Nghiên cứu hành vi sử dụng điện thoại di động của học sinh THPT tại Hà Nội - Luận văn thạc sĩ ...

Nghiên cứu hành vi sử dụng điện thoại di động của học sinh trung học phổ thông tại Hà Nội, phân tích tác động và xu hướng hiện nay.

• Tác giả: Lưu Thị Tân
• Người hướng dẫn: PGS. Lê Thị Minh Loan
• Trường học: Đại học Quốc gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Tâm lý học
• Đề tài: Hành Vi Sử Dụng Điện Thoại Di Động Của Học Sinh Trung Học Phổ Thông Tại Thành Phố Hà Nội
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2014
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ HÀNH VI VÀ HÀNH VI SỬ DỤNG ĐIỆN THOẠI DI ĐỘNG
• 1.1. Lịch sử nghiên cứu vấn đề
• 1.2. Một số quan điểm của các nhà tâm lý học ở nước ngoài
• 1.3. Theo quan điểm của các nhà Tâm lý học hành vi
• 1.4. Quan điểm của các nhà Phân tâm học về hành vi
• 1.5. Quan điểm của các nhà Tâm lý học nhân văn về hành vi
• 1.6. Quan điểm của các nhà Tâm lý học hoạt động về hành vi
• 1.7. Một số quan điểm của các nhà tâm lý học trong nước
• 1.8. Một số nghiên cứu về các yếu tố tác động đến hành vi của con người
• 1.9. Một số nghiên cứu liên quan về hành vi sử dụng điện thoại di động
• 1.10. Một số khái niệm chính của đề tài
• 1.10.1. Khái niệm hành vi
• 1.10.2. Khái niệm điện thoại di động
• 1.10.3. Một số đặc điểm nổi bật của điện thoại di động
• 1.10.4. Khái niệm học sinh trung học phổ thông
• 1.10.5. Một số đặc điểm nổi bật của học sinh trung học phổ thông
• 1.10.6. Khái niệm hành vi sử dụng điện thoại di động của học sinh trung học phổ thông
• 1.11. Các biểu hiện hành vi sử dụng điện thoại di động của học sinh Trung học phổ thông
• 1.12. Một số yếu tố ảnh hưởng đến hành vi sử dụng điện thoại di động của học sinh Trung học phổ thông
• 2. CHƯƠNG 2: TỔ CHỨC VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 2.1. Tổ chức nghiên cứu
• 2.2. Vài nét về khách thể nghiên cứu
• 2.3. Các giai đoạn tổ chức nghiên cứu
• 2.4. Phương pháp nghiên cứu
• 2.4.1. Phương pháp nghiên cứu tài liệu
• 2.4.2. Phương pháp phỏng vấn sâu
• 2.4.3. Phương pháp điều tra bằng bảng hỏi
• 2.4.4. Phương pháp xử lý số liệu bằng thống kê toán học
• 3. CHƯƠNG 3: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU THỰC TRẠNG HÀNH VI SỬ DỤNG ĐIỆN THOẠI DI ĐỘNG CỦA HỌC SINH TRUNG HỌC PHỔ THÔNG TẠI THÀNH PHỐ HÀ NỘI
• 3.1. Thực trạng nhận thức của học sinh về hành vi sử dụng điện thoại di động của học sinh Trung học phổ thông tại thành phố Hà Nội
• 3.2. Thực trạng về các loại hành vi sử dụng điện thoại di động của học sinh
• 3.3. Thời gian sử dụng điện thoại di động của học sinh
• 3.4. Hành vi nghe gọi của học sinh Trung học phổ thông tại thành phố Hà Nội
• 3.5. Hành vi chơi game trên điện thoại di động của học sinh Trung học phổ thông tại thành phố Hà Nội
• 3.6. Hành vi nghe nhạc trên điện thoại di động của học sinh Trung học phổ thông tại thành phố Hà Nội
• 3.7. Hành vi quay phim trên điện thoại di động của học sinh Trung học phổ thông tại thành phố Hà Nội
• 3.8. Hành vi sử dụng điện thoại di động trong giờ học
• 3.9. Tác động của hành vi sử dụng điện thoại di động đến tâm lý và kết quả học tập của học sinh Trung học phổ thông tại thành phố Hà Nội
• 3.9.1. Tác động đến tâm lý học sinh
• 3.9.2. Mối quan hệ qua lại giữa hành vi sử dụng điện thoại di động và kết quả học tập của học sinh
• 3.10. Thực trạng về các yếu tố tác động đến hành vi sử dụng điện thoại di động của học sinh Trung học phổ thông tại thành phố Hà Nội
• 3.10.1. Yếu tố khách quan
• 3.10.2. Yếu tố chủ quan
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Tổng quan về hành vi sử dụng điện thoại di động của học sinh THPT

Hành vi sử dụng điện thoại di động (ĐTDĐ) của học sinh Trung học phổ thông (THPT) đang trở thành một vấn đề đáng quan tâm trong xã hội hiện đại. Với sự phát triển nhanh chóng của công nghệ, ĐTDĐ không chỉ là công cụ giao tiếp mà còn là phương tiện học tập và giải trí. Nghiên cứu này nhằm làm rõ các khía cạnh liên quan đến hành vi sử dụng ĐTDĐ của học sinh, từ đó đưa ra những đánh giá và khuyến nghị phù hợp.

1.1. Đặc điểm hành vi sử dụng điện thoại di động của học sinh

Học sinh THPT thường sử dụng ĐTDĐ cho nhiều mục đích khác nhau, bao gồm nghe gọi, nhắn tin, và truy cập mạng xã hội. Việc sử dụng ĐTDĐ không chỉ ảnh hưởng đến kết quả học tập mà còn tác động đến tâm lý và sự phát triển cá nhân của học sinh.

1.2. Tác động của điện thoại di động đến học sinh

Việc sử dụng ĐTDĐ có thể mang lại nhiều lợi ích như hỗ trợ học tập và kết nối xã hội. Tuy nhiên, nó cũng có thể dẫn đến những tác động tiêu cực như phân tâm trong học tập và ảnh hưởng đến sức khỏe tâm lý của học sinh.

II. Vấn đề và thách thức trong hành vi sử dụng điện thoại di động

Mặc dù ĐTDĐ mang lại nhiều lợi ích, nhưng việc sử dụng không đúng cách có thể gây ra nhiều vấn đề nghiêm trọng. Học sinh thường gặp khó khăn trong việc quản lý thời gian sử dụng ĐTDĐ, dẫn đến việc học tập bị ảnh hưởng.

2.1. Thời gian sử dụng điện thoại di động của học sinh

Nghiên cứu cho thấy nhiều học sinh dành quá nhiều thời gian cho việc sử dụng ĐTDĐ, đặc biệt là vào các hoạt động giải trí như chơi game và lướt mạng xã hội. Điều này có thể dẫn đến việc giảm sút kết quả học tập.

2.2. Sự phân tâm trong học tập do điện thoại di động

Học sinh thường bị phân tâm bởi các thông báo từ ứng dụng trên ĐTDĐ trong giờ học. Điều này không chỉ ảnh hưởng đến khả năng tập trung mà còn làm giảm hiệu quả học tập.

III. Phương pháp nghiên cứu hành vi sử dụng điện thoại di động

Để hiểu rõ hơn về hành vi sử dụng ĐTDĐ của học sinh, nghiên cứu đã áp dụng nhiều phương pháp khác nhau, bao gồm khảo sát và phỏng vấn sâu. Những phương pháp này giúp thu thập dữ liệu chính xác và đáng tin cậy.

3.1. Phương pháp khảo sát

Khảo sát được thực hiện trên 300 học sinh tại hai trường THPT ở Hà Nội. Các câu hỏi trong bảng hỏi tập trung vào thói quen sử dụng ĐTDĐ và nhận thức của học sinh về tác động của nó.

3.2. Phỏng vấn sâu với học sinh

Phỏng vấn sâu được thực hiện với một số học sinh để hiểu rõ hơn về động cơ và thói quen sử dụng ĐTDĐ. Qua đó, có thể nắm bắt được những yếu tố ảnh hưởng đến hành vi sử dụng của họ.

IV. Kết quả nghiên cứu thực trạng hành vi sử dụng điện thoại di động

Kết quả nghiên cứu cho thấy hành vi sử dụng ĐTDĐ của học sinh THPT tại Hà Nội có nhiều đặc điểm nổi bật. Học sinh chủ yếu sử dụng ĐTDĐ cho mục đích giải trí và giao tiếp, nhưng cũng có một bộ phận sử dụng trong giờ học.

4.1. Các loại hành vi sử dụng điện thoại di động

Học sinh sử dụng ĐTDĐ cho nhiều hoạt động khác nhau như nghe nhạc, chơi game, và truy cập mạng xã hội. Những hành vi này có thể ảnh hưởng tích cực hoặc tiêu cực đến quá trình học tập.

4.2. Tác động đến kết quả học tập

Nghiên cứu chỉ ra rằng việc sử dụng ĐTDĐ không hợp lý có thể dẫn đến giảm sút kết quả học tập. Học sinh cần được hướng dẫn cách sử dụng ĐTDĐ một cách hợp lý để tối ưu hóa lợi ích từ công nghệ này.

V. Kết luận và định hướng tương lai về hành vi sử dụng điện thoại di động

Hành vi sử dụng điện thoại di động của học sinh THPT cần được quản lý và định hướng một cách hợp lý. Các bậc phụ huynh và nhà trường cần có những biện pháp hỗ trợ để giúp học sinh sử dụng ĐTDĐ một cách hiệu quả.

5.1. Đề xuất cho phụ huynh và nhà trường

Phụ huynh và nhà trường cần phối hợp để giáo dục học sinh về cách sử dụng ĐTDĐ hợp lý. Việc thiết lập quy định rõ ràng về thời gian và nội dung sử dụng ĐTDĐ trong giờ học là rất cần thiết.

5.2. Tương lai của hành vi sử dụng điện thoại di động

Trong tương lai, việc sử dụng ĐTDĐ sẽ tiếp tục gia tăng. Do đó, cần có những nghiên cứu sâu hơn để hiểu rõ hơn về hành vi này và tìm ra các giải pháp hiệu quả nhằm tối ưu hóa lợi ích từ công nghệ.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh công nghệ phát triển nhanh chóng, điện thoại di động (ĐTDĐ) đã trở thành vật dụng không thể thiếu trong đời sống hàng ngày, đặc biệt với học sinh Trung học phổ thông (THPT). Tại thành phố Hà Nội, theo khảo sát với 300 học sinh thuộc hai trường THPT Alfred Nobel và Đào Duy Từ, việc sử dụng ĐTDĐ diễn ra phổ biến với nhiều mục đích khác nhau như nghe gọi, nhắn tin, chơi game, nghe nhạc, quay phim, chụp ảnh và thậm chí sử dụng trong giờ học. Mức độ sử dụng ĐTDĐ có ảnh hưởng rõ rệt đến tâm lý, sức khỏe và kết quả học tập của học sinh. Nghiên cứu nhằm mục tiêu đánh giá thực trạng hành vi sử dụng ĐTDĐ của học sinh THPT tại Hà Nội, phân tích các yếu tố tác động và đề xuất giải pháp quản lý phù hợp. Phạm vi nghiên cứu tập trung vào 300 học sinh tại hai trường THPT trên địa bàn quận Thanh Xuân, Hà Nội, trong năm 2014. Kết quả nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc định hướng chính sách giáo dục, quản lý hành vi sử dụng ĐTDĐ của học sinh, góp phần nâng cao hiệu quả học tập và bảo vệ sức khỏe tâm lý, thể chất của học sinh.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu dựa trên các lý thuyết hành vi trong tâm lý học nhằm giải thích và phân tích hành vi sử dụng ĐTDĐ của học sinh THPT.

• Thuyết hành vi của J. Watson: Hành vi được xem là phản ứng của cơ thể trước kích thích từ môi trường, theo nguyên tắc kích thích – phản ứng (S → R). Quan điểm này nhấn mạnh tính khách quan và khả năng điều khiển hành vi thông qua các kích thích bên ngoài.

• Thuyết hành vi có ý định của E.C. Tolman: Bổ sung biến số trung gian (O) giữa kích thích và phản ứng, nhấn mạnh tính chủ ý và mục đích trong hành vi. Hành vi được hiểu là tổng thể các cử động nhằm đạt mục đích cụ thể, có khả năng hiểu biết và định hướng.

• Lý thuyết củng cố của B.F. Skinner: Hành vi được hình thành và duy trì thông qua các hậu quả củng cố (phần thưởng hoặc trừng phạt). Hành vi có thể được kiểm soát bằng cách điều chỉnh các yếu tố củng cố trong môi trường.

• Lý thuyết học tập xã hội của Bandura: Hành vi được học thông qua quan sát và bắt chước mẫu, đồng thời chịu ảnh hưởng của các yếu tố cá nhân, môi trường và hành vi tương tác lẫn nhau.

• Quan điểm tâm lý học hoạt động của L.X. Vygotsky: Hành vi là biểu hiện bên ngoài của hoạt động có ý thức, chịu sự điều khiển và điều chỉnh bởi tâm lý con người, không tách rời ý thức và hoạt động xã hội.

Các khái niệm chính bao gồm: hành vi, hành vi sử dụng điện thoại di động, học sinh THPT, động cơ sử dụng, yếu tố tác động chủ quan và khách quan.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp hỗn hợp kết hợp định lượng và định tính:

• Nguồn dữ liệu: Khảo sát 300 học sinh THPT tại hai trường Alfred Nobel và Đào Duy Từ (mỗi trường 150 học sinh). Phỏng vấn sâu 6 học sinh để khai thác nguyên nhân và thực trạng hành vi sử dụng ĐTDĐ.

• Phương pháp chọn mẫu: Lựa chọn mẫu ngẫu nhiên có chủ đích nhằm đảm bảo đại diện cho học sinh THPT tại khu vực nghiên cứu.

• Phương pháp phân tích: Sử dụng phần mềm SPSS để xử lý số liệu thống kê, phân tích tần suất, tỷ lệ phần trăm, so sánh giữa các nhóm giới tính, trường học và các biến số liên quan.

• Timeline nghiên cứu: Nghiên cứu được tiến hành trong năm 2014, bao gồm giai đoạn thu thập dữ liệu, xử lý số liệu và phân tích kết quả.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Mức độ sử dụng ĐTDĐ và mục đích sử dụng: Khoảng 95% học sinh được khảo sát sử dụng ĐTDĐ hàng ngày. Trong đó, 85% sử dụng ĐTDĐ chủ yếu để nghe gọi và nhắn tin, 60% chơi game, 55% nghe nhạc, 40% quay phim và chụp ảnh. Tỷ lệ học sinh sử dụng ĐTDĐ trong giờ học chiếm khoảng 30%, gây ảnh hưởng đến tập trung và kết quả học tập.

2. Thời gian sử dụng ĐTDĐ: Trung bình mỗi học sinh sử dụng ĐTDĐ khoảng 2-3 giờ mỗi ngày. Có 25% học sinh sử dụng trên 4 giờ/ngày, trong đó học sinh lớp 10 có tần suất sử dụng cao hơn các lớp khác.

3. Ảnh hưởng đến tâm lý và sức khỏe: 20% học sinh có biểu hiện lo âu, bứt rứt khi không có ĐTDĐ bên cạnh (hội chứng Nomophobia). 7% học sinh gặp các triệu chứng như đau đầu, mất ngủ, đau nhức ngón tay liên quan đến việc sử dụng ĐTDĐ quá mức.

4. Tác động đến kết quả học tập: Học sinh có thời gian sử dụng ĐTDĐ trên 3 giờ/ngày có tỷ lệ học lực yếu và trung bình cao hơn 15% so với nhóm sử dụng dưới 1 giờ/ngày. Học sinh nghiện ĐTDĐ có xu hướng bỏ bê học tập, vi phạm nội quy nhà trường.

Thảo luận kết quả

Kết quả cho thấy hành vi sử dụng ĐTDĐ của học sinh THPT tại Hà Nội rất đa dạng và phổ biến, phù hợp với các lý thuyết hành vi cho rằng hành vi chịu ảnh hưởng bởi cả yếu tố chủ quan (động cơ, thái độ, cảm xúc) và khách quan (môi trường, bạn bè, gia đình). Việc sử dụng ĐTDĐ trong giờ học và thời gian sử dụng dài gây ảnh hưởng tiêu cực đến kết quả học tập và sức khỏe tâm lý học sinh, tương đồng với các nghiên cứu trước đây trong nước và quốc tế.

Biểu đồ phân bố thời gian sử dụng ĐTDĐ theo lớp học và giới tính có thể minh họa rõ sự khác biệt trong hành vi sử dụng. Bảng so sánh tỷ lệ học lực giữa nhóm học sinh sử dụng ĐTDĐ nhiều và ít cũng làm nổi bật tác động tiêu cực của việc sử dụng quá mức.

Nguyên nhân chính được xác định là do sự thiếu kiểm soát từ gia đình và nhà trường, cùng với sự hấp dẫn của các tính năng giải trí trên ĐTDĐ. So với các nghiên cứu về hành vi học sinh khác, nghiên cứu này bổ sung thêm góc nhìn về tác động tâm lý và sức khỏe, đồng thời nhấn mạnh vai trò của môi trường xã hội và nhận thức cá nhân trong việc hình thành hành vi.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường giáo dục và nâng cao nhận thức: Triển khai các chương trình giáo dục về sử dụng ĐTDĐ hợp lý trong nhà trường, tập trung vào việc nâng cao nhận thức về tác hại của việc sử dụng quá mức, đặc biệt trong giờ học. Thời gian thực hiện: 6 tháng; Chủ thể: Sở Giáo dục và Đào tạo, Ban giám hiệu các trường.

2. Xây dựng quy định quản lý sử dụng ĐTDĐ trong trường học: Áp dụng quy định nghiêm ngặt về việc sử dụng ĐTDĐ trong giờ học, có chế tài xử lý vi phạm rõ ràng nhằm giảm thiểu việc sử dụng không phù hợp. Thời gian thực hiện: 3 tháng; Chủ thể: Nhà trường, giáo viên chủ nhiệm.

3. Tăng cường vai trò gia đình trong quản lý hành vi: Tổ chức các buổi tập huấn, hội thảo cho phụ huynh về cách quản lý, giám sát việc sử dụng ĐTDĐ của con em, khuyến khích giao tiếp và hỗ trợ tâm lý cho học sinh. Thời gian thực hiện: 6 tháng; Chủ thể: Hội phụ huynh học sinh, các tổ chức xã hội.

4. Phát triển các dịch vụ tư vấn và hỗ trợ tâm lý: Thiết lập các kênh tư vấn, hỗ trợ tâm lý cho học sinh gặp khó khăn do sử dụng ĐTDĐ quá mức, giúp các em điều chỉnh hành vi và cải thiện sức khỏe tâm thần. Thời gian thực hiện: 12 tháng; Chủ thể: Trung tâm tư vấn học đường, các chuyên gia tâm lý.

5. Khuyến khích phát triển các ứng dụng và tính năng hỗ trợ quản lý sử dụng ĐTDĐ: Hợp tác với các nhà cung cấp dịch vụ và nhà sản xuất ĐTDĐ để phát triển các ứng dụng giúp học sinh và phụ huynh kiểm soát thời gian sử dụng, hạn chế truy cập các nội dung không phù hợp. Thời gian thực hiện: 12 tháng; Chủ thể: Nhà cung cấp dịch vụ viễn thông, các công ty công nghệ.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Nhà quản lý giáo dục và các cơ quan chức năng: Sử dụng kết quả nghiên cứu để xây dựng chính sách, quy định quản lý việc sử dụng ĐTDĐ trong trường học, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục và bảo vệ sức khỏe học sinh.

2. Ban giám hiệu và giáo viên các trường THPT: Áp dụng các giải pháp quản lý, giáo dục học sinh về hành vi sử dụng ĐTDĐ, đồng thời phát hiện và hỗ trợ kịp thời những học sinh có biểu hiện lệ thuộc hoặc sử dụng không đúng cách.

3. Phụ huynh học sinh: Nắm bắt được thực trạng và tác động của việc sử dụng ĐTDĐ, từ đó có biện pháp quản lý, giám sát và hỗ trợ con em trong việc sử dụng thiết bị công nghệ một cách khoa học và lành mạnh.

4. Các nhà nghiên cứu và sinh viên ngành tâm lý học, giáo dục học: Tham khảo cơ sở lý luận, phương pháp nghiên cứu và kết quả thực nghiệm để phát triển các nghiên cứu tiếp theo về hành vi sử dụng công nghệ của học sinh, đặc biệt trong bối cảnh công nghệ số ngày càng phát triển.

Câu hỏi thường gặp

1. Hành vi sử dụng điện thoại di động của học sinh THPT phổ biến nhất là gì?
   Học sinh chủ yếu sử dụng ĐTDĐ để nghe gọi và nhắn tin (khoảng 85%), bên cạnh đó các hoạt động giải trí như chơi game (60%), nghe nhạc (55%) cũng rất phổ biến.

2. Việc sử dụng ĐTDĐ trong giờ học ảnh hưởng như thế nào đến kết quả học tập?
   Khoảng 30% học sinh sử dụng ĐTDĐ trong giờ học, nhóm này có tỷ lệ học lực yếu và trung bình cao hơn 15% so với nhóm không sử dụng hoặc sử dụng ít, do mất tập trung và vi phạm nội quy.

3. Những yếu tố nào ảnh hưởng đến hành vi sử dụng ĐTDĐ của học sinh?
   Bao gồm yếu tố chủ quan như động cơ, thái độ, cảm xúc cá nhân; yếu tố khách quan như ảnh hưởng của bạn bè, gia đình, môi trường xã hội và sự quản lý của nhà trường.

4. Có những tác động tiêu cực nào của việc sử dụng ĐTDĐ quá mức đối với học sinh?
   Học sinh có thể gặp các vấn đề về sức khỏe như đau đầu, mất ngủ, đau nhức ngón tay, suy giảm thính lực, cũng như các vấn đề tâm lý như lo âu, bứt rứt khi không có ĐTDĐ bên cạnh.

5. Nhà trường và gia đình có thể làm gì để quản lý hành vi sử dụng ĐTDĐ của học sinh?
   Nhà trường cần xây dựng quy định nghiêm ngặt và tổ chức giáo dục nâng cao nhận thức; gia đình cần giám sát, hỗ trợ và phối hợp với nhà trường để định hướng hành vi sử dụng ĐTDĐ phù hợp.

Kết luận

• Hành vi sử dụng điện thoại di động của học sinh THPT tại Hà Nội rất phổ biến với đa dạng mục đích, trong đó nghe gọi và nhắn tin chiếm tỷ lệ cao nhất.
• Việc sử dụng ĐTDĐ trong giờ học và thời gian sử dụng dài có ảnh hưởng tiêu cực đến kết quả học tập và sức khỏe tâm lý, thể chất của học sinh.
• Hành vi sử dụng ĐTDĐ chịu tác động bởi nhiều yếu tố chủ quan và khách quan, bao gồm động cơ cá nhân, ảnh hưởng bạn bè, gia đình và môi trường giáo dục.
• Cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa nhà trường, gia đình và các cơ quan quản lý để xây dựng các giải pháp quản lý, giáo dục và hỗ trợ học sinh sử dụng ĐTDĐ một cách khoa học, lành mạnh.
• Các bước tiếp theo bao gồm triển khai các chương trình giáo dục, xây dựng quy định quản lý, phát triển dịch vụ tư vấn tâm lý và ứng dụng công nghệ hỗ trợ quản lý hành vi sử dụng ĐTDĐ của học sinh.

Hành động ngay hôm nay để bảo vệ sức khỏe và nâng cao hiệu quả học tập cho thế hệ trẻ thông qua việc quản lý hành vi sử dụng điện thoại di động một cách hợp lý và khoa học!

Trích đoạn nội dung tài liệu

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƢỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN ---------------------------------------- LƢU THỊ TÂN HÀNH VI SỬ DỤNG ĐIỆN THOẠI DI ĐỘNG CỦA HỌC SINH TRUNG HỌC PHỔ THÔNG TẠI THÀNH PHỐ HÀ NỘI LUẬN VĂN THẠC SĨ TÂM LÝ HỌC Hà Nội – 2014 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƢỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN ---------------------------------------- LƢU THỊ TÂN HÀNH VI SỬ DỤNG ĐIỆN THOẠI DI ĐỘNG CỦA HỌC SINH TRUNG HỌC PHỔ THÔNG TẠI THÀNH PHỐ HÀ NỘI Chuyên ngành Tâm lý học Mã số: 60 31 80 LUẬN VĂN THẠC SĨ TÂM LÝ HỌC NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: PGS. Lê Thị Minh Loan Hà Nội - 2014 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] LỜI CAM ĐOAN Sau một thời gian học tập và nghiên cứu, tôi đã hoàn thành luận văn thạc sĩ với đề tài: “Hành vi sử dụng điện thoại di động của học sinh Trung học phổ thông tại thành phố Hà Nội”. Tôi xin cam đoan đề tài nghiên cứu là kết quả quá trình làm việc của tôi. Những nội dung tham khảo được trích dẫn nguồn gốc tài liệu. Kết quả nghiên cứu thực tiễn là do tôi trực tiếp tiến hành khảo sát và chưa được công bố ở bất cứ công trình khoa học nào. Tôi xin chịu trách nhiệm về mọi nội dung trong đề tài. Tác giả Lƣu Thị Tân TIEU LUAN MOI download : [e-mail] LỜI CẢM ƠN Luận văn thạc sĩ với đề tài “Hành vi sử dụng điện thoại di động của học sinh Trung học phổ thông tại thành phố Hà Nội” - đã được hoàn thành với nỗ lực của bản thân tác giả và sự quan tâm, giúp đỡ từ nhiều phía. Em xin cảm ơn cô giáo hướng dẫn, PGS. Lê Thị Minh Loan đã nhiệt tình chỉ dẫn, giúp đỡ và động viên em trong quá trình thực hiện luận văn. Xin cảm ơn các bạn học sinh của các trường đã tham gia trả lời phỏng vấn, chia sẻ nhiều thông tin giúp tôi hoàn thành nghiên cứu và luôn cổ vũ tinh thần cho tôi. Luận văn khó tránh khỏi thiếu sót, tác giả rất mong nhận được những ý kiến phản hồi và góp ý. Tác giả Lƣu Thị Tân TIEU LUAN MOI download : [e-mail] BẢNG CHỮ CÁI VIẾT TẮT 1. Học sinh: HS 2. Học sinh Trung học phổ thông HS THPT 3. Điện thoại di động: ĐTDĐ 4. Sử dụng điện thoại di động: SD ĐTDĐ 5. Điểm trung bình: ĐTB 6. Số thứ tự: STT 7. Bộ giáo dục: BGD 8. Hành vi: HV 9. Hiếm khi: HK 10. Thỉnh thoảng: TT 11. Thường xuyên: TX 12. Thông tin: TT TIEU LUAN MOI download : [e-mail] MỤC LỤC MỞ ĐẦU . Lý do chọn đề tài . Mục đích nghiên cứu . Đối tượng nghiên cứu . Khách thể nghiên cứu và phạm vi nghiên cứu . Nhiệm vụ nghiên cứu. Giả thuyết nghiên cứu . Phương pháp nghiên cứu . 3 Chƣơng 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ HÀNH VI VÀ HÀNH VI SỬ DỤNG ĐIỆN THOẠI DI ĐỘNG. Lịch sử nghiên cứu vấn đề . Một số quan điểm của các nhà tâm lý học ở nƣớc ngoài . Theo quan điểm của các nhà Tâm lý học hành vi. Quan điểm của các nhà Phân tâm học về hành vi. Quan điểm của các nhà Tâm lý học nhân văn về hành vi. Quan điểm của các nhà Tâm lý học hoạt động về hành vi . Một số quan điểm của các nhà tâm lý học trong nƣớc . Một số nghiên cứu về các yếu tố tác động đến hành vi của con người . Một số nghiên cứu liên quan về hành vi sử dụng điện thoại di động . Một số khái niệm chính của đề tài . Khái niệm hành vi . Khái niệm điện thoại di động. 33 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail. Một số đặc điểm nổi bật của điện thoại di động . Khái niệm học sinh trung học phổ thông . Một số đặc điểm nổi bật của học sinh trung học phổ thông . Khái niệm hành vi sử dụng điện thoại di dộng của học sinh trung học phổ thông . Các biểu hiện hành vi sử dụng điện thoại di động của học sinh Trung học phổ thông……………………………………………………………………………. Một số yếu tố ảnh hưởng đến hành vi sử dụng điện thoại di động của học sinh Trung học phổ thông . 39 Chƣơng 2: TỔ CHỨC VÀ PHƢƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU. Tổ chức nghiên cứu . Vài nét về khách thể nghiên cứu . Các giai đoạn tổ chức nghiên cứu . Phƣơng pháp nghiên cứu . Phương pháp nghiên cứu tài liệu . Phương pháp phỏng vấn sâu . Phương pháp điều tra bằng bảng hỏi . Phương pháp xử lý số liệu bằng thống kê toán học. 47 Chƣơng 3: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU THỰC TRẠNG HÀNH VI SỬ DỤNG ĐIỆN THOẠI DI ĐỘNG CỦA HỌC SINH TRUNG HỌC PHỔ THÔNG TẠI THÀNH PHỐ HÀ NỘI . Thực trạng nhận thức của học sinh về hành vi sử dụng điện thoại di động của học sinh Trung học phổ thông tại thành phố Hà Nội . Thực trạng về các loại hành vi sử dụng điện thoại di động của học sinh 51 3. Thời gian sử dụng điện thoại di động của học sinh. 56 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail. Hành vi nghe gọi của học sinh Trung học phổ thông tại thành phố Hà Nội . Hành vi chơi game trên điện thoại di động của học sinh Trung học phổ thông tại thành phố Hà Nội . Hành vi nghe nhạc trên điện thoại di động của học sinh Trung học phổ thông tại thành phố Hà Nội . Hành vi quay phim trên điện thoại di động của học sinh Trung học phổ thông tại thành phố Hà Nội . Hành vi sử dụng điện thoại di động trong giờ học . Tác động của hành vi sử dụng điện thoại di động đến tâm lý và kết quả học tập của học sinh Trung học phổ thông tại thành phố Hà Nội . Tác động đến tâm lý học sinh. Mối quan hệ qua lại giữa hành vi sử dụng điện thoại di động và kết quả học tập của học sinh. Error! Bookmark not defined.4 Thực trạng về các yếu tố tác động đến hành vi sử dụng điện thoại di động của học sinh Trung học phổ thông tại thành phố Hà Nội. Yếu tố khách quan . Yếu tố chủ quan . 83 KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ . 85 PHỤ LỤC TIEU LUAN MOI download : [e-mail] CÁC BẢNG SỐ LIỆU Bảng 2.1: Khách thể nghiên cứu .1: Mức độ nhận thức về độ phù hợp của hành vi SD ĐTDĐ của HS .2: Đánh giá chung về hành vi SD ĐTDĐ của học sinh .3 : So sánh hành vi SD ĐTDĐ của học sinh tại hai trường.4: So sánh sự khác nhau giữa nam và nữ với đối tượng liên lạc .5: Tỉ lệ % nội dung hành vi liên lạc bằng điện thoại .6: So sánh nội dung chơi game với chỉ số về giới tính khách thể .7: Thực trạng nội dung hành vi SD ĐTDĐ của học sinh .8: Mục đích hành vi quay phim, chụp ảnh trên ĐTDĐ .9: Thực trạng hành vi SD ĐTDĐ trong giờ học .10: So sánh hành vi trong giờ học của HS hai trường .11: Mức độ ảnh hưởng từ hành vi SD ĐTDĐ của những người xung quanh .12: Biểu hiện sự quan tâm của gia đình đến hành vi SD ĐTDĐ của HS.13: Lý do học sinh SD ĐTDĐ . 83 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] CÁC BIỂU ĐỒ Biểu đồ 3.1 Nhận thức về thời gian sử dụng ĐTDĐ ảnh hưởng đến kết quả học tập .2: Nhận thức về nội dung quy định của BGD về việc SD ĐTDĐ trong giờ học .3: Tỉ lệ % thời gian trung bình mỗi ngày HS SD ĐTDĐ .4: sự phân bố học sinh theo phương án lựa chọn khoảng thời gian sử dụng ĐTDĐ .5: Đối tượng liên lạc bằng ĐTDĐ của học sinh PTTH .6: Nội dung hành vi chơi game .7: Biểu đồ hành vi giải trí – nghe nhạc.8: Cảm xúc của học sinh khi SD ĐTDĐ .9: Cảm xúc của học sinh khi không sử dụng ĐTDĐ .9: Tính năng điện thoại di động .10: Cảm xúc của học sinh khi bị bố mẹ kiểm soát hành vi SD ĐTDĐ .11: Các biểu hiện quản lý của nhà trường với hành vi SD ĐTDĐ . 80 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] MỞ ĐẦU 1. Lý do chọn đề tài Điện thoại di động (ĐTDĐ) là sản phẩm điện tử tiến bộ của khoa học kỹ thuật công nghiệp hiện đại. Những năm gần đây, điện ĐTDĐ được sản xuất hàng loạt với nhiều loại hình mẫu mã và những tính năng phong phú khác nhau. Nếu như trước đây chỉ có một số loại ĐTDĐ đơn giản phục vụ cho nhu cầu giao tiếp, nghe – gọi, truyền tải thông tin từ nơi này đến nơi khác thì cho tới ngày nay, ĐTDĐ được sản xuất hiện đại hơn với nhiều tính năng phóng phú, phục vụ cho nhiều nhu cầu của đời sống con người. ĐTDĐ không chỉ có những tính năng đơn giản là nghe, gọi mà thay vào đó, ĐTDĐ còn có tính năng như một chiếc ti vi, một chiếc máy tính với nhiều màu sắc, kiểu dáng phong phú đáp ứng nhu cầu vui chơi, giải trí, học tập, … của con người. Chính vì ĐTDĐ có nhiều tính năng phong phú cho nên việc sử dụng ĐTDĐ đúng cách cũng trở nên phức tạp. Đặc biệt với những đối tượng chưa được chuẩn bị tâm thế, kiến thức về sản phẩm ĐTDĐ – sản phẩm công nghệ hiện đại, dễ có những hành vi sử dụng ĐTDĐ chưa khoa học dẫn tới việc ảnh hưởng đến sức khỏe, công việc và đời sống tâm lý. Trong những đối tượng đó đó, lứa tuổi học sinh THPT cũng là một đối tượng cần quan tâm về các hành vi sử dụng ĐTDĐ Có nhiều lý do được đưa ra để giải thích cho việc phụ huynh học sinh mua điện thoại di động cho con. Mục đích của gia đình khi cung cấp ĐTDĐ cho con là tìm cách quản lý mọi hoạt động, quản lý thời gian, giúp con học tập và có đời sống tâm lý tốt hơn. Tuy nhiên, khi lựa chọn ĐTDĐ, một số cha mẹ mua cho học sinh phổ thông trung học (HS PTTH) những chiếc ĐTDĐ thông minh, đắt tiền với nhiều tính năng hiện đại khá sớm. Đây là một trong số những nguyên nhân dẫn tới một số hành vi sử dụng ĐTDĐ không phù hợp với hoạt động của đạo của học sinh THPT. Kết quả là quá tình học tập, sinh hoạt của học sinh bị ảnh hưởng nghiêm trọng. Trước sự phản ánh gần đây của nhiều phụ huynh học sinh và các nhà giáo về ảnh hưởng của ĐTDĐ đến kết quả học tập, sức khỏe của HS, tác giả nhận thấy cần tổ chức nghiên cứu, tìm hiểu vấn đề hành vi sử dụng ĐTDĐ của học sinh nhằm tìm 1 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.