Chương 1: Cơ sở lý luận và thực tiễn 23 1. TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU 1. NGHIỜN CỨU TRỜN thế GIỚI về chăm sóc sức khoẻ sinh sản tuổi mãn kinh Trong ba thập kỉ qua, rất nhiều tác giả ở các nước trên thế giới đặc biệt là châu Âu và châu Mỹ đÓ TIẾN HàNH NGHIỜN CỨU NHIỀU KHỚA CẠNH THUỘC LĨNH VỰC SỨC KHOẺ SINH SẢN CỦA PHỤ NỮ MÓN KINH. Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO, 1980) nhận định chung cho thấy đÓ CÚ NHIỀU VẤN đề về mÓN KINH được quan tâm như tuổi mÓN KINH, CỎC BIẾN đổi ở giai đoạn tiền mÓN KINH, CỎC LỢI điểm của liệu pháp hormon thay thế trong việc làm giảm các nguy cơ tim mạch và gẫy xương do loÓNG Xưong ở người mÓN KINH… TUY NHIỜN VẪN CŨN NHIỀU VẤN đề tồn tại như những tác dụng bất lợi của liệu pháp và đặc biệt là các thông tin về sức khoẻ của phụ nữ mÓN KINH Ở CỎC Nước đang phát triển cŨN RẤT ỚT.
THEO TỔ CHỨC Y TẾ THẾ GIỚI (WHO, 1994) đÓ GHI NHẬN NHIỀU TIẾN BỘ TRONG NGHIỜN CỨU. MỘT SỐ VẤN đề được làm sáng tỏ đủ để cho phép đưa ra những khuyến cáo thực hành lâm sàng, sức khoẻ cộng đồng là lập các chính sách y tế. Đồng thời cũng đÓ NHẬN định những vấn đề cần ưu tiên trong nghiên cứu và nhấn mạnh sự cần thiết của việc tăng thêm thông tin về mÓN KINH Ở CỎC Nước đang phát triển[4;31,32] Rebecca Hardy và Diana Kuh ở Royal Free & University College Medical School ở London cho biết. Kết quả của một nghiên cứu thuần tập ở Anh gợi ý rằng hoàn cảnh kinh tế - xã hội thời thơ ấu, chứ không phải tuổi trưởng thành có ảnh hưởng dồn trên tuổi mãn kinh.
Kết quả nghiên cứu cho thấy một ảnh hưởng trực tiếp trên tốc độ teo nang noãn trong gian đoạn đầu đời hoặc một sự an bài từ đầu đời về tốc độ teo nang trong cả cuộc đời. Nghiên cứu 1515 phụ nữ ra đời và cùng một tuần lễ trong năm 1946, cho thấy tầng lớp lao động chân tay và gia đình đông đúc trong thời thơ ấu có sự liên kết có ý nghĩa với tuổi mãn kinh sớm, cũng như tình trạng ly dị của bố mẹ trước khi trẻ 5 tuổi. Trái lại, không thấy mối quan hệ nhất quán giữa tuổi mãn kinh và các chỉ số kinh tế-xã hội khi đã trưởng thành. Hardy và Kuh kết luận rằng: dinh dưỡng, nhận thức và stress tình cảm thời thơ ấu có thể là nền tảng của độ chênh xã z Chương 1: Cơ sở lý luận và thực tiễn 24 hội.
Cần có thêm nghiên cứu để xem xét những quá trình tiềm ẩn nào có thể đo lường được và đo được đến đâu” 1. Nghiên cứu trong nước về chăm sóc sức khoẻ sinh sản tuổi mãn kinh Mặc dù đÓ TRỞ THàNH VẤN đề bức xúc của xÓ HỘI NHưng “Sức khoẻ sinh sản của phụ nữ mÓn kinh” hầu như vẫn cŨN Là MỘT KHOẢNG TRỐNG TRONG Y Văn nước ta đúng như nhận định của WHO. Trong khoảng 10 năm trở lại đây lĩnh vực này mới bắt đầu thu hút được sự quan tâm của một số nhà khoa học. Phạm Thị Minh Đức và cộng sự,1995 đÓ CỤNG BỐ KẾT QUẢ điều tra về chức năng sinh sản và sinh dục của người Việt Nam, trong đó tác giả cũng có tỠM HIỂU TUỔI MÓN KINH CỦA PHỤ NỮ MỘT SỐ XÓ THUỘC HUYỆN THANH TRỠ, Hà NỘI Và RỲT RA NHẬN XỘT KHỤNG CÚ SỰ KHỎC BIỆT VỀ TUỔI MÓN KINH SO VỚI NHỮNG NGHIỜN CỨU VỀ TUỔI MÓN KINh của phụ nữ khu vực Trung Tự - Hà Nội, chính tác giả đÓ THỬ TỎCH RIỜNG PHỤ NỮ MÓN KINH THàNH CỎC NHÚM THEO THỜI GIAN để tính tuổi mÓN KINH TRUNG BỠNH CỦA QUẦN THỂ.
BẰNG CỎCH NàY TỎC GIẢ đÓ RỲT RA NHẬN XỘT RẰNG TUỔI MÓN KINH CỦA PHỤ NỮ KHU VỰC NàY MUỘN DẦN NẾU SO SỎNH GIỮA THẬP KỶ 70, 80 VỚI THẬP KỶ 90 CỦA THẾ KỶ XX. Phạm Thị Minh Đức, 2004 chủ nhiệm đề tài “NGHIỜN CỨU THỰC TRẠNG SỨC KHOẺ SINH SẢN CỦA PHỤ NỮ VIỆT NAM MÓN KINH Và đề xuất các giải pháp can thiệp nhằm nâng cao chất lượng sống của phụ nữ lứa tuỔI NàY”. Đề tài đưa ra cái nhỠN RẤT TỔNG QUAN VỀ THỰC TRẠNG VẤN đề sức khoẻ sinh sản của phụ nữ mÓN KINH Ở CỎC VỰNG MIỀN CỦA VIỆT NAM. NGOàI RA CŨN đưa ra các giải pháp và đánh giá hiệu quả của các giải pháp đó lên phụ nữ nhằm giảm đi những khó khăn mà phụ nữ gặp phải ở giai đoạn này.
z Chương 1: Cơ sở lý luận và thực tiễn 25 Vũ ĐỠNH CHỚNH đÓ đi sâu tỠM HIỂU MỘT SỐ YẾU TỐ LIỜN QUAN TỚI LOÓNG Xương ở phụ nữ mÓN KINH VỰNG NỤNG THỤN HẢI Dương. Vũ Thị Thanh Thuỷ đề xuất kiến nghị chế độ theo dỪI Và điều trị dự phŨNG đốt sống do loÓNG Xương cho phụ nữ MÓN KINH SAU KHI NGHIỜN CỨU VẤN đề này. Nguyễn ĐỠNH KHOA đÓ NHẤN MẠNH NGUY Cơ loÓNG Xương cao khi sử dụng thuốc kéo dài ở phụ nữ mÓN KINH. QUA CỤNG TRỠNH NGHIỜN CỨU VỀ LOÓNG Xương thứ phát do sử DỤNG CORTICOID NHỠN CHUNG CỎC CỤNG TRỠNH NGHIỜN CỨU MỚI CHỈ đề cập đến một số khía cạnh mang tính chuyên sâu dưới góc độ y học VỀ THỜI KỲ MÓN KINH DO VẬY CHưa đáp ứng được yêu cầu chăm sóc sức khoẻ cho phụ nữ lứa tuổi này.
Bởi dưới góc độ y học các công trình nghiên cứu chỉ chú trọng giải thích những thay đổi về sinh học những ảnh hưởng đối với lứa tuổi này. Trong luận văn này chúng tôi đề cập đến nhận thức, nhu cầu, việc chăm sóc sức khoẻ sinh sản của phụ nữ tuổi mãn kinh tại địa bàn là mô hình thí điểm về cung ứng và chăm sóc sức khoẻ sinh sản phụ nữ tuổi mãn kinh. Chúng tôi chú trọng vào đánh giá nhận thức và nhu cầu của phụ nữ khi nói về thời kỳ mãn kinh của họ, cũng như nhận thức của những người chồng, cán bộ chính quyền, cán bộ y tế. Những yếu tố nào có ảnh hưởng đến việc chăm sóc sức khoẻ sinh sản của phụ nữ tuổi mãn kinh hiện nay.
Vai trò của gia đình cộng đồng trong vấn đề này ra sao. QUAN ĐIỂM CỦA ĐẢNG VÀ NHÀ NƯỚC VỀ CHĂM SÓC SỨC KHOẺ SINH SẢN TUỔI MÃN KINH Đảng và Nhà nước luôn luôn coi trọng chính sách, chiến lược phát triển con người trong đó đặc bIỆT COI TRỌNG CỎC QUYỀN CỦA PHỤ NỮ Và TRẺ EM. THỰC HIỆN BỠNH đẳng giới trong chăm sóc sức khoẻ sinh sản, tăng cường vai trŨ CỦA PHỤ NỮ TRONG QUỎ TRỠNH RA QUYẾT định về các vấn đề liên quan đến chăm sóc sức khoẻ sinh sản, đề cao vai trŨ Và TRỎCH z Chương 1: Cơ sở lý luận và thực tiễn 26 NHIỆM CỦA Nam giới trong việc chia sẻ với phụ nữ thực hiện kế hoạch hoá gia đỠNH Và CHăm sóc sức khoẻ sinh sản. Chăm sóc sức khoẻ sinh sản là sự nghiệp chung của toàn xÓ HỘI, Là TRỎCH NHIỆM CỦA MỖI CỎ NHÕN, MỖI GIA đỠNH, MỖI CỘNG đồng, của các cấp uỷ Đảng, chính quyền cũng như của các ngành, đoàn thể, các tổ chức xÓ HỘI Và NGHỀ NGHIỆP.[5;19] TRONG 7 MỤC TIỜU CỤ THỂ của chiến lược quốc gia về chăm sóc sức khoẻ sinh sản giai đoạn 2001-2010 để giải quyết những vấn đề cŨN TỒN TẠI CÚ CỎC MỤC TIỜU SAU CHỲ TRỌNG VàO VẤN đề chăm sóc sức khoẻ sinh sản của phụ nữ lớn tuổi MỤC TIỜU 5: Chăm sóc sức khoẻ sinh sản tốt hơn cho người cao tuổi, đặc biệt là phụ nữ cao tuổi, phát hiện và điều trị sớm các trường hợp ung thư vú và các ung thư khác của đường sinh sản nam và nữ.
MỤC TIỜU 7: NÕNG CAO SỰ HIỂU BIẾT CỦA PHỤ NỮ Và NAM GIỚI VỀ GIỚI TỚNH Và TỠNH DỤC để thực hiện đầy đủ quyền và trách nhiện sinh sản, xây dựng quan hệ tỠNH DỤC AN TOàN, CÚ TRỎCH NHIỆM, BỠNH đẳng và tôn trọng lẫn nhau nhằm nâng cao sức khoẻ sinh sản và chất lượng cuộc sỐNG.[5;22] Ngoài ra trong chương trỠNH đưa ra giải pháp thông tin - giáo dục - truyền thông và tuyên truyền vận động, trong các nội dung liên quan đến chăm sóc sức khoẻ sinh sản cho phụ nữ ở mọi lứa tuổi nói chung cŨN CÚ MỘT SỐ NỘI DUNG NHư sau: THỤNG TIN-giáo dục-truyền thông và tuyên truyền vận động cần tiếp cận đến mọi đối tượng, từ đại biểu dân cử các cấp, các nhà khoa học, tôn giáo, chính trị, các cán bộ công tác xÓ HỘI, CỎC NHÚM PHỤ NỮ, THANH NIỜN, HỘI CHA MẸ HỌC SINH, NHỮNG NGười có uy tín trong cộng đồng, đặc biệt nhấn mạnh đến trách nhiệm và sự thực hiện của nam giới đối với sức khoẻ sinh sản và sức khoẻ tỠNH DỤC. z Chương 1: Cơ sở lý luận và thực tiễn 27 Chú trọng đẩy mạnh giáo dục tuyên truyền về chăm sóc sức khoẻ sinh sản người cao tuổi, giải thích những thay đổi về tâm sinh lÝ, NHẤT Là Ở PHỤ NỮ THỜI KỲ MÓN KINH, VỀ BỆNH UNG THư, cách phŨNG NGỪA Và CỎC PHương pháp chăm sóc điều trị để mọi người có những hiểu biết cần thiết.[5;22,23] Việc chăm sóc sức khoẻ sinh sản cho phỤ NỮ MÓN KINH hiện nay vẫn chưa được đưa vào chiến lược chăm sóc sức khoẻ quốc gia. Vì vậy trong luận văn này chúng tôi muốn nhấn mạnh nội hàm của khái niệm sức khoẻ sinh sản của tuổi mãn kinh không chỉ nằm ở tình dục an toàn, phòng và chữa trị các bệnh viêm nhiễm qua đường tình dục, phòng và trị các bệnh ác tính ở cơ quan sinh dục mà hậu quả lâu dài nhất và đáng được quan tâm nhất đặc trưng cho lứa tuổi mãn kinh chính là bệnh loãng xương, tim mạch, mất trí nhớ. z Ch-¬ng 2: Ch¨m sãc søc khoÎ sinh s¶n phô n÷ tuæi m·n kinh 27 Ch-¬ng 2 Ch¨m sãc søc khoÎ sinh s¶n phô n÷ tuæi m·n kinh t¹i ph-êng Xu©n La quËn T©y Hå thµnh phè Hµ Néi 2.
Ch¨m sãc søc khoÎ sinh s¶n phô n÷ tuæi m·n kinh. Nhận thức vÒ SKSS, vÒ chăm sóc SKSS phụ nữ tuổi mãn kinh NhËn thøc vÒ søc khoÎ sinh s¶n Thùc hiÖn c¸c cuéc th¶o luËn nhãm, pháng vÊn s©u khi kh¶o s¸t thùc tÕ chóng t«i cã ®-a ra c©u hái “ Theo b¸c thÕ nµo lµ søc khoÎ sinh s¶n?” chóng t«i thu nhËn ®-îc nh÷ng luång quan ®iÓm kh¸c nhau nh- sau: Thø nhÊt: Søc khoÎ sinh s¶n ph¶i lµ vÊn ®Ò cña nh÷ng ng-êi ®ang ë ®é tuæi sinh ®Î. Sức khoẻ sinh sản là sinh con đẻ cái, dành cho vị thành niên, thanh niên.