Mở đầu Chƣơng 2: Tổng quan về một dự án EPC Chƣơng 3: Qui Trình giám sát Chƣơng 4: Tài liệu- Quản lý tài liệu Chƣơng 5: Vấn đề an toàn thi công Chƣơng 6: Kết luận và hƣớng phát triển đề tài. NGHIÊN CỨU VẤN ĐỀ GIÁM SÁT ĐIỆN TRONG CÁC CÔNG TRÌNH XÂY DỰNG NHÀ MÁY NHIỆT ĐIỆN LUẬN VĂN THẠC SĨ -- 9 -- CBHD: TS. TRẦN HOÀNG LĨNH HVTH: ĐẶNG QUỐC VƢƠNG CHƢƠNG 2: TỔNG QUAN VỀ MỘT DỰ ÁN EPC 2. Giới thiệu chung 2.
Khái niệm: EPC là một hình thức quản lý mới trong triển khai dự án đầu tƣ xây dựng công trình. EPC là các chữ viết tắt của cụm từ tiếng Anh: Engineering -Procurement of Goods – Construction ( Thiết kế – Mua sắm vật tƣ – Thi Công). Khái niệm này đƣợc hiểu là trong cùng một gói thầu, một hợp đồng, Nhà Thầu đƣợc giao thực hiện cả ba nội dung công việc: tƣ vấn (ví dụ: khảo sát, thiết kế, giám sát), mua sắm hàng hóa mà cụ thể là vật tƣ, thiết bị cho dự án và thi công xây lắp công trình. EPC là một hình thức cụ thể của cách tiếp cận: giao cho cùng một Nhà Thầu vừa thiết kế vừa thi công xây lắp (Design Build - DB), khác với cách tiếp cận truyền thống thiết kế xong mới chọn Nhà Thầu thi công (Design - Bid – Build) Những vấn đề đang đặt ra trong quản lý thực hiện Hơp đồng EPC.
Xuất phát từ đặc điểm cơ bản của hình thức Hợp đồng EPC là các công việc của dự án/gói thầu đƣợc giao cho Nhà Thầu thực hiện trọn gói trên cơ sở hợp đồng ký kết nên việc tổ chức quá trình thực hiện, phạm vi quyền hạn, trách nhiệm giữa Chủ Đầu Tƣ và Nhà Thầu cũng có những thay đổi đáng kể. Những thay đổi này đang đặt ra những yêu cầu mới về quản lý thực hiện, trong đó: a. Về quy trình quản lý Sau khi có quyết định đầu tƣ, Chủ Đầu Tƣ có thể triển khai ngay việc lựa chọn Nhà Thầu để ký Hợp đồng EPC. So sánh với các quy định hiện hành về quản lý đầu tƣ và xây dựng thì quy trình quản lý Hợp đồng EPC sẽ có một số thay đổi.
Cụ thể xem bảng dƣới đây. Công việc thực Dự án/gói thầu thông thƣờng Dự án/gói thầu EPC hiện NGHIÊN CỨU VẤN ĐỀ GIÁM SÁT ĐIỆN TRONG CÁC CÔNG TRÌNH XÂY DỰNG NHÀ MÁY NHIỆT ĐIỆN LUẬN VĂN THẠC SĨ -- 10 -- CBHD: TS. TRẦN HOÀNG LĨNH HVTH: ĐẶNG QUỐC VƢƠNG - Cơ sở để mời -Hồ sơ mời thầu -Tài liệu về yêu cầu của Chủ thầu Đầu Tƣ, Hồ sơ mời thầu -Tài liệu thiết -Thiết kế kỹ thuật/thiết kế kỹ -Thiết kế sơ bộ bao gồm các bổ kế dùng để giao thuật thi công và tổng dự toán. sung, chi tiết cần thiết và dự tính thầu chi phí thực hiện.
-Giám sát quá -Chủ Đầu Tƣ trực tiếp hoặc thuê -Chủ Đầu Tƣ thông qua Tƣ vấn trình thực hiện. Tƣ vấn để giám sát chủ yếu về kỹ của mình để giám sát quá trình thuật, chất lƣợng và tiến độ xây thực hiện hợp đồng. -Công tác -Theo khối lƣợng công tác hoàn -Nghiệm thu theo giai đoạn thực nghiệm thu thành hàng tháng hoặc theo tiến hiện hoặc hạng mục công trình thanh toán. -Bàn giao công -Chủ Đầu Tƣ chịu trách nhiệm -Nhà Thầu có trách nhiệm thực trình hoàn vận hành chạy thử, Nhà Thầu hiện vận hành chạy thử, chuyển thành không có trách nhiệm thực hiện giao công nghệ và đào tạo về vận chuyển giao công nghệ và đào tạo hành, bảo trì công trình về vận hành, bảo trì công trình Nhƣ vậy, xét về quy trình quản lý thực Hợp đồng EPC thì có một số vấn đề cần đƣợc nghiên cứu làm rõ nhƣ: nội dung các tài liệu mời thầu EPC, trình tự và thủ tục, thẩm định và phê duyệt thiết kế - tổng dự toán, việc giám sát quá trình thực hiện hợp đồng và vai trò của Tƣ vấn do Chủ Đầu Tƣ thuê, công tác nghiệm thu, thanh toán và bàn giao công trình hoàn thành… b.
Về tài liệu thiết kế để giao thầu EPC Đối với các dự án/gói thầu thông thƣờng, Chủ Đầu Tƣ phải tổ chức lập, thẩm định/thiết NGHIÊN CỨU VẤN ĐỀ GIÁM SÁT ĐIỆN TRONG CÁC CÔNG TRÌNH XÂY DỰNG NHÀ MÁY NHIỆT ĐIỆN LUẬN VĂN THẠC SĨ -- 11 -- CBHD: TS. TRẦN HOÀNG LĨNH HVTH: ĐẶNG QUỐC VƢƠNG kế kỹ thuật thi công theo phân cấp để có cơ sở lập hồ sơ mời thầu và thực hiện lựa chọn Nhà Thầu theo quy định. Tuy nhiên, với hình thức hợp đồng EPC thì do việc lập thiết kế kỹ thuật/thiết kế kỹ thuật thi công đƣợc chuyển giao cho Nhà Thầu thực hiện nên tài liệu thiết kế đƣợc sử dụng để giao thầu EPC chỉ có thể là thiết kế cơ sở trong dự án đầu tƣ xây dựng công trình đã đƣợc thẩm định theo quy định. Vấn đề đặt ra ở đây là nội dung và chất lƣợng của thiết kế cơ sở đƣợc thẩm định, phê duyệt đã đủ để cho Nhà Thầu xác định đƣợc phạm vi các công việc phải làm, dự tính đƣợc chi phí thực hiện và triển khai đƣợc các bƣớc thiết kế tiếp theo hay chƣa? Thực tế theo kinh nghiệm của nƣớc ngoài thì tài liệu thiết kế dùng để giao thầu EPC thƣờng là thiết kế định hƣớng (Conceptual Design) hoặc thiết kế tổng thể (Front End Engineering Design) với nội dung chi tiết hơn thiết kế sơ bộ của chúng ta.
Mặt khác trong nhiều trƣờng hợp, việc chi tiết, cụ thể hoá các yêu cầu của Chủ Đầu Tƣ đối với dự án/gói thầu còn chƣa đƣợc thể hiện trong nội dung thiết kế sơ bộ đƣợc lập ở giai đoạn lập dự án. Do đó, việc bổ sung và chi tiết thêm các nội dung của thiết kế cơ sở là cần thiết. tuy nhiên, các bổ sung chi tiết này không đƣợc làm thay đổi mục tiêu đầu tƣ, quy mô và các yêu cầu đã đƣợc đặt ra cho dự án/gói thầu nêu trong quyết định đầu tƣ. Về giá hợp đồng Việc ký kết hợp đồng EPC theo giá nào khi chƣa có thiết kế và tổng dự toán công trình đƣợc duyệt là vấn đề mà cả Chủ Đầu Tƣ và Nhà Thầu đều quan tâm.
Trong trƣờng hợp dự án/gói thầu đƣợc đấu thầu thì giá hợp đồng sẽ dựa trên kết quả đấu thầu đã đƣợc phê duyệt. Vấn đề đƣợc đặt ra ở đây là Nhà Thầu đặc biệt quan tâm đến những biến động có thể có trong quá trình thực hiện hợp đồng nhƣ sự trƣợt giá trong xây dựng, xuất hiện các rủi ro mang tính chất ngẫu nhiên… nên thƣờng đƣa ra các yêu cầu về quy định việc điều chỉnh giá hợp đồng. Điều này mâu thuẫn với tính chất trọn gói về công việc của Hợp đồng EPC cũng nhƣ các quy định về mức giá “trần” của tổng mức đầu tƣ và của giá gói thầu. Đối với trƣờng hợp chỉ định thầu thì việc xác định giá hợp đồng chỉ có thể dựa trên cơ sở của tổng mức đầu tƣ của dự án hoặc giá gói thầu nêu trong kế hoạch đấu thầu đƣợc duyệt.
NGHIÊN CỨU VẤN ĐỀ GIÁM SÁT ĐIỆN TRONG CÁC CÔNG TRÌNH XÂY DỰNG NHÀ MÁY NHIỆT ĐIỆN LUẬN VĂN THẠC SĨ -- 12 -- CBHD: TS. TRẦN HOÀNG LĨNH HVTH: ĐẶNG QUỐC VƢƠNG Tuy nhiên, mức độ chuẩn xác của các chỉ tiêu này hiện còn thấp và trong nhiều trƣờng hợp không phản ánh đúng đắn giá của hợp đồng. Mặt khác, bản chất của việc thực hiện Hợp đồng EPC là Nhà Thầu thực hiện một số công việc thuộc trách nhiệm của Chủ Đầu Tƣ nhƣ lập thiết kế chi tiết, quản lý tiến độ, quản lý chất lƣợng, quản lý chi phí và dự án/gói thầu… đồng thời phải chịu các rủi ro nếu có trong quá trình thực hiện. Những nội dung này cũng cần đƣợc tính đủ chi phí trong giá Hợp đồng EPC.Giá Hợp đồng EPC có thể đƣợc Chủ Đầu Tƣ và Nhà Thầu thoả thuận theo một số phƣơng thức nhƣ: giá trọn gói, giá có điều chỉnh, giá tính trên cơ sở chi phí cộng phí hoặc giá mục tiêu.
Trong các phƣơng thức giá hợp đồng này thì giá trọn gói có nhiều lợi thế do Nhà Thầu phải có trách nhiệm tối đa trong quá trình thực hiện hợp đồng. Tuy nhiên, trong điều kiện cụ thể của nƣớc ta hiện nay, việc áp dụng phƣơng thức giá trọn gói cần phải tính đến các yếu tố nhƣ: mức độ chính xác khi xác định giá hợp đồng còn thấp; các yêu tố dẫn đến rủi ro trong quá trình thực hiện hợp đồng còn cao… Do vậy việc áp dụng phƣơng thức giá trọn gói thích hợp đối với các dự án quy mô nhỏ với thời gian thực hiện dƣới 12 tháng. Đối với các dự án/gói thầu phức tạp, có thời gian thực hiện dài thì việc áp dụng phƣơng thức giá có điều chỉnh là phù hợp với điều kiện là cách tính điều chỉnh giá nhƣ thế nào là phù hợp. Về nghiệm thu thanh toán Xuất phát từ yêu cầu phải tạo đƣợc quyền chủ động, linh hoạt cho Nhà Thầu trong việc tổ chức thực hiện dự án/gói thầu nên việc tổ chức nghiệm thu và thanh toán trong Hợp đồng EPC về nguyên tắc đƣợc thực hiện theo giai đoạn thực hiện hợp đồng hoặc theo hạng mục công trình hoàn thành.
Với nguyên tắc này thì Nhà Thầu đƣợc chủ động trong việc điều phối, kiểm tra công việc trên hiện trƣờng theo tiến độ thực hiện hợp đồng mà không bị lệ thuộc nhiều vào sự kiểm tra giám sát thƣờng xuyên của Chủ Đầu Tƣ cũng nhƣ thời gian tiến hành công tác nghiệm thu, qua đó giảm đƣợc thời gian gián đoạn trong thực hiện công việc. Phƣơng thức nghiệm thu, thanh toán của hợp đồng EPC đòi hỏi về phía Nhà Thầu phải tổ chức tốt hệ thống quản lý chất lƣợng của mình để tự kiểm tra, giám sát và đánh giá chất lƣợng và tiến độ thực hiện các công việc, đảm bảo công việc sẽ đƣợc NGHIÊN CỨU VẤN ĐỀ GIÁM SÁT ĐIỆN TRONG CÁC CÔNG TRÌNH XÂY DỰNG NHÀ MÁY NHIỆT ĐIỆN LUẬN VĂN THẠC SĨ -- 13 -- CBHD: TS. TRẦN HOÀNG LĨNH HVTH: ĐẶNG QUỐC VƢƠNG chấp nhận khi nghiệm thu với Chủ Đầu Tƣ, đồng thời đề cao vai trò và trách nhệm của Tƣ vấn của Chủ Đầu Tƣ trong việc theo dõi, giám sát quá trình thực hiện. Về sử dụng Nhà Thầu Phụ Một trong những đặc điểm nổi bật của hình thức hợp đồng EPC là việc sử dụng các Nhà Thầu Phụ.
Trong các hợp đồng giao nhận thầu xây dựng thông thƣờng, Nhà Thầu đƣợc lựa chọn có thể cần hoặc không cần Nhà Thầu Phụ tham gia thực hiện các công việc của hợp đồng. Việc sử dụng thầu phụ trong Hợp đồng EPC có đặc điểm là quy mô khối lƣợng công việc và giá trị đƣợc giao thầu phụ có thể là rất lớn và về mặt quản lý.
