Chiến lược giáo dục Hưng Quốc và ảnh hưởng đến chất lượng giáo dục đại học Trung Quốc

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu châu á học chiến lược khoa giáo hưng quốc và những tác động tích cực đối với vấn đề nâng cao chất, đánh giá hiện trạng, phân tích vấn đề, đề xuất biện

• Tác giả: Trần Thu Quỳnh Nga
• Người hướng dẫn: TS. Nghiêm Thúy Hằng
• Trường học: Đại học Quốc gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Châu Á học
• Đề tài: Chiến Lược Giáo Dục Hưng Quốc Và Tác Động Tích Cực Đến Chất Lượng Đại Học Trung Quốc
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2012
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• PHẦN MỞ ĐẦU
• 1.1. Lý do lựa chọn đề tài
• 1.2. Lịch sử nghiên cứu vấn đề
• 1.3. Nhiệm vụ nghiên cứu
• 1.4. Đối tượng nghiên cứu và phạm vi nghiên cứu
• 1.5. Phương pháp nghiên cứu
• 1. CHƯƠNG 1: CHIẾN LƯỢC “KHOA GIÁO HƯNG QUỐC”
• 1.1. Bối cảnh ra đời chiến lược “Khoa giáo hưng quốc”
• 1.2. Tình hình thế giới
• 1.3. Tình hình trong nước
• 1.4. Quá trình hình thành và phát triển của chiến lược “Khoa giáo hưng quốc”
• 1.5. Nội dung cơ bản của chiến lược
• 1.6. Chủ trương chính sách chủ yếu để thực thi chiến lược
• 1.7. Ý nghĩa hiện thực của chiến lược
• 2. CHƯƠNG 2: TÁC ĐỘNG TÍCH CỰC CỦA CHIẾN LƯỢC “KHOA GIÁO HƯNG QUỐC” TỚI CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC ĐẠI HỌC TRUNG QUỐC
• 2.1. Nâng cao chất lượng giảng dạy
• 2.2. Cơ chế quản lý giáo dục đại học
• 2.3. Chuyển giao phần lớn các trường đại học từ trung ương về cho các tỉnh, thành phố quản lý
• 2.4. Cơ sở vật chất
• 2.5. Xây dựng các phòng thí nghiệm, phòng nghiên cứu
• 2.6. Nâng cao chất lượng học tập
• 2.7. Nâng cao chất lượng nghiên cứu khoa học
• 3. CHƯƠNG 3: LIÊN HỆ VỚI VIỆT NAM
• 3.1. Thực trạng chất lượng giáo dục đại học ở Việt Nam
• 3.2. Phương pháp giảng dạy và kiểm tra - đánh giá
• 3.3. Chất lượng nghiên cứu
• 3.4. Hoàn thiện chương trình đào tạo, phương pháp giảng dạy kết nối lý thuyết và thực hành
• 3.5. Đầu tư xây dựng hệ thống cơ sở vật chất
• 3.6. Nâng cao chất lượng nghiên cứu khoa học
• 3.7. Ổn định đời sống các nhà khoa học và khoa bảng
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
• DANH MỤC CÁC BẢNG BIỂU

Tóm tắt

I. Giới thiệu về chiến lược giáo dục Hưng Quốc

Chiến lược giáo dục Hưng Quốc được khởi xướng tại Trung Quốc vào những năm 1990, nhằm nâng cao chất lượng đại học và phát triển nguồn nhân lực. Chiến lược này nhấn mạnh tầm quan trọng của giáo dục trong việc thúc đẩy sự phát triển kinh tế và xã hội. Theo Giang Trạch Dân, giáo dục là nền tảng cho sự phát triển bền vững của đất nước. Ông đã khẳng định rằng "Chỉ có giáo dục mới có thể nâng cao được tố chất con người và đào tạo ra những người lao động hiện đại mới". Điều này cho thấy sự quan tâm đặc biệt của chính phủ Trung Quốc đối với giáo dục đại học và vai trò của nó trong việc phát triển hệ thống giáo dục quốc gia.

1.1. Bối cảnh ra đời chiến lược

Bối cảnh toàn cầu hóa và sự chuyển mình của nền kinh tế tri thức đã tạo ra áp lực lớn đối với các quốc gia, trong đó có Trung Quốc. Sự cần thiết phải cải cách giáo dục đại học đã trở nên cấp bách hơn bao giờ hết. Chiến lược Khoa giáo Hưng Quốc ra đời nhằm đáp ứng yêu cầu này, với mục tiêu nâng cao chất lượng giáo dục và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao. Chính phủ Trung Quốc đã nhận thức rõ rằng, để cạnh tranh trên trường quốc tế, việc đầu tư vào giáo dục là điều không thể thiếu. Điều này đã dẫn đến việc xây dựng các chính sách giáo dục phù hợp, nhằm tạo ra một môi trường học tập và nghiên cứu tốt nhất cho sinh viên.

II. Tác động tích cực của chiến lược đến chất lượng giáo dục đại học

Chiến lược Khoa giáo Hưng Quốc đã có những tác động tích cực rõ rệt đến chất lượng đại học tại Trung Quốc. Một trong những điểm nổi bật là sự cải thiện trong phương pháp giảng dạy và quản lý giáo dục. Các trường đại học đã áp dụng những phương pháp giảng dạy hiện đại, kết hợp lý thuyết với thực hành, giúp sinh viên phát triển toàn diện hơn. Theo một nghiên cứu, việc áp dụng các phương pháp giảng dạy mới đã giúp nâng cao tỷ lệ sinh viên tốt nghiệp có việc làm ngay sau khi ra trường. Điều này không chỉ nâng cao chất lượng giáo dục mà còn góp phần vào sự phát triển kinh tế của đất nước.

2.1. Cải cách trong quản lý giáo dục

Quản lý giáo dục đại học đã được cải cách mạnh mẽ, với việc chuyển giao quyền tự chủ cho các trường đại học. Điều này cho phép các trường có thể tự quyết định trong việc xây dựng chương trình đào tạo, tuyển sinh và quản lý tài chính. Sự tự chủ này đã tạo ra một môi trường cạnh tranh lành mạnh giữa các trường, từ đó thúc đẩy sự đổi mới và sáng tạo trong giáo dục. Các trường đại học cũng đã chú trọng đến việc xây dựng cơ sở vật chất và trang thiết bị hiện đại, nhằm đáp ứng nhu cầu học tập và nghiên cứu của sinh viên.

III. Liên hệ với Việt Nam

Việt Nam và Trung Quốc có nhiều điểm tương đồng trong bối cảnh phát triển giáo dục. Việc nghiên cứu chiến lược Khoa giáo Hưng Quốc không chỉ giúp hiểu rõ hơn về sự phát triển của giáo dục đại học Trung Quốc mà còn cung cấp những bài học quý giá cho Việt Nam. Trong bối cảnh Việt Nam đang tiến hành cải cách giáo dục, việc áp dụng những kinh nghiệm từ Trung Quốc có thể giúp nâng cao chất lượng giáo dục đại học. Các chính sách giáo dục cần được điều chỉnh để phù hợp với thực tiễn và nhu cầu phát triển của đất nước.

3.1. Những bài học kinh nghiệm

Một trong những bài học quan trọng từ chiến lược Khoa giáo Hưng Quốc là việc chú trọng đến phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao. Việt Nam cần xây dựng các chính sách giáo dục phù hợp, nhằm tạo ra một môi trường học tập và nghiên cứu tốt nhất cho sinh viên. Đồng thời, việc hợp tác quốc tế trong giáo dục cũng cần được đẩy mạnh, nhằm nâng cao chất lượng đào tạo và nghiên cứu khoa học. Các trường đại học Việt Nam có thể học hỏi từ mô hình quản lý giáo dục của Trung Quốc, từ đó cải thiện hiệu quả hoạt động và nâng cao chất lượng giáo dục.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh toàn cầu hóa và chuyển đổi sang nền kinh tế tri thức, giáo dục đại học đóng vai trò then chốt trong phát triển kinh tế - xã hội của mỗi quốc gia. Trung Quốc, với dân số hơn 1,3 tỷ người, đã xác định chiến lược “Khoa giáo hưng quốc” như một quốc sách trọng điểm nhằm nâng cao chất lượng giáo dục đại học và thúc đẩy phát triển khoa học - kỹ thuật. Chiến lược này được chính thức xác lập từ năm 1996 và đã tạo ra những tác động tích cực rõ rệt đối với hệ thống giáo dục đại học Trung Quốc trong hơn hai thập kỷ qua.

Mục tiêu nghiên cứu tập trung làm rõ bối cảnh ra đời, nội dung cơ bản của chiến lược “Khoa giáo hưng quốc” và đánh giá những tác động tích cực của nó đối với chất lượng giáo dục đại học Trung Quốc, đồng thời rút ra bài học kinh nghiệm có thể áp dụng cho Việt Nam. Phạm vi nghiên cứu chủ yếu tập trung vào giai đoạn từ năm 1996 đến nay, với các số liệu và ví dụ minh họa từ các địa phương tiêu biểu như Bắc Kinh, Quảng Đông, Thượng Hải, Quảng Tây và Vân Nam.

Ý nghĩa nghiên cứu không chỉ giúp hiểu rõ hơn về sự phát triển giáo dục đại học Trung Quốc mà còn cung cấp cơ sở tham khảo cho công cuộc đổi mới giáo dục đại học tại Việt Nam, góp phần nâng cao chất lượng đào tạo và nghiên cứu khoa học trong bối cảnh hội nhập quốc tế.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên hai lý thuyết chính: lý thuyết phát triển nguồn nhân lực và lý thuyết đổi mới sáng tạo trong giáo dục đại học. Lý thuyết phát triển nguồn nhân lực nhấn mạnh vai trò của giáo dục trong việc nâng cao chất lượng lao động và bồi dưỡng nhân tài, phù hợp với quan điểm “giáo dục là nền móng xây dựng đất nước” trong chiến lược “Khoa giáo hưng quốc”. Lý thuyết đổi mới sáng tạo tập trung vào năng lực sáng tạo khoa học - kỹ thuật như động lực chính thúc đẩy phát triển kinh tế xã hội, phản ánh nội dung nâng cao năng lực sáng tạo trong chiến lược.

Ba khái niệm chính được sử dụng gồm:

• Chất lượng giáo dục đại học: bao gồm chất lượng giảng dạy, nghiên cứu khoa học và môi trường học tập.
• Chiến lược “Khoa giáo hưng quốc”: chính sách quốc gia ưu tiên phát triển khoa học - kỹ thuật và giáo dục nhằm hiện đại hóa đất nước.
• Năng lực sáng tạo khoa học - kỹ thuật: khả năng nghiên cứu, phát triển và ứng dụng khoa học công nghệ trong sản xuất và đời sống.

Phương pháp nghiên cứu

Luận văn sử dụng phương pháp phân tích, tổng hợp và kế thừa tài liệu từ các nguồn tiếng Trung và tiếng Việt, bao gồm các văn kiện chính thức của Đảng và Nhà nước Trung Quốc, báo cáo nghiên cứu, sách chuyên khảo và các bài viết học thuật. Phương pháp so sánh đối chiếu được áp dụng để phân tích sự khác biệt về chất lượng giáo dục đại học trước và sau khi thực hiện chiến lược “Khoa giáo hưng quốc”.

Cỡ mẫu nghiên cứu bao gồm số liệu thống kê từ các trường đại học tiêu biểu tại Bắc Kinh, Quảng Đông, Thượng Hải, Quảng Tây và Vân Nam, với các chỉ số như số lượng sinh viên, tỷ lệ tốt nghiệp, số lượng bài báo khoa học và ngân sách đầu tư giáo dục. Phân tích dữ liệu được thực hiện theo timeline từ năm 1996 đến năm 2012, nhằm đánh giá tác động lâu dài của chiến lược.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Nâng cao chất lượng giảng dạy: Sau khi thực hiện chiến lược, tỷ lệ sinh viên tốt nghiệp tại các trường đại học trọng điểm tăng từ khoảng 70% lên trên 85%. Việc chuyển giao quản lý các trường đại học từ trung ương về địa phương đã tạo điều kiện cho các trường gắn kết chặt chẽ với nhu cầu kinh tế - xã hội địa phương, nâng cao hiệu quả đào tạo.

2. Cải thiện cơ sở vật chất và môi trường học tập: Đầu tư xây dựng các phòng thí nghiệm, phòng nghiên cứu và hệ thống công nghệ thông tin được tăng cường, với ngân sách giáo dục tăng trưởng bình quân hàng năm trên 10%. Các trường đại học trọng điểm như Đại học Bắc Kinh và Đại học Thanh Hoa được hỗ trợ phát triển thành các trường đại học hàng đầu thế giới.

3. Tăng cường năng lực nghiên cứu khoa học: Số lượng bài báo khoa học công bố trên các tạp chí quốc tế tăng trung bình 15% mỗi năm trong giai đoạn 1996-2011. Tỷ lệ trích dẫn các công trình nghiên cứu cũng tăng đáng kể, góp phần nâng cao vị thế của các trường đại học Trung Quốc trên bản đồ khoa học thế giới.

4. Chính sách tôn trọng tri thức và nhân tài: Việc xây dựng chế độ đãi ngộ, tuyển chọn và bồi dưỡng nhân tài được chú trọng, tạo động lực cho đội ngũ giảng viên và nhà nghiên cứu. Số lượng lưu học sinh và nghiên cứu sinh đi học ở nước ngoài tăng gấp đôi trong vòng 10 năm, đồng thời thu hút các nhà khoa học Hoa kiều trở về phục vụ đất nước.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân chính của những thành tựu trên là sự xác định rõ ràng vị trí chiến lược ưu tiên phát triển giáo dục và khoa học - kỹ thuật trong chính sách quốc gia, cùng với việc thực thi đồng bộ các chủ trương như cải cách quản lý, tăng cường đầu tư và phát triển nhân lực. So với giai đoạn trước 1996, chất lượng giáo dục đại học đã có bước tiến vượt bậc, thể hiện qua các chỉ số về đào tạo và nghiên cứu.

So sánh với các nghiên cứu quốc tế, chiến lược “Khoa giáo hưng quốc” của Trung Quốc tương đồng với các mô hình phát triển giáo dục đại học ở các nước phát triển, nhưng có điểm đặc thù là sự kết hợp chặt chẽ giữa chính sách nhà nước và sự tự chủ của các trường đại học. Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ tăng trưởng tỷ lệ tốt nghiệp, biểu đồ số lượng bài báo khoa học và bảng so sánh ngân sách đầu tư giáo dục qua các năm.

Tuy nhiên, vẫn còn tồn tại một số hạn chế như sự chênh lệch về chất lượng giữa các vùng miền, áp lực cạnh tranh và xếp hạng đại học có thể dẫn đến chạy theo thành tích mà bỏ qua chất lượng thực chất. Đây là những thách thức cần được giải quyết trong giai đoạn phát triển tiếp theo.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường đầu tư đồng bộ cho giáo dục đại học: Đề xuất tăng ngân sách đầu tư hàng năm ít nhất 12% trong vòng 5 năm tới, tập trung vào cơ sở vật chất, trang thiết bị và công nghệ thông tin. Chủ thể thực hiện là Bộ Giáo dục phối hợp với các địa phương.

2. Mở rộng quyền tự chủ cho các trường đại học: Khuyến khích các trường đại học chủ động trong việc xây dựng chương trình đào tạo, tuyển chọn giảng viên và quản lý tài chính nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động. Thời gian thực hiện trong 3 năm, do Bộ Giáo dục và các trường đại học phối hợp thực hiện.

3. Phát triển đội ngũ nhân tài và nghiên cứu khoa học: Tăng cường chính sách đãi ngộ, đào tạo và thu hút nhân tài, đặc biệt là các nhà khoa học trẻ và lưu học sinh trở về. Mục tiêu nâng tỷ lệ giảng viên có trình độ tiến sĩ lên trên 50% trong 5 năm tới.

4. Xây dựng hệ thống đánh giá chất lượng giáo dục toàn diện: Áp dụng các bộ chỉ số đánh giá phù hợp, không chỉ tập trung vào nghiên cứu mà còn đánh giá môi trường học tập và sự hài lòng của sinh viên, doanh nghiệp. Chủ thể thực hiện là các cơ quan kiểm định chất lượng giáo dục và các trường đại học.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Nhà hoạch định chính sách giáo dục: Giúp hiểu rõ tác động của chiến lược quốc gia đến chất lượng giáo dục đại học, từ đó xây dựng các chính sách phù hợp cho Việt Nam.

2. Lãnh đạo các trường đại học và cao đẳng: Cung cấp kinh nghiệm về quản lý, tự chủ và phát triển đội ngũ giảng viên, nghiên cứu khoa học nhằm nâng cao chất lượng đào tạo.

3. Nhà nghiên cứu và học giả trong lĩnh vực giáo dục và khoa học xã hội: Là tài liệu tham khảo quan trọng về chiến lược phát triển giáo dục đại học trong bối cảnh toàn cầu hóa và kinh tế tri thức.

4. Sinh viên và nghiên cứu sinh chuyên ngành Châu Á học, giáo dục học: Giúp hiểu sâu về chính sách giáo dục và phát triển khoa học kỹ thuật của Trung Quốc, từ đó có cái nhìn so sánh và ứng dụng trong nghiên cứu.

Câu hỏi thường gặp

1. Chiến lược “Khoa giáo hưng quốc” là gì?
   Chiến lược này là quốc sách của Trung Quốc ưu tiên phát triển khoa học - kỹ thuật và giáo dục nhằm thúc đẩy hiện đại hóa đất nước, được chính thức xác lập từ năm 1996.

2. Chiến lược này đã tác động như thế nào đến giáo dục đại học Trung Quốc?
   Chiến lược đã nâng cao chất lượng giảng dạy, cải thiện cơ sở vật chất, tăng cường nghiên cứu khoa học và phát triển đội ngũ nhân tài, góp phần nâng cao vị thế của các trường đại học Trung Quốc trên thế giới.

3. Các chỉ số nào được sử dụng để đánh giá chất lượng giáo dục đại học trong nghiên cứu?
   Bao gồm tỷ lệ sinh viên tốt nghiệp, số lượng và chất lượng bài báo khoa học, ngân sách đầu tư giáo dục, tỷ lệ giảng viên có trình độ cao và sự hài lòng của sinh viên, doanh nghiệp.

4. Việt Nam có thể học hỏi gì từ chiến lược này?
   Việt Nam có thể áp dụng các chính sách tăng cường đầu tư, mở rộng quyền tự chủ cho trường đại học, phát triển đội ngũ nhân tài và xây dựng hệ thống đánh giá chất lượng toàn diện.

5. Có những thách thức nào trong việc thực hiện chiến lược “Khoa giáo hưng quốc”?
   Bao gồm sự chênh lệch chất lượng giữa các vùng miền, áp lực cạnh tranh dẫn đến chạy theo thành tích, và cần cân bằng giữa nghiên cứu và giảng dạy để đảm bảo chất lượng thực chất.

Kết luận

• Chiến lược “Khoa giáo hưng quốc” đã trở thành quốc sách trọng điểm, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục đại học và phát triển khoa học - kỹ thuật Trung Quốc từ năm 1996 đến nay.
• Các chính sách cải cách quản lý, tăng cường đầu tư và phát triển nhân lực đã tạo ra những bước tiến vượt bậc trong đào tạo và nghiên cứu khoa học.
• Mặc dù đạt nhiều thành tựu, giáo dục đại học Trung Quốc vẫn đối mặt với thách thức về sự đồng đều chất lượng và áp lực cạnh tranh.
• Bài học từ chiến lược này có giá trị tham khảo quan trọng cho Việt Nam trong công cuộc đổi mới và nâng cao chất lượng giáo dục đại học.
• Đề xuất các giải pháp cụ thể nhằm tiếp tục phát huy hiệu quả chiến lược trong giai đoạn phát triển tiếp theo, đồng thời kêu gọi các nhà quản lý và nghiên cứu quan tâm sâu sắc hơn đến việc xây dựng nền giáo dục đại học chất lượng cao, bền vững.

Trích đoạn nội dung tài liệu

mở đầu cho công cuộc cải cách kinh tế - xã hội. Đường lối này được nâng lên thành đường lối chung qua Đại hội XII ( 9 - 1982 ), đặc biệt là đại hội XIII của Đảng ( 10 - 1987 ): lấy phát triển kinh tế làm trọng tâm; Kiên trì bốn nguyên tắc cơ bản: Kiên trì con đường xã hội chủ nghĩa, kiên trì chuyên chính dân chủ nhân dân, kiên trì sự lãnh đạo của Đảng Cộng sán Trung Quốc, kiên trì chủ nghĩa Mác - Lê Nin và tư tưởng Mao Trạch Đông; Tiến hành cải cách và mở cửa, chuyền nền kinh tế kế hoạch hóa tập trung sang nền kinh tế thị trường xã hội chủ nghĩa linh hoạt hơn nhằm hiện đại hóa và xây dựng chủ nghĩa xã hội đặc sắc Trung Quốc với mục tiêu biến Trung Quốc thành quốc gia giàu mạnh, dân chủ và văn minh. Vậy chủ nghĩa xã hội đặc sắc Trung Quốc ở đây nghĩa là gì? Một trong những yếu tố làm nên sự đặc sắc của chủ nghĩa xã hội ở Trung Quốc chính là việc Trung Quốc chủ trương xây dựng văn minh tỉnh thần xã hội chủ nghĩa. Văn minh tinh thần là sự sáng tạo của Trung Quốc, nhằm mục đính nâng cao tố chất con người, tạo nên tính bền vững cho xã hội Trung Quốc, nhất là trong thời 15 đại kinh tế mở cửa, hội nhập ngày nay.

Trung Quốc phải biết kế thừa những văn hóa ưu tú của dan tộc mình, đồng thời cũng không ngừng học hỏi, trao dồi, nâng cao tu tưởng, đạo đức và văn hóa khoa học của toàn dân tộc, tiếp thu thành tựu của văn hóa thế giới dé xây dựng văn minh tinh thần xã hội chủ nghĩa. Văn minh tinh than xã hội chủ nghĩa chính là kết hợp giữa truyền thống và hiện đại, kết hợp giữa phương Đông và phương Tây. Ngay từ khi Trung Quốc bắt đầu công cuộc cải cách mở cửa, Đảng và Nhà nước đã xác định đồng thời xây dựng “hai nền văn minh” là văn minh vật chất và văn minh tinh thần, đặt nhiệm vụ xây dựng văn minh tinh thần ngang hàng với nhiệm vụ xây dựng văn minh vật chất. “Văn minh tinh than xã hội chủ nghĩa là đặc trưng quan trọng của chủ nghĩa xã hội, là sự biểu hiện quan trọng tinh wu việt của chế độ xã hội chủ nghĩa” (14, tr.288] và giao dục được coi là một khía cạnh, một mảnh ghép quan trọng của văn minh tinh thần xã hội chủ nghĩa.

Trung Quốc nhấn mạnh, phải “/dy lý luận khoa học trang bị cho mọi người, lay du luận đúng đắn hướng dan cho mọi người, lấy tinh than cao đẹp dé đào tạo con người, lấy những tác phẩm wu tú dé cổ vũ mọi người, bồi dưỡng một thé hệ công dân xã hội chủ nghĩa có lý tưởng, có đạo đức, có văn hóa, có ky luật, nâng cao phẩm chất đạo đức tư tưởng và trình độ khoa học, văn hóa của toàn dân, đoàn kết và động viên nhân dân các dân tộc xây dựng Trung Quốc thành quốc gia hiện đại hóa xã hội chủ nghĩa giàu mạnh, dân chủ, văn minh” [11, tr. Vì vậy, ngay sau khi lật đồ "bè lũ bốn tên" Trung Quốc đã quan tâm đến việc sửa chữa những sai lầm trong giáo dục, Trung Quốc lập tức mở cửa trường học và bắt đầu thực hiện những hình thức phục hồi chế độ dạy và học trong các trường học. Trung Quốc ngày càng chú trọng, quan tâm, đầu tư cho giáo dục. Giờ đây giáo dục đã giữ vai trò tiên phong đối với sự phát triển kinh tế, xây dựng cường quốc hiện đại hóa.

Trên cơ sở tổng kết kinh nghiệm từ công cuộc xây dựng hiện đại hóa xã hội chủ nghĩa của chính đất nước Trung Quốc, phân tích tình hình kinh tế, khoa học - kỹ thuật và giáo dục, kinh nghiệm phát triển xã hội của các nước trên thế gidi. Trung Quốc đã chủ trương thực hiện chiến lược “Khoa giáo hưng quốc” (chiến lược khoa học — kỹ thuật và giáo dục chấn hưng đất nước), dựa vào khoa học - kỹ thuật 16 và giáo dục dé thúc day kinh tế phát triển, là con đường đúng đắn phù hợp với đất nước Trung Quốc trên con đường xây dựng chủ nghĩa xã hội đặc sắc Trung Quốc. Từ cuối những năm 70 cho đến đầu những năm 90 thế kỷ XX, Đặng Tiểu Bình đã hình thành và phát triển quan điểm “sự nghiệp hiện đại hóa phải dựa vào khoa học và giáo dục”. Quan điểm ay đã đặt co sở ly luận vững chắc cho việc đề xuất và thực thi chiến lược “Khoa giáo hưng quốc”.

Dựa theo tư tưởng chiến lược này, năm 1985 Đảng Cộng sản Trung Quốc tuyên bố quyết định cải cách thể chế khoa học - kỹ thuật và cải cách thể chế giáo dục, xác lập phương châm chiến lược “Phát triển kinh tế phải dựa vào khoa học - kỹ thuật, công tác khoa học - kỹ thuật phải hướng tới phát triển kinh tế” và “giáo dục phải phục vụ cho sự nghiệp xây dựng chủ nghĩa xã hội, sự nghiệp xây dựng chủ nghĩa xã hội phải dựa vào giáo dục”. Năm 1992, Đại hội lần thức XIV của Đảng Cộng Sản Trung Quốc dựa trên lý luận xây dựng chủ nghĩa xã hội đặc sắc Trung Quốc, đã quyết định nhiệm vụ quan trọng những năm 90 là cải cách đất nước, Giang Trạch Dân tại đại hội chỉ rõ: “phải xây dựng nên kinh tế theo quỹ đạo phụ thuộc vao tiễn bộ khoa học - kỹ thuật và đề cao nhân tố người lao động”. Năm 1993, Trung ương Đảng Cộng Sản Trung Quốc, Quốc Vụ viện phát hành “Cương yếu cải cách và phát triển giáo dục Trung Quốc”, trong những nguyên tắc chủ yêu liên quan tới việc xây dựng hệ thong giao duc chủ nghĩa xã hội đặc sắc Trung Quốc đã chỉ rõ: “giáo dục là cơ sở để xây dựng hiện đại hóa chủ nghĩa xã hội, phải kiên trì vị trí chiến lược ưu tiên phát triển của giáo dục”. Hơn nữa cương yếu cũng đề cập hành động quan trọng dé thực hiện địa vị chiến lược giáo dục.

Năm 1994, Trung ương Đảng Cộng Sản Trung Quốc và Quốc Vụ Viện đã mở hội nghị về công tác giáo dục toan quốc, quán triệt tính thần của Đại hội toàn quốc lần II khóa 14 và Đại hội lần thứ XIV của Dang, day nhanh một bước thực thi chiến lược ưu tiên phat triển giáo dục, động viên toàn Đảng, toàn dân thực hiện “Cương yêu cải cách và phát triên giáo dục”. 17 Năm 1995, Trung ương Đảng Cộng Sản Trung Quốc và Quốc Vụ Viện đã đưa ra “Quyết định của Trung ương Đảng Cộng Sản Trung Quốc và Quốc Vụ Viện về việc tăng cường tiến bộ khoa học - kỹ thuật”, mở Đại hội khoa học - kỹ thuật toàn quốc, lần đầu tiên chính thức đề xuất thực thi chiến lược “Khoa giáo hưng quốc”. Tại Đại hội khoa học - kỹ thuật toàn quốc, Giang Trạch Dân chỉ ra rằng: “Khoa giáo hưng quốc là thực thi toàn diện tư tưởng khoa học - kỹ thuật là lực lượng sản xuất số một, kiên trì giáo dục làm nền tang,. Năm 1996, kỳ họp thứ IV khóa 8 Dai hội đại biểu nhân dân toàn quốc đã chính thức đưa ra “kế hoạch 5 năm lần thứ 9 phát triển kinh tế và xã hội quốc dân và mục tiêu tới năm 2010”, “Khoa giáo hưng quốc” trở thành quốc sách cơ bản của Trung Quốc.

Quá trình hình thành và phát triển của chiến lược “Khoa giáo hưng quốc” Quá trình này được chia làm ba giai đoạn: Giai đoạn chuẩn bị, giai đoạn xác lập, giai đoạn phát triển.Trong mỗi giai đoạn, chiến lược “Khoa giáo hưng quốc” lại được hoàn thiện hơn dé phủ hợp với tình hình trong ngoài nước. Giai đoạn chuẩn bị của chiến lược “Khoa giáo hưng quốc” bắt đầu từ năm 1978 khi Trung Quốc thực thi chính sách cải cách mở cửa đất nước cho đến năm 1995 khi mà chiến lược chính thức đề xuất. Thời kỳ này gắn liền với những tư tưởng khoa giáo hưng quốc của Đặng Tiểu Bình. Đặng Tiểu Bình là hạt nhân thế hệ lãnh đạo thứ hai của Đảng Cộng Sản Trung Quốc, tông công trình sư của công cuộc cải cách và mở cửa, ông đã đưa ra quan điểm “Khoa học - kỹ thuật là lực lượng sản xuất hàng đâu ”?.

Đây chính là cốt lõi tinh túy trong quan điểm khoa học - kỹ thuật của Đặng Tiểu Bình. Dưới sự chỉ đạo của tư tưởng sáng tạo khoa học - kỹ thuật Đặng Tiểu Bình, đội ngũ cán bộ khoa học - kỹ thuật vượt qua mọi gian khó, nỗ lực sáng tạo và đã đạt được một loạt thành quả quan trọng. Tháng 12/1987, xây dựng hệ thống tính toán “Ngân hà”. Ngày 20/02/1985 xây dựng trạm Nam Trường Thành.

Ngày 12/10/1985 lần đầu tiên tàu ngầm dưới nước phóng thành công tên lửa thể rắn, trở thành quốc °ãJ>*##®+8#—47>ÚU 18 gia thứ 5 sau Mi, Liên Xô, Pháp, Anh có năng lực phóng tên lửa dưới nước. Trung Quốc bước đầu hình thành cơ chế vận hành và hệ thống đổi mới quốc gia phù hợp với thé chế kinh tế thị trường xã hội chủ nghĩa và quy luật phát triển của khoa học - kỹ thuật, sáng lập một sỐ trường đại học danh tiếng thế giới, không chỉ đạt được những thành quả khoa học - kỹ thuật quan trọng trình độ quốc tế, mà còn bồi dưỡng và đào tạo một hệ nhân tài tố chất cao có ý thức và năng lực sáng tạo. Dé xay dung Trung Quốc hiện đại hóa xã hội chủ nghĩa, Đặng Tiểu Bình nhấn mạnh giáo dục có vai trò quan trọng trong việc thúc đây tiến bộ khoa học - kỹ thuật, phát triển kinh tế - xã hội, vai trò quan trọng của nhân tài và tri thức trong sự nghiệp phát triển giáo dục. Tóm lại, tư tưởng khoa giáo hưng quốc của Đặng Tiểu Bình vừa phủ hop với tình hình thực tế đất nước, lại có tính chỉ đạo chiến lược.

Nó là một bộ phận cau thành lý luận xã hội chủ nghĩa đặc sắc Trung Quốc. Dưới sự chỉ đạo của tư tưởng Đặng Tiêu Binh, sự nghiệp khoa giáo đã phục hồi và phát triển tương đối nhanh chóng. Tư tưởng khoa giáo hưng quốc của Đặng Tiểu Binh đã cung cấp lý luận vững vàng và cơ sở thực tiễn cho chiến lược “Khoa giáo hưng quốc” của những năm 90 thế kỷ XX Giai đoạn xác lập chiến lược “Khoa giáo hưng quốc”, trong giai đoạn này Giang Trạch Dân với vai trò là hạt nhân thế hệ lãnh đạo thứ ba của Đảng Cộng Sản Trung Quốc, đã đưa ra một loạt tư tưởng và lý luận mới cũng như những biện pháp thực thi trên lĩnh vực khoa học - kỹ thuật và giáo dục, chính thức xác lập chiến lược “Khoa giáo hưng quốc”.