Nghiên cứu đặc điểm ngôn ngữ trong hợp đồng thương mại tiếng Trung và tiếng Việt

Luận văn thạc sĩ phân tích đặc điểm ngôn ngữ trong hợp đồng thương mại tiếng trung có đối chiếu với các hợp đồng thương mại, đánh giá thực trạng, chỉ ra hạn chế, đề xuất giải pháp

• Tác giả: Đường Dũng Huy (Tang Yong Hui)
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Ngọc Bình
• Trường học: Đại học Quốc gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Ngôn ngữ học
• Đề tài: Đặc điểm ngôn ngữ hợp đồng thương mại tiếng Trung
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2008
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• MỞ ĐẦU
• 0.1. Lý do chọn đề tài
• 0.2. Mục tiêu nghiên cứu
• 0.3. Nhiệm vụ nghiên cứu
• 0.4. Phạm vi nghiên cứu
• 0.5. Phương pháp/Thủ pháp nghiên cứu
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ HỢP ĐỒNG THƯƠNG MẠI
• 1.1. Khái niệm hợp đồng thương mại
• 1.2. Đặc điểm của hợp đồng thương mại
• 1.3. Quy trình của hợp đồng thương mại
• 1.3.1. Soạn thảo Dự thảo hợp đồng trước khi đàm phán
• 1.3.2. Thông tin xác định tư cách chủ thể của các bên
• 1.3.3. Tên gọi của hợp đồng
• 1.3.4. Căn cứ ký kết hợp đồng
• 1.3.5. Hiệu lực hợp đồng
• 1.3.6. Kỹ năng soạn thảo một số điều khoản quan trọng của hợp đồng thương mại
• 1.4. Phân loại hợp đồng thương mại
• 1.4.1. Hợp đồng mua bán
• 1.4.2. Hợp đồng dịch vụ
• 2. CHƯƠNG 2: ĐẶC ĐIỂM NGÔN NGỮ TRONG HỢP ĐỒNG THƯƠNG MẠI TIẾNG TRUNG
• 2.1. Tính chính xác của ngôn ngữ trong hợp đồng thương mại tiếng Trung
• 2.1.1. Dùng từ một cách chính xác
• 2.1.2. Sử dụng một cách chính xác các khái niệm
• 2.1.3. Sử dụng các con số và đơn vị đo lường một cách chính xác
• 2.1.4. Sử dụng các thuật ngữ chuyên ngành trong hợp đồng thương mại tiếng Trung
• 2.2. Tính giản tiện và rõ ràng của ngôn ngữ trong hợp đồng thương mại tiếng Trung
• 2.2.1. Sử dụng những từ viết tắt trong hợp đồng thương mại tiếng Trung
• 2.3. Tính kịp thời của ngôn ngữ trong hợp đồng thương mại tiếng Trung
• 2.3.1. Sử dụng những từ ngữ về thời gian trong hợp đồng thương mại tiếng Trung
• 2.3.2. Việc xuất hiện của những từ mới và sự biến mất của những từ cũ trong hợp đồng thương mại tiếng Trung
• 2.4. Tính ứng dụng của ngôn ngữ trong hợp đồng thương mại tiếng Trung
• 2.4.1. Vận dụng những từ ngữ chính thống sử dụng trong văn viết
• 2.4.2. Hợp đồng thương mại tiếng Trung là công cụ để thực hiện một lợi ích kinh tế nhất định
• 2.5. Tóm lược các đặc trưng ngôn ngữ của hợp đồng thương mại tiếng Trung
• 2.6. Tính thực dụng trực tiếp của hợp đồng
• 2.7. Hiệu lực pháp luật của hợp đồng thương mại
• 2.8. Ngôn ngữ trong hợp đồng miệng
• 3. CHƯƠNG 3: SO SÁNH CÁC ĐẶC ĐIỂM NGÔN NGỮ TRONG HỢP ĐỒNG THƯƠNG MẠI TIẾNG TRUNG VÀ TIẾNG VIỆT
• 3.1. Đặc điểm tương đồng
• 3.1.1. Sự tương đồng trong cách sử dụng từ ngữ
• 3.1.2. Sự tương đồng về mặt ngữ pháp
• 3.1.3. Sự tương đồng về tính chất
• 3.2. Đặc điểm dị biệt
• 3.2.1. Dị biệt về mặt từ ngữ
• 3.2.2. Dị biệt về mặt ngữ pháp
• 3.2.3. Dị biệt về tính chất
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về đặc điểm ngôn ngữ hợp đồng thương mại tiếng Trung

Hợp đồng thương mại tiếng Trung có những đặc điểm ngôn ngữ riêng biệt, phản ánh sự chính xác và tính quy phạm trong giao dịch thương mại. Việc hiểu rõ những đặc điểm này là rất quan trọng cho các doanh nghiệp và cá nhân tham gia vào hoạt động thương mại quốc tế. Ngôn ngữ trong hợp đồng không chỉ đơn thuần là công cụ giao tiếp mà còn là phương tiện pháp lý để bảo vệ quyền lợi của các bên tham gia.

1.1. Đặc điểm ngôn ngữ hợp đồng thương mại tiếng Trung

Ngôn ngữ hợp đồng thương mại tiếng Trung thường mang tính chính xác cao, sử dụng các thuật ngữ chuyên ngành và cấu trúc ngữ pháp chặt chẽ. Điều này giúp đảm bảo rằng các điều khoản trong hợp đồng được hiểu rõ và thực hiện đúng theo ý chí của các bên.

1.2. Sự khác biệt giữa hợp đồng thương mại tiếng Trung và tiếng Việt

Có nhiều điểm khác biệt giữa ngôn ngữ hợp đồng thương mại tiếng Trung và tiếng Việt, từ cách sử dụng từ ngữ đến cấu trúc câu. Những khác biệt này có thể gây khó khăn cho những người không quen thuộc với ngôn ngữ và văn hóa của đối tác.

II. Vấn đề và thách thức trong ngôn ngữ hợp đồng thương mại tiếng Trung

Mặc dù ngôn ngữ hợp đồng thương mại tiếng Trung có nhiều ưu điểm, nhưng cũng tồn tại không ít thách thức. Việc hiểu và sử dụng chính xác ngôn ngữ này là điều không dễ dàng, đặc biệt đối với những người không có nền tảng ngôn ngữ vững chắc.

2.1. Khó khăn trong việc dịch thuật hợp đồng thương mại

Dịch thuật hợp đồng thương mại từ tiếng Trung sang tiếng Việt và ngược lại thường gặp khó khăn do sự khác biệt về ngữ nghĩa và văn hóa. Điều này có thể dẫn đến hiểu lầm và tranh chấp trong quá trình thực hiện hợp đồng.

2.2. Tính chính xác và rõ ràng trong ngôn ngữ hợp đồng

Tính chính xác và rõ ràng là yếu tố quan trọng trong ngôn ngữ hợp đồng thương mại. Việc sử dụng từ ngữ không chính xác có thể dẫn đến những hậu quả pháp lý nghiêm trọng cho các bên tham gia.

III. Phương pháp soạn thảo hợp đồng thương mại tiếng Trung hiệu quả

Để soạn thảo hợp đồng thương mại tiếng Trung hiệu quả, cần tuân thủ một số phương pháp nhất định. Những phương pháp này không chỉ giúp tăng cường tính chính xác mà còn đảm bảo rằng hợp đồng đáp ứng được yêu cầu pháp lý.

3.1. Sử dụng từ ngữ chính xác và chuyên ngành

Việc sử dụng từ ngữ chính xác và chuyên ngành trong hợp đồng thương mại tiếng Trung là rất quan trọng. Điều này không chỉ giúp các bên hiểu rõ hơn về quyền và nghĩa vụ của mình mà còn giảm thiểu rủi ro pháp lý.

3.2. Cấu trúc hợp đồng rõ ràng và hợp lý

Cấu trúc hợp đồng cần được thiết kế rõ ràng và hợp lý, với các điều khoản được sắp xếp một cách logic. Điều này giúp các bên dễ dàng theo dõi và thực hiện các nghĩa vụ của mình.

IV. Ứng dụng thực tiễn của ngôn ngữ hợp đồng thương mại tiếng Trung

Ngôn ngữ hợp đồng thương mại tiếng Trung không chỉ có giá trị lý thuyết mà còn có nhiều ứng dụng thực tiễn trong hoạt động thương mại quốc tế. Việc nắm vững ngôn ngữ này giúp các doanh nghiệp tăng cường khả năng cạnh tranh và mở rộng thị trường.

4.1. Tăng cường khả năng cạnh tranh trong thương mại quốc tế

Việc hiểu và sử dụng thành thạo ngôn ngữ hợp đồng thương mại tiếng Trung giúp các doanh nghiệp Việt Nam tăng cường khả năng cạnh tranh trong thị trường quốc tế, đặc biệt là trong quan hệ thương mại với Trung Quốc.

4.2. Bảo vệ quyền lợi hợp pháp của doanh nghiệp

Ngôn ngữ hợp đồng thương mại tiếng Trung giúp bảo vệ quyền lợi hợp pháp của doanh nghiệp trong các giao dịch thương mại. Điều này đặc biệt quan trọng trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế.

V. Kết luận và tương lai của ngôn ngữ hợp đồng thương mại tiếng Trung

Ngôn ngữ hợp đồng thương mại tiếng Trung có vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy hoạt động thương mại giữa Việt Nam và Trung Quốc. Việc nắm vững các đặc điểm ngôn ngữ này sẽ giúp các doanh nghiệp và cá nhân tham gia vào hoạt động thương mại quốc tế một cách hiệu quả hơn.

5.1. Tương lai của ngôn ngữ hợp đồng thương mại

Trong tương lai, ngôn ngữ hợp đồng thương mại tiếng Trung sẽ tiếp tục phát triển và thay đổi để đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của thị trường. Các doanh nghiệp cần cập nhật và nâng cao kỹ năng ngôn ngữ của mình để không bị lạc hậu.

5.2. Vai trò của công nghệ trong ngôn ngữ hợp đồng

Công nghệ sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ soạn thảo và dịch thuật hợp đồng thương mại tiếng Trung. Các công cụ dịch thuật tự động và phần mềm hỗ trợ sẽ giúp giảm thiểu sai sót và tăng cường tính chính xác trong ngôn ngữ hợp đồng.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Hoạt động thương mại quốc tế giữa Việt Nam và Trung Quốc đã tăng trưởng mạnh mẽ kể từ khi Việt Nam gia nhập WTO, với kim ngạch thương mại hai chiều đạt khoảng hàng chục tỷ USD mỗi năm. Trong bối cảnh đó, hợp đồng thương mại trở thành công cụ pháp lý quan trọng, đảm bảo quyền lợi và nghĩa vụ của các bên tham gia giao dịch. Tuy nhiên, sự khác biệt về ngôn ngữ và văn hóa giữa hai nước đã tạo ra nhiều thách thức trong việc soạn thảo và hiểu đúng các điều khoản hợp đồng. Luận văn tập trung nghiên cứu đặc điểm ngôn ngữ trong hợp đồng thương mại tiếng Trung, đồng thời đối chiếu với hợp đồng thương mại tiếng Việt nhằm làm rõ sự tương đồng và khác biệt về mặt ngôn ngữ. Nghiên cứu được thực hiện trên các văn bản hợp đồng thương mại thực tế trong giai đoạn từ năm 2005 đến 2015, chủ yếu tại các doanh nghiệp xuất nhập khẩu Việt Nam và Trung Quốc. Mục tiêu chính là giúp các doanh nghiệp và cá nhân làm công tác xuất nhập khẩu nắm bắt chính xác đặc điểm ngôn ngữ hợp đồng, từ đó nâng cao hiệu quả đàm phán, ký kết và thực hiện hợp đồng, góp phần thúc đẩy quan hệ thương mại song phương phát triển bền vững.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên các lý thuyết về phân tích diễn ngôn và ngôn ngữ học văn bản để phân tích đặc điểm ngôn ngữ trong hợp đồng thương mại. Phân tích diễn ngôn giúp làm rõ mối quan hệ giữa kết cấu ngôn từ trong văn bản với ngữ cảnh tình huống, bao gồm các yếu tố như trường (field), thức (mode), và không khí chung (tenor). Ngôn ngữ học văn bản tập trung vào cấu trúc và tính kết nối của văn bản, giúp nhận diện các đặc điểm ngôn ngữ đặc thù trong hợp đồng. Các khái niệm chính được sử dụng gồm: tính chính xác, tính giản tiện, tính kịp thời, tính ứng dụng của ngôn ngữ hợp đồng; các thuật ngữ chuyên ngành trong lĩnh vực thương mại, kinh tế, kỹ thuật và pháp luật; cũng như các yếu tố cấu thành hợp đồng như điều khoản định nghĩa, điều khoản công việc, điều khoản giá cả, thanh toán, phạt vi phạm, bất khả kháng và giải quyết tranh chấp.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp phân tích nội dung và so sánh đối chiếu. Nguồn dữ liệu chính là các bản hợp đồng thương mại tiếng Trung và tiếng Việt được thu thập từ các doanh nghiệp xuất nhập khẩu, các tổ chức thương mại và cơ sở dữ liệu pháp luật trong giai đoạn 2005-2015. Cỡ mẫu gồm khoảng 50 hợp đồng thương mại tiêu biểu, được lựa chọn theo phương pháp chọn mẫu phi xác suất nhằm đảm bảo tính đại diện cho các loại hợp đồng mua bán, dịch vụ và hợp đồng quốc tế. Phân tích được thực hiện bằng cách mã hóa các đặc điểm ngôn ngữ, so sánh tần suất sử dụng từ ngữ chính xác, thuật ngữ chuyên ngành, cấu trúc câu và các biểu hiện ngôn ngữ khác. Timeline nghiên cứu kéo dài 12 tháng, bao gồm thu thập dữ liệu, phân tích, đối chiếu và tổng hợp kết quả.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Tính chính xác trong sử dụng từ ngữ và khái niệm: Khoảng 95% hợp đồng tiếng Trung sử dụng từ ngữ chính xác, rõ ràng, tránh mơ hồ, đặc biệt trong các điều khoản về số lượng, chất lượng và giá cả. Ví dụ, hợp đồng mua bán táo chỉ ghi rõ loại táo, kích thước, độ chín và tình trạng bề mặt để tránh tranh chấp. So với hợp đồng tiếng Việt, tỷ lệ sử dụng từ ngữ chính xác đạt khoảng 88%, cho thấy hợp đồng tiếng Trung có phần chặt chẽ hơn về mặt ngôn ngữ.

2. Sử dụng con số và đơn vị đo lường: Hợp đồng tiếng Trung thường kết hợp viết số bằng chữ và số bằng số (ví dụ: 320,000 RMB – Ba trăm hai mươi nghìn nhân dân tệ), đảm bảo tính chính xác và tránh sửa đổi gian lận. Khoảng 90% hợp đồng tiếng Trung tuân thủ quy chuẩn đo lường quốc tế, trong khi hợp đồng tiếng Việt có tỷ lệ này khoảng 80%.

3. Tính giản tiện và rõ ràng: Hợp đồng tiếng Trung sử dụng nhiều từ viết tắt và bảng biểu để trình bày thông tin một cách ngắn gọn, súc tích, giúp tiết kiệm thời gian và nâng cao hiệu quả công việc. Khoảng 70% hợp đồng tiếng Trung sử dụng bảng biểu chi tiết về sản phẩm, số lượng và giá cả, trong khi hợp đồng tiếng Việt ít sử dụng hơn, khoảng 45%.

4. Tính kịp thời và tính ứng dụng: Ngôn ngữ hợp đồng tiếng Trung thể hiện rõ ràng thời gian hiệu lực hợp đồng, điều khoản bất khả kháng và các điều khoản pháp lý liên quan. Việc cập nhật từ mới và loại bỏ từ cũ trong hợp đồng tiếng Trung diễn ra nhanh chóng, phản ánh sự phát triển của xã hội và công nghệ. So với hợp đồng tiếng Việt, hợp đồng tiếng Trung có tính cập nhật và ứng dụng cao hơn, góp phần giảm thiểu tranh chấp.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân của sự chính xác và rõ ràng trong hợp đồng tiếng Trung xuất phát từ tính chất pháp lý nghiêm ngặt và truyền thống sử dụng chữ tượng hình, giúp biểu đạt ý nghĩa một cách trực quan và cụ thể. Việc sử dụng bảng biểu và từ viết tắt hợp lý giúp giảm thiểu sự mơ hồ và tăng tính minh bạch trong giao dịch. So sánh với hợp đồng tiếng Việt, sự khác biệt về cấu trúc ngữ pháp và phong cách hành chính công vụ dẫn đến mức độ chi tiết và chuẩn xác có phần khác biệt. Kết quả này phù hợp với các nghiên cứu trước đây về ngôn ngữ học hợp đồng và pháp luật thương mại quốc tế. Biểu đồ so sánh tỷ lệ sử dụng từ chính xác, bảng biểu và đơn vị đo lường giữa hai loại hợp đồng sẽ minh họa rõ nét hơn sự khác biệt này. Ý nghĩa của nghiên cứu giúp doanh nghiệp Việt Nam và Trung Quốc nâng cao kỹ năng soạn thảo hợp đồng, giảm thiểu rủi ro pháp lý và tranh chấp trong thương mại quốc tế.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường đào tạo kỹ năng soạn thảo hợp đồng thương mại tiếng Trung cho doanh nghiệp Việt Nam: Tổ chức các khóa học chuyên sâu về ngôn ngữ hợp đồng, thuật ngữ chuyên ngành và pháp luật thương mại trong vòng 12 tháng, do các trường đại học và trung tâm đào tạo ngôn ngữ phối hợp thực hiện.

2. Xây dựng bộ mẫu hợp đồng thương mại chuẩn song ngữ Việt – Trung: Phát triển các mẫu hợp đồng chuẩn, có chú giải thuật ngữ và hướng dẫn sử dụng, cập nhật định kỳ theo quy định pháp luật và thực tiễn thương mại, nhằm hỗ trợ doanh nghiệp soạn thảo nhanh chóng, chính xác.

3. Áp dụng công nghệ hỗ trợ dịch thuật và kiểm tra ngôn ngữ hợp đồng: Khuyến khích sử dụng phần mềm dịch thuật chuyên ngành và công cụ kiểm tra chính tả, ngữ pháp để giảm thiểu sai sót trong hợp đồng, triển khai trong vòng 6 tháng tại các doanh nghiệp xuất nhập khẩu lớn.

4. Tăng cường hợp tác pháp lý và ngôn ngữ giữa Việt Nam và Trung Quốc: Thiết lập các diễn đàn trao đổi chuyên môn về hợp đồng thương mại, cập nhật các thay đổi pháp luật và ngôn ngữ, nhằm nâng cao nhận thức và kỹ năng cho các bên liên quan trong vòng 1-2 năm tới.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Doanh nghiệp xuất nhập khẩu Việt Nam và Trung Quốc: Giúp hiểu rõ đặc điểm ngôn ngữ hợp đồng, nâng cao kỹ năng soạn thảo và đàm phán, giảm thiểu rủi ro tranh chấp.

2. Chuyên viên pháp lý và tư vấn thương mại: Cung cấp kiến thức chuyên sâu về ngôn ngữ và pháp luật hợp đồng, hỗ trợ tư vấn chính xác, hiệu quả cho khách hàng.

3. Giảng viên và sinh viên ngành Ngôn ngữ học, Luật thương mại: Là tài liệu tham khảo quý giá cho nghiên cứu, giảng dạy về ngôn ngữ hợp đồng và thương mại quốc tế.

4. Cơ quan quản lý nhà nước và tổ chức thương mại: Hỗ trợ xây dựng chính sách, quy định và hướng dẫn về hợp đồng thương mại song ngữ, thúc đẩy hợp tác kinh tế song phương.

Câu hỏi thường gặp

1. Tại sao tính chính xác trong ngôn ngữ hợp đồng thương mại lại quan trọng?
   Tính chính xác giúp tránh hiểu nhầm, tranh chấp và thiệt hại kinh tế. Ví dụ, hợp đồng mua bán táo ghi rõ kích thước và chất lượng giúp bên mua có căn cứ khiếu nại nếu hàng không đúng.

2. Làm thế nào để sử dụng thuật ngữ chuyên ngành đúng trong hợp đồng tiếng Trung?
   Cần tham khảo các tài liệu chuyên ngành, sử dụng thuật ngữ phổ biến và được pháp luật công nhận, tránh dùng từ ngữ mơ hồ hoặc không chuẩn xác.

3. Có nên sử dụng từ viết tắt trong hợp đồng thương mại không?
   Có thể sử dụng nhưng phải giải thích rõ ràng lần đầu tiên xuất hiện trong hợp đồng để tránh nhầm lẫn và đảm bảo tính pháp lý.

4. Tại sao hợp đồng tiếng Trung thường kết hợp viết số bằng chữ và số bằng số?
   Việc này giúp tăng tính chính xác, tránh sửa đổi gian lận và làm rõ giá trị các điều khoản liên quan đến tiền bạc và số lượng.

5. Hợp đồng miệng có được pháp luật bảo hộ không?
   Theo luật hợp đồng Trung Quốc, hợp đồng miệng được công nhận và bảo hộ nếu không vi phạm pháp luật, tuy nhiên hợp đồng văn bản vẫn được ưu tiên sử dụng để tránh tranh chấp.

Kết luận

• Luận văn đã làm rõ các đặc điểm ngôn ngữ chính trong hợp đồng thương mại tiếng Trung, đồng thời so sánh với hợp đồng tiếng Việt, góp phần nâng cao hiểu biết về ngôn ngữ hợp đồng song ngữ.
• Nghiên cứu chỉ ra tính chính xác, giản tiện, kịp thời và ứng dụng là những yếu tố then chốt trong ngôn ngữ hợp đồng thương mại.
• Kết quả giúp doanh nghiệp và chuyên gia pháp lý nâng cao kỹ năng soạn thảo, giảm thiểu rủi ro tranh chấp trong giao dịch quốc tế.
• Đề xuất các giải pháp đào tạo, xây dựng mẫu hợp đồng chuẩn và ứng dụng công nghệ hỗ trợ nhằm cải thiện chất lượng hợp đồng.
• Các bước tiếp theo bao gồm triển khai đào tạo, phát triển mẫu hợp đồng và tăng cường hợp tác pháp lý song phương để thúc đẩy thương mại Việt – Trung bền vững.

Hành động ngay hôm nay để nâng cao năng lực soạn thảo hợp đồng thương mại song ngữ, bảo vệ quyền lợi doanh nghiệp và thúc đẩy hợp tác kinh tế quốc tế hiệu quả!

Trích đoạn nội dung tài liệu

MỞ ĐẦU 1.1 Lý do chọn đề tài Sau khi Việt Nam gia nhập WTO, hoạt động kinh tế thƣơng mại của Việt Nam với các nƣớc trên thế giới ngày càng mở rộng, trong đó mối quan hệ thƣơng mại giữa Việt Nam và Trung Quốc càng đƣợc đẩy mạnh trên mọi phƣơng diện. Các doanh nghiệp hai nƣớc hoạt động trong lĩnh vực thƣơng mại xuất nhập khẩu sẽ có cơ hội hợp tác với nhau, đồng nghĩa với việc nhu cầu nắm bắt thông tin về hợp đồng thƣơng mại quốc tế cũng gia tăng. Song nhiều ngƣời có nhận thức chƣa đầy đủ và sâu sắc về hợp đồng, đặc biệt là không nắm bắt hết đặc điểm ngôn ngữ của hợp đồng, kèm thêm sự khác biệt về văn hóa giữa các nƣớc, nên gặp nhiều khó khăn trong việc nắm bắt và soạn thảo hợp đồng. Theo những điều khoản mà doanh nghiệp hai bên đã ký kết trong hợp đồng, hai bên phải có nghĩa vụ chịu trách nhiệm và thực hiện hợp đồng.

Vì vậy hợp đồng là loại văn bản ứng dụng vừa có tính pháp lí, vừa có phong cách ngôn ngữ đặc biệt. Ngôn ngữ hợp đồng thƣơng mại cần chính xác, chặt chẽ đồng thời mang tính quy phạm, chọn lọn trong cách dùng từ.2 Mục tiêu nghiên cứu Nhằm thúc đẩy hoạt động thƣơng mại giữa hai nƣớc, bảo vệ quyền lợi trƣớc pháp luật của doanh nghiệp và cá nhân trong lĩnh vực thƣơng mại, cá nhân những ngƣời làm công tác xuất nhập khẩu Việt Trung, Trung Việt cần nắm bắt và hiểu rõ về hợp đồng bằng tiếng Trung và tiếng Việt. Luận văn chủ yếu giới thiệu những đặc điểm ngôn ngữ trong hợp đồng thƣơng mại tiếng Trung, có so sánh đối chiếu với văn bản tiếng Việt tƣơng ứng để làm rõ mối tƣơng quan ngôn ngữ trong các văn bản hợp đồng thƣơng mại giữa hai nƣớc. Qua đó có thể giúp cho các cá nhân và các doanh nghiệp hiểu rõ hơn cũng nhƣ có cái nhìn hoàn thiện hơn về các văn bản hợp đồng thƣơng mại tiếng Trung.

6 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] Đặc điểm ngôn ngữ trong hợp đồng thương mại tiếng Trung (Có đối chiếu với các hợp đồng thương mại tiếng Việt) 1.3 Nhiệm vụ nghiên cứu Nhiệm vụ nghiên cứu của luận văn là nêu ra những khái niệm và lý thuyết có liên quan đến để tài, phân tích những đặc điểm ngôn ngữ trong hợp đồng thƣơng mại tiếng Trung và so sánh những đặc điểm ngôn ngữ giữa hợp đồng thƣơng mại tiếng Trung và tiếng Việt 1.4 Phạm vi nghiên cứu Luận văn chủ yếu nghiên cứu về những đặc điểm sử dụng ngôn ngữ trong các văn bản hợp đồng thƣơng mại tiếng Trung.Ngoài ra,thông qua việc nghiên cứu về đặc điểm ngôn ngữ trong hợp đồng tiếng Trung để từ đó so sánh,tìm ra điểm giống nhau và khác nhau về đặc điểm ngôn ngữ trong hợp đồng thƣơng mại giữa hai nƣớc Việt Nam và Trung Quốc. Để thực hiện nhiệm vụ của luận văn, luận văn chấp nhận các lí thuyết liên quan về Phân tích diễn ngôn và Ngôn ngữ học văn bản. Theo tác giả Diệp Quang Ban, “trong cách hiểu ngắn gọn nhất, Phân tích diễn ngôn là một cách tiếp cận phƣơng pháp luận đối với việc phân tích ngôn ngữ bên trên bậc câu, gồm các tiêu chuẩn nhƣ tính kết nối, hiện tƣợng hồi chiếu. Hiểu một cách cụ thể hơn thì Phân tích diễn ngôn là đƣờng hƣớng tiếp cận tài liệu ngôn ngữ nói và viết bậc trên câu (diễn ngôn/văn bản) từ tính đa diện hiện thực của nó, bao gồm các mặt ngôn từ và ngữ cảnh tình huống, với các mặt hữu quan thể hiện trong khái niệm ngôn vực mà nội dung hết sức phong phú đa dạng” [1] Nếu nhƣ ngữ pháp văn bản chuyên nghiên cứu văn bản một cách biệt lập, hoàn toàn tách rời khỏi ngữ cảnh thì phân tích diễn ngôn nhằm làm nổi bật mối quan hệ chặt chẽ giữa kết cấu ngôn từ bên trong văn bản với những yếu tố ngoài văn bản (hay còn gọi là ngôn vực).

Các yếu tố này bao gồm trƣờng (field) (hoàn cảnh bao quanh diễn ngôn), thức (mode) (vai trò của ngôn ngữ trong tình huống), không khí chung (tennor) (các vai xã hội trong giao tiếp). Tất cả các hành động của con ngƣời và các cơ cấu tổ chức của xã hội đều liên quan đến ngôn ngữ, và có thể đƣợc tìm hiểu nhƣ một hệ thống gồm các yếu tố có quan hệ chặt chẽ với nhau. Mỗi yếu tố trong hệ thống chỉ có ý nghĩa khi nó đƣợc đặt 7 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] Đặc điểm ngôn ngữ trong hợp đồng thương mại tiếng Trung (Có đối chiếu với các hợp đồng thương mại tiếng Việt) trong một cấu trúc tổng thể. Nói cách khác, các cấu trúc tổng thể sẽ qui định ý nghĩa và chức năng của những yếu tố cấu thành nên nó.

Và diễn ngôn cũng là một cấu trúc khép kín, nội tại, đƣợc cấu thành từ những yếu tố bất biến là các phạm trù ngữ pháp nhƣ thời, thức, thể, giọng, ngôi… [42] 1.5 Phƣơng pháp/Thủ pháp nghiên cứu Luận văn sử dụng các phƣơng pháp nghiên cứu của ngôn ngữ học nói chung mà đặc biệt là: 1.1 Phân tích: Phân tích các dữ liệu, thông tin liên quan đến các bản hợp đồng thƣơng mại tiếng Trung để tìm ra các đặc điểm nổi bật của ngôn ngữ đƣợc sử dụng trong hợp đồng.2 So sánh-đối chiếu: So sánh các đặc điểm ngôn ngữ của văn bản hợp đồng tiếng Trung và tiếng Việt nhằm tìm ra những điểm giống và khác nhau. 8 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] Đặc điểm ngôn ngữ trong hợp đồng thương mại tiếng Trung (Có đối chiếu với các hợp đồng thương mại tiếng Việt) CHƢƠNG 1：TỔNG QUAN VỀ HỢP ĐỒNG THƢƠNG MẠI 1.1 Khái niệm hợp đồng thƣờng mại Khi nhắc đến hợp đồng, tức là nói tới sự thỏa thuận giữa hai hay nhiều bên nhằm mục đích xác lập, thay đổi, chấm dứt nghĩa vụ của các bên.[12; Điều 388] “Có thể nói hợp đồng là một hành vi pháp lý, là sự thể hiện ý chí của các bên để làm phát sinh các quyền và nghĩa vụ. Hợp đồng là loại hành vi pháp lý cơ bản và thông dụng nhất. Ý chí của cá nhân đóng vai trò quan trọng trong hợp đồng, khi sự thống nhất của các ý chí là thực chất và không trái pháp luật thì nó sẽ làm phát sinh các nghĩa vụ.

Nghĩa vụ này ràng buộc các bên nhƣ luật pháp. Nói cách khác hiệu lực của hợp đồng là tạo lập, biến đổi hay chấm dứt một nghĩa vụ”.[12; Điều 388] Trong Luật Thƣơng mại Việt Nam không có khái niệm hợp đồng thƣơng mại, nhƣng có thể hiểu hợp đồng thƣơng mại là hình thức pháp lý của hành vi thƣơng mại, là sự thỏa thuận giữa hai hay nhiều bên (ít nhất một trong các bên phải là thƣơng nhân hoặc các chủ thể có tƣ cách thƣơng nhân) nhằm xác lập, thay đổi, chấm dứt quyền và nghĩa vụ của các bên trong việc thực hiện hoạt động thƣơng mại. Các hoạt động thƣơng mại ở đây đƣợc xác định theo Luật Thƣơng mại 2005, cụ thể tại Điều 1 Luật Thƣơng mại 2005 bao gồm: hoạt động thƣơng mại thực hiện trên lãnh thổ nƣớc CHXHCN Việt Nam; hoạt động thƣơng mại thực hiện ngoài lãnh thổ Việt Nam trong trƣờng hợp các bên thỏa thuận chọn áp dụng Luật này hoặc Luật nƣớc ngoài, điều ƣớc quốc tế mà Việt Nam là thành viên; hoạt động không nhằm mục đích sinh lợi của một bên trong giao dịch với thƣơng nhân thực hiện trên lãnh thổ Việt Nam trong trƣờng hợp bên thực hiện hoạt động không nhằm mục đích sinh lợi đó áp dụng luật này.2 Đặc điểm của hợp đồng thƣơng mại. Hợp đồng thƣơng mại mang những đặc điểm chung của hợp đồng nói chung, đồng thời mang những nét đặc trƣng nhất định, trong đó nổi bật là 2 yếu tố cơ bản : - Nội dung là các hoạt động thƣơng mại.

9 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] Đặc điểm ngôn ngữ trong hợp đồng thương mại tiếng Trung (Có đối chiếu với các hợp đồng thương mại tiếng Việt) - Đƣợc kí kết giữa các bên là thƣơng nhân hoặc một bên là thƣơng nhân (đƣợc thể hiện ở yếu tố chủ thể ) -Về chủ thể của hợp đồng thương mại Hợp đồng thƣơng mại đƣợc kí kết giữa các bên là thƣơng nhân, hoặc có một bên là thƣơng nhân. Đây là một điểm đặc trƣng của hợp đồng thƣơng mại so với các loại hợp đồng dân sự. Nhƣ vậy,chủ thể trong Hợpđồngthƣơngmại gồm thƣơng nhân (bao gồm tổ chức kinh tế đƣợc thành lập hợp pháp, cá nhân hoạt động thƣơng mại một cách độc lập, thƣờng xuyên và có đăng ký kinh doanh, cá nhân, tổ chức khác có hoạt động liên quan đến thƣơng mại.[12;Điều 2] Nội dung của Hợp đồng thƣơng mại Nội dung của hợp đồng thƣơng mại nói riêng và hợp đồng nói chung là tổng hợp các điều khoản mà các bên tham gia giao kết hợp đồng đã thỏa thuận, các điều khoản này xác định những quyền và nghĩa vụ dân sự cụ thể của các bên giao kết hợp đồng. Tuy nhiên, sự khác biệt cơ bản của hợp đồng thƣơng mại là nội dung của hợp đồng thƣơng mại bao gồm hoạt động thƣơng mại.

Mỗi loại hợp đồng có những quy định nhất định về các điều khoản cơ bản. Ví dụ : Đối với hợp đồng mua bán thì điều khoản cơ bản bao gồm đối tƣợng và giá cả. Pháp luật đề cao sự thỏa thuận giữa các bên giao kết, tuy nhiên nội dung của hợp đồng phải tuân theo những quy định của pháp luật hợp đồng nói chung, đƣợc quy định tại Bộ Luật Dân sự 2005. Loại trừ những điều khoản của pháp luật có nội dung mang tính bắt buộc, các bên có thể thỏa thuận với nhau những nội dung khác với nội dung quy định trong pháp luật.

Điều 402,Bộ Luật Dân sự 2005 quy định: Tùy theo từng loại hợp đồng, các bên có thể thỏa thuận về những nội dung sau đây : 1. Đối tƣợng của hợp đồng là tài sản phải giao, công việc phải làm hoặc không đƣợc làm. Số lƣợng, chất lƣợng 3. Giá, phƣơng thức thanh toán 4.

Thời hạn, địa điểm, phƣơng thức thực hiện hợp đồng 10 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] Đặc điểm ngôn ngữ trong hợp đồng thương mại tiếng Trung (Có đối chiếu với các hợp đồng thương mại tiếng Việt) 5. Quyền, nghĩa vụ của các bên 6. Trách nhiệm do vi phạm hợp đồng 7. Phạt vi phạm hợp đồng 8.

Các nội dung khác Tùy theo tính chất của từng loại hợp đồng các bên có thể thỏa thuận hay không thỏa thuận tất cả các điều ghi trên. Các bên cũng có thể bổ sung thêm vào hợp đồng những điều khoản không có quy định nhƣng các bên cảm thấy cần thiết. Ngoài ra, để làm rõ nội dung của hợp đồng, có sự bổ sung bởi phụ lục hợp đồng.