mở đầu cho sự hiểu biết sâu sắc công việc, để từ đó nắm bắt được các thông tin cần thiết của nó, phục vụ cho việc tổ chức và phân công lao động, để lập kế hoạch nguồn nhân lực, để tuyển dụng và đào tạo nhân viên, cũng như để làm căn cứ xây dựng cách thức trả công lao động. Phân tích công việc là một trong các công cụ rất quan trọng của quản lý nhân lực, cung cấp các thông tin về những yêu cầu, đặc điểm của công việc như: công việc đó yêu cầu cái gì, các phương thức thực hiện, các trang bị, dụng cụ cần thiết để có thể hoàn thành công việc. Nếu không phân tích công việc đúng thì nhà quản trị sẽ không thể đánh giá được chính xác các yêu cầu của công việc, các tiêu chuẩn để thực hiện công việc đó, và nếu như vậy thì không thể nào tuyển dụng cũng như sắp xếp được đúng nhân viên cho công việc và không đánh giá được đúng năng lực thực hiên công việc của nhân viên.2 Ý nghĩa của việc phân tích, thiết kế công việc Kết quả phân tích có thể giúp chúng ta xây dựng được phiếu mô tả công việc, phiếu tiêu chuẩn thực hiện công việc, phiếu yêu cầu kỹ thuật chuyên môn của công việc. Các phiếu này phục vụ rất đắc lực vào hiệu quả của công tác quản trị nhân lực.
Việc thu thập đầy đủ các thông tin về công việc và thông tin về người đảm nhận nó cần sử dụng kết hợp các phương pháp như: quan sát, phỏng vấn, phiếu câu hỏi điều tra và tự ghi chép mô tả. Trên cơ sở hiểu chính xác công việc thì người cán bộ quản lý nhân lực có thể thiết kế công việc hoặc thiết kế lại công việc để không ngừng nâng cao năng suất lao động, tăng chất lượng sản phẩm, nâng cao hiệu quả kinh tế; ngoài ra, còn góp phần khắc phục những tồn tại, lạc hậu, những độc hại nguy hiểm cũng như sự đơn điệu nhàm chán đối với người lao động, góp phần nâng cao động cơ làm việc, cũng như hiệu suất làm việc và chất lượng kết quả công việc sẽ được nâng cao. Trong quá trình thực hiện phân tích công việc, thiết kế và thiết lại công việc, phòng quản lý nhân lực có vai trò quan trọng và trực tiếp.3 Các bước thực hiện phân tích công việc Trước khi tiến hành việc phân tích công việc, đầu tiên ta phải chú ý đến tính chất của công việc mà ta cần phân tích. Trong đó bao gồm: - Tính chuyên môn và nghiệp vụ.
- Độ phức tạp của công việc. - Độ nguy hiểm của công việc. - Các mối liên hệ của công việc ( công việc đó liên hệ đến các công việc khác như thế nào). Quá trình thực hiện phân tích công việc gồm các bước sau: - Bước 1: Xác định mục đích của phân tích công việc, từ đó xác định các hình thức thu thập thông tin phân tích công việc hợp lý nhất.
- Bước 2: Thu thập các thông tin có sẵn từ các sơ đồ tổ chức, các văn bản về mục đích, yêu cầu, chức năng, quyền hạn của doanh nghiệp, các bộ phận tổ chức và bản mô tả công việc cũ ( nếu có). - Bước 3: Chọn lựa các phần việc đặc trưng, các điểm then chốt để thực hiện phân tích công việc nhằm làm giảm bớt và tiết kiệm thời gian hơn trong việc thực hiện phân tích các công việc tương tự nhau. - Bước 4: Áp dụng các hình thức khác nhau để thu thập thông tin cho việc phân tích công việc ( phỏng vấn, bảng câu hỏi, quan sát. - Bước 5: Kiểm tra, xác minh tính chính xác của thông tin ( thông qua các nhân viên thực hiện hoặc những người có trách nhiệm điều hành, giám sát việc thực hiện công việc đó).
- Bước 6: Xây dựng bản mô tả công việc và bản tiêu chuẩn công việc Ví dụ: Bảng 1.1: Bảng mô tả công việc của nhân viên bán hàng Mã số: BM-10-001 BẢN MÔ TẢ CÔNG VIỆC Lần sửa đổi: 00 Ngày Người thực Chức danh Mã số công Trực thuộc Người kiểm tra hiện công việc việc Phòng/bộ chung phận Nhân viên Chi nhánh Phụ trách bán giao nhận Hà Nội hàng CHỨC NĂNG: 1. Thực hiện giao nhận hàng hóa theo kế hoạch kinh doanh của Chi Nhánh. NHIỆM VỤ TIÊU CHUẨN KẾT QUẢ 1. Nhiệm vụ chính 1.
1 Lập kế hoạch a. Lập kế hoạch giao nhận và dự trù chi phí - Khả thi, hợp lý; giao nhận hằng năm/tháng; - Hoàn thành trước 10/9 hàng năm; trước b. Lập kế hoạch công tác hàng tháng/năm. 28 hàng tháng; 1.
Xử lý các đơn hàng (từ khách hàng và cán - Đảm bảo 95% đơn hàng giao đúng hạn; bộ kinh doanh); - Thời gian không trễ quá 1 ngày b. Tổ chức thực hiện công việc giao - nhận - Đảm bảo giao- nhận đúng chủng loại, hàng hóa (bao gồm cho khách hàng và vận đúng khối lượng, kịp thời chuyển nội bộ Chi nhánh và nhà máy); - Báo cáo cho phụ trách bộ phận bán hàng 16h30 hàng ngày. Thu thập các biên nhận của khách hàng để - Đảm bảo 100% các đơn hàng đều có biên đảm bảo hàng hóa đã giao đến địa chỉ của nhận của khách hàng; khách hàng; - Phải xác nhận với nhân viên kinh doanh bằng biên bản, chậm nhất không quá 02 ngày đối với các đơn hàng giao qua trung gian. Tổ chức và thực hiện việc nhận tiền của - Kịp thời, đầy đủ.
khách hàng gửi tại các điểm tập kết hàng và nộp lại cho kế toán CNHN để hoàn tất công nợ; e. Thông tin kịp thời cho các bộ phận liên quan - Đầy đủ, không trễ hơn 1 ngày. đảm bảo hàng hóa đã được giao; f. Thường trực tại nơi làm việc của bộ phận - Thường xuyên, an toàn.
bán hàng, hướng dẫn khách hàng và bảo vệ các tài sản Chi nhánh. Báo cáo kết quả công việc giao hàng hàng - Đầy đủ, chính xác; tháng; - Trước ngày 28 hàng tháng. Báo cáo sơ kết và tổng kết kết quả công việc - Theo quy định của Công ty giao hàng; 1.3 Giám sát và kiểm tra - a. Giám sát công việc giao - nhận hàng hóa - Kịp thời và đúng địa chỉ theo yêu cầu.
Kiểm tra tiền hàng trước và sau khi giao - Kịp thời, đầy đủ và an toàn; nhận tiền hàng.4 Đề xuất cải tiến a. Đề xuất cải tiến phương thức giao nhận tiền - Kịp thời, hợp lý; hàng. Các nhiệm vụ phụ - 2.1 Tham gia và các hoạt động khác của Chi - Đầy đủ, hiệu quả nhánh khi có yêu cầu. Ghi chép đúng và đầy đủ các biểu mẫu - 100 % hồ sơ ISO quy định tại đơn vị b.
Lưu trữ hồ sơ - Đầy đủ, kịp thời. Các mối quan hệ: 1. Chịu trách nhiệm báo cáo công việc cho: Phụ trách bán hàng/Trưởng phòng KD; 2. Liên lạc thường xuyên với: Phụ trách bán hàng/nhân viên Chi nhánh/khách hàng có liên quan; 3.
Chịu sự giám sát trực tiếp của: Phụ trách bán hàng. Sử dụng phương tiện và trang thiết bị được giao để hoàn thành nhiệm vụ; 2. Được đề xuất, phản ánh ý kiến liên quan đến chất lượng hàng hóa, chi phí vận chuyển; 3. Đề xuất sử dụng nguồn lực bên ngoài để thực hiện nhiệm vụ.
Hưởng lương, thưởng và các khoản phúc lợi theo quy định của Công ty; 2. Được đào tạo, bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ; 3. Được cung cấp các điều kiện cần thiết trong quá trình thực hiện nhiệm vụ. Yêu cầu về chuyên môn: 1.
Trình độ chuyên môn: Tốt nghiệp PTTH hoặc tương đương; 2. Tuổi đời: trên 22 tuổi; 3. Ngoại ngữ: Bằng A tiếng Anh; 5. Tin học: Biết sử dụng tin học văn phòng; 6.
Yêu cầu khác: Có sức khỏe tốt. Yêu cầu tố chất, phẩm chất cá nhân: 1. Trung thực thẳng thắn; 2. Chủ động, sáng tạo; 3.
Nhiệt tình, có trách nhiệm trong công việc. Phê duyệt Tổng Giám đốc Người giao việc ký tên Người nhận việc ký tên (ngày / / ) (ngày / / ) (ngày / / ) Nguồn: Phòng kế toán – hành chính Chi nhánh Hà Nội ( năm 2012) 1.2 Kế hoạch hóa nguồn nhân lực 1.1 Khái niệm kế hoạch hóa nguồn nhân lực Việc kế hoạch hóa nguồn nhân lực hay lập kế hoạch nguồn nhân lực là một quá trình dự báo về nhu cầu nguồn nhân lực trong tổ chức hay trong một doanh nghiệp. Việc đảm bảo được kế hoạch nguồn nhân lực sẽ giúp cho doanh nghiệp tự chủ được về số lượng cũng như những yêu cầu về nguồn lao động trong doanh nghiệp, qua đó giúp cho nhà quản lý chủ động dự đoán được sự phát triển của doanh nghiệp và đảm bảo sẽ sử dụng nguồn nhân lực đó cho sự phát triển của doanh nghiệp. Việc lập kế hoạch nguồn nhân lực là một quá trình diễn ra liên tục và linh hoạt, giúp cho doanh nghiệp có thể kiểm tra được xem các hoạt đông, mục tiêu đã đề ra có thể thực hiện được hay không.
Hoặc để thực hiện được mục tiêu đó thì doanh nghiệp sẽ phải sử dụng nguồn nhân lực như thế nào: thuê hay đào tạo, sa thải hay tuyển dụng, động viên khen thưởng hay kỷ luật. Qua đó, việc lập kế hoạch nguồn nhân lực còn giúp cho doanh nghiệp biết được các cơ hội cũng như hạn chế của nguồn nhân lực, các thiếu sót trong các khâu quản lý, đào tạo nhân lực trong doanh nghiệp. Khi có được một kế hoạch cụ thể đối với nguồn nhân lực, doanh nghiệp sẽ có nền tảng bền vững, thúc đẩy sự phát triển, tạo ra uy tín trong cộng đồng cũng như trong các mối liên hệ với các doanh nghiệp khác.2 Các bước thực hiện việc kế hoạch hóa nguồn nhân lực - Bước 1: Thu thập thông tin hiện trạng về nguồn lao động trong doanh nghiệp, bao gồm: các bản phân tích cơ cấu bộ máy tổ chức, quản lý trong doanh nghiệp, các mối quan hệ giữa các bộ phận với nhau để tìm ra những điểm bất hợp lý trong cơ cấu tổ chức; các bản phân tích về khả năng làm việc của nhân viên, hồ sơ nhân viên trong doanh nghiệp để biết được chi tiết về cơ cấu lao động trong doanh nghiệp theo lứa tuổi, trình độ, kỹ năng… - Bước 2: Đánh giá hiệu quả làm việc của nhân viên bằng các bản tổng kết về kết quả thực hiện công việc thông qua các chỉ tiêu: năng suất lao động, mức độ hoàn thành công việc, chỉ tiêu lao động… - Bước 3: Tổng hợp các thông tin đã thu thập được để đánh giá về những điểm mạnh và yếu của nguồn lao động trong doanh nghiệp - Bước 4: Đề ra các giải pháp, phương án để khắc phục những điểm yếu về nguồn lao động trong doanh nghiệp thông qua việc thuyên chuyển công tác, đào tạo, tuyển dụng… 1.