CHƯƠNG 1. MỘT SỐ VẤN DE LÝ LUẬN VE GIẢI QUYẾT TRANH CHAP ĐẮT ĐAI THEO THỦ TỤC HANH CHÍNH 1. Khái quát chung 1. Khái niệm và đặc điểm của tranh chấp dat đai Tranh chấp đất đai được chúng ta biết đến lả một hiện tượng bình.
thường trong đời sống x4 hội, no diễn biển phức tạp qua các thời ky lịch sử khác nhau kể từ khi chế độ sở hữu toàn dân về đất đai được thiết lập ở nước ta. Để hiểu được khai niệm tranh chấp đất đai, điều dau tiên can phải tim hiểu vẻ tranh chấp. Theo Từ điển Tiếng Việt. “Tranh chấp: Giảnh nhau một cách ging co cái không rõ thuộc về bên nao”, Theo Từ điển tiếng Việt thông dung: “Tranh.
Giảnh giat, giẳng co nhau cái không rõ thuộc vẻ bên nảo, 2. Bat đồng, trái ngược nhau”? Nhu vậy, có thể hiểu tranh chấp lả những bat đồng, ‘ai ngược nhau giữa hai hoặc nhiêu bên trong xã hội. Trong quan hệ pháp luật đất đai, các chủ thể tham gia không phải lúc tảo cũng có củng quan điểm về cả các van để nay sinh khi thực hiện quyền. sử dung đất dẫn đến mâu thuẫn va bắt đồng.
Từ những bat đông, mâu thuẫn. nay giữa những người sử dụng đắt với nhau la nguyên nhân chủ yêu lâm phát sinh tranh chấp đất dai ‘Vay: Tranh chấp đắt dat ia sự bắt đồng, mâu thuẫn hay xung đột về mặt é tham gia vào quan hệ đất daa. Co rắt nhiễu cach hiểu khác nhau vẻ tranh chấp đất dai, để lam rổ được. khái niệm này, ngoài việc hiểu được tranh chấp lả gi, chúng ta cũng can có một cải nhìn tổng quát những nội dung sau đây: Thứ nhất.
tranh chấp đất đai chi là tranh chấp quyên sử dung đất hay ao gồm cả tranh chap quyển sit dụng đất và các tranh chấp liên quan đến. Viện pgồnngš học 2003, Tư đi nde rệt Xub Để Nẵng— tra tầm Tà dn học, Hà Nội, 21024, ‘gwen Nar ¥ (1996), 1 dn ng Pte thông dong; Net Gia đục, Nội, 16S quyển sử dụng đất? Quam điễm đầu tiên cho rằng, tranh ct dai chỉ là tranh chấp về quyền sử dung đất bởi vi hiện nay, chế độ sỡ hữu đất đai ỡ nước ta là chế 46 sở hữu toàn dân do Nha nước lâm đại điện chủ sở hữu thi người sử dung đất chi có quyển sử dụng đất. Vì vây, đối tượng ma họ tranh chip chỉ có thể là quyển sử dụng đất. Mat khác, các thuật ngữ “tranh chấp đất đai” vả "tranh.
chấp quyền sit dung đất" đã được sử dụng như những thuật ngữ thay thể nhau kế từ khi có Luật Dat đai năm 1987 đến nay ma không có su phân biệt. canh đó, trước kia, đã có một số văn bản pháp luật quy định thẩm quyển giãi quyết tranh chấp liên quan đến đất đai (hay còn gi la tranh chấp liên quan én quyên sử dụng dét) thay vi được goi chung la tranh chấp đất đai. Theo quan điểm nảy, định nghĩa tranh chấp đất đai theo quy định tại Khoản 24, Điển 3 Luật Dat dai năm 2013 có nội hàm rit rông, gây nên nhiễu cách hiểu không chính xác vả khiến cho cơ quan nha nước có thẩm quyển. trong quá trình tiếp nhận, thu ly giải quyết tranh chấp đất đai khó tránh khôi tình trang chẳng chéo hoặc din đây trách nhiệm Do đó, tranh chấp đất đai cẩn được hiểu là ranh chấp quyền sử đụng đối với điền tích đất cụ thé giữa các chủ thé trong hoạt động quản If, sit dung đắt còn các dạng tranh chap khác không phải là tranh chấp quyển sử dụng đất giữa các chủ thể tham gia ‘vao quan hệ pháp luật đất dai thi cũng không phải lả tranh chấp đất đai, mã lả tranh chấp liên quan đến đất dai và theo quy định của pháp luật tổ tung dân.
sự, TAND là cơ quan có thẩm quyên giải quyết vả việc giải quyết các dang tranh chấp này không tuân theo trình tự, thủ tục do pháp luật dat đai quy định Vi dụ như. Đối với tranh chấp đất đai, thi thủ tục hòa giai tại UBND cấp xã la thủ tục hành chính bắt buộc hai bên tranh chấp phải thực hiện, còn đối với tranh chấp liên quan đến đất dai thi thủ tục này không bắt buộc thực hiên. Quen điễm thứ hai, nhận định tranh chap đất đai bao gồm cả tranh chap quyển sử dụng đất và các tranh chấp liên quan đến quyển sử dung dt, bởi Trong pháp luật đất đai, trước khi Luật Bat đai năm 2003 được thông qua và có hiệu lực thí hành thì khái niệm tranh chấp đất đai du như chưa được để câp một cách chính thống và giãi thích cụ thể, Mặc di vậy, hiện tương tranh chấp đất dai trong xã hội được pháp luật ghỉ nhân và quy đính việc giải quyết Khoản 24 Điền 3 Luật Đất dai năm 2013 có đưa ra khái niệm tranh chap đất đai: “Tranh chấp đất đai là tranh chấp vé qu "giữ vụ của người sử dung đắt giữa hai hoặc nhiều bên trong quan hệ đắt dat”. Theo quy định nay, đôi tương tranh chấp không chi lá quyền ma con bao gồm cả nghĩa vụ của người sử dung đất, tranh chấp đất đai bao gồm tranh chấp về quyển của người sử dung đất vả tranh chấp vẻ nghĩa vu của người sử dụng dat.
Mỗi quan điểm nêu trên về tranh chấp đắt đai đều có những lập luận vô củng ic dang. Tác giả cho ring việc hiểu vả van dung "tranh chấp đất dai” ‘bao gồm cả tranh chấp quyển sử dung đất và tranh chấp liên quan đến quyền sử dung đất là hop lý cả về vẫn để logic ngôn ngữ và thực tiễn áp dụng pháp uất trong giai đoạn hiện nay. Tranh chấp liên quan đến quyền sử dung đất bao gồm những loại chủ yên sau đây. Tranh chấp về việc ai la người có quyển sử dung dét (tranh chấp liên quan đến việc kiện đòi quyền sử dụng một điện tích dat cụ thể đang bị người khác chiếm giữ), tranh chấp hợp đông chuyển đổi, chuyển nhượng, cho thuê, cho thuê lai quyên sử dung dat, tranh chap phát sinh trong quá trình chủ.
thể thực hiên việc thé chấp, bảo lãnh, góp von bing gia tri quyền sử dung đất vả tranh chấp thừa ké quyền sử dụng đất. Thứ ba, cần phân biết tranh chấp đất đai và khiến nại liên quan đền đất đại 'Về ban chất, tranh chấp dat đai là xung đột về quyền lợi giữa các chủ. thể sử dung đết với nhau trong quá trình sử dụng đất, trong khi đó khiếu nai vẻ đất đai lại là xung đột giữa chủ thể sử dụng đất với cơ quan quản lý nha nước về đất đai khí các cơ quan nay ban hảnh các quyết định hoặc thực hiện các hanh vi hảnh chính có ảnh hưởng trực tiếp đến quyên, lợi ich hợp pháp của các chủ thể sử dung đất. Đổi tượng của tranh chấp đất đai là quyển sử dụng dat của tổ chức, hộ gia đình, cá nhân, còn doi tượng của khiêu nại về dat đai lại 1a các quyết định hành chính cia cơ quan nha nước hoặc hành vi hành chính của người có thẩm quyền của các cơ quan đó trong quá trình quản lý đất đai gây thiệt hai cho cá nhân, tổ chức sử dung đất.
Tranh chấp đất đai được giải quyết theo trình tự, thủ tục do pháp luật đất dai quy định còn khiếu nại liên quan đến đất đai được giải quyết theo trình tự, thủ tục của Luật khiếu nại năm 2011 và các văn bản hướng dẫn thí hành. Mỗi quan hệ giữa các bên tranh chấp dat đai thường 1a mỗi quan hệ tính dng. Trong khí đó mỗi quan hệ giữa bên bi khiếu nai và bên hiếu nại thường mang tính mệnh lệnh hanh chính.Đặc điểm của tranh chấp dat dai: “Tranh chấp đất dai 1a một dạng tranh chấp thường xuyén xảy ra trong đời sống xã hội. Để nhận dang tranh chấp đất đai cần dựa trên một số đặc.
điểm sau đây: chủ thể của tranh chấp đất đai: của tranh chap đất đai có sự khác biệt so với chủ thé của các. tranh chấp khác. Điều nay thể hiện ở khía canh quyền sử dụng đổi với dat đai. "Thông thưởng, trong các quan hệ tranh chấp không phải la tranh chấp dat đai thì một trong hai bên tranh chấp sẽ có quyển sỡ hữu toàn bộ hoặc một phan đổi với đối tượng tranh chấp.
Tuy nhiên, chủ thể của quan hệ tranh chấp đất dai chi có quyển quân ly hoặc sử dụng đắt ma không có quyền sở hữu. Hiện nay, ở nước ta, chế độ sỡ hữu đất đai là chế đô sỡ hữu toàn dân, Nha nước chỉ là đại diện chủ sở hữu. Tổ chức, hộ gia đính, cá nhân co quyển sử dung đất do Nha nước giao đất, cho thuê hode công nhân quyên sử dung vì vây, người sử dụng đất chỉ có thể là chủ thể quản lý hoặc sở dung đất đai Thứ hai, vé đôi tượng tranh chấp: 10 Đất dai là tai nguyên thiên nhiên, la tài sẵn quốc gia vô cùng quý gia, a tư liệu sản xuất đặc biệt va lả nguồn lực quan trọng của đất nước, đất đai thuộc sỡ hữu toàn dân do Nhà nước đại diện chủ sở hữu, thống nhất quản lý. Bởi vay, đổi tượng của tranh chấp đất đai không phải là đất dai ma chỉ là quyển quản lý, quyền sử dụng va các lợi ích co được trong quá trình quan ly, sử dụng đất.
Bởi chủ thể tranh chap đất đai không có quyên sở hữu đốt với loại tải sản đặc biệt nay. Những tranh chấp phát sinh liên quan đến việc tổ chức, cả nhân doi lai đất đã hiến, tăng cho nha nước; đời lại đất ma Nha nước. đã chia, cấp cho người dân trong qué tình cải cach ruông đất không được pháp luật quy đính. Pháp luật chỉ quy định tình tự, thủ tục giãi quyết các tranh chấp về quản lý đất đai hoặc tranh chấp về sử dụng đất đai Thứ ba, về nối dung tranh chấp đất đai: "Nội dung của tranh chấp đất đai ngày cảng trở nên đa dang.
Tranh chấp đất đai không chỉ lả tranh chấp vé quyển sử dụng đất ma còn bao gồm cả. những tranh chấp liên quan đến quyền sử dụng đất như tranh chấp về chuyển. nhượng, tặng cho, thừa kế, thé chấp quyển sử dung dat Thứ te, một điểm đặc thù chỉ có trong quan hệ dat đai la quyển định. đoạt đất dai theo quy định pháp luật.
Trong các quan hệ pháp luật khác, quyển định đoạt đối với tai sản bị tranh chấp thường gắn liên với quyền sở hữu loại tải sin đó. Tuy nhiên, người có quyển sử dụng đất hợp pháp dù không có quyển sở hữu nhưng vẫn có quyền định đoạt dat dai trong phạm vi quy định.