Luận văn thạc sĩ hoạt động hỗ trợ trẻ em khuyết tật tại tổ chức trẻ em rồng xanh

Luận văn thạc sĩ phân tích hoạt động hỗ trợ trẻ em khuyết tật tại tổ chức trẻ em rồng xanh, góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống.

• Tác giả: Đậu Phương Linh
• Người hướng dẫn: PGS. Nguyễn Thị Thu Hà
• Trường học: Đại học Quốc gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Công tác xã hội
• Đề tài: Hoạt động hỗ trợ trẻ em khuyết tật tại Tổ chức trẻ em Rồng Xanh
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2016
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• 1. MỤC LỤC
• 1.1. DANH MỤC BẢNG BIỂU, BIỂU , HÌNH VẼ
• 1.2. PHẦN MỞ ĐẦU
• 1.2.1. Lý do chọn đề tài
• 1.2.2. Tổng quan những nghiên cứu, can thiệp liên quan đến vấn đề nghiên cứu
• 1.2.3. Ý nghĩa của nghiên cứu
• 1.2.4. Đối tượng, khách thể nghiên cứu và phạm vi nghiên cứu
• 1.2.5. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu
• 1.2.6. Câu hỏi nghiên cứu
• 1.2.7. Giả thuyết khoa học
• 1.2.8. Phương pháp nghiên cứu
• 1.2.9. Kết cấu của luận văn
• 2. CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN CỦA NGHIÊN CỨU
• 2.1. Các khái niệm công cụ
• 2.2. Khái niệm trẻ em và khái niệm người khuyết tật
• 2.3. Khái niệm người khuyết tật
• 2.4. Công tác xã hội và công tác xã hội với người khuyết tật
• 2.5. Dịch vụ xã hội và dịch vụ công tác xã hội
• 2.6. Vai trò của dịch vụ công tác xã hội
• 2.7. Lý thuyết ứng dụng trong nghiên cứu
• 2.8. Quan điểm của đảng và nhà nước về chính sách chăm sóc, bảo vệ trẻ em nói chung và trẻ khuyết tật nói riêng
• 2.8.1. Chính sách, văn bản pháp luật hỗ trợ, nuôi dưỡng trẻ em khuyết tật
• 2.8.2. Chính sách, văn bản pháp luật hỗ trợ giáo dục văn hóa cho trẻ em khuyết tật
• 2.8.3. Chính sách chăm sóc sức khỏe
• 2.8.4. Chính sách trợ giúp dạy nghề, việc làm
• 2.8.5. Chính sách tạo môi trường cho người tàn tật tham gia vào các buổi hoạt động văn hóa, thể thao và các hoạt động xã hội khác
• 2.9. Vài nét về địa bàn nghiên cứu và Tổ chức Trẻ em Rồng Xanh
• 3. HOẠT ĐỘNG HỖ TRỢ CHO TRẺ KHUYẾT TẬT TẠI TỔ CHỨC TRẺ EM RỒNG XANH
• 3.1. Khái quát về chương trình hỗ trợ trẻ khuyết tật tại Tổ chức trẻ em Rồng Xanh
• 3.2. Đặc điểm trẻ khuyết tật được hỗ trợ tại Tổ chức Trẻ em Rồng Xanh
• 3.3. Nhu cầu của trẻ khuyết tật về cung cấp dịch vụ công tác xã hội
• 3.4. Hoạt động hỗ trợ giáo dục và đào tạo
• 3.5. Hoạt động hỗ trợ pháp lý
• 3.6. Hỗ trợ tư vấn, trị liệu tâm lý
• 3.7. Hoạt động hỗ trợ chăm sóc sức khỏe y tế, phục hồi chức năng
• 3.8. Hoạt động hỗ trợ học nghề và đi làm
• 3.9. Một số các hoạt động khác
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về hỗ trợ trẻ em khuyết tật tại Rồng Xanh

Hỗ trợ trẻ em khuyết tật là một trong những nhiệm vụ quan trọng của xã hội. Tổ chức trẻ em Rồng Xanh đã thực hiện nhiều chương trình nhằm nâng cao chất lượng cuộc sống cho trẻ em khuyết tật. Các hoạt động này không chỉ giúp trẻ em khuyết tật hòa nhập với cộng đồng mà còn tạo điều kiện cho các em phát triển toàn diện. Theo số liệu từ các nghiên cứu, trẻ em khuyết tật thường gặp nhiều khó khăn trong việc tiếp cận giáo dục và các dịch vụ xã hội. Do đó, việc hỗ trợ kịp thời và hiệu quả là rất cần thiết.

1.1. Đặc điểm của trẻ em khuyết tật tại Rồng Xanh

Trẻ em khuyết tật tại Tổ chức Rồng Xanh có nhiều dạng khuyết tật khác nhau, từ khuyết tật vận động đến khuyết tật trí tuệ. Mỗi dạng khuyết tật đều có những nhu cầu và thách thức riêng. Việc hiểu rõ đặc điểm của từng trẻ là rất quan trọng để xây dựng các chương trình hỗ trợ phù hợp.

1.2. Vai trò của tổ chức trong việc hỗ trợ trẻ em khuyết tật

Tổ chức trẻ em Rồng Xanh đóng vai trò quan trọng trong việc cung cấp dịch vụ hỗ trợ cho trẻ em khuyết tật. Các chương trình của tổ chức không chỉ tập trung vào giáo dục mà còn bao gồm các hoạt động chăm sóc sức khỏe, tâm lý và phục hồi chức năng. Điều này giúp trẻ em khuyết tật có cơ hội phát triển tốt hơn.

II. Thách thức trong việc hỗ trợ trẻ em khuyết tật

Mặc dù có nhiều nỗ lực trong việc hỗ trợ trẻ em khuyết tật, nhưng vẫn còn nhiều thách thức cần phải vượt qua. Một trong những thách thức lớn nhất là sự thiếu hụt nguồn lực và sự quan tâm từ cộng đồng. Nhiều gia đình vẫn chưa nhận thức đầy đủ về quyền lợi của trẻ em khuyết tật, dẫn đến việc các em không được hỗ trợ đúng mức.

2.1. Thiếu hụt nguồn lực hỗ trợ

Nhiều tổ chức và cơ sở hỗ trợ trẻ em khuyết tật gặp khó khăn trong việc huy động nguồn lực tài chính và nhân lực. Điều này ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng dịch vụ mà trẻ em nhận được. Cần có sự hỗ trợ từ chính phủ và các tổ chức phi chính phủ để cải thiện tình hình này.

2.2. Nhận thức của cộng đồng về trẻ em khuyết tật

Sự thiếu hiểu biết và định kiến về trẻ em khuyết tật vẫn còn tồn tại trong xã hội. Điều này dẫn đến việc các em không được hòa nhập và hỗ trợ đầy đủ. Cần có các chiến dịch truyền thông để nâng cao nhận thức của cộng đồng về quyền lợi và nhu cầu của trẻ em khuyết tật.

III. Phương pháp hỗ trợ trẻ em khuyết tật hiệu quả

Để hỗ trợ trẻ em khuyết tật một cách hiệu quả, cần áp dụng các phương pháp can thiệp đa dạng. Các phương pháp này bao gồm giáo dục hòa nhập, can thiệp tâm lý và phục hồi chức năng. Mỗi phương pháp đều có những ưu điểm riêng, giúp trẻ em phát triển toàn diện.

3.1. Giáo dục hòa nhập cho trẻ em khuyết tật

Giáo dục hòa nhập là một trong những phương pháp quan trọng giúp trẻ em khuyết tật có cơ hội học tập cùng với các bạn bình thường. Điều này không chỉ giúp các em phát triển kỹ năng xã hội mà còn nâng cao sự tự tin và khả năng hòa nhập.

3.2. Can thiệp tâm lý cho trẻ em khuyết tật

Can thiệp tâm lý giúp trẻ em khuyết tật vượt qua những khó khăn về tâm lý và cảm xúc. Các chương trình tư vấn và trị liệu tâm lý được tổ chức Rồng Xanh triển khai nhằm hỗ trợ trẻ em phát triển tốt hơn về mặt tâm lý.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu

Các hoạt động hỗ trợ trẻ em khuyết tật tại Tổ chức Rồng Xanh đã mang lại nhiều kết quả tích cực. Nhiều trẻ em đã có sự tiến bộ rõ rệt trong học tập và hòa nhập xã hội. Các nghiên cứu cho thấy rằng sự hỗ trợ kịp thời và hiệu quả có thể thay đổi cuộc sống của trẻ em khuyết tật.

4.1. Kết quả từ các chương trình hỗ trợ

Nhiều trẻ em khuyết tật đã đạt được những thành tựu đáng kể trong học tập và phát triển kỹ năng sống. Các chương trình hỗ trợ đã giúp các em tự tin hơn và có khả năng hòa nhập tốt hơn với cộng đồng.

4.2. Phản hồi từ gia đình và cộng đồng

Phản hồi từ gia đình và cộng đồng về các chương trình hỗ trợ là rất tích cực. Nhiều gia đình đã nhận thấy sự thay đổi tích cực ở trẻ em khuyết tật sau khi tham gia các hoạt động tại Tổ chức Rồng Xanh.

V. Kết luận và tương lai của hỗ trợ trẻ em khuyết tật

Hỗ trợ trẻ em khuyết tật là một nhiệm vụ quan trọng và cần thiết. Tổ chức trẻ em Rồng Xanh đã và đang nỗ lực để cải thiện chất lượng cuộc sống cho trẻ em khuyết tật. Tương lai của các em phụ thuộc vào sự quan tâm và hỗ trợ từ cộng đồng và xã hội.

5.1. Tầm quan trọng của sự hỗ trợ liên tục

Sự hỗ trợ liên tục từ gia đình, cộng đồng và các tổ chức xã hội là rất quan trọng để trẻ em khuyết tật có thể phát triển tốt nhất. Cần có các chính sách và chương trình hỗ trợ dài hạn để đảm bảo quyền lợi cho trẻ em khuyết tật.

5.2. Định hướng phát triển trong tương lai

Tổ chức trẻ em Rồng Xanh sẽ tiếp tục phát triển các chương trình hỗ trợ trẻ em khuyết tật, đồng thời mở rộng hợp tác với các tổ chức khác để nâng cao hiệu quả hỗ trợ. Cần có sự đầu tư và quan tâm hơn nữa từ chính phủ và cộng đồng để đảm bảo rằng trẻ em khuyết tật có cơ hội phát triển tốt nhất.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Theo Tổng điều tra dân số năm 2009, Việt Nam có khoảng 6,1 triệu người từ 5 tuổi trở lên gặp khó khăn trong các chức năng nhìn, nghe, vận động và tập trung, chiếm 7,8% dân số. Trong đó, trẻ em khuyết tật từ 5 đến dưới 16 tuổi chiếm khoảng 3,6% tổng số người khuyết tật, tương đương hơn 210.000 trẻ, và trẻ em từ 5 đến dưới 18 tuổi chiếm 4,7%, tương đương gần 284.000 trẻ. Nhiều trẻ em khuyết tật đang sống trong điều kiện nghèo đói, có tỷ lệ biết chữ thấp, hạn chế tiếp cận dịch vụ y tế, giáo dục, phục hồi chức năng và cơ hội việc làm.

Trước thực trạng này, việc xây dựng các hoạt động hỗ trợ trẻ em khuyết tật mang tính hệ thống, đồng bộ là rất cần thiết. Luận văn tập trung nghiên cứu hoạt động hỗ trợ trẻ em khuyết tật tại Tổ chức Trẻ em Rồng Xanh, một tổ chức phi chính phủ tại Hà Nội, nhằm đánh giá thực trạng, nhu cầu và mức độ hài lòng của trẻ và gia đình, đồng thời phân tích vai trò của nhân viên công tác xã hội trong quá trình hỗ trợ. Nghiên cứu được thực hiện trong năm 2015, với phạm vi khảo sát tại Tổ chức Trẻ em Rồng Xanh, quận Hoàn Kiếm, Hà Nội.

Kết quả nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc hoàn thiện chính sách, nâng cao chất lượng dịch vụ công tác xã hội cho trẻ em khuyết tật, góp phần thúc đẩy hòa nhập cộng đồng và phát triển bền vững cho nhóm đối tượng yếu thế này.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn vận dụng ba lý thuyết chính để phân tích và đánh giá hoạt động hỗ trợ trẻ em khuyết tật:

• Thuyết nhu cầu của Maslow: Phân loại nhu cầu của con người theo 5 cấp bậc từ cơ bản đến cao cấp gồm nhu cầu sinh lý, an toàn, xã hội, được tôn trọng và thể hiện bản thân. Lý thuyết này giúp xác định nhu cầu chưa được đáp ứng của trẻ khuyết tật và đánh giá mức độ phù hợp của các dịch vụ hỗ trợ.

• Thuyết vai trò xã hội: Mỗi cá nhân giữ nhiều vai trò xã hội khác nhau với các quyền lợi và nghĩa vụ đi kèm. Lý thuyết này được sử dụng để làm rõ vai trò của nhân viên công tác xã hội trong việc cung cấp dịch vụ, đồng thời đánh giá sự thực hiện vai trò của họ trong hỗ trợ trẻ khuyết tật.

• Thuyết hệ thống sinh thái: Nhấn mạnh mối quan hệ tương tác giữa cá nhân với các hệ thống xã hội xung quanh như gia đình, cộng đồng, tổ chức xã hội. Lý thuyết này giúp phân tích tác động của các hệ thống xã hội đến trẻ khuyết tật và vai trò của các nguồn lực trong môi trường sống của trẻ.

Ngoài ra, các khái niệm chuyên ngành như công tác xã hội, dịch vụ công tác xã hội, trẻ em khuyết tật, và các chính sách pháp luật liên quan cũng được làm rõ để làm nền tảng cho nghiên cứu.

Phương pháp nghiên cứu

• Nguồn dữ liệu: Nghiên cứu sử dụng dữ liệu sơ cấp thu thập từ 45 trẻ em khuyết tật đang tham gia chương trình hỗ trợ tại Tổ chức Trẻ em Rồng Xanh, cùng với phỏng vấn sâu 21 trường hợp gồm cán bộ lãnh đạo, nhân viên công tác xã hội, trẻ em và gia đình trẻ. Dữ liệu thứ cấp được thu thập từ các văn bản pháp luật, báo cáo ngành, tài liệu nghiên cứu liên quan.

• Phương pháp phân tích: Kết hợp phân tích định tính và định lượng. Phân tích định lượng dựa trên bảng hỏi khảo sát mức độ hài lòng, nhu cầu của trẻ và gia đình. Phân tích định tính dựa trên phỏng vấn sâu, quan sát tham dự các hoạt động tại tổ chức để hiểu rõ hơn về thực trạng và vai trò của nhân viên xã hội.

• Cỡ mẫu và chọn mẫu: Toàn bộ 45 trẻ em khuyết tật trong chương trình được khảo sát, trong đó 20 trẻ không đủ năng lực trả lời bảng hỏi được phỏng vấn qua người chăm sóc. Phương pháp chọn mẫu thuận tiện và phi xác suất nhằm đảm bảo thu thập đầy đủ thông tin từ nhóm đối tượng đặc thù.

• Timeline nghiên cứu: Khảo sát và thu thập dữ liệu được tiến hành từ tháng 1 đến tháng 12 năm 2015 tại Hà Nội, tập trung tại Tổ chức Trẻ em Rồng Xanh.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Đặc điểm trẻ khuyết tật được hỗ trợ: Trong số 45 trẻ, đa số là trẻ khiếm thính, chậm phát triển trí tuệ và đa tật. Độ tuổi trung bình khoảng 10-15 tuổi, với tỷ lệ nam chiếm khoảng 60%. Khoảng 70% trẻ có hoàn cảnh gia đình khó khăn, thiếu sự chăm sóc đầy đủ.

2. Hoạt động hỗ trợ đa dạng và mức độ hài lòng cao: Tổ chức cung cấp các dịch vụ hỗ trợ giáo dục (hỗ trợ học phí, học tại trường chuyên biệt), y tế (khám chữa bệnh, vật lý trị liệu), dinh dưỡng (bữa ăn trưa, hỗ trợ sữa), tư vấn tâm lý, hỗ trợ pháp lý và hướng nghiệp. Mức độ hài lòng của trẻ và gia đình với các dịch vụ này đạt trên 80%, trong đó dịch vụ giáo dục và y tế được đánh giá cao nhất.

3. Nhu cầu chưa được đáp ứng: Khoảng 40% trẻ và gia đình mong muốn được hỗ trợ thêm về học nghề và việc làm, 35% mong muốn có thêm các hoạt động vui chơi giải trí phù hợp với khả năng, 30% cần hỗ trợ về pháp lý và bảo vệ quyền lợi nhiều hơn.

4. Vai trò của nhân viên công tác xã hội: Nhân viên xã hội đóng vai trò trung tâm trong việc kết nối trẻ với các dịch vụ, hỗ trợ tư vấn, bảo vệ quyền lợi và tổ chức các hoạt động giáo dục, phục hồi chức năng. Tuy nhiên, với chỉ một nhân viên xã hội quản lý 45 trẻ, công tác hỗ trợ còn gặp nhiều khó khăn về nguồn lực và thời gian.

Thảo luận kết quả

Kết quả cho thấy Tổ chức Trẻ em Rồng Xanh đã xây dựng được một mô hình hỗ trợ toàn diện, đáp ứng phần lớn nhu cầu cơ bản của trẻ khuyết tật, phù hợp với lý thuyết nhu cầu của Maslow khi tập trung vào nhu cầu sinh lý, an toàn, xã hội và tôn trọng. Mức độ hài lòng cao phản ánh hiệu quả của các dịch vụ công tác xã hội được cung cấp.

Tuy nhiên, nhu cầu về học nghề, việc làm và các hoạt động giải trí vẫn còn chưa được đáp ứng đầy đủ, cho thấy cần mở rộng và đa dạng hóa dịch vụ. Điều này phù hợp với các nghiên cứu trong nước và quốc tế về khó khăn trong hòa nhập xã hội và phát triển kỹ năng sống của trẻ khuyết tật.

Vai trò của nhân viên công tác xã hội được khẳng định là then chốt trong việc điều phối, hỗ trợ và bảo vệ trẻ, phù hợp với lý thuyết vai trò xã hội. Tuy nhiên, sự thiếu hụt nhân lực và nguồn lực tài chính là thách thức lớn, cần được giải quyết để nâng cao chất lượng dịch vụ.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ cột thể hiện tỷ lệ hài lòng theo từng loại dịch vụ, bảng phân tích nhu cầu chưa được đáp ứng và sơ đồ mô tả vai trò của nhân viên xã hội trong hệ thống hỗ trợ.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường nguồn nhân lực công tác xã hội: Tuyển dụng thêm nhân viên xã hội chuyên trách để giảm tải công việc, nâng cao chất lượng hỗ trợ cá nhân cho trẻ. Mục tiêu đạt tỷ lệ 1 nhân viên xã hội/15 trẻ trong vòng 2 năm tới. Chủ thể thực hiện: Ban lãnh đạo Tổ chức Trẻ em Rồng Xanh phối hợp với các nhà tài trợ.

2. Mở rộng dịch vụ học nghề và việc làm: Xây dựng các chương trình đào tạo nghề phù hợp với khả năng của trẻ khuyết tật, kết nối với doanh nghiệp để tạo cơ hội việc làm thực tế. Mục tiêu tăng 30% số trẻ được học nghề và có việc làm trong 3 năm. Chủ thể thực hiện: Tổ chức phối hợp với các trung tâm dạy nghề, doanh nghiệp.

3. Phát triển các hoạt động vui chơi giải trí và kỹ năng sống: Tổ chức thêm các lớp kỹ năng sống, hoạt động thể thao, nghệ thuật phù hợp để nâng cao khả năng hòa nhập và phát triển toàn diện. Mục tiêu tổ chức ít nhất 12 hoạt động/năm. Chủ thể thực hiện: Nhân viên xã hội và phòng truyền thông.

4. Tăng cường hỗ trợ pháp lý và bảo vệ quyền lợi trẻ: Thiết lập bộ phận pháp lý chuyên trách, phối hợp với các cơ quan chức năng để bảo vệ trẻ khỏi bạo lực, xâm hại và phân biệt đối xử. Mục tiêu giảm 50% các trường hợp vi phạm quyền trẻ em trong 2 năm. Chủ thể thực hiện: Phòng Luật của tổ chức và các đối tác pháp lý.

5. Tăng cường huy động nguồn lực tài chính: Đẩy mạnh hoạt động gây quỹ, hợp tác với các tổ chức quốc tế và doanh nghiệp để đảm bảo nguồn kinh phí ổn định cho các hoạt động hỗ trợ. Mục tiêu tăng ngân sách hoạt động lên 20% mỗi năm. Chủ thể thực hiện: Ban lãnh đạo và phòng truyền thông.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Nhân viên công tác xã hội và cán bộ quản lý tổ chức xã hội: Nghiên cứu cung cấp cơ sở lý luận và thực tiễn về mô hình hỗ trợ trẻ khuyết tật, giúp nâng cao kỹ năng và hiệu quả công tác.

2. Nhà hoạch định chính sách và cơ quan quản lý nhà nước: Thông tin về nhu cầu, thực trạng và hiệu quả các chính sách hỗ trợ trẻ khuyết tật, làm cơ sở để điều chỉnh, bổ sung chính sách phù hợp.

3. Các tổ chức phi chính phủ và nhà tài trợ quốc tế: Hiểu rõ hơn về hoạt động hỗ trợ trẻ khuyết tật tại Việt Nam, từ đó xây dựng các chương trình tài trợ hiệu quả, bền vững.

4. Gia đình và người chăm sóc trẻ khuyết tật: Cung cấp kiến thức về quyền lợi, dịch vụ hỗ trợ và vai trò của các tổ chức xã hội, giúp gia đình phối hợp tốt hơn trong chăm sóc và phát triển trẻ.

Câu hỏi thường gặp

1. Tổ chức Trẻ em Rồng Xanh hỗ trợ trẻ khuyết tật những dịch vụ gì?
   Tổ chức cung cấp dịch vụ giáo dục, y tế, dinh dưỡng, tư vấn tâm lý, hỗ trợ pháp lý và hướng nghiệp cho trẻ khuyết tật, giúp các em hòa nhập cộng đồng và phát triển toàn diện.

2. Mức độ hài lòng của trẻ và gia đình với các dịch vụ hiện nay ra sao?
   Trên 80% trẻ và gia đình đánh giá hài lòng với các dịch vụ, đặc biệt là giáo dục và y tế, tuy nhiên vẫn còn nhu cầu mở rộng hỗ trợ về học nghề và vui chơi giải trí.

3. Vai trò của nhân viên công tác xã hội trong hỗ trợ trẻ khuyết tật là gì?
   Nhân viên xã hội là cầu nối giữa trẻ, gia đình và các dịch vụ xã hội, hỗ trợ tư vấn, bảo vệ quyền lợi, tổ chức hoạt động giáo dục và phục hồi chức năng, góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống cho trẻ.

4. Những khó khăn chính trong hoạt động hỗ trợ trẻ khuyết tật tại tổ chức là gì?
   Thiếu nhân lực chuyên môn, nguồn kinh phí hạn chế, khó khăn trong việc đáp ứng đa dạng nhu cầu của trẻ và gia đình, cũng như thách thức trong việc tạo cơ hội học nghề và việc làm.

5. Làm thế nào để nâng cao hiệu quả hoạt động hỗ trợ trẻ khuyết tật?
   Cần tăng cường nhân lực, mở rộng dịch vụ học nghề, phát triển hoạt động kỹ năng sống, tăng cường hỗ trợ pháp lý và huy động nguồn lực tài chính bền vững từ cộng đồng và các nhà tài trợ.

Kết luận

• Trẻ em khuyết tật tại Tổ chức Trẻ em Rồng Xanh được hỗ trợ đa dạng dịch vụ công tác xã hội, đáp ứng phần lớn nhu cầu cơ bản và nâng cao chất lượng cuộc sống.
• Mức độ hài lòng của trẻ và gia đình với các dịch vụ hiện đạt trên 80%, tuy nhiên vẫn còn nhu cầu về học nghề, việc làm và hoạt động giải trí.
• Nhân viên công tác xã hội giữ vai trò trung tâm trong việc kết nối, tư vấn và bảo vệ quyền lợi trẻ, nhưng còn thiếu hụt về số lượng và nguồn lực.
• Các chính sách và hoạt động hỗ trợ cần được mở rộng, đa dạng hóa và chuyên nghiệp hóa để đáp ứng tốt hơn nhu cầu của trẻ khuyết tật.
• Đề xuất tăng cường nhân lực, mở rộng dịch vụ học nghề, phát triển kỹ năng sống, hỗ trợ pháp lý và huy động nguồn lực tài chính nhằm nâng cao hiệu quả hỗ trợ trong 2-3 năm tới.

Hành động tiếp theo: Các cơ quan quản lý, tổ chức xã hội và nhà tài trợ cần phối hợp triển khai các giải pháp đề xuất, đồng thời tiếp tục nghiên cứu mở rộng mô hình hỗ trợ trẻ khuyết tật tại các địa phương khác.

Kêu gọi: Mời các nhà nghiên cứu, chuyên gia công tác xã hội và cộng đồng cùng chung tay phát triển các chương trình hỗ trợ trẻ em khuyết tật để xây dựng một xã hội công bằng, nhân văn và phát triển bền vững.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Phần Mở đầu, Kết luận, Một số giải pháp nhằm nâng cáo hiệu quả hỗ trợ cho trẻ khuyết tật và gia đình trẻ và Phụ lục, nội dung chính chia làm 2 chƣơng: Chƣơng 1. Cơ sở lý luận và thực tiễn của nghiên cứu. Chƣơng 1 nêu các khái niệm, hệ thống lý thuyết ứng dụng trong quá trình nghiên cứu, khái lƣợc về tình hình thực hiện chính sách trợ giúp trẻ khuyết tật và giới thiệu về địa bàn nghiên cứu. Hoạt động trợ giúp trẻ khuyết tật tại Tổ chức trẻ em Rồng Xanh Nội dung chƣơng 2 tập trung mô tả thực trạng các hoạt động trợ giúp trẻ khuyết tật thông qua điều tra thực tế; Đánh giá về mức độ hài lòng của trẻ khuyết tật và gia đình của trẻ.

Tìm hiểu những nhu cầu, những mong muốn khác của họ ngoài những nhu cầu đã đƣợc Tổ chƣc đáp ứng. Và vai trò của nhân viên công tác xã hội trong hoạt động cung cấp dịch vụ công tác xã hội cho trẻ khuyết tật tại Tổ chức và một số giải pháp đề xuất 16 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] NỘI DUNG Chƣơng 1. CƠ CỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN CỦA NGHIÊN CỨU 1. Các khái niệm công cụ 1.

Khái niệm trẻ em và khái niệm người khuyết tật  Khái niệm trẻ em Hiê ̣n nay khái niê ̣m “Trẻ em” không đồ ng nhấ t ta ̣i nhiề u quố c gia trên thế giới. Ở Australiavà Anh, trẻ em đƣợc quy định là dƣới 18 tuổ i. Tại Singapore, trẻ em là ngƣời dƣới 14 tuổ i. Trong khi đó ở Hồ ng Kông , trẻ em là nhóm ngƣời dƣới16 tuổ i.

Sở di ̃ có sƣ̣ khác nhau này là do có sƣ̣ khác biê ̣t về điề u kiê ̣n lich ̣ sƣ̉ , kinh tế , văn hóa , xã hội. Mô ̣t lâ ̣p luâ ̣n khác để giải thić h về sƣ̣ khác biệt đó là khả năng của nền kinh tế của m ỗi quốc gia , bởi vì viê ̣c quy đinh ̣ về đô ̣ tuổ i trẻ em bao giờ cũng gắ n với trách nhiê ̣m đảm bảo các quyề n của trẻ em, ngoài ra còn đảm bảo quyền công dân, quyề n con ngƣời nói chung ở mỗi quốc gia. Theo quan điể m của mô ̣t số tổ chƣ́c quố c tế trƣ̣c thuô ̣c Liên hiê ̣p quố c nhƣ Quỹ Dân số (UNFPA), Tổ chƣ́c Lao đô ̣ng Quố c tế (ILO), Tổ chƣ́c Giáo du ̣c , Khoa ho ̣c và Văn hóa (UNESCO) xác định trẻ em là ngƣời dƣới 15 tuổ i. Theo Điề u 1, Công ƣớc Quố c tế về Quyền trẻ em của Liên hiệp quốc công bố năm 1989 xác định “Trong phạm vi công ƣớc này , trẻ em có nghĩa là dƣới 18 tuổ i, trƣ̀ trƣờng hơ ̣p luâ ̣t pháp áp du ̣ng với trẻ em đó quy đinh ̣ tuổ i thành niên sớm hơn”.

Tại Việt Nam, theo Điề u 11, Luâ ̣t Bảo vê ̣ chăm sóc và giáo du ̣c trẻ em sửa đổi năm 2004 thì “Trẻ em là công dân Viê ̣t Nam dưới 16 tuổ i”. Trong pha ̣m vi của đề tài , chúng tôi vận dụng khái niệm Trẻ em theo Điều 11, Luâ ̣t Bảo vê ,̣ chăm sóc và giáo du ̣c trẻ em sửa đổi năm 2004. Trên cơ sở đó, nhóm trẻ trong phạm vi nghiên cứu là những trẻ em lang thang dƣới 16 tuổ i ta ̣i Tổ chƣ́c Trẻ em Rồ ng Xanh, quâ ̣n Hoàn Kiế m, TP Hà Nô ̣i. 17 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] Khái niệm người khuyết tật Khuyết tật là thiếu hụt khả năng thực hiện hoạt động trong cuộc sống hoặc trong phạm vi đƣợc xem là bình thƣờng đối với con ngƣời.

Khuyết tật làm sút kém hoặc làm hạn chế khả năng thực hiện chức năng cá nhân bình thƣờng hoặc theo các mức yêu cầu của thần kinh và thể chất. “Ngƣời khuyết tật là ngƣời không bình thƣờng về sức khỏe do các di chứng hoặc bệnh tật làm hủy hoại, rối loạn các chức năng của cơ thể, hoặc do hậu quả của chấn thƣơng dẫn đến những khó khăn trong đời sống và cần đƣợc xã hội quan tâm giúp đỡ, bảo vệ”. Ngƣời khuyết tật là ngƣời có một hoặc nhiều khiếm khuyết về thể chất hoặc tinh thần mà vì thế gây ra suy giảm đáng kể và lâu dài đến khả năng thực hiện các hoạt động, sinh hoạt hàng ngày. Theo DDA (Disability Discrimination Act – Đạo luật chống phân biệt đối xử với ngƣời khuyết tật do Quốc hội Anh ban hành), khi xét về mặt thời gian tác động thì khiếm khuyết kéo dài hoặc sẽ có thể kéo dài mà ít hơn 12 tháng bình thƣờng không đƣợc coi là khuyết tật, trừ phi là bị tái đi tái lại, một số ngƣời có khiếm khuyết kéo dài hơn một năm thì vẫn ở trong diện của DDA, cả khi họ sẽ đƣợc phục hồi hoàn toàn.

Từ hai định nghĩa trên giúp chúng ta hiểu trẻ em khuyết tật đang tham gia vào chƣơng trình hỗ trợ trẻ khuyết tật tại Tổ chức trẻ em Rồng Xanh là nhóm trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt, yếu thế. Các em có những khiếm khuyết về thể chất và tinh thân dẫn đến những khó khăn trong đời sống. Do đó đã đƣợc Tổ chức can thiệp và trợ giúp 1. Công tác xã hội và công tác xã hội với người khuyết tật Công tác xã hội Theo định nghĩa của hiệp hội quốc gia các nhân viên xã hội Mỹ- NASW, 1970:“Công tác xã hội là một chuyên ngành được sử dụng để giúp đỡ cá nhân, nhóm hoặc cộng đồng tăng cường hoặc khôi phục năng lực thực 18 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] hiện chức năng xã hội của họ và tạo ra những điều kiện thích hợp nhằm đạt được những mục tiêu ấy”[Zastrow, 1996: 5] Theo định nghĩa này, có thể thấy, Công tác xã hội là một hoạt động trợ giúp, một dịch vụ xã hội và là một chuyên ngành hƣớng đến sự phát triển con ngƣời và công bằng xã hội.

Công tác xã hội với người khuyết tật Công tác xã hội với ngƣời khuyết tật là sử dụng những kỹ năng chuyên nghiệp nhằm giúp đỡ những ngƣời khuyết tật có thể thực hiện chức năng xã hội một cách hiệu quả để lấy lại niềm tin vào cuộc sống, tìm cho họ một cuộc sống giản dị bình thƣờng nhƣ bao ngƣời khác, tránh khỏi mặc cảm, tự ti tin tƣởng vào chính bản thân của họ. Đồng thời là cầu nối giữa những ngƣời khuyết tật với những nguồn lực hỗ trợ bên ngoài để giúp họ có thêm sức mạnh cũng nhƣ điều kiện để bắt đầu một cuộc sống mới. Dịch vụ xã hội và dịch vụ công tác xã hội Dịch vụ xã hội Dịch vụ đƣợc hiểu theo nhiều cách khác nhau và gắn liền với quá trình phát triển xã hội. Theo Đại từ điển tiếng Việt: dịch vụ là công việc phục vụ cho đông đảo dân chúng (Nguyễn Nhƣ Ý, 1999, tr.537, NXB Văn hóa, Đại từ điển tiếng Việt).

Tác giả Trần Hậu, Đoàn Minh Tuấn (2012) cho rằng dịch vụ là những hoạt động lao động mang tính xã hội tạo ra các sản phẩm hàng hóa tồn tại dƣới hình thái vô hình nhằm thỏa mãn các nhu cầu sản xuất và đời sống của con ngƣời. Dịch vụ xã hội (DVXH) theo Alfred Kahn (1973) là các dịch vụ nhằm trợ giúp, thúc đẩy, hay phục hồi chức năng của cá nhân hay gia đình, cung cấp những điều kiện đảm bảo cho phát triển sự xã hội hóa của họ. Các dịch vụ xã hội có thể do cá nhân hay cơ quan tổ chức cung cấp, nó không chỉ có chức năng phục vụ cho cá nhân, gia đình mà cho cả những nhóm xã hội, tham gia vào giải quyết các vấn đề, đáp ứng nhu cầu của xã hội. Dịch vụ xã hội gắn 19 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] liền với nhiệm vụ chức năng là phục vụ xã hội, thỏa mãn nhu cầu của nguời dân trong cộng đồng xã hội.

Tác giả Trần Hậu, Đoàn Minh Tuấn (2012) cũng xem DVXH là những dịch vụ đáp ứng nhu cầu cộng đồng và cá nhân nhằm phát triển xã hội, có vai trò đảm bảo hạnh phúc, phúc lợi và công bằng xã hội, đề cao tính nhân văn, vì con ngƣời, là hoạt động mang bản chất kinh tế-xã hội, do nhà nƣớc, thị trƣờng hoặc xã hội dân sự cung ứng tùy theo tính chất thuần công, không thuần công hay tƣ của từng lĩnh vực dịch vụ, bao gồm các lĩnh vực giáo dục, đào tạo, y tế, khoa học,công nghệ, văn hóa, thông tin, thể dục thể thao và các trợ giúp xã hội khác. Và dịch vụ xã hội đƣợc Liên hợp quốc định nghĩa nhƣ sau: Dịch vụ xã hội cơ bản là các hoạt động dịch vụ cung cấp những nhu cầu cho các đối tƣợng nhằm đáp ứng những nhu cầu tối thiểu của cuộc sống. Nhƣ vậy: Dịch vụ xã hội cơ bản là hệ thống cung cấp dịch vụ nhằm đáp ứng những nhu cầu cơ bản của con người và được xã hội thừa nhận. Dịch vụ xã hội cơ bản được chia thành 4 loại chính: - Dịch vụ đáp ứng những nhu cầu vật chất cơ bản: Việc ăn uống, vệ sinh, chăm sóc, nhà ở.mọi đối tƣợng yếu thế là trẻ em, ngƣời tàn tật mất khả năng lao động đều phải đƣợc đáp ứng nhu cầu này để phát triển về thể lực.

- Dịch vụ y tế: Bao gồm các hình thức khám chữa bệnh, điều dƣỡng phục hồi chức năng về thể chất cũng nhƣ tinh thần cho các đối tƣợng. - Dịch vụ giáo dục: Trƣờng học, các lớp tập huấn, đào tạo kỹ năng sống, các hình thức giáo dục hoà nhập, hội nhập và chuyên biệt. - Dịch vụ về giải trí, tham gia và thông tin: Đây là loại hình dịch vụ xã hội rất quan trọng đối với các đối tƣợng thuộc nhóm đối tƣợng công tác xã hội, hoạt động giải trí nhƣ văn nghệ, thể thao,. nâng cao sự tự tin, đẩy mạnh hoà nhập tốt hơn với cộng đồng, nâng cao sự hiểu biết, kiến thức cho đối tƣợng.

20 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] Dịch vụ công tác xã hội Trong một số tài liệu chúng ta còn thƣờng gặp một thuật ngữ là dịch vụ công tác xã hội. Có thể hiểu dịch vụ CTXH cũng là dịch vụ xã hội, tuy nhiên nó hƣớng nhiều tới các hoạt động hay dịch vụ trợ giúp xã hội cho những ngƣời có vấn đề xã hội, đặc biệt nhóm đối tƣợng có hoàn cảnh khó khăn nhƣ ngƣời khuyết tật,trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt, ngƣời cao tuổi/ ngƣời già cô đơn, không nơi nƣơng tựa, ngƣời có HIV/AIDS hay ảnh hƣởng bởi HIV/AIDS, ngƣời bị bạo lực gia đình, ngƣời nghiện ma túy, ngƣời có vấn đề tâm thần, ngƣời nghèo.