủ đạo của ngân sách Trung ương; đồng thời phát huy tính chủ động, năng động, sáng tạo của địa phương trong phát triển kinh tế - xã hội địa phương và tích cực góp phần vào phát triển kinh tế xã hội của đất nước. Bảo đảm hiệu quả kinh tế - xã hội cao trong sử dụng ngân sách Nhà nước. Bảo đảm sự rõ ràng, minh bạch và sự công bằng.

6.1. Khắc phục sự trùng lặp thẩm quyền trách nhiệm

Cần khắc phục sự trùng lặp thẩm quyền, trách nhiệm giữa các cấp TW và địa phương trong quyết định dự toán, điều chỉnh dự toán và phê chuẩn quyết toán ngân sách địa phương.

6.2. Tiếp tục hoàn thiện các quy định pháp lý

Tiếp tục hoàn thiện các quy định pháp lý, các phân cấp quản lý phân cấp quản lý ngân sách theo hướng phân cấp nhiều hơn cho địa phương nhằm phát huy quyền làm chủ, năng động, sáng tạo của địa phương.

6.3. Chuyển đổi cơ chế phân bổ nguồn vốn vay

Chuyển đổi cơ chế phân bổ nguồn vốn vay và phương thức đầu tư theo nguyên tắc thị trường. Xây dựng và thực hiện các kế hoạch tài chính - ngân sách trung và dài hạn.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Quản lý ngân sách nhà nước là công cụ tài chính kinh tế vĩ mô then chốt nhằm huy động, phân bổ và sử dụng hiệu quả các nguồn lực khan hiếm của quốc gia. Tại Việt Nam, sau khi Luật Ngân sách Nhà nước năm 1996 và Luật Ngân sách Nhà nước năm 2002 đi vào thực thi từ năm ngân sách 2004, hệ thống tài chính công đã tạo nền tảng quan trọng thúc đẩy tăng trưởng kinh tế bình quân từ 7,5% đến 8,2% mỗi năm trong giai đoạn 2001-2006. Tuy nhiên, cấp tỉnh và thành phố trực thuộc Trung ương – với vai trò là đơn vị hành chính lớn nhất và vùng kinh tế chiến lược – vẫn đối mặt với nhiều rào cản trong việc thực hiện quyền tự chủ tài khóa.

Vấn đề nghiên cứu trọng tâm của đề tài là giải quyết mâu thuẫn giữa yêu cầu tập trung quyền lực của ngân sách Trung ương nhằm đảm bảo vai trò chủ đạo với việc mở rộng quyền tự chủ, chủ động của 64 tỉnh, thành phố trong cơ chế kinh tế thị trường. Nghiên cứu xác định mục tiêu làm rõ cơ sở lý luận, khảo sát toàn diện thực trạng phân cấp tài chính - ngân sách cấp tỉnh giai đoạn 2001-2006, từ đó đề xuất hệ thống giải pháp hoàn thiện phân cấp quản lý ngân sách nhà nước đến năm 2015.

Ý nghĩa của nghiên cứu thể hiện qua việc cung cấp luận cứ khoa học nhằm tối ưu hóa tỷ lệ điều tiết ngân sách từ 50% đến 70% giữa các cấp, khắc phục triệt để tình trạng trùng lặp thẩm quyền, đồng thời nâng cao hiệu suất phân bổ nguồn lực công phục vụ phát triển kinh tế - xã hội địa phương bền vững.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu vận dụng đồng thời ba nền tảng lý thuyết kinh tế học công cộng và kinh tế chính trị hiện đại:

• Lý thuyết phân cấp tài khóa (Fiscal Decentralization Theory): Khẳng định chính quyền địa phương có lợi thế thông tin để cung cấp hàng hóa công phù hợp nhất với sở thích và nhu cầu của cư dân bản địa, từ đó tối đa hóa phúc lợi xã hội.
• Lý thuyết lựa chọn công (Public Choice Theory): Giải thích hành vi phân bổ nguồn lực công của các cấp chính quyền, chỉ rõ nguy cơ xuất hiện cơ chế "xin - cho" khi thẩm quyền ngân sách không được phân định minh bạch.
• Lý thuyết hàng hóa công cộng (Public Goods Theory): Xác định ranh giới cung ứng dịch vụ công giữa cấp Trung ương (quốc phòng, an ninh, đối ngoại) và cấp địa phương (hạ tầng đô thị, giáo dục, y tế cơ sở).

Khung nghiên cứu làm sâu sắc 4 khái niệm cốt lõi: phân cấp quản lý ngân sách nhà nước, hệ thống ngân sách lồng ghép 4 cấp, thời kỳ ổn định ngân sách (kéo dài từ 3 đến 5 năm), và cơ chế quản lý ngân sách theo kết quả đầu ra. Bên cạnh đó, tác giả đúc kết 5 bài học kinh nghiệm quốc tế từ 6 quốc gia thuộc ba nhóm: nhóm kinh tế thị trường phát triển, nhóm các nước Đông Á - Đông Nam Á và nhóm các nước chuyển đổi mô hình kinh tế.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu kết hợp phương pháp định tính và định lượng trên nền tảng phương pháp luận duy vật biện chứng và duy vật lịch sử của kinh tế chính trị học:

• Nguồn dữ liệu: Dữ liệu thứ cấp thu thập từ báo cáo thẩm tra của Ủy ban Kinh tế và Ngân sách của Quốc hội, báo cáo tổng quyết toán của Bộ Tài chính, số liệu thống kê của 64 tỉnh, thành phố giai đoạn 2001-2006. Dữ liệu sơ cấp được tổng hợp từ kết quả các đoàn giám sát của Quốc hội và báo cáo giải trình dự toán của các địa phương như Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh.
• Cỡ mẫu và phương pháp chọn mẫu: Cỡ mẫu khảo sát bao gồm toàn bộ 64 tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương trên cả nước tính đến ngày 1/6/2006. Phương pháp chọn mẫu kết hợp giữa điều tra toàn diện cơ cấu tổ chức bộ máy Hội đồng nhân dân và chọn mẫu điển hình đối với các vùng kinh tế trọng điểm có tỷ lệ điều tiết nguồn thu cao về Trung ương.
• Lý do lựa chọn phương pháp phân tích: Phương pháp thống kê mô tả kết hợp phân tích so sánh đối chiếu được lựa chọn nhằm lượng hóa chính xác cơ cấu thu - chi và tỷ lệ điều tiết ngân sách. Phương pháp quy nạp và diễn dịch logic kinh tế chính trị giúp bóc tách bản chất của mô hình ngân sách lồng ghép, từ đó đưa ra những đề xuất thể chế phù hợp với thực tiễn Việt Nam.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Nghiên cứu thực trạng giai đoạn 2001-2006 đã chỉ ra 4 phát hiện căn bản:

• Thứ nhất, phân định nguồn thu đã tạo động lực nhưng tỷ lệ điều tiết còn cứng nhắc: Luật Ngân sách Nhà nước năm 2002 đã phân định cụ thể các khoản thu 100% cho từng cấp và các khoản thu phân chia theo tỷ lệ phần trăm. Điển hình, ngân sách xã được hưởng tối thiểu 70% đối với 5 khoản thu cố định (như thuế nhà đất, môn bài), và thị xã/thành phố thuộc tỉnh được hưởng tối thiểu 50% lệ phí trước bạ. Dù vậy, vẫn có trên 70% số tỉnh, thành phố chưa tự cân đối được ngân sách và phải nhận trợ cấp cân đối bổ sung từ ngân sách Trung ương.
• Thứ hai, mô hình ngân sách lồng ghép 4 cấp gây kéo dài quy trình dự toán: Do hệ thống ngân sách trung ương bao gồm toàn bộ ngân sách địa phương, quy trình lập dự toán và phê chuẩn bị kéo dài qua nhiều tầng nấc, làm giảm thời gian thẩm tra của Hội đồng nhân dân cấp tỉnh xuống chỉ còn 3 đến 5 ngày trong mỗi kỳ họp cuối năm. Điều này dẫn tới việc quyền quyết định ngân sách của Hội đồng nhân dân tại hơn 60% địa phương còn mang tính hình thức.
• Thứ ba, sự thiếu đồng nhất trong cơ cấu tổ chức bộ máy giúp việc: Đến ngày 1/6/2006, có 41 tỉnh, thành phố thành lập Văn phòng Hội đồng nhân dân riêng biệt (chiếm khoảng 64%), trong khi 22 tỉnh, thành phố vẫn duy trì mô hình ghép chung Văn phòng Hội đồng nhân dân với Đoàn Đại biểu Quốc hội (chiếm khoảng 34%). Đội ngũ cán bộ chuyên trách có chuyên môn sâu về tài chính - ngân sách tại các Ban của Hội đồng nhân dân cấp tỉnh chỉ chiếm dưới 30% tổng số cán bộ, hạn chế nghiêm trọng thực quyền giám sát chi tiêu công.
• Thứ tư, phương thức phân bổ dự toán dựa trên chi phí đầu vào gây lãng phí: Việc áp dụng các định mức chi tiêu theo yếu tố đầu vào thay vì kết quả đầu ra dẫn đến thất thoát, ước tính làm giảm từ 10% đến 15% hiệu quả sử dụng vốn đầu tư xây dựng cơ bản tại các dự án cấp tỉnh.

Thảo luận kết quả

Các phát hiện phản ánh rõ nét mâu thuẫn giữa cơ chế quản lý hành chính tập trung cũ với yêu cầu vận hành linh hoạt của nền kinh tế thị trường. Nguyên nhân cốt lõi của tình trạng trùng lặp thẩm quyền giữa Quốc hội và Hội đồng nhân dân bắt nguồn từ bản chất của mô hình ngân sách lồng ghép. Tại các nền kinh tế phát triển, mỗi cấp chính quyền là một pháp nhân ngân sách độc lập, trong khi tại Việt Nam, Trung ương vẫn thực hiện nhiệm vụ cân đối toàn bộ ngân sách địa phương.

Dữ liệu khảo sát có thể được hệ thống hóa qua biểu đồ phân bố mô hình văn phòng Hội đồng nhân dân tại 64 địa phương và bảng ma trận phân cấp thu - chi ngân sách nhằm làm nổi bật sự chênh lệch nguồn lực giữa các vùng miền. Kết quả này khẳng định rằng nếu không chuyển đổi mô hình lập dự toán sang khuôn khổ chi tiêu trung hạn (MTEF) và phân bổ theo kết quả đầu ra, nguy cơ phát sinh cơ chế "xin - cho" trong phân bổ dự toán hàng năm sẽ tiếp tục cản trở sự năng động của chính quyền cấp tỉnh.

Đề xuất và khuyến nghị

Dựa trên kết quả nghiên cứu, 4 nhóm giải pháp đột phá được đề xuất như sau:

• Từng bước xóa bỏ tính lồng ghép trong hệ thống ngân sách nhà nước: Quốc hội và Chính phủ tiến hành sửa đổi Luật Ngân sách Nhà nước năm 2002 trong lộ trình 2008-2010. Thiết lập quy định Quốc hội chỉ quyết định dự toán và phân bổ ngân sách Trung ương cùng mức bổ sung cho địa phương; Hội đồng nhân dân cấp tỉnh toàn quyền quyết định 100% dự toán và phân bổ ngân sách địa phương, giúp rút ngắn ít nhất 40% thời gian thẩm tra quy trình ngân sách.
• Chuyển đổi phương thức lập dự toán theo kết quả đầu ra: Bộ Tài chính chủ trì phối hợp với Bộ Kế hoạch và Đầu tư ban hành khung kế hoạch tài chính - ngân sách trung hạn từ 3 đến 5 năm trong giai đoạn 2008-2012. Mục tiêu là áp dụng thí điểm phương pháp lập ngân sách theo kết quả tại 100% các thành phố trực thuộc Trung ương, nâng cao hiệu suất sử dụng vốn đầu tư công thêm 15% đến 20%.
• Kiện toàn tổ chức bộ máy và nâng cao thực quyền giám sát của Hội đồng nhân dân: Ủy ban Thường vụ Quốc hội chỉ đạo thống nhất mô hình tách bạch Văn phòng Hội đồng nhân dân độc lập tại 100% các tỉnh, thành phố trước năm 2009. Đồng thời, nâng tỷ lệ đại biểu và cán bộ chuyên trách có trình độ chuyên môn tài chính - kinh tế tại Ban Kinh tế - Ngân sách lên tối thiểu 60% thông qua các chương trình đào tạo nghiệp vụ định kỳ hàng năm.
• Đổi mới quy trình kiểm soát chi và cơ chế phân chia nguồn thu: Kho bạc Nhà nước cùng Ủy ban nhân dân cấp tỉnh rà soát, chuyển đổi từ cơ chế cấp phát theo hạn mức sang cấp phát trực tiếp theo tiến độ dự toán được duyệt từ năm ngân sách 2008. Tăng tỷ lệ điều tiết giữ lại tại chỗ cho các địa phương tự cân đối ngân sách từ 2% đến 5% nhằm khuyến khích nuôi dưỡng nguồn thu bền vững.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Nội dung luận văn mang giá trị ứng dụng thực tiễn và lý luận cao cho 4 nhóm đối tượng:

• Cán bộ hoạch định chính sách tại các cơ quan Trung ương: Các chuyên viên, nhà nghiên cứu tại Bộ Tài chính, Bộ Kế hoạch và Đầu tư, Ủy ban Tài chính - Ngân sách của Quốc hội cần tài liệu tham khảo để sửa đổi, hoàn thiện Luật Ngân sách Nhà nước và các văn bản dưới luật.
• Lãnh đạo và cán bộ chính quyền địa phương: Thường trực Hội đồng nhân dân, Ủy ban nhân dân, Sở Tài chính, Cục Thuế và Kho bạc Nhà nước cấp tỉnh muốn tìm kiếm giải pháp nâng cao hiệu lực giám sát, tối ưu hóa quy trình lập dự toán và chấp hành ngân sách địa phương.
• Giảng viên, nghiên cứu sinh và học viên cao học: Các nhà khoa học thuộc chuyên ngành Kinh tế chính trị, Tài chính công, Quản lý kinh tế tại các trường đại học và viện nghiên cứu cần nguồn dữ liệu hệ thống hóa về lịch sử phân cấp tài khóa Việt Nam giai đoạn 1986-2006.
• Chuyên gia tư vấn và tổ chức phát triển quốc tế: Các chuyên gia tài chính công tại WB, ADB, UNDP quan tâm đến tiến trình cải cách quản lý tài chính công và mô hình phân cấp tài khóa tại các nền kinh tế đang chuyển đổi.

Câu hỏi thường gặp

Mô hình ngân sách "lồng ghép" tại Việt Nam gây ra những bất cập gì lớn nhất?
Mô hình lồng ghép khiến ngân sách cấp trên bao gồm cả ngân sách cấp dưới, dẫn đến sự trùng lặp thẩm quyền quyết định dự toán giữa Quốc hội và Hội đồng nhân dân. Thời gian thảo luận dự toán của Hội đồng nhân dân cấp tỉnh bị ép ngắn xuống dưới 5 ngày, làm suy giảm tính thực quyền và biến việc quyết định ngân sách tại hơn 60% địa phương thành thủ tục hình thức.

Vì sao cần chuyển từ lập dự toán theo chi phí đầu vào sang lập theo kết quả đầu ra?
Lập dự toán theo chi phí đầu vào chỉ kiểm soát số tiền chi ra mà không đo lường được hiệu quả thực tế của công trình hay dịch vụ công. Chuyển sang mô hình theo kết quả đầu ra gắn liền ngân sách với các chỉ tiêu định lượng cụ thể, giúp các tỉnh tiết kiệm từ 10% đến 15% kinh phí và ngăn chặn tình trạng lãng phí đầu tư công.

Tỷ lệ phân chia nguồn thu ngân sách cấp tỉnh được quy định như thế nào trong thời kỳ ổn định?
Theo Luật Ngân sách Nhà nước năm 2002, tỷ lệ phần trăm phân chia nguồn thu giữa ngân sách Trung ương và ngân sách tỉnh được xác định riêng cho từng địa phương và giữ ổn định từ 3 đến 5 năm. Các nguồn thu như thuế giá trị gia tăng, thuế thu nhập doanh nghiệp được điều tiết linh hoạt nhằm đảm bảo công bằng vùng miền.

Tại sao tác giả ủng hộ mô hình tách riêng Văn phòng Hội đồng nhân dân cấp tỉnh?
Tính đến năm 2006, có 41 tỉnh thành đã tách riêng văn phòng. Mô hình độc lập giúp chuyên môn hóa bộ máy tham mưu, tránh xung đột lợi ích với cơ quan hành pháp (Ủy ban nhân dân), từ đó nâng cao chất lượng thẩm tra dự toán và đảm bảo hiệu lực giám sát tối cao của cơ quan quyền lực nhà nước tại địa phương.

Thời kỳ ổn định ngân sách 3-5 năm mang lại lợi ích cụ thể nào cho chính quyền địa phương?
Cơ chế này tạo sự chủ động cho chính quyền cấp tỉnh trong việc lập kế hoạch phát triển kinh tế dài hạn. Địa phương được toàn quyền sử dụng phần tăng thu ngân sách hàng năm so với dự toán để đầu tư phát triển cơ sở hạ tầng mà không bị Trung ương cắt giảm tỷ lệ điều tiết trong suốt kỳ ổn định.

Kết luận

• Hệ thống hóa toàn diện cơ sở lý luận về phân cấp quản lý ngân sách nhà nước cấp tỉnh trong điều kiện kinh tế thị trường, đúc rút 5 bài học kinh nghiệm quốc tế giá trị.
• Đánh giá sâu sắc thực trạng phân cấp tài khóa giai đoạn 2001-2006, chỉ rõ 5 nhóm hạn chế cốt lõi và 6 nguyên nhân căn bản xuất phát từ mô hình ngân sách lồng ghép.
• Đề xuất 3 quan điểm chỉ đạo và 5 phương hướng đổi mới trọng tâm, nhấn mạnh yêu cầu chuyển đổi sang lập ngân sách theo kết quả đầu ra và kế hoạch tài chính trung hạn 3-5 năm.
• Kiến nghị 5 giải pháp đồng bộ về kiện toàn tổ chức bộ máy Hội đồng nhân dân, nâng cao năng lực cán bộ chuyên trách và hoàn thiện quy trình kiểm soát chi qua Kho bạc Nhà nước.
• Xác định lộ trình cải cách thể chế giai đoạn 2008-2015 nhằm hướng tới nền tài chính công minh bạch, hiệu quả, đóng góp trực tiếp vào mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội bền vững của đất nước.

Các cơ quan quản lý nhà nước, nhà nghiên cứu và chính quyền các địa phương hãy chủ động khai thác các luận cứ khoa học từ công trình này để triển khai hiệu quả chiến lược cải cách tài chính công trong giai đoạn mới.

Trích đoạn nội dung tài liệu

TRUONG DAI HOC KINH TE QUOC DAN ■ ■ * * * VU TIEN DAT HOAN THIEN PHAN CAP QUAN LY NGAN SACH NHA NUOC TiNH (THANH PHO) TRONG DIEU KIEN KINH TE THI TRUdNG 0 VIET NAM CHUYEN NGANH: KINH TE CHINH TR| LU AN VAN THACSY KINH TE THONG TiM THU VIEN GIAO VIEN HUdNG DAN: GS. DAM VAN NHUE Ha Noi, Nam 2007 41 rf LCH CAM ON Trong qua trlnh lam luan van tdi duac sir giup do tan tinh cua cac thay cd trong Khoa Mac - Lenin, to Bo mon Kinh te chinh tri, GS.TS Dam Van Nhue, co quan va gia dinh. Tdi xin chan thanh cam on! Vu Tien Dat L()I CAM DOAN Tdi xin cam doan day la nghien cuu doc lap cua tdi. So lieu, tdi lieu cd nguon goc rd rang.

Vu Tien Dat UU TtK MUC • LUC • PHAN MO DAU. CO sd LI LUAN VA THUC TIEN CUA VIEC HOAN THIEN PHAN CAP QUAN LY NGAN SACH NHA NU()C TINH (THANH PHO) TRONG DIEU KIEN CHUYEN SANG KINH TE THI TRUONG. MOT SO VAN DE CO BAN VE NSNN VA PHAN CAP QUAN LY NSNN TINH (T.PHO ) TRONG DIEU KIEN KINH TE THI TRUC5NG. Khai niem va vai tro cua ngan sach Nha nude.2 Khai niem cua phan cap quan ly NSNN.

SU CAN THIET VA NOI DUNG HOAN THIEN PHAN CAP QUAN LY NGAN SACH NHA NU'OC TiNH (THANH PHO) TRONG DIEU KIEN KINH TE THI TRUONG. Su can thiet phan cap quan ly ngan sach nha nunc tinh (thanh pho) 10 1. Noi dung co ban va cac nguyen tac co ban cua phan cap QLNS Nha r r r nude giua TW doi vdi cap tinh (thanh pho). Cac nhan to anh hudng tdi phan cap quan ly ngan sach nha nude.

KINH NGHIEM PHAN CAP QLNSNN GIUA TRUNG UONG VA DIA PHUONG CUA MOT SO NU’QC TREN THE GlUl. THUC TRANG PHAN CAP PHAN CAP QUAN LY NGAN SACH GlUA TW VA TINH (THANH PHO) HIEN NAY. THUC TRANG CUA PHAN CAP QLNS GIUA TW VA DIA PHUONG 37 2. To chuc he thong ngan sach Nha nude.

Thue trang cua phan cap quan ly ngan sach nha nude. Qua trinh lap, chap hanh va quyet toan ngan sach nha nude. DANH GIA THUC TRANG PHAN CAP PHAN CAP QUAN LY NGAN SACH GlUA TRUNG UONG VA TiNH (THANH PHO) - NHUNG VAN DE DAT RA HIEN NAY. Nhung ket qua dat dune.

Nhung han che, ton tai cua phan cap quan ly ngan sach dia phuong hien hanh. Nguyen nhan han che trong phan cap QLNS tinh (T. QUAN DIEM, PHUONG HUdNG, GIAI PHAP HOAN THIEN PHAN CAP QUAN LY NGAN SACH NHA NUOC DOI VOI TINH (THANH PHO). CAC QUAN DIEM CAN QUAN TRIET TRONG HOAN THIEN PHAN CAP QUAN LY NGAN SACH NHA NUdC DOI Vdl TtNH (THANH PHO)68 z z z z 3.

Bao dam tinh thong nhat cua he thong tai chinh quoc gia va vai tro chu dao cua ngan sach Trung uong; dong thoi phat huy tinh chu dong, nang 9 z dong, sang tao cua dia phuong trong phat trien kinh te - xa hoi dia phuong y 9 z z va tich cue gop phan vao phat trien kinh te xa hoi cua dat nuoc. Bao dam hieu qua kinh te - xa hoi cao trong su dung ngan sach Nha nuoc. Bao dam su ro rang, minh bach va su cong bang. PHUONG HUdNG HOAN THIEN PHAN CAP QUAN LY NGAN SACH NHA NUdC DOI Vdl TlNH (THANH PHO).

Sum khac phuc su trung lap tham quyen, trach nhiem giua cac cap TW va dia phuong trong quyet dinh du toan, dieu chinh du toan va phe 9 r chuan quyet toan ngan sach dia phuong. Tiep tuc hoan thien cac quy dinh phap ly, cac phan cap quan ly phan cap quan ly ngan sach theo hubng phan cap nhieu hon cho dia phuong nham phat huy quyen lam chu, nang dong, sang tao cua dia phuong. Chuyen doi co che phan bo nguon von vay va phuong thuc dau tu theo nguyen tac thi trubng. Xay dung va thuc hien cac ke hoach tai chinh - ngan sach trung va dai han.

Chuyen viec bo tri ngan sach theo chi phi cac yeu to dau vao sang bo tri ngan sach theo muc tieu, ket qua, hieu qua kinh te xa hoi b dau ra. CAC GIAI PHAP NHAM HOAN THIEN PHAN CAP QUAN LY NGAN SACH NHA NU’OC DOI V6l TiNH (THANH PHO). Hoan thien to chuc bo may cua Hoi dong nhan dan dia phuong. Nang cao nang lire can bo cong tac trong he thong HDND dia phuong.

Bo sung, chi tiet hoa cac quy dinh hien hanh theo hubng nang cao > A thuc quyen "giam sat" cua Hoi dong nhan dan dia phuong. Bo xung, hoan thien mot so quy che de tang cuong kha nang kiem soat chi cua HDND dia phuong. Hoan thien he thong can cu, dinh muc trong lap va phan bo du toan ngan sach. 95 TAI LIEU THAM KHAO.

96 PHAN PHU LUC DANH MUC BANG, BIEU TRONG LUAN VAN Bieu so 1.Thong ke can bo va mo hinh co cau to chuc van phong phuc vu HDND (tinh den 1/6/2006). Thong ke so ky hop HDND cac cap (Tinh den 1/6/2006). Thong ke to chuc cac doan giam sat cua HDND. Thong ke so luong, trinh do chinh tri, chuyen mon cua thuong true Hoi dong nhan dan cap tinh (thanh pho) (1/6/2006).

88 Bieu 5: Thong ke so can bo cong tac trong cac Ban cua HDND tinh (thanh pho) den 1/6/2006. 89 w TRUONG DAI HOC KINH TE QUOC DAN * * * VU TIEN DAT HOAN THIEN PHAN CAP QUAN LY NGAN SACH NHA NU'OC TINH (THANH PHO) TRONG DIEU KIEN KINH TE THI TRUdNG 6 VIET NAM CHUYEN NGANH: KINH TE CHINH TRI i TOM TAT LU AN • VAN THAC • SY KINH TE Ha Noi, Nam 2007 *9 i PHAN MO DAU 1. Ly do chon de tai: NSNN la mot cong cu chinh sach tai chinh quan trong cua mot quoc gia, 9 ' de quan ly qua trinh hinh thanh va phan bo mot each co hieu qua viec su- dung a f f a a a cac nguon lire tai chinh khan hiem cua quoc gia do, tao tien de va dieu kien 9 9 A 9 thuan lpi thuc day sir phat trien hai hoa va dieu kien thuan lpi thuc day su phat trien hai hoa ca ve kinh te va xa hoi, bao dam muc tieu on dinh, cong bang va ben vung, thong qua viec thoa man nhu cau xa hoi. Tren co so do tao dieu kien tang thu nhap, cai thien va nang cao chat luong cuoc song cua dan cu.

F f f Thuc te cho thay d cac nuoc tren the gidi, NSNN thuc sir trd thanh mot cong cu chinh sach tai chinh quan trong thong qua do Nha nude thuc hien cac muc tieu phat trien. Nam 1996 luat NSNN ra ddi sau do duqc thay the bang luat NSNN nam 2002 da gop phan quan trong nang cao hieu qua quan ly dieu hanh NSNN theo chu truong tren. Tinh (thanh pho) vua la mot cap vung kinh te chien lupc; lai vira la mot cap hanh chinh dia phuong Ion nhat. Sir trung hop giira kinh te va hanh chinh F F da cho phep tinh (thanh pho) la mot cap NSNN quan trong.

Luat NSNN nam 2002, cac van ban dudi luat va Bo Tai chinh hudng dan thi hanh luat da co tac dung to ldn vao viec nang cao hieu qua quan ly dieu hanh NSNN nham thuc hien muc tieu phat trien dat nude noi chung va F F tirng dia phuong noi rieng. Tuy nhien, tinh hinh kinh te, ddi song cua ca nude va dia phuong phat trien, bien doi tirng ngay, luat ngan sach va cac van ban khac qua thuc hien boc lo nhung lac hau, han che can dupe bo sung, hoan thien. Vdi li do do, tdi chon de tai: ’’Hoan thien phan cap quan ly ngan sach tinh (thanh pho) trong dieu kien kinh te thi truong o' Viet Nam” lam de tai luan van thac si cua minh. Tong quan tinh hinh nghien ciru tren huong de tai: Van de quan ly ngan sach noi chung chinh sach quan ly ngan sach doi vdi tinh (thanh pho) noi rieng la mot van de quan trong, luon dupe quan tarn nghien ciru.

Trude nam 1996 - co hang loat nghien ciru nham gop phan xay ii dung luat ngan sach nam 1996. Nhung nam 2000 - 2001 cung co hang loat nghien cuu nham hoan thien luat ngan sach nam 1996. Xay dung luat ngan sach nam 2002. Luat nghien cuu nam 2002, duqc thi hanh tu nam 2004, da trai qua tren 3 nam thuc thi.

Ba den luc phai nghien cuu xem xet de bo sung, hoan thien. • Quoc hoi da cu nhieu doan giam sat thi hanh luat Ngan sach 2002. Cac doan deu co bao cao giam sat tai cac dia phuong. A A A A • Quoc hoi va Uy ban kinh te - ngan sach cua Quoc hoi da cu nhieu doan di khao sat tinh hinh lap, phe chuan du toan, phan bo quyet toan ngan sach d nhieu nude trong khu vuc va tren the gidi.

Cac doan di ve deu co bao cao khao sat, due rut kinh nghiem. • Nam 2005-2006 co cac de tai thuoc du an VIE 02/08 nhu danh gia viec thuc hien luat NSNN va kien nghi hoan thien do GS.TSKH Tao Huu A A Phung lam chu nhiem; Nghien cuu co cau thu, chi NSNN trong moi quan he A A A , vdi toe do tang trudng kinh te, xoa doi giam ngheo va cac chi tieu kinh te vi mo khac do TSKH Trinh Huy Quach lam chu nhiem; Co cau lai cac khau chu truong NS Viet Nam do Nguyen Minh Tan lam chu nhiem; Luan an Tien si A A A kinh te de tai: Nang cao hieu qua quan ly chi tieu NSNN nham phuc vu yeu cau phat trien d Viet Nam cua Nguyen Phu Ha. 9 9 A - De ra doi va chuan bi cac dieu kien thi hanh luat ngan sach nam 2002. Cac nam 2003, 2004, 2005, 2006 va 2007 Quoc hoi, Chinh phu, Bo Tai chinh co nhieu bao cao giai trinh ra doi Nghi quyet Quoc hoi, Nghi dinh Chinh phu, A A Thong tu cua Bo Tai chinh.

Day la nhung tai lieu quy (luan van thong ke day du d phan danh muc tai lieu tham khao). - Hang nam cac dia phuong khi trinh len Chinh phu du toan NSDP deu A A 9 A co ban giai trinh, day la nhung tai lieu thuc te rat cu the, rat thdi su goi y A A nhieu y tudng tot. Nhung tac pham nghien cuu cua cac co quan, cac tac gia vao nhung A A 9 e nam gan day duqc luan van he thong va phat trien hinh thanh noi dung co ban cua luan van nay. Muc dich nghien ciru: Muc dich nghien cuu cua Luan van: khao sat danh gia phan cap quan ly NSNN doi vdi tinh (thanh pho) trong dieu kien chuyen sang kinh te thi trubng x r 9 * r hien nay.

Tu do, de xuat cac quan diem cac dinh hudng va bien phap tiep tuc r r hoan thien chinh sach quan ly ngan sach doi vdi tinh (thanh pho) trong thbi gian tori.