Đánh Giá Biến Động Sử Dụng Đất Tại Thị Xã Từ Sơn, Tỉnh Bắc Ninh

Luận văn thạc sĩ vnua nghiên cứu ứng dụng công nghệ viễn thám và GIS để đánh giá biến động sử dụng đất tại thị xã Từ Sơn, Bắc Ninh.

• Tác giả: Lê Trung Thành
• Người hướng dẫn: PGS. Lê Thị Giang
• Trường học: Học viện Nông nghiệp Việt Nam
• Chuyên ngành: Quản lý đất đai
• Đề tài: Ứng Dụng Công Nghệ Viễn Thám Và GIS Để Đánh Giá Biến Động Sử Dụng Đất Trên Địa Bàn Thị Xã Từ Sơn, Tỉnh Bắc Ninh
• Loại tài liệu: Luận văn
• Năm xuất bản: 2018
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. MỤC LỤC
• 1.1. Danh mục chữ viết tắt
• 1.2. Danh mục bảng
• 1.3. Danh mục hình
• 1.4. Trích yếu luận văn
• 1.5. Tính cấp thiết của đề tài
• 1.6. Mục tiêu nghiên cứu của đề tài
• 1.7. Phạm vi nghiên cứu
• 1.8. Những đóng góp mới, ý nghĩa khoa học và thực tiễn
• 1.8.1. Những đóng góp mới của đề tài
• 1.8.2. Ý nghĩa khoa học của đề tài
• 1.8.3. Ý nghĩa thực tiễn của đề tài
• 1.9. Tổng quan các vấn đề nghiên cứu
• 1.9.1. Tổng quan về viễn thám
• 1.9.1.1. Khái niệm về viễn thám
• 1.9.1.2. Nguyên lý cơ bản của viễn thám
• 1.9.1.3. Đặc tính phản xạ phổ của các đối tượng tự nhiên
• 1.9.1.4. Vệ tinh Spot
• 1.9.1.5. Vệ tinh Sentinel
• 1.9.1.6. Cơ sở viễn thám trong đánh giá biến động
• 1.9.2. Khái quát GIS
• 1.9.2.1. Khái quát về GIS
• 1.9.2.2. Các thành phần của GIS
• 1.9.2.3. Các chức năng của GIS
• 1.9.2.4. Tình hình ứng dụng GIS trên thế giới và Việt Nam
• 1.9.3. Khái quát chung về biến động đất đai
• 1.9.3.1. Khái niệm biến động đất đai
• 1.9.3.2. Các phương pháp xác định biến động sử dụng đất
• 1.9.3.3. Ứng dụng của GIS, viễn thám trên thế giới và tại Việt Nam
• 1.9.3.3.1. Một số ứng dụng của công nghệ GIS và viễn thám trên thế giới
• 1.9.3.3.2. Một số ứng dụng của viễn thám và GIS ở Việt Nam
• 1.10. Nội dung và phương pháp nghiên cứu
• 1.10.1. Địa điểm nghiên cứu
• 1.10.2. Thời gian nghiên cứu
• 1.10.3. Đối tượng nghiên cứu
• 1.10.4. Nội dung nghiên cứu
• 1.10.5. Đánh giá điều kiện tự nhiên kinh tế xã hội thị xã Từ Sơn – tỉnh Bắc Ninh
• 1.10.6. Tình hình quản lý và sử dụng đất tại thị xã Từ Sơn – tỉnh Bắc Ninh
• 1.10.7. Xây dựng bản đồ biến động đất đai
• 1.10.7.1. Đánh giá biến động sử dụng đất giai đoạn 2010 và 2016
• 1.10.8. Phương pháp nghiên cứu
• 1.10.8.1. Phương pháp thu thập số liệu
• 1.10.8.2. Phương pháp giải Viễn thám
• 1.10.8.3. Phương pháp bản đồ - GIS
• 1.10.8.4. Phương pháp thống kê, tổng hợp số liệu
• 1.11. Kết quả nghiên cứu
• 1.11.1. Đánh giá điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội thị xã Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh
• 1.11.1.1. Điều kiện tự nhiên
• 1.11.1.2. Thực trạng phát triển kinh tế- xã hội
• 1.11.1.3. Đánh giá ảnh hưởng về điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội đến việc phát triển quỹ đất thị xã Từ Sơn
• 1.11.2. Tình hình quản lý và sử dụng của thị xã Từ Sơn tỉnh Bắc Ninh
• 1.11.2.1. Tình hình quản lý đất đai
• 1.11.2.2. Hiện trạng sử dụng đất
• 1.11.3. Xây dựng bản đồ biến động đất đai
• 1.11.3.1. Nguồn tài liệu
• 1.11.3.2. Xây dựng bản đồ sử dụng đất năm 2010 và 2016
• 1.11.3.3. Xây dựng bản đồ biến động sử dụng đất giai đoạn 2010 - 2016
• 1.11.3.4. Đánh giá biến động sử dụng đất trên địa bàn thị xã Từ Sơn – tỉnh Bắc Ninh giai đoạn 2010 -2016
• 1.12. Kết luận và kiến nghị
• Tài liệu tham khảo

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Đánh Giá Biến Động Sử Dụng Đất Tại Từ Sơn

Đánh giá biến động sử dụng đất là một trong những nhiệm vụ quan trọng trong quản lý tài nguyên đất đai. Tại thị xã Từ Sơn, Bắc Ninh, việc này không chỉ giúp theo dõi sự thay đổi trong cơ cấu sử dụng đất mà còn hỗ trợ trong việc lập kế hoạch phát triển bền vững. Công nghệ viễn thám và GIS đã trở thành công cụ hữu ích trong việc thu thập và phân tích dữ liệu không gian, từ đó cung cấp thông tin chính xác về tình hình sử dụng đất.

1.1. Khái Niệm Về Biến Động Sử Dụng Đất

Biến động sử dụng đất đề cập đến sự thay đổi trong cách thức và mục đích sử dụng đất theo thời gian. Tại Từ Sơn, sự biến động này có thể được phân tích qua các giai đoạn khác nhau, từ đó đưa ra những nhận định về xu hướng phát triển.

1.2. Tầm Quan Trọng Của Việc Đánh Giá Biến Động

Việc đánh giá biến động sử dụng đất không chỉ giúp nhận diện các vấn đề trong quản lý đất đai mà còn cung cấp cơ sở dữ liệu cho các quyết định quy hoạch. Điều này đặc biệt quan trọng trong bối cảnh đô thị hóa nhanh chóng tại Từ Sơn.

II. Thách Thức Trong Đánh Giá Biến Động Sử Dụng Đất Tại Từ Sơn

Mặc dù công nghệ viễn thám và GIS mang lại nhiều lợi ích, nhưng việc áp dụng chúng trong đánh giá biến động sử dụng đất cũng gặp phải một số thách thức. Những thách thức này bao gồm độ chính xác của dữ liệu, khả năng tiếp cận công nghệ và sự thay đổi nhanh chóng trong cơ cấu sử dụng đất.

2.1. Độ Chính Xác Của Dữ Liệu Viễn Thám

Độ chính xác của dữ liệu viễn thám phụ thuộc vào nhiều yếu tố như chất lượng ảnh vệ tinh, phương pháp phân tích và khả năng giải đoán của người thực hiện. Việc đảm bảo độ chính xác cao là rất cần thiết để có được kết quả đáng tin cậy.

2.2. Khả Năng Tiếp Cận Công Nghệ

Không phải tất cả các cơ quan quản lý đều có khả năng tiếp cận công nghệ viễn thám và GIS. Điều này có thể dẫn đến sự chênh lệch trong khả năng quản lý đất đai giữa các khu vực khác nhau.

III. Phương Pháp Đánh Giá Biến Động Sử Dụng Đất Bằng Viễn Thám Và GIS

Phương pháp đánh giá biến động sử dụng đất tại Từ Sơn chủ yếu dựa vào việc sử dụng công nghệ viễn thám và GIS. Các bước thực hiện bao gồm thu thập dữ liệu, phân tích và xây dựng bản đồ biến động. Những phương pháp này giúp cung cấp cái nhìn tổng quan về sự thay đổi trong sử dụng đất.

3.1. Thu Thập Dữ Liệu Viễn Thám

Dữ liệu viễn thám được thu thập từ các vệ tinh như Spot và Sentinel, cho phép theo dõi sự thay đổi trong sử dụng đất qua các thời điểm khác nhau. Việc này giúp xây dựng bản đồ sử dụng đất chính xác cho các năm 2010 và 2016.

3.2. Phân Tích Dữ Liệu Bằng GIS

GIS cho phép phân tích không gian và hiển thị dữ liệu một cách trực quan. Phân tích dữ liệu bằng GIS giúp nhận diện các xu hướng biến động sử dụng đất và đưa ra các dự báo cho tương lai.

IV. Kết Quả Nghiên Cứu Về Biến Động Sử Dụng Đất Tại Từ Sơn

Kết quả nghiên cứu cho thấy sự biến động trong sử dụng đất tại Từ Sơn giai đoạn 2010-2016. Các loại đất nông nghiệp giảm sút trong khi đất xây dựng tăng lên đáng kể. Điều này phản ánh sự phát triển nhanh chóng của khu vực và nhu cầu sử dụng đất cho các mục đích khác nhau.

4.1. Biến Động Các Loại Đất

Trong giai đoạn này, đất trồng lúa giảm 350,70 ha, trong khi đất xây dựng tăng 368,36 ha. Sự thay đổi này cho thấy xu hướng đô thị hóa mạnh mẽ tại Từ Sơn.

4.2. Ứng Dụng Kết Quả Nghiên Cứu

Kết quả nghiên cứu có thể được sử dụng để hỗ trợ các quyết định quy hoạch và quản lý đất đai tại địa phương, từ đó đảm bảo phát triển bền vững cho thị xã Từ Sơn.

V. Kết Luận Về Đánh Giá Biến Động Sử Dụng Đất Tại Từ Sơn

Việc đánh giá biến động sử dụng đất tại Từ Sơn bằng công nghệ viễn thám và GIS đã cung cấp những thông tin quý giá cho công tác quản lý đất đai. Kết quả nghiên cứu không chỉ phản ánh sự thay đổi trong cơ cấu sử dụng đất mà còn mở ra hướng đi mới cho việc phát triển bền vững.

5.1. Tương Lai Của Đánh Giá Biến Động Sử Dụng Đất

Trong tương lai, việc ứng dụng công nghệ viễn thám và GIS sẽ ngày càng trở nên phổ biến hơn trong quản lý đất đai. Điều này sẽ giúp nâng cao hiệu quả và tính chính xác trong công tác quản lý.

5.2. Đề Xuất Chính Sách Quản Lý Đất Đai

Cần có các chính sách quản lý đất đai phù hợp để đảm bảo sự phát triển bền vững, đồng thời bảo vệ tài nguyên đất đai cho các thế hệ tương lai.

Trích đoạn nội dung tài liệu

HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM LÊ TRUNG THÀNH ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ VIỄN THÁM VÀ GIS ĐỂ ĐÁNH GIÁ BIẾN ĐỘNG SỬ DỤNG ĐẤT TRÊN ĐỊA BÀN THỊ XÃ TỪ SƠN, TỈNH BẮC NINH Ngành: Quản lý đất đai Mã số: 8850103 Người hướng dẫn khoa học: PGS. Lê Thị Giang NHÀ XUẤT BẢN HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP - 2018 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi, các kết quả nghiên cứu được trình bày trong luận văn là trung thực, khách quan và chưa từng dùng để bảo vệ lấy bất kỳ học vị nào. Tôi xin cam đoan rằng mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn đã được cám ơn, các thông tin trích dẫn trong luận văn này đều được chỉ rõ nguồn gốc. Hà Nội, ngày 26 tháng 9 năm 2018 Tác giả luận văn Lê Trung Thành i LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CẢM ƠN Trong suốt thời gian học tập, nghiên cứu và hoàn thành luận văn, tôi đã nhận được sự hướng dẫn, chỉ bảo tận tình của các thầy cô giáo, sự giúp đỡ, động viên của bạn bè, đồng nghiệp và gia đình.

Nhân dịp hoàn thành luận văn, cho phép tôi được bày tỏ lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc tới cô PGS. Lê Thị Giang đã tận tình hướng dẫn, dành nhiều công sức, thời gian và tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình học tập và thực hiện đề tài. Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành tới Ban Giám đốc, Ban Quản lý đào tạo, Bộ môn Hệ thống thông tin đất đai, Khoa Quản Lý Đất Đai - Học viện Nông nghiệp Việt Nam đã tận tình giúp đỡ tôi trong quá trình học tập, thực hiện đề tài và hoàn thành luận văn. Xin chân thành cảm ơn gia đình, người thân, bạn bè, đồng nghiệp đã tạo mọi điều kiện thuận lợi và giúp đỡ tôi về mọi mặt, động viên khuyến khích tôi hoàn thành luận văn.

Em xin chân thành cảm ơn! Hà Nội, ngày 26 tháng 9 năm 2018 Tác giả luận văn Lê Trung Thành ii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] MỤC LỤC Lời cam đoan. ii Mục lục. iii Danh mục chữ viết tắt. vi Danh mục bảng.

vii Danh mục hình. viii Trích yếu luận văn. ix Thesis abstract. Tính cấp thiết của đề tài.

Mục tiêu nghiên cứu của đề tài. Phạm vi nghiên cứu. Những đóng góp mới, ý nghĩa khoa học và thực tiễn. Những đóng góp mới của đề tài.

Ý nghĩa khoa học của đề tài. Ý nghĩa thực tiễn của đề tài. Tổng quan các vấn đề nghiên cứu. Tổng quan về viễn thám.

Khái niệm về viễn thám. Nguyên lý cơ bản của viễn thám. Đặc tính phản xạ phổ của các đối tượng tự nhiên. Vệ tinh Spot.

Vệ tinh Sentinel. Cơ sở viễn thám trong đánh giá biến động. Khái quát GIS. Khái quát về GIS.

Các thành phần của GIS. Các chức năng của GIS. Tình hình ứng dụng GIS trên thế giới và Việt Nam. Khái quát chung về biến động đất đai.

21 iii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Khái niệm biến động đất đai. Các phương pháp xác định biến động sử dụng đất. Ứng dụng của GIS, viễn thám trên thế giới và tại Việt Nam.

Một số ứng dụng của công nghệ GIS và viễn thám trên thế giới. Một số ứng dụng của viễn thám và GIS ở Việt Nam. Nội dung và phương pháp nghiên cứu. Địa điểm nghiên cứu.

Thời gian nghiên cứu. Đối tượng nghiên cứu. Nội dung nghiên cứu .1 Đánh giá điều kiện tự nhiên kinh tế xã hội thị xã Từ Sơn – tỉnh Bắc Ninh. Tình hình quản lý và sử dụng đất tại thị xã Từ Sơn – tỉnh Bắc Ninh.

Xây dựng bản đồ biến động đất đai. Đánh giá biển động sử dụng đất giai đoạn 2010 và 2016. Phương pháp nghiên cứu. Phương pháp thu thập số liệu.

Phương pháp giải Viễn thám. Phương pháp bản đồ - GIS. Phương pháp thống kê, tổng hợp số liệu. Kết quả nghiên cứu.

Đánh giá điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội thị xã Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh. Điều kiện tự nhiên. Thực trạng phát triển kinh tế- xã hội. Đánh giá ảnh hưởng về điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội đến việc phát triển quỹ đất thị xã Từ Sơn.

Tình hình quản lý và sử dụng của thị xã Từ Sơn tỉnh Bắc Ninh. Tình hình quản lý đất đai. Hiện trạng sử dụng đất. Xây dựng bản đồ biến động đất đai.

Nguồn tài liệu. Xây dựng bản đồ sử dụng đất năm 2010 và 2016. Xây dựng bản đồ biến động sử dụng đất giai đoạn 2010 - 2016. 70 iv LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.

Đánh giá biến động sử dụng đất trên địa bàn thị xã Từ Sơn – tỉnh Bắc Ninh giai đoạn 2010 -2016. Kết luận và kiến nghị. 74 Tài liệu tham khảo. 78 v LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT Chữ viết tắt Nghĩa tiếng Việt CSDL Cơ sở dữ liệu ESA Cơ quan Không gian Châu Âu (ESA) ETM Bộ cảm ETM ETM+ Bộ cảm ETM+ ETM+ Bộ cảm ETM+ GIS Hệ thống thông tin địa lý GPS Hệ thống định vị toàn cầu K Hệ số Kappa NIR Cận hồng ngoại PTKG Phân tích không gian RS Viễn thám NIR Cận hồng ngoại vi LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC BẢNG Bảng 2.

Các hệ thống vệ tinh Spot. Hiện trạng sử dụng đất của thị xã Từ Sơn năm 2017. Thông tin ảnh viễn thám sử dụng. Mô tả các loại sử dụng đất dùng trong phân loại ảnh.

Giá trị khác biệt phổ giữa các mẫu phân loại ảnh năm 2010. Mẫu giải đoán ảnh vệ tinh. Đánh giá độ chính xác kết quả phân loại ảnh năm 2010. Đánh giá độ chính xác kết quả phân loại ảnh năm 2016.

Thống kê diện tích các loại đất năm 2010. Thống kê diện tích các loại đất năm 2016. So sánh diện tích kết quả giải đoán với số liệu thống kê năm 2010. So sánh diện tích kết quả giải đoán với số liệu thống kê năm 2016.

Biến động sử dụng đất giai đoạn 2010 – 2016. Ma trận biến động các loại sử dụng đất giai đoạn 2010 - 2016. 71 vii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC HÌNH Hình 2. Mô tả nguyên lý cơ bản của viễn thám.

Đặc tính hấp thụ của lá cây và nước. Tóm tắt quy trình thành lập bản đồ biến động sử dụng đất bằng phương pháp so sánh sau phân loại. Thành lập bản đồ biến động bằng phương pháp phân loại trực tiếp ảnh đa thời gian. Véc tơ thay đổi phổ.

Thuật toán phân tích thay đổi phổ. Thành lập bản đồ biến động bằng phương pháp mạng nhị phân. Thành lập bản đồ biến động bằng phương pháp mạng nhị phân. Vị trí địa lý của thị xã Từ Sơn – tỉnh Bắc Ninh.

Cảnh ảnh SPOT-5 mã hiệu 270-308 thời điểm năm 2010. Cảnh ảnh Sentinel-2A mã hiệu 48QXJ thời điểm năm 2016. Sai số thành phần các điểm khống chế nắn ảnh năm 2010. Sai số thành phần các điểm khống chế nắn ảnh năm 2016.

Tăng cường chất lượng ảnh. Ảnh năm 2010 được cắt theo địa giới hành chính. Ảnh năm 2016 được cắt theo địa giới hành chính. Sơ đồ các điểm lấy mẫu phục công tác xây dựng tệp mẫu.

Minh họa kết quả phân loại có kiểm định. Sơ đồ các điểm kiểm tra kết quả giải đoán ảnh. Sơ đồ sử dụng đất năm 2010. Sơ đồ sử dụng đất năm 2016.

Sơ đồ biến động sử dụng đất thị xã Từ Sơn giai đoạn 2010 – 2016. 70 viii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] TRÍCH YẾU LUẬN VĂN Tên tác giả: Lê Trung Thành Tên Luận văn: Ứng dụng công nghệ Viễn thám và GIS để đánh giá biến động sử dụng đất trên địa bàn thị xã Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh. Ngành: Quản lý đất đai; Mã số: 8850103 Tên cơ sở đào tạo: Học viện Nông nghiệp Việt Nam (VNUA) Mục đích nghiên cứu - Xây dựng bản đồ biến động sử dụng đất trên địa bàn thị xã Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh. - Đánh giá biến động sử dụng đất trên địa bàn thị xã Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh Phương pháp nghiên cứu - Phương pháp thu thập số liệu thứ cấp - Phương pháp thu thập số liệu sơ cấp - Phương pháp giải đoán ảnh viễn thám - Phương pháp đánh giá độ chính xác ảnh phân loại - Phương pháp phân tích không gian của GIS - Phương pháp thống kê, xử lý số liệu Kết quả chính và kết luận Kết quả chính Bằng ứng dụng viễn thám và GIS đã xây dựng đươc 2 bản đồ sử dụng đất năm 2010 và 2016 trên địa bàn thị xã Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh Xây dựng được bản đồ biến động sử dụng đất giai đoạn từ năm 2010-2016 trên địa bàn thị xã Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh.

Đánh giá biến động sử dụng đất trên địa bàn thị xã Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh giai đoạn 2010 -2016 từ kết quả giải đoán ảnh viễn thám. Kết luận Việc ứng dụng công nghệ viễn thám và hệ thống thông tin địa lý (GIS) đã đưa ra được kết quả nghiên cứu đánh giá biến động sử dụng đất trên địa thị xã Từ Sơn – tỉnh Bắc Ninh. Kết quả này phản ánh được tốc độ đô thị hóa, công nghiệp hóa, xây dựng cơ sở hạ tầng nhanh của khu vực thị xã Từ Sơn – tỉnh Bắc Ninh từ năm 2010 đến năm 2016. Đó là những thay đổi về đặc điểm loại hình, diện tích và xu hướng biến đổi.

Đây là những cơ sở khoa học để đưa ra các chính sách quản lý đất đai hiệu quả và hợp lý ix LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] phục vụ phát triển bền vững tại thị xã Từ Sơn – tỉnh Bắc Ninh. Trên cơ sở phân tích 2 ảnh vệ tinh Spot và ảnh Sentinel tại hai thời điểm năm 2010 và năm 2016 của thị xã Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh đã xây dựng đươc tập mẫu giải đoán cho 5 loại hình sử dụng đất gồm: đất trồng lúa, đất trồng cây hàng năm khác, đất trồng cây lâu năm, đất xây dựng và đất mặt nước ở khu vực nghiên cứu với độ chính xác cao với chỉ số Kappa đạt 84,62% cho năm 2010 và 2016 là 89,74%.