CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ CÁC VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU 1. Các khái niệm về cạnh tranh và lợi thế cạnh tranh 1. Cạnh tranh Khái niệm:”Cạnh tranh” là hoạt động của cá nhân hay tổ chức hướng đến mục tiêu là giành được lợi thế tốt nhất có thể đạt được so với cá nhân hay tổ chức khác trong một môi trường nhất định. Cạnh tranh giúp cho doanh nghiệp phát huy hết khả năng của mình bằng cách khuyến khích họ luôn phấn đấu đạt được mục tiêu chuẩn cao về chất lượng dịch vụ và giá cả.
Lợi thế cạnh tranh theo quan điểm hiện đại 1. Khái niệm “Lợi thế cạnh tranh của doanh nghiệp” là khả năng doanh nghiệp thực hiện tốt hơn so với đối thủ cạnh tranh trong việc đạt được mục tiêu quan trọng nhất là lợi nhuận. Theo Michel porter công ty hay doanh nghiệp đều có 2 loại lợi thế quan trọng đó là duy được chi phí thấp hay khả năng chuyên biệt hóa. + Chiến lược dẫn đầu chi phí: là các doanh nghiệp phải tối ưu hóa để đưa gia mức gái thấp nhất so với thị trường để tăng giá trị cạnh tranh +Chiến lược chuyên biệt hóa:một trong những yếu tố quan trọng quyết định sự thành công của doanh nghiệp phụ thuộc vào sản phẩm.
Cần chú trọng vào khâu sản xuất sản phẩm sao có chất lượng ,tính năng ưu việt và độc đáo +Chiến lược tập trung: doanh nghiệp cần bao quát được lượng khách hàng, và nhắm đến những đối tượng khách hàng mục tiêu để đưa ra chiến lược cho phù hợp 1. Năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp * Môi trường vĩ mô:là các yếu tố bên ngoài tác động đến sư cạnh tranh của doanh nghiệp như chính trị, kinh tế,xã hội, văn hóa. + Môi trường dân số học SVTH: Hoàng Thị Hồng 6 Đại học Kinh tế Huế Khóa luận tốt nghiệp GVHD.Võ Thị Mai Hà Yếu tố môi trường vĩ mô đầu tiêu mà quản trị marketing cần quan tâm là dân số, vì dân số tạo nên thị trường. Người làm marketing cần chú ý khi nghiên cứu phân bố dân cư theo khu vực địa lý và mật độ dân cư; xu hướng di dân, phân bổ dân số theo độ tuổi, tình trạng hôn nhân, tỷ lệ sinh đẻ, tỷ lệ tử vong, chủng tộc, cấu trúc tôn giáo.
Có những xu hướng biến đổi trong môi trường dân số học có tác động đặc biệt quan trọng đối với doanh nghiệp, do tác động đến lượng cầu về sản phẩm và làm thay đổi hành vi của người mua như : sự thay đổi về cơ cấu độ tuổi của dân cư, sự thay đổi về đặc điểm gia đình, những thay đổi trong phân bố dân cư về đại lý, cơ cấu về trình độ học vấn của dân cư… + Môi trường kinh tế Môi trường kinh tế bao gồm các nhân tố tác động đến sức mua của khách hàng và cách thức tiêu dùng. Thị trường cần có sức mua cũng như người muaCác thay đổi trong những biến số kinh tế chủ yếu như thu nhập, tỉ trọng thu nhập dành cho tiêu dùng, cơ cấu chi tiêu, tiền tiết kiệm hay vay mượn có một tác động rất lớn trên thị trường. Các doanh nghiệp có các sản phẩm giá trị lớn hoặc mức sinh lợi cao cần nghiên cứu kỷ lưỡng những xu hướng biến động của môi trường kinh tế để chủ động có những điều chỉnh thích ứng + Môi trường tự nhiên Các điều kiện xấu đi của môi trường tự nhiên là một trong các vấn đề chủ yếu mà các doanh nghiệp phải đối phó -Sự khan hiếm các nguồn nguyên liệu - Mức độ ô nhiễm ngày càng gia tăng -Sự can thiệp mạnh mẽ của chính quyền +Môi trường công nghệ Sức mạnh mãnh liệt nhất tác động đến cuộc sống con người là công nghệ. Môi trường công nghệ tác động đến quản trị marketing rất đa dạng, tùy thuộc khả năng công nghệ của doanh nghiệp mà các tác động này có thể đem lại các cơ hội hoặc gây ra các mối đe dọa đối với việc đổi mới, thay thế sản phẩm; chu kỳ sống sản phẩm; chi phí sản xuất v.v… của doanh nghiệp.
Khi phân tích môi trường công nghệ cần lưu ý một số xu hướng sau đây: SVTH: Hoàng Thị Hồng 7 Đại học Kinh tế Huế Khóa luận tốt nghiệp GVHD.Võ Thị Mai Hà -Sự thay đổi theo nhịp gia tốc của công nghệ - Các cơ hội để phát minh, cải tiến là vô hạn - Chi phí dành cho việc nghiên cứu và phát triển ngày càng gia tăng - Sự điều tiết của chính quyền ngày càng gia tăng + Môi trường chính trị và pháp luật Các quyết định marketing chịu tác động mạnh mẽ của những biến đổi trong môi trường chính trị và pháp luật. Môi trường này được tạo ra từ hệ thống luật phápû, các tổ chức chính quyền và gây ảnh hưởng cũng như ràng buộc các hành vi của tổ chức lẫn cá nhân trong xã hội. Có một số điểm khi phân tích môi trường chính trị cần được các nhà quản trị marketing quan tâm : a. Hệ thống pháp luật tác động đến doanh nghiệp ngày càng gia tăn b.Sự phát triển của các nhóm bảo vệ lợi ích công cộng + Môi trường văn hóa Xã hội, trong đó đó người ta sinh ra và lớn lên, là môi trường hình thành các niềm tin cơ bản, các giá trị và những tiêu chuẩn của chính họ cũng như những tiêu chuẩn được xã hội thừa nhận.
Chính những điều đó sẽ xác định mối quan hệ của họ với người khác. Những đặc điểm văn hóa sau đây có thể ảnh hưởng đến các quyết định marketing: - Tính bền vững của những giá trị văn hóa cốt lõi - Các văn hóa đặc thù * Môi trường vi mô: Là các yếu tố bên trong doanh nghiệp và có tác động không nhỏ cho sự tồn tại và phát triển của doanh nghiệp. Kinh tế kỹ thuật bao gồm nhiều doanh nghiệp có thể đưa ra các sản phẩm dịch vụ giống nhau hoặc tương tự nhau có thế thay thế được cho nhau. Những sản phẩm giống nhau này là những sản phẩm hoặc dịch vụ cùng thỏa mãn những nhu cầu tiêu dùng cơ bản như nhau nhiệm vụ của nhà chiến lược là phân tích và phán đoán các thế lực cạnh tranh trong môi trường ngành để xác định cơ hội và đe dọa.
Phân tích sức ép của khách hàng Khách hàng của doanh nghiệp là những người có cầu về sản phẩm (dịch vụ) do doanh nghiệp cung cấp. Đối với mọi doanh nghiệp, khách hàng là thị trường của SVTH: Hoàng Thị Hồng 8 Đại học Kinh tế Huế Khóa luận tốt nghiệp GVHD.Võ Thị Mai Hà doanh nghiệp. Khách hàng đối với một doanh nghiệp không chỉ là khách hàng hiện tại mà cả những khách hàng tiềm ẩn. Số lượng, kết cấu khách hàng, quy mô nhu cầu, động cơ mua hàng, thị hiếu, yêu cầu của họ là các yếu tố cần tính đến trong hoạch định chiến lược Sức ép từ phía khách hàng phụ thuộc vào vị trí của các khách hàng đối với ngành đó thể hiện ở những trường hợp sau -khách hàng có nhiều sự lựa chọn những sản phẩm dịch vụ của những công ty bảo hiểm khác trên thị trường.
-Sự lựa chọn của khách hàng làm thay đổi quy luật cung cầu,và khả năng cạnh tranh của các DNBH. -Khách hàng làm ảnh hưởng đến sự xuất hiện của các đối thủ tiềm ẩn. Phân tích các đối thủ cạnh tranh hiện tại Các đối thủ cạnh tranh hiện tại là các công ty đang hoạt động trong cùng một ngành với doanh nghiệp. Nếu các đối thủ cạnh tranh là yếu thì doanh nghiêp sẽ có cơ hội tăng giá và kiếm được nhiều lợi nhuận hơn và doanh nghiệp có thể thực hiện chiến lược bành trướng thế lực.
Ngược lại, khi các đối thủ cạnh tranh càng mạnh thì sự cạnh tranh về giá là đáng kể và tốt nhất là duy trì sự ổn định tránh xảy ra chiến tranh giá cả. Mức độ cạnh tranh trong một ngành phụ thuộc chủ yếu vào một số yếu tố: Thứ nhất, đó là cơ cấu cạnh tranh của ngành. Thông thường nếu một ngành gồm nhiều doanh nghiệp, không có doanh nghiệp thống lĩnh thì mức độ cạnh tranh là rất lớn. Thứ hai, mức độ tăng trưởng của cầu, rõ ràng rằng nếu cầu của một ngành tăng lên thì xu hướng cạnh tranh giảm xuống.
Do các doanh nghiệp mở rộng kinh doanh để đáp ứng tăng lên mà không phải cạnh tranh giành giật thị trường. Ngược lại, khi cầu suy giảm nếu tỷ lệ thị phần là cố định thì cầu của các doanh nghiệp giảm xuống làm cho các doanh nghiệp tăng cường cạnh tranh để giữ được mức thị phần hiện có và đây là đe dọa đối với các doanh nghiệp có sức cạnh tranh yếu. Thứ ba, đó là hàng rào rút khỏi ngành, thông thường nếu một doanh nghiệp không thể cạnh tranh trên thị trường hiện tại thì có thể rút khỏi ngành bao gồm chi SVTH: Hoàng Thị Hồng 9 Đại học Kinh tế Huế Khóa luận tốt nghiệp GVHD.Võ Thị Mai Hà phí đầu tư, chi phí nhập ngành mới, chi phí xã hội. Ngoài ra còn uy tín danh tiếng của doanh nghiệp cũng là yếu tố làm rào cản cho doanh nghiệp rút khỏi ngành.
Các yếu tố đó bao gồm: +Chi phí đầu tư văn phòng dại diện và thiết bị của một số ngành. +Chi phí trực tiếp cho việc rời bỏ ngành là cao. +Gía trị của các nhà lãnh đạo, quan hệ, tình cảm, lịch sử với ngành hoặc cộng đồng địa phương cũng có thể dẫn doanh nghiệp đến chỗ không muốn rời bỏ ngành. +Chi phí xã hội của việc rời bỏ ngành như sa thải nhân viên, rủi ro về xung đột xã hội, chi phí đào tạo lại… c.
Phân tích nguy cơ xuất hiện đối thủ cạnh tranh mới Thông thường một ngành tăng trưởng cao và các doanh nghiệp thu được nhiều lợi nhuận sẽ khuyến khích các doanh nghiệp khác gia nhập ngành. Đây là đe dọa cạnh tranh của các lực lượng tiềm ẩn đối với các doanh nghiệp trong ngành. Các doanh nghiệp trong ngành tìm cách hạn chế việc gia nhâp này vì càng nhiều doanh nghiệp trong ngành thì lợi nhuận bị chia sẻ và cạnh tranh khốc liệt hơn. Các yếu tố của hàng rào gia nhập bao gồm: -Những ưu thế tuyệt đối về chi phí: -Tính kinh tế của quy mô -Sự khác biệt hóa sản phẩm và lòng trung thành của khách hàng: -Đòi hỏi về vốn d.
Phân tích xu hướng xuất hiện sản phẩm thay thế Đây là lực lượng cuối cùng trong mô hình của M. Porter ảnh hưởng đến doanh nghiệp. Sản phẩm thay thế là sản phẩm khác có thể thỏa mãn nhu cầu của người tiêu dùng. Tuy nhiên nó còn có nhiều đặc điểm khác biệt hơn hẳn sản phẩm bị thay thế.