SỞ LAO ĐỘNG - THƯƠNG BINH VÀ XÃ HỘI ĐỒNG THÁP TRƯỜNG TRUNG CẤP THÁP MƯỜI GIÁO TRÌNH MÔN HỌC: ỨNG DỤNG AUTOCAD VẼ KỸ THUẬT NGHỀ:KỸ THUẬT MÁY LẠNH VÀ ĐIỀU HÒA KHÔNG KHÍ TRÌNH ĐỘ: TRUNG CẤP Ban hành kèm theo Quyết định số: /QĐ-… ngày……. Đồng Tháp TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin có thể được phép dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các tiêu đề đích về đào tạo và tham khảo. Mọi tiêu đề đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với tiêu đề đích kinh doanh thiếu lành mạnh sẽ bị nghiêm cấm. 2 LỜI GIỚI THIỆU Hiện nay thuật ngữ CAD ngày càng trở nên phổ biến trong kỹ thuật nói chung và trong ngành cơ khí nói riêng.
Nó đã tạo ra một phương pháp thiết kế mới cho các kiến trúc sư và kỹ sư xây dựng. Trong tiếng Việt CAD có nghĩa là thiết kế trên máy tính hay cũng có thể gọi là thiết kế với sự hỗ trợ của máy tính. Việc thiết kế trên máy vi tính giúp cho bạn có thể lên được nhiều phương án trong một thời gian ngắn và sửa đổi bản vẽ một các nhanh chóng và dễ dàng hơn rất nhiều so với cách làm thủ công. Ngoài ra bạn có thể tra hỏi các diện tích, khoảng cách…trực tiếp trên máy.AutoCAD được sử dụng tương đối rộng rãi trong các ngành: - Thiết kế kiến trúc - xây dựng và trang trí nội thất.
- Thiết kế hệ thống điện, nước. - Thiết kế cơ khí, chế tạo máy. Vì vậy nghiên cứu biên soạn một bộ giáo trình phù hợp với học sinh của nhà trường là việc làm thiết yếu, nhằm hỗ trợ tốt nhất cho học sinh khi theo học môn này. Nhận thấy sự liên quan của AutoCAD và Vẽ kỹ thuật, chúng tôi đã tích hợp hai môn học này lại với nhau để khi học sinh học vẽ kỹ thuật và có thể thực hành trên AutoCAD.
Trong quá trình biên soạn chắc chắn không tránh khỏi những sai sót. Tôi xin chân thành cảm ơn và nhận những đóng góp ý kiến và phê bình của độc giả. Cuối cùng tôi xin chân thành cảm ơn Sở LĐ-TB&XH, trường TCN-GDTX Tháp Mười và quý thầy trong tiểu ban chỉnh sửa giáo trình năm 2018 đã tạo điều kiện cho tôi thực hiện giáo trình này. Chủ biên: Nguyễn Thuận Hải Đăng 3 MỤC LỤC BÀI 1.
TRÌNH BÀY BẢN VẼ KỸ THUẬT THEO TIÊU CHUẨN VIỆT NAM (TCVN). Sử dụng vật liệu – dụng cụ vẽ. Vật liệu vẽ. Dụng cụ vẽ.
Sử dụng tiêu chuẩn Việt Nam (TCVN) trong bản vẽ kỹ thuật. Chữ, chữ số và dấu trên bản vẽ. Ghi kích thước. Trình tự lập bản vẽ.
THAO TÁC CƠ BẢN VỚI PHẦN MỀM AUTOCAD. Thực hiện các thao tác cơ bản với phần mềm AutoCAD. Khởi động và tìm hiểu giao diện phần mềm. Thực hiện các thao tác về file.
Thực hiện các thao tác với đối tượng. Tạo và quản lý lớp đối tượng. TCVN về nét vẽ. Tạo và quản lý lớp đối tượng.
Truy bắt điểm đối tượng. Nhập tọa độ descartes. Nhập tọa độ cực. VẼ HÌNH HỌC.
Vẽ hình học. Vẽ đường thẳng. Vẽ cung tròn, đường tròn. Vẽ đa giác đều (Lệnh Polygon).
Vẽ nối tiếp. Vẽ một số đường cong hình học. Ghi kích thước. Ghi kích thước đường thẳng:.
Ghi kích thước nghiêng. Ghi kích thước góc (lệnh Dimagular). Ghi kích thước độ dài cung tròn. Ghi kích thước đường tròn.
Hiệu chỉnh đối tượng. Di chuyển đối tượng. Sao chép đối tượng. Xoay đối tượng.
Cắt một phần đối tượng. Kéo dài đối tượng chạm đến ranh giới. Tạo đối tượng song song. Đối xứng đối tượng.
Vát mép đối tượng. Bo cung đối tượng. Sao chép đối tượng theo dãy. BIỂU DIỄN VẬT THỂ.
Vẽ hình chiếu của điểm, đường thẳng, mặt phẳng. Khái niệm phép chiếu. Vẽ hình chiếu của điểm. Vẽ hình chiếu của đường thẳng.
Vẽ hình chiếu của mặt phẳng. Vẽ hình chiếu vuông góc. Khái niệm hình chiếu vuông góc. Hình chiếu cơ bản.
Vẽ hình chiếu vuông góc. Vẽ hình chiếu trục đo. Khái niệm hình chiếu trục đo. Các loại hình chiếu trục đo cơ bản.
Vẽ hình chiếu trục đo. Vẽ hình cắt, mặt cắt. Khái niệm hình cắt, mặt cắt. Vẽ hình cắt.
Vẽ mặt cắt. PHÂN TÍCH BẢN VẼ CHI TIẾT - BẢN VẼ LẮP. Bản vẽ chi tiết. Phân tích bản vẽ chi tiết.
Hình biểu diễn chi tiết. Đọc bản vẽ chi tiết. Bản vẽ lắp. Phân tích bản vẽ lắp.
Hình biểu diễn vật lắp.149 6 GIÁO TRÌNH MÔNHỌC Tên mô đun: AutoCAD. Mã môn học: MH08. Vị trí, tính chất, ý nghĩa và vai trò của môn học: - Vị trí: Mô đun được bố trí vào học kỳ 1 của khóa học. - Tính chất: + Là mô đun cơ sở.
+ Trang bị các kiến thức về vẽ kỹ thuật cơ khí với phần mềm AutoCAD. - Ý nghĩa và vai trò của môn học: AutoCADcà Vẽ kỹ thuật là các môn học không thể thiếu cho các ngành kỹ thuật. CAD kết hợp với Vẽ kỹ thuật sẽ giúp các em học Vẽ kỹ thuật và thực hành thiết kế trên AutoCAD. Mục tiêu môn học: - Kiến thức: + Trình bày được các tiêu chuẩn bản vẽ kỹ thuật.
+ Trình bày được các phương pháp biểu diễn vật thể trên bản vẽ kỹ thuật. + Trình bày được các quy ước biểu diễn các chi tiết tiêu chuẩn trên bản vẽ kỹ thuật. + Trình bày được trình tự các bước lập bản vẽ chi tiết, đọc bản vẽ. - Kỹ năng: + Sử dụng được các lệnh cơ bản của phần mềm AutoCADvẽ hình học, vẽ hình chiếu vuông góc, hình chiếu trục đo, biểu diễn vật thể….
+ Đọc được bản vẽ chi tiết, bản vẽ lắp của vật thể. + Biểu diễn được vật thể trên bản vẽ kỹ thuật đúng theo TCVN về trình bày bản vẽ kỹ thuật. - Năng lực tự chủ và trách nhiệm: + Rèn luyện tác phong làm việc nghiêm túc, tỉ mỉ, cẩn thận, chính xác, có tinh thần trách nhiệm cao trong học tập. Nội dung của môn học: 7 BÀI 1.
TRÌNH BÀY BẢN VẼ KỸ THUẬT THEO TIÊU CHUẨN VIỆT NAM (TCVN) Giới thiệu: Mục tiêu: - Trình bày được các kiến thức cơ bản về tiêu chuẩn trình bày bản vẽ, trình tự lập bản vẽ. - Lựa chọn và sử dụng đúng chức năng các loại dụng cụ dùng trong vẽ kỹ thuật. - Rèn luyện được tính cẩn thận, chính xác trong công việc. Sử dụng vật liệu – dụng cụ vẽ.
Vật liệu vẽ.Giấy vẽ: Giấy dùng để lập các bản vẽ kỹ thuật là loại giấy vẽ (giấy crôki). Giấy dùng để lập các bản vẽ phác thường là giấy kẻ li hay giấy kẻ ô vuông. Bút chì: Bút chì dùng để vẽ là loại bút chì đen. Bút chì đen có loại cứng, ký hiệu bằng chữ H và loại mền ký hiệu bằng chữ B.
Ví dụ loại bút chì cứng: H; 2H; 3H, loại bút chì mềm: B; 2B; 3B…Hệ số cứng đứng trước chữ H hoặc B chỉ độ cứng, độ mềm. Hệ số càng lớn thì độ cứng hoặc độ mềm càng lớn. Bút chì loại cứng dùng để vẽ các nét mảnh. Bút chì loại mềm dùng để vẽ các nét đậm hay viết chữ.
Bút chì loại vừa có ký hiệu là HB. Ngoài giấy vẽ và bút chì ra còn có một số vật dụng khác như: tẩy, giấy ráp để mài bút chì, đinh mũ hay băng dính để cố định bản vẽ vv… 1. Dụng cụ vẽ. Ván vẽ: Ván vẽ làm bằng gỗ mềm, mặt ván phẳng và nhãn, hai mép trái và phải nẹp gỗ cứng để mặt ván không bị vênh.
Mép trái của ván vẽ dùng để trượt thước 8 T nên được bào thật nhãn. Ván vẽ được đặt lên bàn vẽ có thể điều chỉnh được độ dốc. Tuỳ theo khổ bản vẽ mà dùng các loại ván vẽ có kích thước khác nhau. Thước chữ T: Thước chữ T làm bằng gỗ hay bằng chất dẻo.
Thước chữ T gồm có thân ngang dài và đầu thước. Mép trượt của T vuông góc với mép trên của thân ngang. Thước chữ T dùng để kẻ các đường nằm ngang. Để kẻ các đường song song nằm ngang, ta trượt đầu thước dọc theo mép trái của ván vẽ.
Khi đặt giấy vẽ lên ván vẽ, phải đặt sao cho mép trên của tờ giấy song song với mép trên của thân ngang thước chữ T.2: Thước chữ T 1. Êke: Êke dùng để vẽ thường là một bộ hai chiếc, một chiếc có hình một tam giác vuông cân gọi là êke 45OC và chiếc kia có hình một nửa tam giác đều gọi là êke60OC Êke làm bằng gỗ hoặc chất dẻo. 9 Êke phối hợp với thước chũ T hay thước dẹt để vẽ các đường thẳng đứng hay đường xiên. Dùng 2 êke trượt lên nhau để vẽ các đường song song.
Khi vạch các đường thẳng bút chì hơi nghiêng theo chiều chuyển động. Tuỳ theo vị trí của nét vẽ (nằm ngang, thẳng đứng hay nằm nghiêng) mà xác định chiều chuyển động của bút. Dùng êke có thể vẽ các góc nhọn 15 OC, 30OC, 45OC, 60OC, 75OCvà các n2 i= góc bù n1 của chúng. Compa: Compa dùng để vẽ các đường tròn.
Compa loại thường dùng để vẽ các đường tròn có đường kính từ 12mm trở lên. Khi vẽ các đường tròn có đường kính lớn hơn 150mm thì chắp thêm cần nối. Để vẽ đường tròn có đường kính nhỏ hơn 12mm dùng loại compa đặc biệt. Khi vẽ đường tròn cần giữ cho đầu kim và đầu chì vuông góc với mặt giấy.
Dùng ngón tay trỏ và ngón tay cái cầm đầu núm compa và quay đều liên tục theo một chiều nhất định. Compa đo: Compa đo dùng để lấy độ dài đoạn thẳng đặt trên bản vẽ. Khi đo ta so 2 đầu kim của compa đúng với 2 mút của đoạn thẳng cần lấy, rồi đặt đoạn thẳng đó lên bản vẽ bằng cách ấn nhẹ hai đầu kim xuống bản vẽ. Thước cong: Thước cong dùng để vẽ các đường cong không phải là đường cung tròn như elíp, đường sin… Khi vẽ, trước hết phải xác định một số điểm thuộc đường 10 cong, sau đó chọn một cung trên thước cong sao cho cung đó đi qua một số điểm (không ít hơn 3 điểm) của đường cong phải vẽ, lần lượt nối các điểm ta sẽ được đường cong.
Sử dụng tiêu chuẩn Việt Nam (TCVN) trong bản vẽ kỹ thuật. Được xác định bằng kích thước mép ngoài của bản vẽ. Theo TCVN2-74 quy định gồm có các khổ giấy sau: Ký hiệu khổ giấy A0 A1 A2 A3 A4 1189 594 594 297 297 Kích thước (mm) 841 841 420 420 210 Hình 1. Trên các bản vẽ kỹ thuật tùy theo độ lớn và mức độ phức tạp của vật thể mà hình vẽ của vật thể được phóng to hay thu nhỏ theo một tỷ lệ nhất định.
Tỷ lệ là tỳ số giữa kích thước đo được trên hình biểu diễn của bản vẽ với kích thước tương ứng đo được trên vật thể.