Chương 1: Cơ sở lý luận về Marketing Mix trong ngân hàng Chương 2: Đánh giá chính sách marketing mix tại ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Việt Nam - Chi nhánh Bắc Thanh Hóa Chương 3: Hoàn thiện chính sách marketing mix tạingân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Việt Nam - Chi nhánh Bắc Thanh Hóa 4 C ƣơn 1 CƠ SỞ U N VỀ MARKETING MIX TRONG NGÂN HÀNG. Tổn qu n về M r et n M x 1. Khái niệm Marketing Mix Khái niệm về marketing mới ch xuất hiện từ đầu thế kỷ XX, mặc dù đã có từ rất lâu. Hiện tại, trên thế giới cũng như ở Việt Nam có rất nhiều khái niệm về Marketing, một số khái niệm như sau: Theo Hiệp hội Marketing Mỹ - AMA (1985): “Marketing là một quá trình lập ra kế hoạch và thực hiện các chiến lược sản phẩm, giá, phân phối, xúc tiến và hỗ trợ kinh doanh của hàng hóa, ý tưởng hay dịch vụ đề tiền hành hoạt động trao đổi nhằm thỏa mãn mục đích của các tổ chức và cá nhân”.
[4] “Marketing là quá trình thực hiện các hoạt động nhằm đạt được các mục tiêu của tổ chức thông qua việc đoán trước các nhu cầu của khách hàng hoặc người tiêu thụ để điều khiển các dòng hàng hóa dịch vụ thỏa mãn các nhu cầu từ nhà sản xuất tới khách hàng hoặc người tiêu thụ” [1; tr. 30] Kotler (2008) định nghĩa marketing là quá trình quản lý mang tính xã hội, nhờ đó mà các cá nhân và tập thê có được những gì họ cần và mong muốn thông qua việc tạo ra, chào bán và trao đổi những sản phâm có giá trị với những người khác.45] Druecker (2011) cho rằng: “Mục đích của marketing là tìm cách để nghiên cứu hành vi của khách hàng, hiểu được khách hàng từ đó sẽ đi tìm ra sản phẩm đáp ứng cho khách hàng đó. Từ đó, việc hình thành nên sản phẩm hoặc dịch vụ mới trở nên cần thiết đề tạo ra chúng”. Lý tưởng nhất, marketing nên là kết quả từ sự sẵn sàng mua sắm.
Có thể thấy qua những định nghĩa trên thì Marketing có thể hiểu là quá trình doanh nghiệp tìm ra nhu cầu, mong muốn của đối tượng là khách hàng mục tiêu của doanh nghiệp. Để sử dụng các nguồn lực một cách có hiệu quả cần thông qua mối quan hệ giữa dịch vụ và sản phẩm của doanh nghiệp với nhu cầu của cả khách hàng cũng như đối thủ cạnh tranh để đáp ứng nhu cầu mong muốn đó. Đó là lý do mà nhờ có Marketing mà doanh nghiệp cần phải nghiên cứu, cải tiến chất lượng của sản phẩm, chất lượng của dịch vụ, qua đó đóng góp vào lợi thế cạnh tranh của doanh nghiệp đối với các đối thủ, cũng nhưng đạt được mục tiêu kinh doanh của tổ chức. Khái niệm marketing Mix Theo Philip Kotler (2003) “Marketing Mix là tập hợp những yếu tố biến 5 động kiểm soát được của marketing mà doanh nghiệp sử dụng để cố gắng gây được phản ứng mong muốn từ phía thị trường mục tiêu”.
Hay nói cách khác Marketing mix là việc tập hợp các công cụ tiếp thị mang tính chiến thuật mà doanh nghiệp phối hợp đề đáp ứng mong muốn và đạt được các mục tiêu trong thị trường đã chọn. [8] Khái niệm phối thức tiếp thị được đề xuất trong hội nghị của Hiệp hộimarketing Hoa kỳ năm 1953 bởi Borden và bắt đầu trở nên phổ biến sau khi vàonăm 1964 ông xuất bản bài báo “Các khái niệm Marketing-Mix”. Thời gian sau Booms và Bitner (1981) thêm 3P là con người (People), quy trình dịch vụ (Process) và phương tiện hữu hình (Physical evidence) vào 4P ban đầu tạo thành mô hình 7P. Từ 12 thành phần Marketing Mix của Borden.
Khái niệm marketing dịch vụ Marketing dịch vụ là một tập hợp các ý tưởng, cấu trúc, quy trình và hoạt động tiếp thị nhằm tạo ra, giao tiếp và mang lại giá trị và lợi ích cho người tiêu dùng, khách hàng, đối tác và xã hội nói chung. Mặc dù quá trình cung cấp dịch vụ có thể liên quan đến một sản phẩm vật chất, nhưng việc phân phối là vô hình và khách hàng thường không sở hữu một thành phần vật chất liên quan đến việc tạo ra trải nghiệm cho người nhận, đó là bản chất của tiếp thị dịch vụ [2, tr. Quá trình sản xuất và tiêu thụ dịch vụ, hoạt động marketing dịch vụ diễn ra bao gồm cả khâu tiêu thụ trước, tiêu thụ và sau tiêu thụ. Khái niệm marketing ngân hàng Marketing ngân hàng là một hệ thống tổ chức, quản lý của một ngân hàng nhằm đáp ứng và làm thỏa mãn nhu cầu về vốn, về các sản phẩm dịch vụ của ngân hàng đối với khách hàng nhằm mục tiêu cuối cùng là tối đa hóa lợi nhuận cho ngân hàng [5].
Marketing ngân hàng là một tập hợp các hành động, các phương pháp quản trị khác nhau của người lãnh đạo ngân hàng nhằm tận dụng mọi nguồn lực, lợi thế hiện có của mình đề tập trung vào việc phục vụ tốt hơn các nhu cầu của khách hàng. Trên cơ sở đó thực hiện các mục tiêu của ngân hàng [12]. Khi nhà quản trị thực hiện marketing ngân hàng cần chú ý các đặc điểm chung của marketing: 6 - Tính hệ thống - Tính khoa học - Tính sáng tạo - Tính thực tiễn. Bởi vì sự thỏa mãn nhu cầu thị trường thông qua các biện pháp, chính sách, nghiên cứu và mua sắm và quá trình đánh giá để tác động đến toàn bộ quá trình tổ chức, cung cấp và tiêu thụ dịch vụ thông qua việc phân bổ các nguồn lực của tổ chức, do đó ngân hàng có hai mục tiêu chính: - Kinh doanh tiền tệ - Marketing ngân hàng 1.
Vai trò của Marketing Mix đối với Ngân hàng - Là cầu nối hoạt động kinh doanh ngân hàng với thị trường: Nhờ các hoạt động marketing mix, ngân hàng có thể hiểu được nhu cầu của khách hàng bằng tiền tệ và vốn. Ngân hàng có nhiệm vụ là cầu nối của người có nhu cầu vay về tài chính tới người có nhu cầu cho vay tài chính. Do đó ngân hàng sẽ tìm cách khai thác khả năng huy động vốn, tìm ra cách thức phân chia vốn hợp lý, sau đó ngân hàng tìm cách định hướng tiền vốn theo nhu cầu của khách hàng mục tiêu ngân hàng đã định ra. Do đó, marketing mix có thể phối hợp được tất cả những hoạt động của ngân hàng để từ đó ngân hàng có thể tìm cách giải được bài toán cơ bản của hoạt động kinh doanh ngân hàng và nhu cầu của thị trường.
- Tham gia giải quyết những vấn đề cơ bản của kinh doanh Xác định sản phẩm, dịch vụ cung ứng cho khách hàng mục tiêu. Hoàn thiện mối quan hệ giữa ngân hàng và khách hàng, quan tâm tới hoạt động chăm sóc khách hàng của nhân viên ngân hàng. Giải quyết hài hòa lợi ích giữa nhân viên, khách hàng và chủ ngân hàng. Tổ chức tốt quá trình cung ứng sản phẩm dịch vụ.
- Tạo ra vị thế cạnh tranh của ngân hàng Tạo ra sự khác biệt, độc đáo của sản phẩm dịch vụ. Định vị sự khác biệt, độc đáo đó đối với khách hàng. Duy trì lợi thế về sự khác biệt. - Marketing ngân hàng vừa là khoa học, vừa là nghệ thuật vừa là một nghề.
Marketing ngân hàng được xem là khoa học vì là nhu cầu và là cách thức để đáp ứng nhu cầu của sản phẩm dịch vụ ngân hàng trên thị trường tài chính, có đối tượng nghiên cứu và có phương pháp nghiên cứu khá cụ thể. 7 Marketing ngân hàng được xem là nghệ thuật vì hoạt động được thực hiện thông qua chủ yếu đội ngũ chuyên viên, nhân viên của ngân hàng, nhờ có đội ngũ này, mới có những chiến lược đúng đắn trong hoạt động marketing, ngân hàng mới gặt hái được những thành tựu. Chính vì vậy, chúng ta thấy rằng, mỗi một ngân hàng sẽ áp dụng một chiến lược khác nhau, và mỗi chiến lược đều đem lại những kết quả hoàn toàn khác nhau. Marketing ngân hàng được xem là nghệ nghiệp vì công tác này đòi hỏi người làm phải được đào tạo bài bản, hiểu về ngân hàng, hiểu sâu về hoạt động marketing và các tác động của các hoạt động marketing tới hành vi của người tiêu dùng sản phẩm ngân hàng.
Vai trò của Marketing mix đối với người tiêu dùng Marketing Mix là sự kết hợp mang lại lợi thế cho cả doanh nghiệp cũng như mang lại lợi ích cho người tiêu dùng. Để tồn tại và phát triển, doanh nghiệp phải làm cho những giá trị mà họ nhận lại được cao hơn so với những chi phí mà họ bỏ ra để mua sản phẩm đó là mang lại cho người tiêu dùng những lợi ích thiết thực. Lợi ích của người tiêu dùng về mặt kinh tế tài chính ở chỗ họ nhận được giá trị cao hơn ngân sách mà họ bỏ ra để mua sản phẩm và hàng hóa đó. Được xem là một sản phẩm thoả mãn người tiêu dùng khi sản phẩm của doanh nghiệp có nhiều lợi ích hơn so với sản phẩm của đối thủ cạnh tranh.
Marketing Mix giúp cho doanh nghiệp tìm kiếm và khám phá ra được những nhu cầu và mong muốn của người tiêu dùng hiện tại và tương lai. Qua đó tạo ra nhiều hàng hoá và nâng cao hơn nữa chất lượng dịch vụ nhằm giúp người tiêu dùng có những trải nghiệm, thoã mãn được như cầu và mong muốn của bản thân, thậm chí còn giúp mang đến nhiều lợi ích vượt qua sự mong đợi của họ. Ví dụ như giới trẻ hiện nay, thay vì đi mua hàng trực tiếp tại hàng tạp hóa và tiện ích, họ thích mua sắm online và ch cần điện thoại kết nối internet là có thể giải quyết mọi thứ. Thay vì phải ra cột ATM rút tiền chi tiêu, giờ đây thế hệ mới thích mua sắm quẹt thẻ hoặc chuyển khoản hoặc quẹt mã… Marketing – mix giúp cho thông tin hai chiều giữa doanh nghiệp và người tiêu dùng.
Người tiêu dùng có nhiều thông tin hơn về sản phẩm, về uy tín của doanh nghiệp. Trong khi đó doanh nghiệp có thể thông qua nhân viên giao hàng, nhân viên bán hàng, thông qua nghiên cứu hành vi tiêu dùng có thể hiểu nhiều hơn về khách hàng của mình. Từ đó doanh nghiệp tìm tòi thêm được nhiều sản phẩm phù hợp đáp ứng cho khách hàng. Vai trò của Marketing mix đối với xã hội Marketing- mix được biết đến với vai trò hỗ trợ và thúc đẩy hoạt động của các doanh nghiệp.