Giáo Trình Tâm Lý Học Đại Cương (Phần 1) - Học Viện Hành Chính Quốc Gia

Giáo trình Tâm lý học đại cương (in lần 2, phần 1) cung cấp kiến thức cơ bản về tâm lý, giúp bạn hiểu rõ hơn về hành vi và suy nghĩ của con người.

Trường đại học

Học Viện Hành Chính Quốc Gia

Chuyên ngành

Tâm Lý Học

Người đăng

Ẩn danh

Thể loại

Giáo trình

2001

108
0
0

Phí lưu trữ

35 Point

Mục lục chi tiết

Lời nói đầu

Mục đích yêu cầu

1. Phần I: NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG CỦA TÂM LÍ HỌC

1. Chương I: Tâm lí học là một khoa học

1.1. I. Đối tượng, nhiệm vụ của tâm lí học

1.2. II. Bản chất, chức năng, phân loại các hiện tượng tâm lí

1.3. III. Các nguyên tắc và phương pháp nghiên cứu tâm lí

2. Chương II: Cơ sở tự nhiên và cơ sở xã hội của tâm lí người

2.1. I. Cơ sở tự nhiên của tâm lí người

2.2. II. Cơ sở xã hội của tâm lí người

3. Chương III: Sự hình thành và phát triển tâm lí, ý thức

3.1. I. Sự hình thành và phát triển tâm lí

3.2. II. Sự hình thành và phát triển ý thức

2. Phần II: CÁC QUÁ TRÌNH NHẬN THỨC

4. Chương IV: Cảm giác và tri giác

4.1. I. Cảm giác

4.2. II. Tri giác

5. Chương V: Tư duy và tưởng tượng

5.1. I. Tư duy

5.2. II. Tưởng tượng

6. Chương VI: Trí nhớ

6.1. I. Khái niệm chung về trí nhớ

6.2. II. Các loại trí nhớ

6.3. III. Các quá trình của trí nhớ

6.4. IV. Sự khác biệt cá nhân về trí nhớ

7. Chương VII: Ngôn ngữ và nhận thức

7.1. I. Khái niệm chung về ngôn ngữ

7.2. II. Phân loại ngôn ngữ

7.3. III. Vai trò của ngôn ngữ đối với nhận thức

3. Phần III NHÂN CÁCH VÀ SỰ HÌNH THÀNH NHÂN CÁCH

3.1. Khái niệm chung về nhân cách

3.2. Cấu trúc tâm lí của nhân cách

3.3. Các kiểu nhân cách

3.4. Các phẩm chất tâm lí của nhân cách

3.5. Những thuộc tính tâm lí của nhân cách

3.6. Sự hình thành và phát triển nhân cách

4. Phần IV: SỰ SAI LỆCH VỀ HÀNH VI CÁ NHÂN VÀ HÀNH VI XÃ HỘI

4.1. A. Sự sai lệch hành vi cá nhân

4.1.1. I. Khái niệm về hành vi

4.1.2. II. Chuẩn mực hành vi

4.1.3. III. Các loại sai lệch chuẩn mực hành vi cá nhân

4.2. B. Hành vi xã hội và sự sai lệch hành vi xã hội

4.2.1. I. Hành vi xã hội

4.2.2. II. Chuẩn mực xã hội

4.2.3. III. Sự sai lệch chuẩn mực hành vi xã hội

4.2.4. Hậu quả của sự sai lệch chuẩn mực hành vi xã hội

4.2.5. Khắc phục sự sai lệch chuẩn mực hành vi xã hội

TÀI LIỆU THAM KHẢO

Trích đoạn nội dung tài liệu

HỌC VIỆN HÀNH CHÍNH QUỐC GIA GIÁO TRÌNH DAI CUONG BH) OG —. Z ae Ha Not] NHA XUAT BAN DAI HOC QUOC GIA HA NOI HỌC VIỆN HÀNH CHÍNH QUỐC GIA KHOA KHOA HỌC HÀNH CHÍNH Cáo trình TÂM LÍ HOC DAI CUONG (In lần thứ 2) NHÀ XUẤT BẢN ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI Chủ biên: GS. Lé Khanh Bién soan: ThS. Duong Minh Hién ThS. Nguyén Thi Van Huong GVC. Tran Ngoc Oanh TS. V6 Van Tuyén MỤC LỤC Trang Lời nói đầu Mục đích yêu cầu 10 Phần I: NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG CỦA TÂM LÍ HỌC Chương T: Tâm lí học là một khoa học 10 I. Đối tượng, nhiệm vụ của tâm lí học 10 II. Bản chất, chức năng, phân loại các hiện tượng tâm lí 23 III. Các nguyên tắc và phương pháp nghiên cứu tâm lí 28 Chương II: Cơ sở tự nhiên và cơ sở xã hội của tâm lí người 36 [. Cơ sở tự nhiên của tâm lí người 36 II. Cơ sở xã hội của tâm lí người 48 Chương III: Sự hình thành và phát triển tâm lí, ý thức 61 I. Sự hình thành và phát triển tâm lí 61 H. Sự hình thành và phát triển ý thức 69 83 Phần II: CÁC QUÁ TRÌNH NHẬN THỨC Chương IV: Cảm giác và trì giác 84 I. Cam giac 84 Il. Tri giac 90 Chương V: Tư duy và tưởng tượng 96 I. Tuduy 96 IIL Tưởng tượng 104 Chương VI: Trĩ nhớ 108 I. Khái niệm chung về trí nhớ 108 II Các loại trí nhớ 110 Ill. Các quá trình của trí nhớ 111 IV. Sự khác biệt cá nhân về trí nhớ 115 Chương VTII: Ngôn ngữ và nhận thức 116 I. Khái niệm chung về ngôn ngữ 116 II. Phân loại ngôn ngữ HI. Vai trò của ngôn ngữ đối với nhận thức Phần III NHÂN CÁCH VÀ SỰ HÌNH THÀNH NHÂN CÁCH Khái niệm chung về nhân cách ee Cấu trúc tâm lí của nhân cách Các kiểu nhân cách S<45 Các phẩm chất tâm lí của nhân cách Những thuộc tính tâm lí của nhân cách Sự hình thành và phát triển nhân cách Phan IV: SU SAI LECH VỀ HÀNH VI CÁ NHÂN VÀ HÀNH VI XÃ HỘI 158 A. Sự sai lệch hành vi cá nhân 155 I_ Khái niệm về hành vi 158 II. Chuẩn mực hành vi 161 III. Các loại sai lệch chuẩn mực hành vi cá nhân 162% B. Hành vi xã hội và sự sai lệch hành vi xã hội 165 I. Hanh vi xa héi I. Chuẩn mực xã hội III. Sự sai lệch chuẩn mực hành vị xã hội Hậu quả của sự sai lệch chuẩn mực hành vi xã hội < < Khắc phục sự sai lệch chuẩn mực hành vị xã hội TAI LIỆU THAM KHẢO LỜI NÓI ĐẦU Cuốn Tâm: lí học đại cương do các cán bộ giảng dạy Khoa Khoa học Hành chính của Học uiện Hành chính Quốc gia biên soạn theo ké hoạch va chi dao cua Ban Giám đốc Học uiện Hành chính Quốc gia, nhằm cung cấp hiến thức tâm lí học đại cương cho hệ đào tạo đại học hành chính của Học uiện Hành chính Quốc gia. Để biên soạn tài liệu này, các tác giả đã tham bhỏo các giao trình tâm lí học đại cương của Đại học Khoa học xã hội ud nhân uăn thuộc Đại học Quốc gia Hà Nội; Đại học Luật Hà Nội; Đại học Kinh tế quốc dân uà các công trình uề tâm lí học khác. Vì uậy, tời liệu có khả năng đáp ứng được nhu cầu nghiên cứu, tham khảo, giảng: dạy va học tập cho-hé dado tạo đại học của Học uiện Hành chính Quốc gia. Tòi liệu Tâm lí học đại cương gồm 4 phần, 11 chương, được Khoa Khoa học Hành chính phân công biên soạn như sau: - GS. Dương Minh Hién: phan I, chuong I, I, III. Nguyễn Van Hương: phần II, chương IV,V; phần THỊ. - GVC Trần Ngọc Oanh: phần II, chương VI. - TS Võ Văn Tuyển : phần II, chuong VII; phan IV, Tuy các tác giủ đã cố gắng chọn lọc, nghiên cứu uà biên soạn, song không thể tránh khỏi những sai sót. Rát mong được sự góp y cua va ban doc để tiếp tục hoàn thiện tài liệu này. Hà Nội năm 2001 Khoa Khoa học Hành chính MỤC ĐÍCH YÊU CẦU - Giúp học uiên nắm được những hiến thức cơ bản của tâm lí học dé khong chi ung dung trong cuộc sống, ma còn linh hội được những biến thức làm cơ sở để tiếp cận những van dé cua chuyén dé Tam li hoc quan lí sau này. Hình thành ở học uiên bhd năng uận dụng những hiến thức đã học 0uào trong cuộc sông, công tác. Với tổng số tiết là 45 (3 đơn vị học trình), Tâm lí học đại cương bao gồm các nội dung cơ bản sau đây: Phần I: Những vấn đề chung của tâm lí học Cung cấp cho học viên những kiến thức chung nhất của chương trình, đó là: tâm lí là gì? tâm lí học là gì? đối tượng và nhiệm vụ nghiên cứu của nó; bản chất của hiện tượng tâm lí người; chức năng của các hiện tượng tâm lí; phân loại các hiện tượng tâm lí; ý thức là gì? các nguyên tắc và phương pháp nghiên cứu của tâm lí học. Trên cơ sở những kiến thức chung đó, phần này đề cập tới những vấn để về cơ sở tự nhiên và cơ sở xã hội của hiện tượng tâm lí người; sự hình thành và phát triển tâm lí, ý thức nhằm phân tích một cách sâu sắc hơn bản chất của hiện tượng tâm lí người. Điều này rất quan trọng, giúp người học thấy được cơ chế chủ yếu của quá trình hình thành và phát triển tâm lí người là cơ chế di sản (cơ chế Mela hội nền văn hoá xã hội thông qua hoạt động và giao tiếp xã hội). Yêu cầu của phần này: học viên nắm được những kiến thức nói trên, trong đó cần nắm vững: bản chất của hiện tượng tâm lí người, cơ chế của sự hình thành và phát triển tâm lí, vai trò của hoạt động và giao tiếp đối với sự hình thành và phát triển tâm lí. Tiếp sau những vấn đề chung, tập tài liệu đề cập tới những vấn đề cụ thể của tâm lí học, đó là các quá trình nhận thức, nhân cách và sự hình thành nhân cách, sự sai lệch của hành vi cá nhân và hành vi xã hội. Phần II: Các quá trình nhận thức Cung cấp tri thức về các quá trình nhận thức (cảm giác, tri giác, trí nhớ, tư duy, tưởng tượng, ngôn ngữ), nhằm giúp học viên hiểu được các hiện tượng tâm lí nêu trên, nắm được cơ chế hình thành, diễn biến, các quy luật của các quá trình nhận thức này; từ đó rút ra được những ứng dụng cần thiết trong cuộc sống và công tác. Phần III: Nhân cách và sự hình thành nhân cách Nhân cách là một trong những vấn để trung tâm của tâm lí học. Nghiên cứu về nhân cách có ý nghĩa không chỉ về mặt lí luận mà còn có nghĩa to lớn về mặt thực tiễn. Yêu cầu học viên cần phân biệt được khái niệm “nhân cách” với một số khái niệm khác như “con người”, “cá nhân”, “cá tính”, trên cơ sở đó thấy rõ: nhân cách là tổ hợp những đặc điểm, nhũng 8 những iF diém cua nhân cách, các kiểu nhân cách, những phẩm chỀt và thuộc tính tâm lí của nhân cách, sự hình thành và phát triển nhân cách. Nghiên cứu những phẩm chất tâm lí cơ bản của nhân cách (mặt tình cảm và ý chí của nhân cách) học viên cần xác định rõ vai trò của tình cảm, mối quan hệ giữa “]f và “tình” trong cuộc sống, công tác; thấy được những đặc điểm của tình cảm, các quy luật diễn biến và hình thành tình cảm và rút ra được những ứng dụng cần thiết trong cuộc sống. Đối với việc nghiên cứu những thuộc tính tâm lí của nhân cách, yêu cầu học viên phân biệt được các khái niệm khí chất”, “tính cách”, có nhận thức đúng đắn về năng lực, xu hướng của cá nhân để có thể vận dụng trong cuộc sống, công tác. Phần IV: Sự sai lệch về hành vi cá nhân và hành vi xã hội Yêu cầu học viên nắm được những kiểu sai lệch hành vi cá nhân và xã hội, những biện pháp khắc phục những sai lệch đó. Phương pháp giảng dạy Để thực hiện mục đích yêu cầu đã đặt ra, bên cạnh việc sử dụng phương pháp chủ yếu là ¿buyết! trình trong quá trình giảnz dạy cần sử dụng các phương pháp hỗ trợ như: thdo tuận nhóm, làm bài tập, trăc nghiệm. Phần I NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG CỦA TÂM LÍ HỌC ChươngI TÂM LÍ HỌC LÀ MỘT KHOA HỌC I. ĐỐI TƯỢNG, NHIỆM VỤ CUA TAM Li HOC 1. Tâm lí và tâm lí học 1. Tâm lí là gì ? Trong tiếng Việt thuật ngữ “tâm lí” đã có từ lâu. Từ điển tiếng Việt (1988) định nghĩa một cách tổng quát: “Tâm lí là ý nghĩ, tình cảm làm thành thế giới nội tâm, thế giới bên trong của con người”. Trong cuộc sống hàng ngày chữ “tâm” thường được sử dụng ghép với các từ khác. Ta thường có các cụm từ “tâm đắc”, “tâm địa”, “tâm can”, “ tâm tình”, “tâm trạng”, “tâm tư”. được hiểu là lòng người, thiên về mặt tình cảm. Mỗi cụm từ ghép đó phần ánh một nội dung đời song tinh than của con người trong 10 hoan cảnh cụ thể. Như vậy, khái niệm “tâm lữ được dùng để chỉ những hiện tượng tình thần của con người. Khái niệm “tam l” trong tâm lí học bao gồm tất cả những hiện tượng tỉnh thần như cảm giác, trì giác, trí nhớ, tư duv, tưởng tượng, tình cảm, năng lực, lí tưởng sống. hình thành trong đầu óc con người, định hướng, điểu chỉnh, điều khiển mọi hành động và hoạt động của con người. Nói một cách chung nhất: Tân: lí là tất cả những hiện tượng tính thân nảy sinh trong đầu óc con người, gắn liền va điều hành mọi hành động, hoạt động của con người. Hiện tượng tâm lí là sản phẩm hoạt động của mỗi người, tạo sức mạnh tiểm ẩn trong mỗi con người. Các hiện tượng tâm lí là vếu tố định hướng, điều khiển, điều chỉnh mọi hoạt động, giúp con người thích ứng và cải tạo hoàn cảnh khách quan để tổn tại và phát triển. Cuộc sống đã chứng tỏ rằng trong nhiều trường hợp chính yếu tố tâm lí đã tạo nên sức mạnh phi thường giúp con người chiến thắng được hiểm nghèo, bệnh tật, làm nên những kì tích. Tâm li hoc la gi? Tâm lí học là khoa học nghiên cứu các hiện tượng tâm lí. Nó nghiên cứu các quy luật nay sinh, van hanh va phat trién củ các hiện tượng tâm lí trong hoạt động sống đa dạng, diễn ra trng cuộc sống hàng ngày của mỗi người.

Nội dung được bảo vệ bản quyền — Tải xuống đầy đủ