Luận văn thạc sĩ giải pháp giảm thiểu sự căng thẳng trong công việc của chuyên viên khách hàng cá nhân tại ngân hàng tmcp sài gòn thương tín

Luận văn thạc sĩ kinh tế nghiên cứu giải pháp giảm thiểu sự căng thẳng trong công việc của chuyên viên khách hàng cá nhân tại ngân hàng, khảo sát thực trạng, phân tích nguyên

• Tác giả: Lưu Thu Thủy
• Người hướng dẫn: PGS.TS Vũ Công Tuấn
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế TP. Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Quản Trị Kinh Doanh
• Đề tài: Giải Pháp Giảm Thiểu Sự Căng Thẳng Trong Công Việc Của Chuyên Viên Khách Hàng Cá Nhân Tại Ngân Hàng TMCP Sài Gòn Thương Tín
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2016
• Địa điểm: Thành Phố Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ THUYẾT VỀ SỰ CĂNG THẲNG TRONG CÔNG VIỆC CỦA NHÂN VIÊN
• 1.1. Khái niệm sự căng thẳng trong công việc
• 1.1.1. Định nghĩa sự căng thẳng
• 2. CHƯƠNG 2: PHÂN TÍCH THỰC TRẠNG CÁC YẾU TỐ GÂY RA SỰ CĂNG THẲNG TRONG CÔNG VIỆC CỦA CHUYÊN VIÊN KHÁCH HÀNG CÁ NHÂN TẠI NGÂN HÀNG TMCP SÀI GÒN THƢƠNG TÍN
• 3. CHƯƠNG 3: ĐỀ XUẤT GIẢI PHÁP GIẢM THIỂU SỰ CĂNG THẲNG TRONG CÔNG VIỆC CỦA CHUYÊN VIÊN KHÁCH HÀNG CÁ NHÂN TẠI NGÂN HÀNG TMCP SÀI GÒN THƢƠNG TÍN
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Tổng quan về giải pháp giảm căng thẳng cho chuyên viên ngân hàng

Căng thẳng trong công việc là một vấn đề phổ biến, đặc biệt là đối với các chuyên viên ngân hàng. Họ thường phải đối mặt với áp lực từ khách hàng, yêu cầu công việc cao và môi trường làm việc cạnh tranh. Việc tìm ra các giải pháp giảm căng thẳng không chỉ giúp cải thiện sức khỏe tinh thần mà còn nâng cao hiệu quả công việc. Nghiên cứu cho thấy rằng việc áp dụng các phương pháp quản lý stress có thể mang lại lợi ích lớn cho cả nhân viên và tổ chức.

1.1. Khái niệm căng thẳng trong công việc

Căng thẳng trong công việc được định nghĩa là phản ứng của cơ thể trước các yêu cầu và áp lực từ môi trường làm việc. Theo Hans Selye, căng thẳng là những đáp ứng không đặc hiệu của cơ thể để thực hiện bất kỳ nhu cầu nào. Điều này có thể dẫn đến các vấn đề về sức khỏe nếu không được quản lý đúng cách.

1.2. Tầm quan trọng của việc giảm căng thẳng

Giảm căng thẳng không chỉ giúp cải thiện sức khỏe tinh thần mà còn nâng cao hiệu suất làm việc. Một môi trường làm việc thoải mái và không căng thẳng sẽ giúp nhân viên cảm thấy hạnh phúc hơn, từ đó tăng cường sự gắn bó và cống hiến cho tổ chức.

II. Vấn đề căng thẳng trong công việc của chuyên viên ngân hàng

Chuyên viên ngân hàng thường phải đối mặt với nhiều áp lực từ khách hàng và yêu cầu công việc. Những yếu tố này có thể dẫn đến tình trạng căng thẳng kéo dài, ảnh hưởng đến sức khỏe và hiệu suất làm việc. Việc nhận diện các nguyên nhân gây căng thẳng là bước đầu tiên để tìm ra giải pháp hiệu quả.

2.1. Nguyên nhân gây căng thẳng

Các nguyên nhân chính gây căng thẳng cho chuyên viên ngân hàng bao gồm áp lực từ khách hàng, yêu cầu công việc cao và sự không chắc chắn về tương lai nghề nghiệp. Những yếu tố này có thể tạo ra một môi trường làm việc căng thẳng và không thoải mái.

2.2. Hệ quả của căng thẳng

Căng thẳng kéo dài có thể dẫn đến nhiều hệ quả nghiêm trọng như giảm hiệu suất làm việc, tăng tỷ lệ nghỉ việc và ảnh hưởng đến sức khỏe tâm lý của nhân viên. Điều này không chỉ ảnh hưởng đến cá nhân mà còn đến toàn bộ tổ chức.

III. Phương pháp giảm căng thẳng hiệu quả cho chuyên viên ngân hàng

Có nhiều phương pháp giảm căng thẳng mà chuyên viên ngân hàng có thể áp dụng. Những phương pháp này không chỉ giúp cải thiện sức khỏe tinh thần mà còn nâng cao hiệu suất làm việc. Việc áp dụng các kỹ năng quản lý thời gian và kỹ năng giao tiếp cũng rất quan trọng.

3.1. Kỹ năng quản lý thời gian

Quản lý thời gian hiệu quả giúp chuyên viên ngân hàng giảm bớt áp lực công việc. Việc lập kế hoạch và ưu tiên công việc sẽ giúp họ hoàn thành nhiệm vụ một cách hiệu quả hơn, từ đó giảm căng thẳng.

3.2. Thực hành thiền và thư giãn

Thiền và các bài tập thư giãn có thể giúp giảm căng thẳng nhanh chóng. Những phương pháp này giúp cải thiện tâm trạng và tăng cường sự tập trung, từ đó nâng cao hiệu suất làm việc.

IV. Ứng dụng thực tiễn các giải pháp giảm căng thẳng

Việc áp dụng các giải pháp giảm căng thẳng trong thực tiễn đã cho thấy hiệu quả rõ rệt. Nhiều ngân hàng đã triển khai các chương trình hỗ trợ tâm lý cho nhân viên, giúp họ đối phó với áp lực công việc. Những chương trình này không chỉ giúp giảm căng thẳng mà còn nâng cao sự hài lòng của nhân viên.

4.1. Chương trình hỗ trợ tâm lý

Nhiều ngân hàng đã triển khai các chương trình hỗ trợ tâm lý cho nhân viên, giúp họ có thể chia sẻ và nhận được sự hỗ trợ khi gặp khó khăn trong công việc. Điều này giúp giảm bớt áp lực và cải thiện sức khỏe tinh thần.

4.2. Tạo môi trường làm việc tích cực

Một môi trường làm việc tích cực, thân thiện và hỗ trợ sẽ giúp nhân viên cảm thấy thoải mái hơn. Việc khuyến khích sự giao tiếp và hợp tác giữa các nhân viên cũng là một yếu tố quan trọng trong việc giảm căng thẳng.

V. Kết luận về giải pháp giảm căng thẳng cho chuyên viên ngân hàng

Giảm căng thẳng cho chuyên viên ngân hàng là một nhiệm vụ quan trọng không chỉ giúp cải thiện sức khỏe tinh thần mà còn nâng cao hiệu suất làm việc. Việc áp dụng các giải pháp hiệu quả sẽ giúp tạo ra một môi trường làm việc tích cực và bền vững.

5.1. Tương lai của giải pháp giảm căng thẳng

Trong tương lai, việc nghiên cứu và phát triển các giải pháp giảm căng thẳng sẽ tiếp tục được chú trọng. Các ngân hàng cần đầu tư vào các chương trình hỗ trợ nhân viên để nâng cao hiệu quả làm việc và giữ chân nhân tài.

5.2. Khuyến nghị cho các ngân hàng

Các ngân hàng nên xem xét việc triển khai các chương trình đào tạo về quản lý stress và tạo ra một môi trường làm việc tích cực. Điều này không chỉ giúp giảm căng thẳng mà còn nâng cao sự hài lòng và gắn bó của nhân viên.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh hội nhập kinh tế toàn cầu và sự phát triển nhanh chóng của nền kinh tế Việt Nam, áp lực công việc ngày càng gia tăng, đặc biệt đối với nhân viên kinh doanh trong ngành ngân hàng. Theo báo cáo nội bộ của Ngân hàng TMCP Sài Gòn Thương Tín (Sacombank), số lượng chuyên viên khách hàng cá nhân (CVKHCN) nghỉ việc hoặc điều chuyển công tác tăng lên đáng kể do căng thẳng công việc. Mức độ căng thẳng này không chỉ ảnh hưởng đến sức khỏe cá nhân mà còn tác động tiêu cực đến hiệu quả kinh doanh và chi phí tuyển dụng, đào tạo của ngân hàng. Mục tiêu nghiên cứu nhằm xác định các yếu tố gây căng thẳng trong công việc của CVKHCN tại Sacombank, phân tích thực trạng và đề xuất giải pháp giảm thiểu căng thẳng, từ đó nâng cao hiệu quả làm việc và sự gắn bó của nhân viên.

Phạm vi nghiên cứu tập trung vào CVKHCN tại 20-25 chi nhánh, phòng giao dịch của Sacombank trên địa bàn TP. Hồ Chí Minh, với cỡ mẫu khảo sát khoảng 100-120 người. Nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc cải thiện môi trường làm việc, giảm thiểu áp lực công việc, đồng thời góp phần nâng cao năng suất lao động và hiệu quả kinh doanh của ngân hàng. Các chỉ số như tỷ lệ nghỉ việc, mức độ hài lòng công việc và hiệu quả kinh doanh được xem là các metrics quan trọng để đánh giá tác động của các giải pháp đề xuất.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu dựa trên các mô hình lý thuyết về căng thẳng trong công việc, bao gồm:

• Mô hình Donalde Parker & Thomas (1983): Xác định 6 nguyên nhân gây căng thẳng gồm đặc tính tổ chức, mối quan hệ, phát triển nghề nghiệp, vai trò tổ chức, bản chất công việc và cam kết trách nhiệm. Mô hình nhấn mạnh ảnh hưởng của căng thẳng đến sự gắn kết, hài lòng nghề nghiệp và hiệu quả công việc.

• Mô hình Joseph C. Sanders và cộng sự (1995): Phân tích các yếu tố như mơ hồ vai trò, mâu thuẫn vai trò, quá tải số lượng và chất lượng công việc, áp lực thời gian, phát triển nghề nghiệp và trách nhiệm cộng sự gây ra căng thẳng.

• Mô hình Palmer S, Cooper C và Thomas K (2001): Tập trung vào văn hóa tổ chức, nhu cầu công việc, sự quản lý, mối quan hệ và sự thay đổi trong môi trường làm việc.

• Mô hình Stavroula Leka và cộng sự (2005): Liệt kê 9 nguyên nhân gây căng thẳng như bản chất công việc, khối lượng công việc, thời gian làm việc, theo dõi giám sát, cơ hội thăng tiến, vai trò người lao động, mối quan hệ cá nhân, văn hóa tổ chức và mối quan hệ gia đình-công việc.

Từ các mô hình trên, tác giả tổng hợp 6 yếu tố chính ảnh hưởng đến căng thẳng trong công việc của CVKHCN tại Sacombank: bản chất công việc, chính sách đãi ngộ, môi trường làm việc, mối quan hệ trong tổ chức, mối quan hệ gia đình và yếu tố cá nhân.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp kết hợp giữa khảo sát định lượng và phỏng vấn định tính:

• Nguồn dữ liệu sơ cấp: Khảo sát 100-120 CVKHCN tại 20-25 chi nhánh, phòng giao dịch Sacombank ở TP. Hồ Chí Minh bằng bảng câu hỏi dựa trên thang đo Likert 5 mức độ để đánh giá mức độ gây căng thẳng của các yếu tố. Phỏng vấn sâu 5 CVKHCN và 2 trưởng phó phòng tín dụng để thu thập thông tin chi tiết về ảnh hưởng của căng thẳng đến hiệu quả công việc.

• Nguồn dữ liệu thứ cấp: Tổng hợp từ sách giáo khoa, luận văn, bài báo khoa học, báo cáo ngành và các tài liệu liên quan đến căng thẳng trong công việc và ngành ngân hàng.

• Phân tích dữ liệu: Sử dụng phần mềm Excel 2010 để xử lý số liệu khảo sát, áp dụng phương pháp thống kê mô tả, phân tích so sánh và tổng hợp kết quả phỏng vấn nhằm đưa ra đánh giá thực trạng và đề xuất giải pháp phù hợp.

• Timeline nghiên cứu: Nghiên cứu được thực hiện trong năm 2015-2016, với giai đoạn khảo sát và thu thập dữ liệu kéo dài khoảng 1-1,5 tháng, tiếp theo là phân tích và hoàn thiện luận văn.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Bản chất công việc là nguyên nhân chính gây căng thẳng: Khoảng 85% CVKHCN cho biết yêu cầu từ phía khách hàng và áp lực doanh số là nguyên nhân thường xuyên gây căng thẳng. 78% phản ánh quá tải khối lượng công việc và áp lực thời gian làm việc là yếu tố căng thẳng lớn. Tính ổn định công việc cũng được đánh giá thấp với 65% người tham gia cảm thấy không an tâm về vị trí công tác.

2. Chính sách đãi ngộ chưa đáp ứng kỳ vọng: 70% CVKHCN không hài lòng với chế độ lương thưởng và phúc lợi hiện tại. 60% cho rằng cơ hội phát triển nghề nghiệp và chính sách đào tạo chưa đủ để giảm áp lực công việc.

3. Môi trường làm việc và văn hóa doanh nghiệp: 55% nhân viên đánh giá môi trường làm việc có nhiều tiếng ồn, thiếu trang thiết bị hỗ trợ và quy trình làm việc chưa tối ưu. Mối quan hệ trong tổ chức cũng là yếu tố gây căng thẳng khi 48% cảm thấy thiếu sự hỗ trợ từ cấp trên và đồng nghiệp.

4. Mối quan hệ gia đình và công việc: 40% CVKHCN gặp khó khăn trong việc cân bằng giữa công việc và gia đình, dẫn đến căng thẳng tâm lý và ảnh hưởng đến hiệu quả làm việc.

Thảo luận kết quả

Kết quả khảo sát cho thấy bản chất công việc với áp lực doanh số và yêu cầu khách hàng là nguyên nhân hàng đầu gây căng thẳng, phù hợp với các nghiên cứu trước đây về ngành ngân hàng. So với các mô hình lý thuyết, yếu tố chính sách đãi ngộ và môi trường làm việc cũng đóng vai trò quan trọng nhưng chưa được chú trọng đầy đủ tại Sacombank. Mức độ không hài lòng về lương thưởng và cơ hội thăng tiến phản ánh thực trạng cạnh tranh gay gắt và áp lực giữ chân nhân sự trong ngành.

Mối quan hệ trong tổ chức và sự hỗ trợ từ cấp trên có ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng ứng phó với căng thẳng, điều này được minh chứng qua tỷ lệ gần một nửa nhân viên cảm thấy thiếu sự hỗ trợ. Ngoài ra, sự mất cân bằng giữa công việc và gia đình cũng là nguyên nhân không thể xem nhẹ, ảnh hưởng đến sức khỏe tâm lý và năng suất lao động.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ cột thể hiện tỷ lệ phần trăm các yếu tố gây căng thẳng, bảng so sánh mức độ hài lòng về chính sách đãi ngộ và biểu đồ đường thể hiện mối quan hệ giữa mức độ căng thẳng và hiệu quả công việc. Những phát hiện này cung cấp cơ sở vững chắc để đề xuất các giải pháp giảm thiểu căng thẳng phù hợp với đặc thù của Sacombank.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tối ưu hóa khối lượng và phân bổ công việc: Áp dụng hệ thống quản lý công việc thông minh để phân bổ công việc hợp lý, giảm quá tải cho CVKHCN. Mục tiêu giảm 20% áp lực công việc trong vòng 12 tháng, do phòng nhân sự phối hợp với quản lý chi nhánh thực hiện.

2. Cải thiện chính sách đãi ngộ: Xây dựng cơ chế lương thưởng minh bạch, tăng cường các chế độ phúc lợi và cơ hội thăng tiến rõ ràng. Mục tiêu nâng mức hài lòng về lương thưởng lên 80% trong 18 tháng, do ban lãnh đạo ngân hàng chủ trì.

3. Nâng cao chất lượng môi trường làm việc: Đầu tư trang thiết bị hiện đại, cải thiện không gian làm việc, giảm tiếng ồn và tối ưu hóa quy trình làm việc. Mục tiêu hoàn thiện môi trường làm việc tại 100% chi nhánh trong 24 tháng, do phòng kỹ thuật và quản lý chi nhánh phối hợp thực hiện.

4. Xây dựng văn hóa hỗ trợ và phát triển mối quan hệ: Tổ chức các chương trình đào tạo kỹ năng quản lý căng thẳng, tăng cường giao tiếp nội bộ và hỗ trợ tâm lý cho nhân viên. Mục tiêu giảm 30% tỷ lệ căng thẳng tâm lý trong 12 tháng, do phòng nhân sự và phòng đào tạo triển khai.

5. Hỗ trợ cân bằng công việc và gia đình: Thiết lập chính sách làm việc linh hoạt, hỗ trợ nghỉ phép và các chương trình hỗ trợ gia đình cho nhân viên. Mục tiêu tăng tỷ lệ cân bằng công việc-gia đình lên 70% trong 12 tháng, do ban lãnh đạo và phòng nhân sự phối hợp thực hiện.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Ban lãnh đạo ngân hàng: Nhận diện các yếu tố gây căng thẳng và áp dụng giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý nhân sự, giảm tỷ lệ nghỉ việc và tăng năng suất lao động.

2. Phòng nhân sự và đào tạo: Sử dụng kết quả nghiên cứu để thiết kế chương trình đào tạo kỹ năng quản lý căng thẳng, xây dựng chính sách đãi ngộ và phát triển môi trường làm việc tích cực.

3. Chuyên viên khách hàng cá nhân và nhân viên ngân hàng: Hiểu rõ nguyên nhân gây căng thẳng, từ đó chủ động áp dụng các kỹ thuật giảm stress và cân bằng công việc-gia đình.

4. Các nhà nghiên cứu và sinh viên ngành quản trị kinh doanh, quản lý nhân sự: Tham khảo mô hình nghiên cứu và phương pháp khảo sát thực tiễn trong ngành ngân hàng, làm cơ sở cho các nghiên cứu tiếp theo về quản lý căng thẳng và phát triển nguồn nhân lực.

Câu hỏi thường gặp

1. Căng thẳng trong công việc là gì và tại sao nó quan trọng?
   Căng thẳng trong công việc là phản ứng tâm lý và sinh lý khi yêu cầu công việc vượt quá khả năng ứng phó của cá nhân. Nó quan trọng vì ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe, hiệu quả làm việc và sự gắn bó của nhân viên với tổ chức.

2. Yếu tố nào gây căng thẳng nhiều nhất cho chuyên viên khách hàng cá nhân tại Sacombank?
   Yếu tố chính là áp lực doanh số và yêu cầu từ phía khách hàng, chiếm khoảng 85% mức độ căng thẳng được khảo sát, tiếp theo là quá tải công việc và áp lực thời gian.

3. Làm thế nào để giảm thiểu căng thẳng trong công việc ngân hàng?
   Giải pháp bao gồm tối ưu hóa phân bổ công việc, cải thiện chính sách đãi ngộ, nâng cao môi trường làm việc, xây dựng văn hóa hỗ trợ và cân bằng công việc-gia đình.

4. Chính sách đãi ngộ ảnh hưởng thế nào đến mức độ căng thẳng?
   Chính sách đãi ngộ không minh bạch hoặc không đáp ứng kỳ vọng làm tăng cảm giác không công bằng, gây áp lực tâm lý và giảm động lực làm việc, từ đó làm tăng căng thẳng.

5. Mối quan hệ trong tổ chức có vai trò gì trong việc quản lý căng thẳng?
   Mối quan hệ tích cực với đồng nghiệp và cấp trên giúp nhân viên cảm thấy được hỗ trợ, giảm áp lực và tăng khả năng ứng phó với căng thẳng, ngược lại mối quan hệ xấu làm tăng căng thẳng và giảm hiệu quả công việc.

Kết luận

• Nghiên cứu đã xác định rõ 6 yếu tố chính gây căng thẳng trong công việc của CVKHCN tại Sacombank, trong đó bản chất công việc và chính sách đãi ngộ là hai yếu tố tác động mạnh nhất.
• Thực trạng căng thẳng ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe, hiệu quả làm việc và tỷ lệ nghỉ việc của nhân viên, gây tổn thất cho ngân hàng.
• Các giải pháp đề xuất tập trung vào tối ưu hóa công việc, cải thiện chính sách đãi ngộ, nâng cao môi trường làm việc, xây dựng văn hóa hỗ trợ và cân bằng công việc-gia đình.
• Nghiên cứu có thể được áp dụng trong vòng 12-24 tháng để cải thiện môi trường làm việc và hiệu quả kinh doanh tại Sacombank.
• Khuyến khích các bên liên quan triển khai đồng bộ các giải pháp và tiếp tục nghiên cứu mở rộng để nâng cao chất lượng nguồn nhân lực ngành ngân hàng.

Các nhà quản lý và chuyên viên nhân sự tại Sacombank nên nhanh chóng áp dụng các giải pháp đề xuất nhằm giảm thiểu căng thẳng, nâng cao hiệu quả công việc và giữ chân nhân tài trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng khốc liệt của ngành ngân hàng.

Trích đoạn nội dung tài liệu

phần mở đầu, phụ lục và tài liệu tham khảo, cụ thể nhƣ sau: Chƣơng 1: Cơ sở lý thuyết về sự căng thẳng trong công việc của nhân viên Chƣơng 2: Phân tích thực trạng các yếu tố gây ra sự căng thẳng trong công việc của Chuyên viên khách hàng cá nhân tại Ngân hàng TMCP Sài Gòn Thƣơng Tín. Chƣơng 3: Đề xuất giải pháp giảm thiểu sự căng thẳng trong công việc của Chuyên viên khách hàng cá nhân tại Ngân hàng TMCP Sài Gòn Thƣơng Tín. Kết luận Tài liệu tham khảo Phụ lục TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 6 Chƣơng 1 CƠ SỞ LÝ THUYẾT VỀ SỰ CĂNG THẲNG TRONG CÔNG VIỆC CỦA NHÂN VIÊN 1. Khái niệm sự căng thẳng trong công việc 1.

Định nghĩa sự căng thẳng Căng thẳng là một khái niệm đa hình. Chúng ta đều trải nghiệm căng thẳng ở nhiều khía cạnh khác nhau trong các hoạt động thƣờng ngày nhƣ ở trƣờng, ở nhà, nơi công sở và thậm chí cả trong các hoạt động thể dục thể thao. Căng thẳng luôn tồn tại quanh chúng ta. Có thể hiểu đơn giản căng thẳng là phản ứng của cơ thể trƣớc bất cứ một yêu cầu, áp lực hay một yếu tố tác động nào đe dọa đến sự tồn tại lành mạnh của con ngƣời cả về thể chất lẫn tinh thần.

Thuật ngữ căng thẳng mà chúng ta sử dụng hiện nay đƣợc đề xuất bởi Hans Selye vào năm 1936, ngƣời đầu tiên nghiên cứu căng thẳng, đã định nghĩa căng thẳng là "những đáp ứng không đặc hiệu của cơ thể để thực hiện bất kỳ nhu cầu nào”. Ông nói rằng khi cơ thể trải qua sự căng thẳng, nó đi qua 3 giai đoạn khác nhau: nhận ra căng thẳng, đôi khi có thể cùng nghĩa với việc nhận ra tác nhân gây căng thẳng (phản ứng báo động), chống đỡ căng thẳng khi cơ thể cố gắng thích nghi với các yêu cầu đặt ra và cuối cùng là kiệt sức khi không có khả năng thích ứng. Nếu cơ thể trong giai đoạn kiệt sức quá lâu, nó bắt đầu không thể chịu đựng đƣợc cái mà Selye gọi là “bệnh của thích ứng”. Nói cách khác, cơ thể bị ốm.

Một chút lƣu ý ở đây là, mặc dù Selye đã viết căng thẳng về mặt cơ thể, nhƣng trên thực tế cơ thể không phân biệt đƣợc giữa căng thẳng về thể chất và căng thẳng về cảm xúc. Tiến trình diễn ra nhƣ nhau. TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail. Tiến trình phản ứng với căng thẳng của Hans Selye (Nguồn : Tâm lý học lao động – Đào Thị Oanh và Nền tảng tâm lý học – Nicky hayes, năm 2005) Cũng theo Selye, cuộc sống không thể thiếu căng thẳng, nếu không có nó thì có thể dẫn tới chết.

Ông nói: “Căng thẳng là một chất muối làm cho cuộc đời thêm thi vị, thiếu nó không có cuộc sống. Cuộc sống không có Căng thẳng sẽ chẳng có thách thức gì, chẳng có trở ngại nào phải vượt qua, chẳng có địa hạt mới nào để chiếm lĩnh, chẳng có lý do gì để trau dồi trí tuệ hoặc nâng cao năng lực. Nhưng điều tai hại gây chết người là trong nhiều tình huống, nó buộc ta xài quá mặn”. Lazarus, căng thẳng là căng thẳng xuất hiện khi cá nhân nhận thấy rằng họ không thể ứng phó hoặc đáp ứng đƣợc với những yêu cầu đối với họ hoặc đe dọa sự tồn tại khỏe mạnh của họ.

(1966) Vào thập niên 80, L.Kitaepxmƣx đã nêu các quan điểm khác nhau về căng thẳng.  Căng thẳng là những tác động mạnh ảnh hƣởng không tốt và tiêu cực đến cơ thể, quan điểm này tồn tại một thời gian dài, nhƣng nó lại trùng với khái niệm về tác nhân gây căng thẳng.  Căng thẳng là những phản ứng mạnh không tốt của cơ thể về sinh lý hoặc tâm lý đối với tác động của tác nhân gây căng thẳng, cách hiểu này ngày nay khá phổ biến. TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 8  Căng thẳng là những phản ứng mạnh đủ loại, không tốt hoặc tốt đối với cơ thể.

Hai cách hiểu này đều khẳng định căng thẳng là những phản ứng mạnh của cơ thể trƣớc các tác động khác nhau của môi trƣờng. Nhƣng trong thực tế không phải phản ứng mạnh nào của cơ thể cũng đều là căng thẳng và không phải chỉ có phản ứng mạnh mới là biểu hiện căng thẳng. Theo cuốn “Stress, Appraisal and Coping”của tác giả R. Folkman năm 1984, căng thẳng là kết quả của sự mất cân bằng giữa những yêu cầu và những nguồn lực.

Palmer định nghĩa thì căng thẳng xuất hiện khi áp lực vƣợt quá khả năng thông thƣờng của bạn để ứng phó. Một định nghĩa khác của Health and Safety Executive (HSE) Mỹ (1999): “The harmful physical and emotional responses that occur when the requirements of the job do not match the capabilities, resources, needs of the worker”. Tạm dịch :”Những tổn hại về thể chất và tinh thần xuất hiện khi những yêu cầu của công việc không đúng với khả năng, nguồn lực và nhu cầu của nhân viên”. Căng thẳng là tình trạng bị kích động, cảm giác lo âu, có hoặc không có sự căng thẳng về thể chất, xảy ra khi nhu cầu đòi hỏi ở một cá nhân vƣợt quá khả năng đáp ứng hoặc chịu đựng của họ.

Theo định nghĩa của Tổ chức Y tế thế giới (WHO), căng thẳng là sự phản ứng thông qua thể chất, tinh thần, hoặc tình cảm của cơ thể con ngƣời với các tác nhân gây ra căng thẳng từ bên ngoài. Các nhà khoa học Việt Nam cũng có ý kiến riêng về đề tài căng thẳng. Tô Nhƣ Khuê đã cho rằng: "Căng thẳng tâm lý chính là những phản ứng không đặc hiệu xảy ra một cách chung khắp, do các yếu tố có hại về tâm lý xuất hiện trong các tình thế mà con người thấy là bất lợi hoặc rủi ro, ở đây vai trò quyết định không chủ yếu do tác nhân kích thích, mà do sự đánh giá chủ quan về tác nhân đó”.(19, tr33) TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 9 Theo Nguyễn Thành Khải (2001) “Dưới góc độ tâm lý học, có thể hiểu căng thẳng là trạng thái căng thẳng về tâm lý mà con người cảm nhận được trong quá trình hoạt động cũng như trong cuộc sống “ (22,tr 20). Tác giả Nguyễn Văn Nhân, Nguyễn Bá Dƣơng, Nguyễn Sinh Phúc cho rằng “Khái niệm căng thẳng vừa để chỉ tác nhân kích thích, vừa để chỉ phản ứng của cơ thể trước các tác nhân đó”.

Ở đây căng thẳng mới chỉ đƣợc hiểu là phản ứng mang tính sinh lý của cơ thể, những biểu hiện của căng thẳng còn chƣa đƣợc đề cập đến. Theo Nguyễn Hữu Thụ khi nghiên cứu đề tài “Nghiên cứu nguyên nhân dẫn đến căng thẳng trong học tập của sinh viên Đại học Quốc gia Hà Nội” đã đƣa ra khái niệm: “Căng thẳng là sự tương tác đặc biệt giữa chủ thể và môi trường sống trong đó chủ thể nhận thức, đánh giá sự kiện (kích thích) từ môi trường (có hại, nặng nhẹ, nguy hiểm, hẫng hụt,…) nhằm huy động các nguồn lực ứng phó đảm bảo sự cân bằng, thích nghi với môi trường luôn thay đổi”. Nhƣ vậy, căng thẳng là một đáp ứng thích nghi, đƣợc điều chỉnh, sắp xếp bởi các đặc tính của cá nhân hoặc quá trình tâm lý. Nó chính là kết quả của những hành động, tình huống hay sự kiện bên ngoài tạo ra những đòi hỏi về vật chất hoặc tâm lý lên con ngƣời, là phản ứng của cơ thể trƣớc bất cứ một yêu cầu, áp lực hay một yếu tố tác động và là những đòi hỏi của tình huống buộc con ngƣời phải thích nghi.

Căng thẳng đƣợc hiểu trong mối quan hệ giữa con ngƣời và những tác động từ môi trƣờng bên ngoài. Tuy nhiên không phải môi trƣờng bên ngoài mà chính việc nhìn nhận của con ngƣời về kích thích từ môi trƣờng mới quyết định mức độ căng thẳng của sự kiện đó. Nhìn nhận từ góc độ tâm lý học, tác giả hiểu căng thẳng nhƣ sau: “Căng thẳng là trạng thái căng thẳng về mặt tâm lý, xuất hiện ở ngƣời trong quá trình hoạt động gặp phải những biến cố, những khó khăn trong cuộc sống hàng ngày, dễ nhận thấy qua các dấu hiệu: nhịp tim tăng, huyết áp cao, cơ năng, cảm giác mệt mỏi khó chịu, hoặc ƣu phiền chán nản.có thể dẫn đến những hậu quả nhiều mặt tuỳ theo khả năng ứng phó của mỗi ngƣời”. TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 10 Nhƣ vậy có rất nhiều quan điểm khác nhau về khái niệm căng thẳng, từ đó tác giả có thể rút ra khái niệm căng thẳng của đề tài: Căng thẳng là một trạng thái tâm lý chỉ sự tác động của các yếu tố khách quan (môi trường sống, áp lực trong công việc,…) và các yếu tố chủ quan (kinh nghiệm sống, năng lực, khí chất) vào con người (cá nhân) vượt quá nội lực ứng phó của bản thân biểu hiện qua nhận thức, hành vi và xúc cảm tình cảm của họ.

Sự căng thẳng trong công việc của nhân viên Khái niệm căng thẳng trong công việc đƣợc hiểu là những căng thẳng có căn nguyên từ áp lực trong công việc nhƣ quá tải về giờ làm, thiếu trang thiết bị, môi trƣờng làm việc không đảm bảo sức khỏe,…dẫn đến mệt mỏi, chán nản, tìm cách đối phó, bỏ việc ảnh hƣởng đến hiệu quả và năng suất công việc. Khái niệm căng thẳng trong công việc là tình trạng tiếp theo khi ngƣời lao động cảm thấy không thoải mái và bị kích thích trong chính môi trƣờng làm việc dẫn đến giảm mất niềm đam mê với công việc (Belhr,1990). Sự căng thẳng trong công việc là những sự phản ứng về tâm lý của nhân viên đối với môi trƣờng công việc. Môi trƣờng công việc đó có thể do có nhiều áp lực, công việc quá tải, trách nhiệm không rõ ràng (Nelson and Burke, 2000 ).

Theo Chinwenba (2007) thì căng thẳng trong công việc là hành động phản ứng lại của một cá nhân khi đối mặt với sự thay đổi và thách thức trong môi trƣờng làm việc. Đó là một hiện tƣợng bình thƣờng trong cuộc sống, ở mức độ bình thƣờng nó sẽ giúp cải thiện năng suất nhƣng ở mức độ quá tải nó sẽ mang lại những hậu quả tiêu cực. Trong phạm vi công việc, Usman & Ismail (2010) cho rằng căng thẳng là một dạng tâm lý của cá nhân khi phải đối mặt với sự hỗn loạn, xung đột giữa nhu cầu cá nhân, trách nhiệm, cơ hội cũng nhƣ với những đòi hỏi về thu nhập của bản thân khi những yếu tố này không rõ ràng. Căng thẳng công việc xuất hiện khi cá nhân đối mặt với nhu cầu và áp lực công việc mà không phù hợp với khả năng và kiến thức của bản thân khiến họ không ứng phó đƣợc.

Căng thẳng xảy ra trong một loạt các tình huống công việc TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.