ĐẶT VẤN ĐỀ 1. Tính cấp thiết của đề tài Ngày nay, với sự phát triển mạnh mẽ của khoa học kỹ thuật, những ứng dụng về Công nghệ Thông tin và Truyền thông đã đƣợc đƣa vào rất nhiều lĩnh vực khác nhau của cuộc sống, đặc biệt là những ứng dụng đƣợc thiết kế nhằm mục đích chăm sóc sức khoẻ cho con ngƣời. Sự ra đời của công nghệ truyền thông đã và đang mang lại những thành quả lớn lao đối với ngành y tế của nhiều nƣớc trên thế giới. Đối với một hệ thống quay số nhắn tin tự động, công nghệ này sẽ cho phép bệnh nhân có thể đăng ký khám bệnh từ xa một cách nhanh chóng và thuận tiện nhất.
Hiện nay, ở nƣớc ta có khoảng 30 bệnh viện tuyến trung ƣơng và 300 bệnh viện đa khoa, chuyên khoa tuyến tỉnh, ƣớc tính mỗi năm có tới hơn 150 triệu lƣợt khám bệnh dẫn đến tình trạng hệ thống bệnh viện nƣớc ta luôn trong tình trạng bị quá tải. Trƣớc thực trạng này, Bộ y tế đã và đang triển khai rất nhiều phƣơng án nhằm giải quyết thực trạng trên. Tuy nhiên do nhiều nguyên nhân khác nhau nhƣ nguồn nhân lực còn hạn chế, trang thiết bị phục vụ còn thiếu thốn, chủ yếu là thiết bị cổ điển, việc bệnh nhân phải xếp hàng để đăng ký khám chữa bệnh gây ra sự lãng phí rất lớn về mặt thời gian của ngƣời bệnhcũng nhƣ chiếm dụng một khoảng không gian và hạ tầng cơ sở phục vụ các nhu cầu cá nhân không nhỏ ở các bệnh viện. Bên cạnh đó tình trạng này cũng phần nào gây ra áp lực cho vấn đề quá tải giao thông bởi ngƣời bệnh và ngƣời nhà của bệnh nhân thƣờng đến bệnh viện vào các giờ bắt đầu mở cửa tại các bệnh viện, là những giờ cao điểm giao thông.
Để giải quyết đƣợc những vấn đề nêu trên có rất nhiều giải pháp, một trong những giải pháp đƣợc đƣa ra là kết hợp giữa công nghệ thông tin, công nghệ Điện tử - Truyền thông và y học để thiết kế ra một hệ thống cho phép ngƣời bệnh tra cứu thông tin bệnh viện và đăng ký khám bệnh một cách đơn giản và hiệu quả nhất. Kết quả của quá trình đăng ký khám chữa bệnh sẽ đƣợc phản hồi về thiết bị di động của bệnh nhân, từ đó bệnh nhân sẽ dễ dàng trong việc sắp xếp thời gian cho quá trình điều trị của mình. Tại Việt Nam, hiện chƣa có đơn vị nào trong nƣớc nghiên cứu, thiết kế sản phẩm hoạt động nhƣ đã nêu trên. Các sản phẩm tƣơng đƣơng hiện có nếu nhập khẩu từ nƣớc 11 Luan van ngoài sẽ có giá thành cao, trong khi đó nhu cầu điều trị của bệnh nhân là rất lớn.Việc thiết kế thành côngsản phẩm này sẽ mang lại những lợi ích nhất định về mặt ứng dụng công nghệ vào đời sốngcũng nhƣ là giải pháp tiết kiệm chi phí đi lại và đầu tƣ xậy dựng hạ tầng bệnh viện, một trong những vấn đề của kinh tế quốc gia.
Dựa trên những tìm hiểu trên em đã đề xuất đề tài " Thiết kế quay số nhắn tin tự động phục vụ đăng ký khám bệnh từ xa " nhằm nâng cao hiệu quả trong quá trình đăng ký khám/chữa bệnh của bệnh nhân, bên cạnh đó góp phần giải quyết nhu cầu rất lớn của xã hội hiện nay. Sản phẩm sau khi đƣợc thiết kế và ứng dụng thành công sẽ làm giảm suất đầu tƣ của các bệnh viện (do giá thành thấp hơn nhập ngoại), giảm nhập siêu góp phần thực hiện chính sách Quốc gia về trang thiết bị y tế của chính phủ. Đồng thời nhiệm vụ cũng sẽ góp phần thúc đẩy đào tạo nguồn nhân lực có trình độ cao cho ngành y tế. Mục tiêu của đề tài: Mục tiêu của đề tài là làm chủ đƣợc công nghệ thiết kế hệ thống quay số tự động phục vụ cho bệnh nhân đăng ký khám chữa bệnh từ xa.
Sản phẩm của đề tài có khả năng cho phép bệnh nhân đăng ký khám chữa bệnh và thông tin về kết quả đăng ký khám chữa bệnh sẽ đƣợc gửi về trên thiết bị điện thoại của bệnh nhân. Thông qua sản phẩm của đề tài , thời gian khám chữa bệnh của bệnh nhân đƣợc sắp xếp và tự động gửi kết quả thông qua hệ thống quay số tự động. Bên cạnh sản phẩm về phần cứng, đề tài còn tập trung vào việc phân tích trƣờng hợp sử dụng để thiết lập ra một website cho phép đăng ký khám bệnh qua internet, từ đó thiết lập một phần mềm để cài đặt và quản trị dữ liệu của bệnh nhân đăng ký đảm bảo phục vụ hiệu quả nhất. Nội dung và phƣơng pháp nghiên cứu đề tài: Các nội dung khoa học công nghệ chủ yếu cần giải quyết bao gồm: - Tìm hiểu về hệ thống thông tin di động và module GSM Sim 900.
- Dựa trên kinh nghiệm quản lý khám chữa bệnh của một số bệnh viện ở Hà Nội, phân tích trƣờng hợp sử dụng. - Thiết kế bộ cảnh báo tự động bằng hệ thống quay số nhắn tin tự động phù hợp với điều kiện viễn thông ở Việt Nam. - Thiết lập website đăng ký khám chữa bệnh 12 Luan van - Viết phần mềm điều khiển nhúng thiết bị quay số nhắn tin tự động thông qua dữ liệu quản trị website - Thử nghiệm và đánh giá hệ thống, tìm ra những giới hạn kỹ thuật cũng nhƣ khả năng cải tiến. Quy trình khám chữa bệnh.
Các bước khám chữa bệnh tại bệnh viện. Theo nhƣ tìm hiểu của em về các thủ tục hành chính và đăng ký khám chữa bệnh ở các bệnh viện trong nƣớc, quy trình đƣợc tiến hành theo các bƣớc sau: * Bƣớc 1: Tiếp đón ngƣời bệnh - Lấy số thứ tự để làm thủ tục khám bệnh. - Xuất trình thẻ Bảo hiểm y tế (BHYT), giấy tờ tùy thân có ảnh, hồ sơ chuyển viện hoặc giấy hẹn tái khám. - Nhận phiếu khám bệnh và số thứ tự tại buồng khám.
- Đối với những trƣờng hợp vƣợt tuyến, trái tuyến, ngƣời bệnh có nguyện vọng khám bệnh, chữa bệnh theo yêu cầu thì ngƣời bệnh tạm ứng tiền khám bệnh, chữa bệnh. * Bƣớc 2: Khám lâm sàng và chẩn đoán Tùy theo tình trạng bệnh, thầy thuốc có thể chỉ định xét nghiệm, chẩn đoán hình ảnh, thăm dò chức năng hoặc chẩn đoán xác định và kê đơn điều trị mà không cần chỉ định xét nghiệm cận lâm sàng. Khám lâm sàng, chẩn đoán và chỉ định điều trị - Chờ khám theo số thứ tự đã đƣợc ghi trên phiếu khám bệnh. - Vào khám khi đƣợc thông báo.
Khám lâm sàng, xét nghiệm, chẩn đoán và chỉ định điều trị - Chờ khám theo số thứ tự đã đƣợc ghi trên phiếu khám bệnh. - Vào khám khi đƣợc thông báo. - Nhận phiếu chỉ định xét nghiệm từ bác sĩ khám. - Phối hợp với kỹ thuật viên xét nghiệm để lấy mẫu xét nghiệm.
- Quay về buồng khám bệnh, chờ đến lƣợt. - Nhận chỉ định điều trị, đơn thuốc và về nơi làm thủ tục chi trả viện phí hoặc đồng chi trả bảo hiểm y tế. 13 Luan van Tại nơi lấy mẫu xét nghiệm - Bố trí đủ điểm lấy mẫu xét nghiệm phù hợp với lƣu lƣợng ngƣời bệnh. Nơi lấy mẫu đƣợc đặt tại khoa khám bệnh.
- Nhận phiếu chỉ định từ ngƣời bệnh. - Hƣớng dẫn ngƣời bệnh chuẩn bị và lấy mẫu xét nghiệm. - Chuyển mẫu về khoa xét nghiệm. Tại khoa xét nghiệm - Thực hiện xét nghiệm.
- Chuyển trả kết quả xét nghiệm cận lâm sàng về buồng khám nơi chỉ định. *Bƣớc 3: Thanh toán viện phí Ngƣời bệnh có bảo hiểm y tế - Nộp phiếu thanh toán (mẫu 01/BV). - Xếp hàng chờ đến lƣợt thanh toán. - Nộp tiền cùng chi trả và nhận lại thẻ BHYT.
Ngƣời bệnh không có bảo hiểm y tế nộp viện phí theo quy định. *Bƣớc 4: Phát và lĩnh thuốc - Nộp đơn thuốc tại quầy phát thuốc. - Kiểm tra, so sánh thuốc trong đơn và thuốc đã nhận. - Nhận đơn thuốc, thuốc và ký nhận.
Sơ đồ quy trình đăng ký, khám chữa bệnh và thủ tục hành chính đƣợc minh họa cụ thể ở hình 1-1. Trong đó các bƣớc thực hiện đƣợc biểu thị thông qua các con số tƣơng ứng. Các mũi tên chỉ chỉ tác động hay tƣơng tác giữa các khâu chức năng trong quy trình đăng ký, khám chữa bệnh đã đƣợc mô tả chi tiết ở trên. Tuy hình thức có thể khác nhau, song, hầu hết các bệnh viện trong nƣớc hiện nay đều áp dụng mô hình quản lý này để phục vụ nhu cầu khám chữa bệnh của ngƣời dân.
14 Luan van 1 KHU VỰC ĐÓN TIẾP Thu phí 8 7 2 PHÁT – LĨNH THUỐC KHÁM LÂM SÀNG (Đa khoa hoặc chuyên khoa) 3 6 4 5 XÉT NGHIỆM CHUẨN ĐOÁN THĂM ĐÕ CHỨC -------------- HÌNH ẢNH ----------------- NĂNG Hình 1. khám bnh lâm sàng có xét nghip, chu ch 1. Thời gian khám bệnh - Khám lâm sàng đơn thuần: Thời gian khám trung bình dƣới 2 giờ. - Khám lâm sàng có làm thêm 01 kỹ thuật xét nghiệm/chẩn đoán hình ảnh, thăm dò chức năng (xét nghiệm cơ bản, chụp x-quang thƣờng quy, siêu âm): Thời gian khám trung bình dƣới 3 giờ.
- Khám lâm sàng có làm thêm 02 kỹ thuật phối hợp cả xét nghiệm và chẩn đoán hình ảnh hoặc xét nghiệm và thăm dò chức năng (xét nghiệm cơ bản, chụp xquang thƣờng quy, siêu âm): Thời gian khám trung bình dƣới 3,5 giờ. 15 Luan van - Khám lâm sàng có làm thêm 03 kỹ thuật phối hợp cả xét nghiệm, chẩn hình ảnh và thăm dò chức năng (xét nghiệm cơ bản, chụp xquang thƣờng quy, siêu âm, n ội soi): Thời gian khám trung bình dƣới 4 giờ. Hình nh ti bnh vin Bch Mai Hà Ni Hình nh ti bnh vi Qua quy trình khám, chữa bệnh, thời gian khám và đi thực tế cho mỗi công đoạn mất rất nhiều thời gian, chính vì vậy đề tài"Thiết kế quay số nhắn tin tự động phục vụ đăng ký khám bệnh từ xa" nhằm nâng cao hiệu quả trong quá trình đăng ký khám/chữa bệnh của bệnh nhân, giảm tải lƣợng ngƣời tập trung tại bệnh viện,tránh đƣợc các bệnh chuyền nhiễm. khi lƣợng bệnh nhân đông dẫn đến tình trạng xô đẩy chen lấn gây áp lực cho bác sĩ khám, chữa bệnh bên cạnh đó góp phần giải quyết nhu cầu rất lớn của xã hội hiện nay.3 Đề xuất mô hình sử dụng công nghệ thông tin Nhƣ đã trình bày ở phần 1.2 trong chƣơng này, khó khăn thực tế mà các bệnh viện cũng nhƣ bệnh nhân thƣờng xuyên phải đối mặt đó là sự xếp hàng để hoàn tất công việc khám bệnh của bác sĩ cũng nhƣ nhu cầu chữa bệnhcủa ngƣời dân.