PHẦN MỞ ĐẦU 1. Lý do lựa chọn đề án Chuyển đổi số là xu thế tất yếu không chỉ ở riêng nước ta mà trên bình diện toàn thế giới, nhất là trong bối cảnh đối diện với “thách thức kép” - vừa chống đại dịch Covid- 19, vừa chủ động thích ứng an toàn, linh hoạt, hiệu quả để phục hồi và phát triển kinh tế - xã hội. Việc chủ động, tích cực tham gia chuyển đổi số là yêu cầu tất yếu khách quan và là nhiệm vụ có ý nghĩa chiến lược đặc biệt quan trọng, vừa cấp bách vừa lâu dài của cả hệ thống chính trị và toàn xã hội, gắn chặt với quá trình hội nhập quốc tế sâu rộng của Việt Nam. Trong bối cảnh đó, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định số 749/QĐ-TTg ngày 3/6/2020 phê duyệt “Chương trình chuyển đổi số quốc gia đến năm 2025, định hướng đến năm 2030”.
Chương trình đã xác lập tầm nhìn: Việt Nam trở thành quốc gia số, ổn định và thịnh vượng, tiên phong thử nghiệm các mô hình và công nghệ mới; đổi mới căn bản hoạt động quản lý, điều hành của Chính phủ, của các tổ chức quản lý hành chính xã hội, của doanh nghiệp. Chương trình khẳng định: đổi mới tư duy trong điều hành quản lý hành chính, trong điều hành tổ chức cán bộ, quản trị nhân lực… cùng với phát triển nguồn nhân lực số là nền tảng quan trọng, góp phần nâng cao năng suất, chất lượng, hiệu quả thực hiện nhiệm vụ chính trị của các tổ chức. Nhân lực được xem như xương sống, đóng vai trò chủ chốt trong việc quyết định sự sống còn, thành bại của một doanh nghiệp. Trong cuộc chạy đua cách mạng công nghiệp 4.0 ngày nay, chuyển đổi số trong QTNL được coi là giải pháp tối ưu giúp doanh nghiệp gia tăng hiệu suất, nâng cao năng lực cạnh tranh cũng như giữ chân nhân tài.
Chuyển đổi số trong quản trị nhân lực được hiểu là quá trình ứng dụng các giải pháp công nghệ để thay đổi phương thức làm việc, vận hành, quản lý nhân sự của mỗi doanh nghiệp. Trong quá trình này, các công việc thủ công tại các hoạt động quản trị nguồn lực được số hóa, được thay thế bằng các công cụ hiện đại như phần mềm, robot…. Vì thế giúp tối ưu hóa quy trình nhân sự, tăng cường trải nghiệm của nhân viên đồng thời nâng cao NSLĐ cũng như giảm bớt thời gian, chi phí vận hành thông thường. Quản trị nhân sự số là một khái niệm không mới nhưng cũng chưa thật quen thuộc với tất cả các doanh nghiệp, nhà quản trị hay với người làm nhân sự nói riêng.
Quản trị nhân sự số đi cùng với sự thay đổi trong tư duy của các nhà quản lý nhân sự trong việc ưu tiên, cân nhắc những cách thức mà bộ máy quản trị nhân sự chuyên trách có thể thực hiện nhằm tạo dựng các giá trị mới và mang lại lợi thế cho tổ chức. TPBank với định hướng tiên phong hành trình số đã xác định chuyển đổi số là tiền đề, là điều kiện để tiến tới thành công. Mọi hoạt động vận hành hằng ngày tại tất cả các vị trí công việc, tất cả các đơn vị nghiệp vụ đều được yêu cầu số hóa, và hoạt động 2 quản trị nhân lực tất nhiên không nằm ngoài xu hướng chung đó của ngân hàng. Trong thời gian vừa qua, công tác chuyển đổi số tại Khối Quản trị nguồn nhân lực TPBank đã được triển khai và đạt được một số thành công nhất định: đa số các nghiệp vụ nhân sự đã được xem xét số hóa, được áp dụng công nghệ mới để thực hiện với những đầu công việc thường xuyên, lặp đi lặp lại.
Tại TPbank, chuyển đổi số trong công tác quản trị nhân lực tại Ngân hàng giai đoạn 2021-2023 đã đạt được những bước tiến quan trọng nhằm nâng cao hiệu quả công việc, tối ưu hóa quy trình và tạo ra môi trường làm việc hiện đại. TPBank đã và đang áp dụng công nghệ thông tin để cải tiến quản lý nhân sự, từ tuyển dụng, đào tạo, phát triển đến đánh giá hiệu quả công việc, điển hình như: Ứng dụng công nghệ số trong tuyển dụng và quản lý hồ sơ nhân sự trên nền tảng số để quản lý hồ sơ nhân viên, giúp việc tìm kiếm và xử lý thông tin nhanh chóng và hiệu quả hơn. Việc tuyển dụng cũng được hỗ trợ bởi các công cụ trực tuyến, giúp ngân hàng có thể tuyển dụng nhân sự từ xa, tiết kiệm thời gian và chi phí, đồng thời thu hút ứng viên tài năng từ nhiều nguồn. Đầu tư xây dựng hệ thống đào tạo trực tuyến (E-learning) trên các phần mềm Microsoft Teams, Zoom, LMS; Ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) và phân tích dữ liệu (Big Data) trong tối ưu hóa quy trình quản lý nhân sự bằng phần mềm; Chuyển đổi văn hóa tổ chức và môi trường làm việc linh hoạt; Giao tiếp và quản lý nhân sự qua nền tảng số…Tuy nhiên, thực tế việc số hóa mới chỉ được triển khai một phần hoặc một vài bước trong quy trình, chưa thống nhất, chưa đồng bộ trong quá trình thực hiện dẫn đến những nhầm lẫn, khó khăn trong quá trình trao đổi, hướng dẫn và triển khai.
Xuất phát từ thực tế đó, tác giả mạnh dạn lựa chọn chủ đề: “Chuyển đổi số trong Quản trị nhân lực tại Ngân hàng TMCP Tiên Phong” làm đề án tốt nghiệp thạc sỹ chuyên ngành Quản trị nhân lực, với mong muốn nhìn nhận, đánh giá thực tiễn công tác chuyển đổi số trong quản trị nhân lực tại TPBank, từ đó đưa ra những giải pháp, đề xuất góp phần đẩy mạnh hoạt động chuyển đổi số tại đây. Mục tiêu và nhiệm vụ của đề án * Mục tiêu nghiên cứu Trên cơ sở lý luận về chuyển đổi số trong quản trị nhân lực tại doanh nghiệp, đề án phân tích thực trạng và đề xuất các giải pháp nhằm thúc đẩy hoạt động chuyển đổi số trong quản trị nhân lực tại Ngân hàng Thương mại Cổ phần Tiên Phong đến năm 2030. * Nhiệm vụ của đề án Thứ nhất, đề án hệ thống các lý luận chuyển đổi số trong quản trị nhân lực của doanh nghiệp, gồm: khái niệm, nội dung, lộ trình các tiêu chí đánh giá, các nhân tố ảnh hưởng chuyển đổi số trong quản trị nhân lực của doanh nghiệp. Thứ hai, đề án phân tích thực trạng về ứng dụng công nghệ số trong hoạt động quản trị nhân lực tại TPBank hiện nay.
Tại phần này, tác giả sẽ đánh giá và phân tích 3 hoạt động chuyển đổi số tại các khâu liên quan đến công tác tuyển dụng nhân lực; bố trí sử dụng nhân lực tại TPBank; nhận diện các điểm mạnh và điểm yếu, làm cơ sở đề xuất các biện pháp cải tiến, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số tại TPBank; Thứ ba, đề án đề xuất một số giải pháp nhằm đẩy mạnh hoạt động chuyển đổi số trong quản trị nhân lực tại TPBank. Phần này sẽ tập trung vào việc đề xuất các biện pháp cụ thể, bao gồm cả chính sách, quy trình và mức độ, khả năng đáp ứng của hệ thống công nghệ thông tin cũng như yếu tố về năng lực của doanh nghiệp, quan điểm của lãnh đạo cũng như người lao động về chuyển đổi số trong quản trị nhân lực tại TPBank. Đối tượng và phạm vi của đề án * Đối tượng nghiên cứu: Chuyển đổi số trong quản trị nhân lực của doanh nghiệp. * Phạm vi của đề án - Phạm vi về nội dung: Đề án có tiếp cận theo nội dung chuyển đổi số trong quản trị nhân lực với 2 hoạt động gồm tuyển dụng nhân lực số và bố trí sử dụng nhân lực số.
- Phạm vi về không gian: Đề án được nghiên cứu tại Ngân hàng Thương mại Cổ phần Tiên Phong. - Phạm vi về thời gian: Đề án được nghiên cứu trong giai đoạn 2021 đến năm 2023 và dữ liệu sơ cấp thu thập thông tin từ tháng 6 - 9/2024. Quy trình và phương pháp thực hiện đề án * Quy trình nghiên cứu (1) Bước 1: Nghiên cứu, hệ thống hóa cơ sở lý luận về chuyển đổi số trong hoạt động quản trị nhân lực. (2) Bước 2: Lựa chọn phương pháp nghiên cứu và thu thập tài liệu, dữ liệu sơ cấp và thứ cấp phục vụ phân tích thực trạng chuyển đổi số trong quản trị nhân lực tại Ngân hàng Thương mại Cổ phần Tiên Phong.
(3) Bước 3: Khảo sát, phân tích, đánh giá thực trạng chuyển đổi số trong quản trị nhân lực tại Ngân hàng Thương mại Cổ phần Tiên Phong giai đoạn 2021 - 2023: với các nội dung về tổ chức hoạt động quản trị nhân lực; điều kiện chuyển đổi số trong hoạt động quản trị nhân lực; thực tiễn chuyển đổi số trong các nghiệp vụ quản trị nhân lực của TPBank; các yếu tố ảnh hưởng tới chuyển đổi số trong quản trị nhân lực tại TPBank. (4) Bước 4: Đề xuất giải pháp thúc đẩy hoạt động chuyển đổi số trong quản trị nhân lực tại Ngân hàng Thương mại Cổ phần Tiên Phong. * Phương pháp nghiên cứu ❖ Phương pháp nghiên cứu quy mô mẫu Quy mô khảo sát phục vụ nghiên cứu đề án: Độ tin cậy mong đợi khi khảo sát là 91,5%, sai số 8,5%. Tra cứu bảng phân phối chuẩn với độ tin cậy 91,5%, lấy giá trị biến: Z=2,58.
Tỷ lệ mẫu khảo sát ngẫu nhiên có xác suất p = q = 0,5. Số lượng mẫu khảo sát 4 cần thiết để nghiên cứu được xác định theo công thức và phải khảo sát: N .q ❖ Cách thức thu thập thông tin và thời gian tiến hành khảo sát ➢ Phương pháp thu thập dữ liệu Dữ liệu thứ cấp: tác giả thu thập dữ liệu từ việc nghiên cứu tài liệu về cơ sở lý luận, các công trình nghiên cứu trước đây, các quan điểm chỉ đạo của Đảng, nhà nước, của các cơ quan quản lý nhà nước về chuyển đổi số và quản trị nhân lực cũng như các số liệu cụ thể của Ngân hàng TMCP Tiên Phong thông qua báo cáo thường niên các năm 2021-2022-2023, các số liệu thống kê và báo cáo của các phòng ban chuyên môn tại TPBank. Dữ liệu sơ cấp: Tác giả sử dụng phương pháp điều tra khảo sát CBNV tại Ngân hàng Thương mại Cổ phần Tiên Phong để thu thập thông tin liên quan đến đề án. - Thực hiện Phiếu khảo sát đối với 2 nhóm nhân sự gồm 05 cán bộ quản lý và 50 nhân viên (theo nội dung Phiếu khảo sát tại Phụ lục 1) làm việc tại Khối HR – TPBank.
Nội dung khảo sát tập trung tìm hiểu các vấn đề về thực trạng và những khó khăn trong quá trình chuyển đổi số trong hoạt động quản trị nhân lực tại TPBank đồng thời cũng ghi nhận những ý kiến về các yếu tố ảnh hưởng tới hoạt động này tại doanh nghiệp.