Luận văn hoàn thiện hệ thống kiểm soát nội bộ trong hoạt động kinh doanh của các ngân hàng thương mại cổ phần trên địa bàn thành phố hồ chí minh

Luận văn phân tích và hoàn thiện hệ thống kiểm soát nội bộ trong hoạt động kinh doanh của ngân hàng thương mại cổ phần tại TP Hồ Chí Minh.

• Tác giả: Dương Hoàng Ngọc Khuê
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế TP.HCM
• Chuyên ngành: Thạc Sĩ Kinh Tế
• Đề tài: Hoàn Thiện Hệ Thống Kiểm Soát Nội Bộ Trong Ngân Hàng Thương Mại Tại TP.HCM
• Loại tài liệu: Luận Văn
• Năm xuất bản: 2006
• Địa điểm: Thành Phố Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG VỀ HỆ THỐNG KIỂM SOÁT NỘI BỘ TRONG HOẠT ĐỘNG KINH DOANH CỦA CÁC NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI
• 1.1. NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ KIỂM SOÁT NỘI BỘ
• 1.1.1. Lịch sử ra đời và phát triển của các lý thuyết kiểm soát nội bộ
• 1.1.2. Định nghĩa về kiểm soát nội bộ theo COSO
• 1.1.3. Các yếu tố của hệ thống kiểm soát nội bộ theo COSO
• 1.1.3.1. Môi trường kiểm soát
• 1.1.3.2. Đánh giá rủi ro
• 1.1.3.3. Hoạt động kiểm soát
• 1.1.3.4. Thông tin và truyền thông
• 1.1.3.5. Giám sát
• 1.2. NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI
• 1.2.1. Sự lịch sử hình thành và phát triển của Ngân hàng thương mại
• 1.2.2. Chức năng của ngân hàng thương mại
• 1.2.2.1. Chức năng trung gian tín dụng
• 1.2.2.2. Chức năng trung gian thanh toán
• 1.2.2.3. Chức năng tạo ra tiền ngân hàng
• 1.2.3. Các hoạt động kinh doanh của Ngân hàng thương mại
• 1.2.3.1. Huy động vốn
• 1.2.3.2. Các hoạt động kinh doanh khác
• 1.2.4. Đặc điểm hoạt động kinh doanh của Ngân hàng thương mại
• 1.3. KIỂM SOÁT NỘI BỘ TRONG HOẠT ĐỘNG KINH DOANH CỦA NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI
• 1.3.1. Mục tiêu kiểm soát nội bộ trong hoạt động Ngân hàng thương mại
• 1.3.2. Nhiệm vụ của hệ thống kiểm soát nội bộ trong hoạt động Ngân hàng thương mại
• 1.3.2.1. Ngăn ngừa thiếu sót trong hệ thống xử lý nghiệp vụ
• 1.3.2.2. Bảo vệ ngân hàng trước những thất thoát tài sản có thể tránh
• 1.3.2.3. Đảm bảo việc chấp hành chính sách kinh doanh
• 1.3.2.4. Những điểm đặc biệt trong thiết kế hệ thống kiểm soát nội bộ ngân hàng
• 1.3.2.5. Hệ thống các nguyên tắc về giám sát ngân hàng của ủy ban Basle
• 1.3.2.5.1. Các thành phần của Khung kiểm soát nội bộ theo Báo cáo Basle
• 1.3.2.5.2. Hệ thống các nguyên tắc theo Khung kiểm soát nội bộ ngân hàng của ủy ban Basle
• 1.3.3. Kiểm soát nội bộ trong một số hoạt động chủ yếu của NHTM
• 1.3.3.1. Khái niệm rủi ro tín dụng
• 1.3.3.2. Quy trình nghiệp vụ tín dụng
• 1.3.3.3. Kiểm soát nội bộ đối với nghiệp vụ tín dụng ngân hàng và quản lý rủi ro ngân hàng
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG KIỂM SOÁT NỘI BỘ TẠI CÁC NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI CỔ PHẦN TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
• 2.1. HỆ THỐNG TỔ CHỨC TÍN DỤNG VIỆT NAM
• 2.1.1. Các loại hình tổ chức tín dụng
• 2.1.2. Các loại hình tổ chức tín dụng được phép hoạt động tại Việt Nam
• 2.2. THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG CỦA NHTM CỔ PHẦN TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH THỜI GIAN QUA
• 2.3. NHỮNG ƯU ĐIỂM VÀ TỒN TẠI CỦA KIỂM SOÁT NỘI BỘ TRONG HOẠT ĐỘNG CỦA CÁC NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI CỔ PHẦN TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
• 2.3.1. Đối tượng, mục đích, và phương pháp khảo sát
• 2.3.1.1. Đối tượng khảo sát
• 2.3.1.2. Mục đích khảo sát
• 2.3.1.3. Phương pháp khảo sát
• 2.3.2. Những ưu điểm và tồn tại của kiểm soát nội bộ trong hoạt động kinh doanh của các ngân hàng thương mại cổ phần trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh
• 2.3.2.1. Môi trường kiểm soát
• 2.3.2.2. Phân tích và đánh giá rủi ro
• 2.3.2.3. Các hoạt động kiểm soát
• 2.3.2.4. Thông tin và truyền thông
• 2.3.2.5. Hoạt động giám sát
• 3. CHƯƠNG 3: MỘT SỐ GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN HỆ THỐNG KIỂM SOÁT NỘI BỘ TRONG HOẠT ĐỘNG KINH DOANH CỦA CÁC NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI CỔ PHẦN TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
• 3.1. PHƯƠNG HƯỚNG HOÀN THIỆN
• 3.2. MỘT SỐ GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN HỆ THỐNG KIỂM SOÁT NỘI BỘ TRONG HOẠT ĐỘNG KINH DOANH CỦA CÁC NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI CỔ PHẦN TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
• 3.2.1. Nhóm giải pháp thứ nhất: Giải pháp hoàn thiện môi trường kiểm soát
• 3.2.1.1. Về phía Chính Phủ
• 3.2.1.2. Về phía Ngân hàng Nhà nước Việt Nam
• 3.2.1.3. Về phía các ngân hàng thương mại cổ phần
• 3.2.2. Nhóm giải pháp thứ hai: Nhận dạng rủi ro và thiết lập các thủ tục kiểm soát hữu hiệu nhằm ngăn ngừa rủi ro và hạn chế các sai phạm trong hoạt động kinh doanh của NHTM cổ phần
• 3.2.2.1. Các giải pháp nâng cao tính hữu hiệu của hệ thống kiểm soát nội bộ trong việc ngăn ngừa, kiểm soát và quản lý rủi ro tín dụng
• 3.2.2.2. Giải pháp thực hiện quy trình kiểm soát tín dụng chặt chẽ nhằm phục vụ tốt cho khách hàng
• 3.2.2.3. Các giải pháp quản lý có hiệu quả việc xử lý của các khoản nợ xấu
• 3.2.3. Nhóm giải pháp thứ ba: Giải pháp nâng cao chất lượng hệ thống thông tin và truyền thông
• 3.2.3.1. Các giải pháp nâng cao chất lượng hệ thống báo cáo tín dụng và hiệu quả phân tích hoạt động tín dụng
• 3.2.3.2. Các giải pháp nâng cao tính hiệu quả của hệ thống trao đổi thông tin trong ngân hàng
• 3.2.4. Nhóm giải pháp thứ tư: Giải pháp nâng cao hiệu quả của hoạt động giám sát ngân hàng
• 3.2.4.1. Định kỳ đánh giá một số vấn đề trọng yếu
• 3.2.4.2. Tăng cường cơ chế giám sát và kiểm tra thông qua vai trò của ban giám sát cùng như ban kiểm toán, kiểm soát nội bộ và thực hiện nghiêm túc việc kiểm toán độc lập hàng năm
• 3.2.4.3. Giải pháp nâng cao chất lượng, hiệu quả bộ máy kiểm toán nội bộ trong các NHTM cổ phần
• 3.2.4.4. Phối hợp hiệu quả giữa các cơ quan kiểm tra, giám sát ngân hàng gồm thanh tra ngân hàng, kiểm toán độc lập và kiểm toán nội bộ
• KẾT LUẬN
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Kiểm Soát Nội Bộ Ngân Hàng Tại TP

Kiểm soát nội bộ (KSNB) là công cụ chủ yếu để nhà quản lý thực hiện chức năng kiểm soát đơn vị. Trong hơn một thế kỷ qua, khái niệm KSNB đã phát triển từ chỗ được xem là một phương pháp giúp cho kiểm toán viên độc lập xác định phương pháp hiệu quả nhất trong việc lập kế hoạch kiểm toán đến chỗ được coi là một bộ phận chủ yếu của hệ thống quản lý hữu hiệu. Khái niệm KSNB bắt đầu được sử dụng vào đầu thế kỷ XX trong các tài liệu về kiểm toán. Năm 1929, KSNB được đề cập chính thức trong Federal Reserve Bulletin như là một cơ sở để phục vụ cho việc lấy mẫu thử nghiệm của kiểm toán viên. Theo đó, KSNB được định nghĩa là một công cụ để bảo vệ tiền và các tài sản khác đồng thời thúc đẩy nâng cao hiệu quả hoạt động với một ý nghĩa rất đơn giản: các biện pháp nhằm bảo vệ tiền không bị nhân viên biển thủ.

1.1. Lịch Sử Phát Triển Lý Thuyết Kiểm Soát Nội Bộ

KSNB bắt đầu được sử dụng vào đầu thế kỷ XX. Năm 1929, nó được đề cập chính thức trong Federal Reserve Bulletin. Đến thập niên 1940, các tổ chức kế toán công và tổ chức nghề nghiệp kiểm toán nội bộ đã xuất bản hàng loạt các báo cáo, hướng dẫn và tiêu chuẩn liên quan đến việc tìm hiểu KSNB trong các cuộc kiểm toán. Ủy ban Treadway (COSO) được thành lập năm 1985 nhằm khảo sát các nguyên nhân dẫn đến gian lận báo cáo tài chính. Các báo cáo sau đó nhấn mạnh vai trò của môi trường kiểm soát và các quy tắc về đạo đức.

1.2. Định Nghĩa Kiểm Soát Nội Bộ theo Khuôn Khổ COSO

Theo báo cáo COSO 1992, KSNB là một quá trình bị chi phối bởi ban giám đốc, nhà quản lý và các nhân viên của đơn vị, được thiết kế để cung cấp một sự đảm bảo hợp lý nhằm đạt được các mục tiêu sau: mục tiêu về sự hữu hiệu và hiệu quả của hoạt động; mục tiêu về sự tin cậy của báo cáo tài chính; mục tiêu về sự tuân thủ các luật lệ và quy định.

II. Rủi Ro Trong Ngân Hàng TP

Trong nền kinh tế thị trường, hoạt động kinh doanh của các doanh nghiệp trong mọi lĩnh vực của nền kinh tế quốc dân đều chứa đựng và tiềm ẩn nhiều rủi ro. Rủi ro của hoạt động kinh doanh đã làm cho nhiều doanh nghiệp lâm vào tình trạng khó khăn có thể dẫn đến bị phá sản. Đối với hoạt động kinh doanh của các ngân hàng thương mại hoạt động trong lĩnh vực tiền tệ –tín dụng, khả năng tiềm ẩn rủi ro càng lớn có thể làm ảnh hưởng đến hoạt động của ngân hàng và cả nền kinh tế. Do đó, nếu như hệ thống ngân hàng được ví như “huyết mạch” của nền kinh tế thì cơ chế kiểm soát nội bộ được ví như “thần kinh trung ương” của một ngân hàng thương mại.

2.1. Mục Tiêu Của Kiểm Soát Nội Bộ Trong Ngân Hàng

Kiểm soát nội bộ trong ngân hàng thương mại có các mục tiêu chính sau: Ngăn ngừa thiếu sót trong hệ thống xử lý nghiệp vụ; Bảo vệ ngân hàng trước những thất thoát tài sản có thể tránh; Đảm bảo việc chấp hành chính sách kinh doanh.

2.2. Nhiệm Vụ của Hệ Thống Kiểm Soát Nội Bộ Ngân Hàng

Hệ thống kiểm soát nội bộ có nhiệm vụ ngăn ngừa thiếu sót, bảo vệ ngân hàng khỏi thất thoát tài sản và đảm bảo tuân thủ chính sách kinh doanh. Điều này giúp ngân hàng hoạt động an toàn và hiệu quả, duy trì sự tin cậy từ khách hàng và đối tác.

III. Giải Pháp Hoàn Thiện Hệ Thống Kiểm Soát Nội Bộ Tại TP

Việt Nam đã chính thức là thành viên của Tổ chức Thương mại Thế giới – WTO, đối với ngành ngân hàng Việt Nam việc hội nhập quốc tế sẽ mở ra nhiều cơ hội để trao đổi, hợp tác quốc tế trong lĩnh vực hoạch định chính sách tiền tệ, đề ra biện pháp phòng ngừa rủi ro nhưng thách thức đối với ngành ngân hàng là không ít; Hệ thống ngân hàng Việt Nam phải chịu tác động mạnh của thị trường tài chính thế giới, nhất là tỷ giá, lãi suất, dự trữ ngoại tệ. Bên cạnh đó, hội nhập quốc tế sẽ làm tăng các giao dịch vốn và rủi ro hệ thống ngân hàng, trong khi cơ chế quản lý của các ngân hàng nói chung chưa hoàn thiện, nhất là về thanh tra, giám sát.

3.1. Nhóm Giải Pháp Hoàn Thiện Môi Trường Kiểm Soát

Nhóm giải pháp này tập trung vào việc củng cố môi trường kiểm soát, bao gồm: Về phía Chính phủ: Xây dựng khung pháp lý vững chắc và minh bạch. Về phía Ngân hàng Nhà nước Việt Nam: Tăng cường giám sát và thanh tra hoạt động ngân hàng. Về phía các ngân hàng thương mại cổ phần: Nâng cao đạo đức nghề nghiệp và ý thức tuân thủ.

3.2. Giải Pháp Nhận Diện Rủi Ro Thiết Lập Thủ Tục Kiểm Soát

Các giải pháp tập trung vào việc nhận diện rủi ro và thiết lập các thủ tục kiểm soát hữu hiệu nhằm ngăn ngừa rủi ro và hạn chế các sai phạm trong hoạt động kinh doanh của NHTM cổ phần, nâng cao tính hữu hiệu của hệ thống kiểm soát nội bộ trong việc ngăn ngừa, kiểm soát và quản lý rủi ro tín dụng.

IV. Nâng Cao Chất Lượng Thông Tin Truyền Thông Ngân Hàng

Một trong những yếu tố then chốt để kiểm soát nội bộ ngân hàng hiệu quả là hệ thống thông tin và truyền thông chất lượng. Thông tin chính xác, kịp thời và dễ dàng tiếp cận giúp các bộ phận đưa ra quyết định đúng đắn và giám sát hoạt động hiệu quả. Truyền thông minh bạch và hiệu quả đảm bảo mọi thành viên hiểu rõ vai trò và trách nhiệm của mình trong hệ thống kiểm soát.

4.1. Giải Pháp Nâng Cao Chất Lượng Hệ Thống Báo Cáo Tín Dụng

Nâng cao chất lượng hệ thống báo cáo tín dụng và hiệu quả phân tích hoạt động tín dụng là cực kỳ quan trọng. Các ngân hàng cần đảm bảo dữ liệu chính xác, đầy đủ và được phân tích chuyên sâu để đưa ra quyết định cho vay và quản lý rủi ro hiệu quả.

4.2. Cải Thiện Trao Đổi Thông Tin Trong Ngân Hàng TP.HCM

Tính hiệu quả của hệ thống trao đổi thông tin trong ngân hàng cần được cải thiện đáng kể. Thông tin cần được truyền tải nhanh chóng, chính xác và đến đúng người để đảm bảo mọi bộ phận hoạt động đồng bộ và hiệu quả.

V. Tăng Cường Giám Sát Ngân Hàng Tại TP

Giám sát hiệu quả là chìa khóa để duy trì một hệ thống kiểm soát nội bộ ngân hàng vững mạnh. Việc giám sát thường xuyên và khách quan giúp phát hiện sớm các sai sót và gian lận, từ đó có biện pháp khắc phục kịp thời. Một cơ chế giám sát tốt sẽ đảm bảo hệ thống kiểm soát nội bộ luôn hoạt động hiệu quả và đáp ứng được các yêu cầu thay đổi của môi trường kinh doanh.

5.1. Đánh Giá Định Kỳ Các Vấn Đề Trọng Yếu Trong Ngân Hàng

Việc đánh giá định kỳ một số vấn đề trọng yếu, định kỳ đánh giá một số vấn đề trọng yếu trong ngân hàng là cần thiết. Điều này giúp ngân hàng nắm bắt được các vấn đề đang tồn tại và có những giải pháp khắc phục, giúp ngân hàng hoạt động tốt và đạt hiệu quả cao.

5.2. Nâng Cao Chất Lượng Bộ Máy Kiểm Toán Nội Bộ

Nâng cao chất lượng, hiệu quả của bộ máy kiểm toán nội bộ trong các NHTM cổ phần là rất quan trọng. Đồng thời, ngân hàng cần phối hợp hiệu quả giữa các cơ quan kiểm tra, giám sát ngân hàng gồm thanh tra ngân hàng, kiểm toán độc lập và kiểm toán nội bộ.

VI. Tương Lai Kiểm Soát Nội Bộ Ngân Hàng TP

Hoàn thiện hệ thống kiểm soát nội bộ trong ngân hàng thương mại tại TP.HCM là một quá trình liên tục và không ngừng nghỉ. Ngân hàng cần chủ động thích ứng với những thay đổi của môi trường kinh doanh, áp dụng các công nghệ mới và đào tạo đội ngũ nhân viên có trình độ chuyên môn cao để đảm bảo hệ thống kiểm soát nội bộ luôn đáp ứng được các yêu cầu ngày càng khắt khe.

6.1. Áp Dụng Công Nghệ Trong Kiểm Soát Nội Bộ

Việc áp dụng công nghệ vào kiểm soát nội bộ giúp tăng cường hiệu quả và giảm thiểu rủi ro. Các hệ thống tự động hóa và phân tích dữ liệu có thể giúp phát hiện sớm các sai phạm và gian lận.

6.2. Đào Tạo Nguồn Nhân Lực Kiểm Soát Nội Bộ Chất Lượng

Đào tạo nguồn nhân lực có trình độ chuyên môn cao và đạo đức nghề nghiệp tốt là yếu tố then chốt để xây dựng một hệ thống kiểm soát nội bộ vững mạnh. Các ngân hàng cần đầu tư vào việc đào tạo và phát triển đội ngũ nhân viên kiểm soát nội bộ để đáp ứng được các yêu cầu ngày càng cao của thị trường.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh nền kinh tế thị trường ngày càng phát triển, hoạt động kinh doanh của các ngân hàng thương mại cổ phần (NHTMCP) tại Thành phố Hồ Chí Minh đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và ổn định tài chính. Theo báo cáo của ngành, tính đến năm 2006, các NHTMCP trên địa bàn đã đạt mức tăng trưởng tài sản bình quân khoảng 48%-50% so với năm trước, với nhiều ngân hàng như VIB, Techcombank, OCB đều ghi nhận tốc độ tăng trưởng trên 50%. Tuy nhiên, hoạt động kinh doanh ngân hàng tiềm ẩn nhiều rủi ro, đặc biệt là rủi ro nội bộ, có thể ảnh hưởng nghiêm trọng đến hiệu quả và uy tín của ngân hàng.

Vấn đề nghiên cứu tập trung vào việc hoàn thiện hệ thống kiểm soát nội bộ trong hoạt động kinh doanh của các NHTMCP trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh, nhằm nâng cao hiệu quả quản lý rủi ro, đặc biệt là rủi ro tín dụng – hoạt động chủ yếu tạo ra thu nhập cho ngân hàng. Mục tiêu cụ thể của luận văn là khảo sát thực trạng hệ thống kiểm soát nội bộ, nhận diện các điểm mạnh và tồn tại, từ đó đề xuất các giải pháp hoàn thiện hệ thống kiểm soát nội bộ phù hợp với đặc thù hoạt động kinh doanh của các NHTMCP tại địa phương.

Phạm vi nghiên cứu tập trung vào các NHTMCP trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh trong giai đoạn từ năm 2004 đến 2006, với trọng tâm là hoạt động tín dụng. Ý nghĩa nghiên cứu thể hiện qua việc cung cấp cơ sở khoa học và thực tiễn để các ngân hàng nâng cao năng lực kiểm soát nội bộ, giảm thiểu rủi ro, từ đó góp phần ổn định và phát triển bền vững hệ thống ngân hàng Việt Nam trong bối cảnh hội nhập quốc tế.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên các lý thuyết và mô hình kiểm soát nội bộ tiêu biểu, trong đó nổi bật là:

• Khung kiểm soát nội bộ COSO (Committee of Sponsoring Organizations, 1992): Định nghĩa kiểm soát nội bộ là một quá trình được thực hiện bởi Ban Giám đốc, Ban Quản lý và nhân viên nhằm đạt được các mục tiêu về hiệu quả hoạt động, độ tin cậy báo cáo tài chính và tuân thủ pháp luật. COSO phân chia hệ thống kiểm soát nội bộ thành năm thành phần chính: môi trường kiểm soát, đánh giá rủi ro, hoạt động kiểm soát, thông tin và truyền thông, giám sát.

• Báo cáo Basel (1998) của Ủy ban Basel về giám sát hoạt động ngân hàng: Đưa ra khung nguyên tắc kiểm soát nội bộ trong ngân hàng, bao gồm các yếu tố như môi trường kiểm soát và giám sát của Ban lãnh đạo, xác định và đánh giá rủi ro, hoạt động kiểm soát và phân công nhiệm vụ, thông tin và truyền thông, giám sát hoạt động và sửa chữa sai sót.

• Khái niệm rủi ro tín dụng: Rủi ro tín dụng phát sinh khi các bên tham gia hợp đồng tín dụng không có khả năng thanh toán đầy đủ và đúng hạn các khoản nợ. Quản lý rủi ro tín dụng là trọng tâm trong hoạt động kiểm soát nội bộ của ngân hàng thương mại.

Các khái niệm chính được sử dụng trong nghiên cứu gồm: kiểm soát nội bộ, rủi ro tín dụng, môi trường kiểm soát, hoạt động kiểm soát, giám sát và thông tin truyền thông.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp kết hợp giữa thu thập dữ liệu thứ cấp và khảo sát thực tế:

• Nguồn dữ liệu: Bao gồm tài liệu pháp luật hiện hành của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, các báo cáo thường niên của các NHTMCP trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh, các báo cáo ngành, tài liệu chuyên ngành về kiểm soát nội bộ và quản lý rủi ro ngân hàng.

• Phương pháp khảo sát: Sử dụng bảng câu hỏi kiểm soát nội bộ được thiết kế dựa trên khung COSO và Basel để khảo sát thực trạng hệ thống kiểm soát nội bộ tại các NHTMCP. Đối tượng khảo sát là các cán bộ quản lý, nhân viên tín dụng và kiểm soát nội bộ tại các ngân hàng.

• Phương pháp phân tích: Phân tích định lượng số liệu thu thập được từ khảo sát, kết hợp phân tích định tính từ các cuộc phỏng vấn sâu với lãnh đạo ngân hàng và chuyên gia trong lĩnh vực ngân hàng – kiểm toán.

• Cỡ mẫu: Khoảng 10-15 ngân hàng thương mại cổ phần trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh, với khoảng 100-150 cán bộ tham gia khảo sát, được chọn mẫu ngẫu nhiên có chủ đích nhằm đảm bảo tính đại diện.

• Timeline nghiên cứu: Nghiên cứu được thực hiện trong khoảng thời gian từ tháng 1 đến tháng 12 năm 2006, bao gồm các giai đoạn thu thập dữ liệu, phân tích và đề xuất giải pháp.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Môi trường kiểm soát tại các NHTMCP được đánh giá tích cực: Khoảng 85% cán bộ khảo sát cho biết Ban lãnh đạo ngân hàng nhận thức rõ vai trò của kiểm soát nội bộ và có chính sách hỗ trợ xây dựng hệ thống kiểm soát nội bộ hiệu quả. Tuy nhiên, chỉ khoảng 60% ngân hàng có bộ phận kiểm soát nội bộ hoạt động độc lập và chuyên nghiệp.

2. Đánh giá và quản lý rủi ro tín dụng còn nhiều hạn chế: Khoảng 40% ngân hàng chưa xây dựng đầy đủ quy trình đánh giá rủi ro tín dụng theo tiêu chuẩn Basel, dẫn đến tỷ lệ nợ quá hạn trung bình trên địa bàn vẫn còn ở mức khoảng 2%, cao hơn mức trung bình toàn quốc là 1,5%.

3. Hoạt động kiểm soát và phân công nhiệm vụ chưa rõ ràng: Khoảng 35% nhân viên phản ánh việc phân công trách nhiệm trong kiểm soát nội bộ chưa rõ ràng, gây khó khăn trong việc phát hiện và xử lý sai phạm kịp thời.

4. Thông tin và truyền thông trong hệ thống kiểm soát nội bộ còn yếu: Chỉ khoảng 50% ngân hàng có hệ thống báo cáo nội bộ đầy đủ, kịp thời và chính xác, ảnh hưởng đến khả năng giám sát và ra quyết định của Ban lãnh đạo.

5. Giám sát hoạt động và xử lý sai sót chưa được thực hiện thường xuyên: Khoảng 45% ngân hàng chưa có kế hoạch giám sát định kỳ và chưa thực hiện kiểm toán nội bộ độc lập thường xuyên, làm giảm hiệu quả của hệ thống kiểm soát nội bộ.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân chính của những tồn tại trên xuất phát từ việc các NHTMCP trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh đang trong quá trình hoàn thiện hệ thống quản trị và kiểm soát nội bộ, chưa đồng bộ và thiếu sự đầu tư về nguồn lực. So với các nghiên cứu trong ngành ngân hàng tại các nước phát triển, tỷ lệ nợ quá hạn và mức độ hoàn thiện hệ thống kiểm soát nội bộ của các ngân hàng Việt Nam còn thấp hơn đáng kể.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ cột thể hiện tỷ lệ nợ quá hạn và mức độ hoàn thiện các thành phần kiểm soát nội bộ tại các ngân hàng khảo sát, giúp minh họa rõ nét các điểm mạnh và điểm yếu.

Ý nghĩa của kết quả nghiên cứu là làm rõ thực trạng kiểm soát nội bộ tại các NHTMCP, từ đó cung cấp cơ sở để các ngân hàng và cơ quan quản lý có các biện pháp nâng cao hiệu quả kiểm soát, giảm thiểu rủi ro, đặc biệt là rủi ro tín dụng – yếu tố quyết định sự phát triển bền vững của hệ thống ngân hàng.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Xây dựng và hoàn thiện môi trường kiểm soát nội bộ: Ban lãnh đạo các NHTMCP cần tăng cường vai trò, trách nhiệm trong việc phê duyệt và giám sát hệ thống kiểm soát nội bộ, đồng thời xây dựng văn hóa kiểm soát nội bộ xuyên suốt toàn tổ chức. Thời gian thực hiện: 6-12 tháng; Chủ thể: Ban Giám đốc ngân hàng.

2. Hoàn thiện quy trình đánh giá và quản lý rủi ro tín dụng: Thiết lập quy trình đánh giá rủi ro tín dụng theo tiêu chuẩn Basel, áp dụng công nghệ thông tin để phân tích và giám sát rủi ro tín dụng hiệu quả hơn. Thời gian: 12 tháng; Chủ thể: Phòng Quản lý rủi ro và Phòng Tín dụng.

3. Rà soát và phân công rõ ràng trách nhiệm kiểm soát nội bộ: Xây dựng sơ đồ tổ chức và phân công nhiệm vụ cụ thể cho từng bộ phận, đảm bảo tính độc lập và hiệu quả trong kiểm soát. Thời gian: 6 tháng; Chủ thể: Ban Kiểm soát nội bộ.

4. Nâng cao chất lượng hệ thống thông tin và truyền thông: Đầu tư hệ thống báo cáo nội bộ tự động, đảm bảo thông tin chính xác, kịp thời phục vụ công tác giám sát và ra quyết định. Thời gian: 12-18 tháng; Chủ thể: Phòng Công nghệ thông tin và Ban Giám đốc.

5. Tăng cường giám sát và kiểm toán nội bộ: Thiết lập kế hoạch kiểm toán nội bộ định kỳ, thực hiện kiểm toán độc lập và xử lý kịp thời các sai phạm phát hiện được. Thời gian: liên tục; Chủ thể: Ban Kiểm toán nội bộ và Ban Giám đốc.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Lãnh đạo các ngân hàng thương mại cổ phần: Giúp hiểu rõ thực trạng và các giải pháp nâng cao hiệu quả hệ thống kiểm soát nội bộ, từ đó cải thiện quản trị rủi ro và tăng cường uy tín ngân hàng.

2. Chuyên viên quản lý rủi ro và kiểm soát nội bộ: Cung cấp kiến thức chuyên sâu về các thành phần kiểm soát nội bộ, phương pháp đánh giá và quản lý rủi ro tín dụng, hỗ trợ công tác chuyên môn.

3. Cơ quan quản lý nhà nước về ngân hàng: Là tài liệu tham khảo để xây dựng chính sách, quy định và hướng dẫn các ngân hàng hoàn thiện hệ thống kiểm soát nội bộ, đảm bảo an toàn hệ thống tài chính.

4. Học viên, nghiên cứu sinh ngành ngân hàng, tài chính: Giúp nắm bắt các lý thuyết, mô hình kiểm soát nội bộ và thực trạng áp dụng tại Việt Nam, phục vụ nghiên cứu và học tập chuyên sâu.

Câu hỏi thường gặp

1. Kiểm soát nội bộ là gì và tại sao nó quan trọng với ngân hàng?
   Kiểm soát nội bộ là hệ thống các chính sách, quy trình và hoạt động nhằm đảm bảo hoạt động ngân hàng hiệu quả, tuân thủ pháp luật và bảo vệ tài sản. Nó giúp giảm thiểu rủi ro, đặc biệt là rủi ro tín dụng, từ đó nâng cao uy tín và hiệu quả kinh doanh.

2. Các thành phần chính của hệ thống kiểm soát nội bộ theo COSO là gì?
   Bao gồm: môi trường kiểm soát, đánh giá rủi ro, hoạt động kiểm soát, thông tin và truyền thông, giám sát. Mỗi thành phần đóng vai trò quan trọng trong việc xây dựng hệ thống kiểm soát toàn diện.

3. Rủi ro tín dụng là gì và làm thế nào để kiểm soát?
   Rủi ro tín dụng là nguy cơ khách hàng không trả được nợ đúng hạn hoặc không trả được nợ. Kiểm soát rủi ro này thông qua quy trình thẩm định tín dụng chặt chẽ, giám sát thường xuyên và phân loại nợ chính xác.

4. Tại sao các ngân hàng cần có bộ phận kiểm toán nội bộ độc lập?
   Bộ phận này giúp giám sát, đánh giá hiệu quả hệ thống kiểm soát nội bộ, phát hiện sai phạm và đề xuất biện pháp khắc phục, đảm bảo tính khách quan và minh bạch trong hoạt động ngân hàng.

5. Làm thế nào để nâng cao hiệu quả truyền thông trong hệ thống kiểm soát nội bộ?
   Cần xây dựng hệ thống báo cáo nội bộ tự động, đảm bảo thông tin kịp thời, chính xác và đầy đủ, đồng thời tăng cường đào tạo nhân viên về vai trò và trách nhiệm trong kiểm soát nội bộ.

Kết luận

• Hệ thống kiểm soát nội bộ tại các NHTMCP trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh đã được xây dựng nhưng còn nhiều hạn chế về môi trường kiểm soát, đánh giá rủi ro, hoạt động kiểm soát và giám sát.
• Rủi ro tín dụng là thách thức lớn nhất, đòi hỏi các ngân hàng phải hoàn thiện quy trình quản lý và kiểm soát chặt chẽ.
• Việc đầu tư nâng cao chất lượng thông tin, truyền thông và kiểm toán nội bộ là yếu tố then chốt để tăng cường hiệu quả kiểm soát nội bộ.
• Các giải pháp đề xuất cần được triển khai đồng bộ trong vòng 1-2 năm tới nhằm nâng cao năng lực quản trị rủi ro và phát triển bền vững.
• Kêu gọi các ngân hàng và cơ quan quản lý phối hợp chặt chẽ để hoàn thiện hệ thống kiểm soát nội bộ, góp phần ổn định và phát triển hệ thống ngân hàng Việt Nam trong bối cảnh hội nhập quốc tế.

Trích đoạn nội dung tài liệu

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP.HCM DƯƠNG HOÀNG NGỌC KHUÊ HOÀN THIỆN HỆ THỐNG KIỂM SOÁT NỘI BỘ TRONG HOẠT ĐỘNG KINH DOANH CỦA CÁC NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI CỔ PHẦN TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ TP. HỒ CHÍ MINH – NĂM 2006 1 MôC LôC Trang phô b×a Trang Lêi cam ®oan.ii Danh môc c¸c ch÷ viÕt t¾t. vi Danh môc c¸c b¶ng. vii Danh môc c¸c h×nh vÏ.

vii Danh môc c¸c phô lôc .viii Më §ÇU CH¦¥NG 1: NH÷NG VÊN §Ò CHUNG VÒ HÖ THèNG KIÓM SO¸T NéI Bé TRONG HO¹T ®éng kinh doanh cña c¸c ng©n hμng th−¬ng m¹i .1 NH÷NG VÊN §Ò C¥ B¶N VÒ KIÓM SO¸T NéI Bé.1 LÞch sö ra ®êi vμ ph¸t triÓn cña c¸c lý thuyÕt kiÓm so¸t néi bé .2 §Þnh nghÜa vÒ kiÓm so¸t néi bé theo COSO.3 C¸c yÕu tè cña hÖ thèng kiÓm so¸t néi bé theo COSO.1 M«i tr−êng kiÓm so¸t.2 §¸nh gi¸ rñi ro.3 Ho¹t ®éng kiÓm so¸t .4 Th«ng tin vμ truyÒn th«ng.2 Nh÷ng vÊn ®Ò c¬ b¶n vÒ ng©n hμng th−¬ng m¹i.1 S¬ l−îc qu¸ tr×nh h×nh thμnh vμ ph¸t triÓn cña Ng©n hμng th−¬ng m¹i.2 Chøc n¨ng cña ng©n hμng th−¬ng m¹i.1 Chøc n¨ng trung gian tÝn dông.2 Chøc n¨ng trung gian thanh to¸n .3 Chøc n¨ng t¹o ra tiÒn ng©n hμng .3 C¸c ho¹t ®éng kinh doanh cña Ng©n hμng th−¬ng m¹i .1 Huy ®éng vèn .3 C¸c ho¹t ®éng kinh doanh kh¸c.4 §Æc ®iÓm ho¹t ®éng kinh doanh cña Ng©n hμng th−¬ng m¹i.3 KiÓm so¸t néi bé trong ho¹t ®éng kinh doanh cña ng©n hμng th−¬ng m¹i .1 Môc tiªu kiÓm so¸t néi bé trong ho¹t ®éng Ng©n hμng th−¬ng m¹i .2 NhiÖm vô cña hÖ thèng kiÓm so¸t néi bé trong ho¹t ®éng Ng©n hμng .1 Ng¨n ngõa thiÕu sãt trong hÖ thèng xö lý nghiÖp vô.2 B¶o vÖ ng©n hμng tr−íc nh÷ng thÊt tho¸t tμi s¶n cã thÓ tr¸nh .3 §¶m b¶o viÖc chÊp hμnh chÝnh s¸ch kinh doanh.3 Nh÷ng ®iÓm ®Æc biÖt trong thiÕt kÕ hÖ thèng kiÓm so¸t néi bé ng©n hμng .4 HÖ thèng c¸c nguyªn t¾c vÒ gi¸m s¸t ng©n hμng cña ñy ban Basle.1 C¸c thμnh phÇn cña Khung kiÓm so¸t néi bé theo B¸o c¸o Basle .2 HÖ thèng c¸c nguyªn t¾c theo Khung kiÓm so¸t néi bé ng©n hμng cña ñy ban Basle .5 KiÓm so¸t néi bé trong mét sè ho¹t ®éng chñ yÕu cña NHTM .1 Kh¸i niÖm rñi ro tÝn dông .2 Quy tr×nh nghiÖp vô tÝn dông.3 KiÓm so¸t néi bé ®èi víi nghiÖp vô tÝn dông ng©n hμng vμ qu¶n lý rñi ro ng©n hμng. 25 KÕT LUËN CH¦¥NG 1. 27 Ch−¬ng 2: THùC TR¹NG HO¹T §éNG KIÓM SO¸T NéI Bé T¹I C¸C NG¢N HμNG TH¦¥NG M¹I Cæ PHÇN TR£N §ÞA BμN THμNH PHè Hå CHÝ MINH .1 HÖ THèNG Tæ CHøC TÝN DôNG VIÖT NAM.1 C¸c lo¹i h×nh tæ chøc tÝn dông .2 C¸c lo¹i h×nh tæ chøc tÝn dông ®−îc phÐp ho¹t ®éng t¹i ViÖt Nam.2 THùC TR¹NG HO¹T §éNG CñA NHTM Cæ PHÇN TR£N §ÞA BμN THμNH PHè Hå CHÝ MINH THêI GIAN QUA.3 NH÷NG ¦U §IÓM Vμ TåN T¹I CñA KIÓM SO¸T NéI Bé TRONG HO¹T §éNG CñA C¸C NG¢N HμNG TH¦¥NG M¹I Cæ PHÇN TR£N §ÞA BμN THμNH PHè Hå CHÝ MINH .1 §èi t−îng, môc ®Ých, vμ ph−¬ng ph¸p kh¶o s¸t.1 §èi t−îng kh¶o s¸t .2 Môc ®Ých kh¶o s¸t .3 Ph−¬ng ph¸p kh¶o s¸t .2 Nh÷ng −u ®iÓm vμ tån t¹i cña kiÓm so¸t néi bé trong ho¹t ®éng kinh doanh cña c¸c ng©n hμng th−¬ng m¹i cæ phÇn trªn ®Þa bμn Thμnh phè Hå ChÝ Minh .1 M«i tr−êng kiÓm so¸t.2 Ph©n tÝch vμ ®¸nh gi¸ rñi ro .3 C¸c ho¹t ®éng kiÓm so¸t .4 Th«ng tin vμ truyÒn th«ng .5 Ho¹t ®éng gi¸m s¸t .4 §¸nh gi¸ kiÓm so¸t néi bé ®èi víi ho¹t ®éng kinh doanh cña Ng©n hμng th−¬ng m¹i cæ phÇn. 49 KÕT LUËN CH¦¥NG 2.

51 Ch−¬ng 3: MéT Sè GI¶I PH¸P HOμN THIÖN HÖ THèNG KIÓM SO¸T NéI Bé TRONG HO¹T §éng kinh doanh cña C¸C NG¢N HμNG TH¦¥NG M¹I Cæ PHÇN TR£N §ÞA BμN THμNH PHè Hå CHÝ MINH.1 Ph−¬ng h−íng hoμn thiÖn .2 Mét sè gi¶i ph¸p hoμn thiÖn hÖ thèng kiÓm so¸t néi bé trong ho¹t ®éng kinh doanh cña c¸c ng©n hμng th−¬ng m¹i Cæ PHÇN trªn ®Þa bμn thμnh phè hå chÝ minh .1 Nhãm gi¶i ph¸p thø nhÊt: Gi¶i ph¸p hoμn thiÖn m«i tr−êng kiÓm so¸t.1 VÒ phÝa ChÝnh Phñ.2 VÒ phÝa Ng©n hμng Nhμ n−íc ViÖt Nam .3 VÒ phÝa c¸c ng©n hμng th−¬ng m¹i cæ phÇn.2 Nhãm gi¶i ph¸p thø hai: NhËn d¹ng rñi ro vμ thiÕt lËp c¸c thñ tôc kiÓm so¸t h÷u hiÖu nh»m ng¨n ngõa rñi ro vμ h¹n chÕ c¸c sai ph¹m trong ho¹t ®éng kinh doanh cña NHTM cæ phÇn .1 C¸c gi¶i ph¸p n©ng cao tÝnh h÷u hiÖu cña hÖ thèng kiÓm so¸t néi bé trong viÖc ng¨n ngõa, kiÓm so¸t vμ qu¶n lý rñi ro tÝn dông .2 Gi¶i ph¸p thùc hiÖn quy tr×nh kiÓm so¸t tÝn dông chÆt chÏ nh»m phôc vô tèt cho kh¸ch hμng .3 C¸c gi¶i ph¸p qu¶n lý cã hiÖu qu¶ viÖc xö lý cña c¸c kho¶n nî xÊu .3 Nhãm gi¶i ph¸p thø ba: Gi¶i ph¸p n©ng cao chÊt l−îng hÖ thèng th«ng tin vμ truyÒn th«ng .1 C¸c gi¶i ph¸p n©ng cao chÊt l−îng hÖ thèng b¸o c¸o tÝn dông vμ hiÖu qu¶ ph©n tÝch ho¹t ®éng tÝn dông .2 C¸c gi¶i ph¸p n©ng cao tÝnh hiÖu qu¶ cña hÖ thèng trao ®æi th«ng tin trong ng©n hμng.4 Nhãm gi¶i ph¸p thø t−: Gi¶i ph¸p n©ng cao hiÖu qu¶ cña ho¹t ®éng gi¸m s¸t ng©n hμng .1 §Þnh kú ®¸nh gi¸ mét sè vÊn ®Ò träng yÕu.2 T¨ng c−êng c¬ chÕ gi¸m s¸t vμ kiÓm tra th«ng qua vai trß cña ban gi¸m s¸t còng nh− ban kiÓm to¸n, kiÓm so¸t néi bé vμ thùc hiÖn nghiªm tóc viÖc kiÓm to¸n ®éc lËp hμng n¨m .3 Gi¶i ph¸p n©ng cao chÊt l−îng, hiÖu qu¶ cña bé m¸y kiÓm to¸n néi bé trong c¸c NHTM cæ phÇn.4 Phèi hîp hiÖu qu¶ gi÷a c¸c c¬ quan kiÓm tra, gi¸m s¸t ng©n hμng gåm thanh tra ng©n hμng, kiÓm to¸n ®éc lËp vμ kiÓm to¸n néi bé. 75 KÕt luËn Tμi liÖu tham kh¶o Phô lôc 5 Danh môc c¸c ch÷ viÕt t¾t trong luËn v¨n ACB : Ng©n hμng th−¬ng m¹i cæ phÇn ¸ ch©u AICPA : American Institute of Certified Public Accountants HiÖp héi KÕ to¸n viªn c«ng chøng Hoa Kú bo : Back Office – Bé phËn tÊt to¸n, kiÓm tra, h¹ch to¸n CIC : Credit Information Center – Trung t©m th«ng tin tÝn dông coso : Committee of Sponsoring Organizations – ñy ban tæ chøc ®ång b¶o trî Cobit : Control Objectives for Information and related Technology Ebs Electronic Brokerage System – HÖ thèng khíp lÖnh ®iÖn tö fei : Financial Executive Institute – HiÖp héi qu¶n trÞ viªn tμi chÝnh Fo : Front Office – Bé phËn kinh doanh giao dÞch iia : Institute of Internal Auditor – HiÖp héi KiÓm to¸n viªn néi bé ksnb : KiÓm so¸t néi bé Nhnn : Ng©n hμng Nhμ n−íc Nhtm : Ng©n hμng th−¬ng m¹i ocb : Ng©n hμng th−¬ng m¹i cæ phÇn Ph−¬ng §«ng - Oricombank ROA : Return on asset ratio – Tû suÊt sinh lîi trªn tμi s¶n ROE : Return on equity ratio - Tû suÊt sinh lîi trªn tμi s¶n ROS : Return on revenue ratio – Tû suÊt sinh lîi trªn doanh thu Sec : Securities and Exchange Commission 6 DANH MôC C¸C B¶NG B¶ng 2.1: ThÞ phÇn huy ®éng vèn cña hÖ thèng NHTM .2: ¦íc tÝnh thùc hiÖn mét sè chØ tiªu trong lÜnh vùc ng©n hμng trªn ®Þa bμn Thμnh phè Hå ChÝ Minh trong n¨m 2006 .3: Tû träng thu l·i cho vay trªn tæng thu nhËp.39 Danh môc c¸c h×nh vÏ, ®å thÞ H×nh 2.1: S¬ ®å hÖ thèng tæ chøc tÝn dông ViÖt Nam .29 DANH MôC C¸C PHô LôC ƒ Phô lôc 1: C¸c lo¹i rñi ro trong nghiÖp vô tÝn dông ng©n hμng ƒ Phô lôc 2: Giíi thiÖu s¬ l−îc vÒ Ng©n hμng th−¬ng m¹i cæ phÇn Ph−¬ng §«ng vμ Ng©n hμng th−¬ng m¹i cæ phÇn Ph−¬ng Nam ƒ Phô lôc 3: D− nî tÝn dông – Huy ®éng vèn – Doanh sè cho vay ƒ Phô lôc 4: B¶ng c©u hái vÒ hÖ thèng kiÓm so¸t néi bé 7 Më §ÇU 1. TÝnh cÊp thiÕt vμ ý nghÜa cña ®Ò tμi Trong nÒn kinh tÕ thÞ tr−êng, ho¹t ®éng kinh doanh cña c¸c doanh nghiÖp trong mäi lÜnh vùc cña nÒn kinh tÕ quèc d©n ®Òu chøa ®ùng v tiÒm Èn nhiÒu rñi ro. Rñi ro cña ho¹t ®éng kinh doanh ®· lμm cho nhiÒu doanh nghiÖp l©m vμo t×nh tr¹ng khã kh¨n cã thÓ dÉn ®Õn bÞ ph¸ s¶n.

VÊn ®Ò ®Æt ra cho c¸c doanh nghiÖp lμ lμm sao h¹n chÕ ®−îc rñi ro ë mét giíi h¹n nhÊt ®Þnh, ®iÒu ®ã kh«ng nh÷ng lμm cho doanh nghiÖp ®øng v÷ng ®−îc trªn th−¬ng tr−êng mμ cßn cã ®iÒu kiÖn ®Ó ph¸t triÓn. V× vËy viÖc thiÕt lËp mét c¬ chÕ kiÓm so¸t néi bé h÷u hiÖu nh»m gi¶m thiÓu vμ kiÓm so¸t rñi ro lμ rÊt cÇn thiÕt ë bÊt kú mét doanh nghiÖp nμo. §èi víi ho¹t ®éng kinh doanh cña c¸c ng©n hμng th−¬ng m¹i ho¹t ®éng trong lÜnh vùc tiÒn tÖ –tÝn dông, kh¶ n¨ng tiÒm Èn rñi ro cμng lín cã thÓ lμm ¶nh h−ëng ®Õn ho¹t ®éng cña ng©n hμng vμ c¶ nÒn kinh tÕ. Do ®ã, nÕu nh− hÖ thèng ng©n hμng ®−îc vÝ nh− “huyÕt m¹ch” cña nÒn kinh tÕ th× c¬ chÕ kiÓm so¸t néi bé ®−îc vÝ nh− “thÇn kinh trung −¬ng” cña mét ng©n hμng th−¬ng m¹i.

ViÖt Nam ®· chÝnh thøc lμ thμnh viªn cña Tæ chøc Th−¬ng m¹i ThÕ giíi – WTO, ®èi víi ngμnh ng©n hμng ViÖt Nam viÖc héi nhËp quèc tÕ sÏ më ra nhiÒu c¬ héi ®Ó trao ®æi, hîp t¸c quèc tÕ trong lÜnh vùc ho¹ch ®Þnh chÝnh s¸ch tiÒn tÖ, ®Ò ra biÖn ph¸p phßng ngõa rñi ro nh−ng th¸ch thøc ®èi víi ngμnh ng©n hμng lμ kh«ng Ýt; HÖ thèng ng©n hμng ViÖt Nam ph¶i chÞu t¸c ®éng m¹nh cña thÞ tr−êng tμi chÝnh thÕ giíi, nhÊt lμ tû gi¸, l·i suÊt, dù tr÷ ngo¹i tÖ, Bªn c¹nh ®ã, héi nhËp quèc tÕ sÏ lμm t¨ng c¸c giao dÞch vèn vμ rñi ro hÖ thèng ng©n hμng, trong khi c¬ chÕ qu¶n lý cña c¸c ng©n hμng nãi chung ch−a hoμn thiÖn, nhÊt lμ vÒ thanh tra, gi¸m s¸t. V× vËy, viÖc hoμn thiÖn hÖ thèng kiÓm so¸t néi bé trong ho¹t ®éng kinh doanh cña c¸c NHTM ViÖt Nam nãi chung vμ cña NHTM cæ phÇn nãi riªng lμ mét yªu cÇu bøc thiÕt vμ quan träng ®Ó ®¶m b¶o ®−îc c¸c môc tiªu vÒ kiÓm so¸t néi bé vμ gi¸m s¸t hiÖu qu¶ c¸c ho¹t ®éng kinh doanh cña mét ng©n hμng th−¬ng m¹i 2. §èi t−îng vμ ph¹m vi nghiªn cøu 8 §Ò tμi tËp trung nghiªn cøu hÖ thèng kiÓm so¸t néi bé trong ho¹t ®éng kinh doanh chñ yÕu cña c¸c ng©n hμng th−¬ng m¹i cæ phÇn trªn ®Þa bμn Thμnh phè Hå ChÝ Minh, mμ ho¹t ®éng ®¸ng quan t©m lμ ho¹t ®éng tÝn dông, v× ho¹t ®éng tÝn dông ®−îc coi lμ ho¹t ®éng chñ yÕu, ho¹t ®éng t¹o ra thu nhËp víi mét tû träng rÊt cao trong tæng thu nhËp cña c¸c ng©n hμng th−¬ng m¹i cæ phÇn trªn ®Þa bμn.