CHƯƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIEN VẺ CÔNG TAC QUAN LY VON DAU TƯ XÂY DỰNG CƠ BẢN TỪ NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC LL Cơ sở lý luận về vốn đầu tư xây dựng cơ bản từ ngân sách Nhà nước. LLL Một số khái niệm LLL Khải niệm cơ bản v iu tw xây dựng cơ bản Đầu tr theo nghĩa rộng là sự hy sinh các nguồn lực ở hiện tại để tiễn hành các hoạt động nào đó nhằm đem lại cho nhà đầu tư các kết quả nhất định trong tương lai ma kết ‘qua nảythường phải lớn hơn các chi phí về các nguồn lực đã bỏ ra, Nguồn lực bỏ ra có thể là tiền, là tải nguyên th n nhiên, là tài sin vặt chất khác hoặc súc lao động, Sự biểu hiện bằng tit cả các nguồn lực đã bỏ ra trên đây gọi là vốn đầu tư. Như vậy, mục iêu của mọi đầu tư là đạt được những kết quả lớn hơn so với những hy sinh về nguồn lực mà người đầu tư phải gánh chịu khi én hành đầu tư. Những kết quả của đầu tr đem lại có th là sự tng thêm tải sản thi chính (in vốn), ti sin vật chit (nhà máy, đường xá, bệnh viện, trường học), tài sản trí tuệ (uình độ văn hóa, chuyên.
môn, khoa học kỹ thuật.) và nguồn nhân lực có đủ điều kiện làm việc với năng suất lao động cao hơn trong nền sản xuất xã hội. ‘Theo nghĩa hẹp, đầu tư chi bao gồm những hoạt động sử dụng các nguồn lực ở hiện tại nhằm dem lại cho nhà đầu tư hoặc xã hội kết quả trong tương lai lớn hơn các nguồn lực đã sử dụng để đạt kết quả đó. [Nine vậy, nếu xem xét tiên góc độ đầu tư thì đầu ne là những hoat động sử dụng các gun lực hie có dé làn tăng thên các tài sản vit chắ, nguồn nhân lực và tí tệ để cải thiện mức sống của dân cư hoặc để duy tr khả năng hoạt động của các ti sản và nguẫn lực sẵn có “Xây dựng cơ bản là hoạt động cụ thể tạo ra các tài sản cổ định (khảo sát, thiết kể, xây dạng, lắp đặt may móc tiết bộ và kết quá của các hoạt động xây dựng cơ ban là các tài sin định, với năng lực sản xuất phục vụ nhất định. Như vậy, có thể hiểu đầu tư dựng cơ bản là những hoạt động với chức năng tạo ra tải sản cổ định cho nén kinh tế thông qua các hình thức xây dựng mới, mở rộng, hiện đại hoá hoặc khối phục cáctà sản cổ định Đầu tự xây dựng cơ bản trong nền kinh tế quốc dân là một bộ phận của đầu tư phát tiễn, đây chính là quá tinh ba vốn để tiến hành các hoạt động xây dựng cơ bản nhằm, túi sản xuất giản đơn và ti sin xuất mở rộng ra ác tài sin cổ định trong nền kính tẾ Do vậy đầu tw xây dụng cơ bản là tiền đề quan trọng rong quá tình phát tiển kinh tế xã hội của nền kinh tế.
“Trong khuôn khổ phạm vi nghiên cứu, luận văn chủ yếu để cập đến XDCB là xây dựng sắc công tình hạ ng kỹ thuật, hạ ting cơ sở KT- XH có tính chất xây dựng như: xây dựng công tinh giao thông. thủy lại, thủy điên. xây dựng nhà cửa, công sở, nhà may phục vụ sản xuất phát triển ¡nh tí các công trình phúc lợi xã hội như nhà văn hóa, công viên. phục vụ phát tiễn của xã hội 1.2 Vấn đầu we xy đụng cơ bản từ NSN a.
Vốn đầu tự Theo Luật Đầu tư (2014) của Việt Nam: "Vốn đầu tư là và tai sản khác để thực hiện hoạt động đầu tr kính doanh” Vốn đầu tư cơ bản là số vốn đầu tư để tạo ra tải sản cổ định. Nó bao gồm vốn đầu tư xây dựng cơ bản và chỉ phí cho sửa chữa lớn TSC. Về thực chất vốn đầu tư xây dựng cơ bản là toản bộ những chi phí đã bỏ ra để đạt được mục đích đầu tư bao gồm chi phí cho việc khảo sit thiết kế và xây dung, mua sắm, lắp đặt máy móc thiết bị và các chỉ phí khác được ghỉ trong tổng dự toán. “Theo Luật Ngân sách nhà nước (2015) của Nam: “Ngan sách nhà nước là toàn bội các khoản thu, chi của Nhà nước được dự toán và thực hiện trong một khoảng thời gian nhất định đo cơ quan nhà nước có thẩm quyền quyết định để bảo đảm thực hiện các chức năng, nhiệm vụ của Nhà nước”.
Ngân sách nhà nước là một phạm tri kinh tế, là một công cụ tải chính quan trọng của Nhà nước thực hiện huy động và phân phối vốn đầu te thông qua hoạt động thu, chỉ ngân sich nhà nước. vốn đầu tư, vốn đầu tư xây dựng cơ bản và ngân sách nhà nước ở trên ta có thể hiểu vốn đầu tư xây dựng cơ ban từ NSNN là một phan của vốn đầu tư phát triển. của ngân sich nhà nước được hình thành từ sự huy động của Nhà nước dùng để chỉ cho đầu tư xây đựng cơ bản nhằm xây dựng và phát kiển co sử vật chất kỹ thuật, kết cấu hạ ting KT - XH cho nền kinh tế quốc dân. vá tư xây dựng cơ bản từ NSNN là một bộ phận của quỹ NSNN trong khoản chỉ đầu tw của NSNN hing năm được bổ trí cho đầu tư vio các công trình, dự án XDCB.
của Nhà nước, Vấn đầu tư xây dựng cơ bản từ NSN, là căn cứ để xác định giá tị tài sả cổ định, quy mô và tốc độ của nó quyết định đến quy mỗ của tải sin cổ định trong nn kính tế quốc dân. Thực hiện đầu tư xây dựng cơ bản sẽ làm tăng quy mô tài sn cổ định, là yêu tổ cquyết định cho việc tăng năng lực sản xuất và tăng năng suất lao động xã hội. Do đồ, vốn đầu tr xây dựng cơ bản từ NSNN là khoản vốn ngân sich, được Nhà nước dành cho việc đầu tư xây dựng các công trình kết cấu hạ ting kinh tế - xã hội không có. khả năng tha hii vốn, cũng như các khoản chỉ đẳu tư khác theo quy định của Luật NSNN.
b Đặc điểm của vốn đầu tư xây dụng cơ bản từ ngân sich Nhà nước Vén đầu tư xây dựng cơ bản từ NSNN là một bộ phận trong vốn đầu tư và có những, đặc điểm sau: ~ Vốn đầu tư XDCB tir ngân sách gắn với hoạt động NSNN nói chung và hoạt động chỉ 'NSNN nói riéng, gắn với quản lý và sir dụng vốn theo phân cấp về chỉ NSNN cho đầu ‘ur phát triển, Do đó, việc hình thành, phân phối, sử dụng và thanh quyết toán nguồn vốn này được thực hiện chặt chế, theo luật định, được Quốc hội phê chuẩn và các cấp chính “quyỄn (chủ yếu là Hội đồng nhân dân tỉnh) phê duyệt hàng năm, ~ Vốn đầu tư xây dưng cơ bản từ NSNN về co bản không vì mục tiêu lợi nhuận, được sử dụng chủ yếu để đầu tư cho các công tình, dự án không có khả năng tha hồi vốn và các công trình hạ tang theo đối tượng sử dụng theo quy định của Luật NSNN và các uật khác, + Chủ thể sở hữu của vin xây dựng cơ bản từ NSNN là Nhà nước, do đó vối đã tự được nhà nước quản lý, điều bành sử dụng theo các quy định của Luật NSN và các uy định của pháp luật khác. - Chủ thể sử dụng vẫn đầu tr XDCB từ NSNN rất đa dang, bao gồm cả các cơ quan nhà nước và các tổ chức ngoài nhà nước, nhưng trong đó đ tượng sử dụng nguồn vốn này chủ yếu vẫn là các tổ chức nhà nước. ~ Nguồn hình thành vén đầu tư XDCB từ NSNN bao gồm cả nguồn bên trong quốc gia và bên ngoài quốc gia. Các nguồn bên trong quốc gia chủ yếu I ừ thuế và các nguồn thu khác của Nhà nước như bán tài nguyên, cho thuê tài sản quốc gia, thu từ các hoạt động kinh doanh khác.
Nguồn từ bên ngoài chủ yếu từ nguồn vay nước ngoài, hỗ trợ phat hiển chính thức (ODA) và một số nguồn khác ~ Vốn đầu tư xây dựng cơ bản từ NSNN được gắn với các quy trình đầu tư và dự án, chương tình đầu tư rất chặt chế từ khâu chuẳn bị lu tu, thực hiện dự án đến khâu kết thúc đầu tư, nghiệm thu dự án và đưa vào sử dụng. Việc sử dụng nguồn vốn này gắn với quế trình thực hiện và quản lý dự ân đầu tư với các khâu én hoàn với nhau từ khâu quy hoạch, khảo sắt hit kế, chuẳnbị đầu tự thực hiện dự án, kế thúc dự án 11.2 Vi trồcủa vẫn đầu ne xây dựng cơ bản từ ngân sách Nhà mước Trong nén kinh tế quốc dan, vốn đầu tư XDCB từ NSNN có vai trò rit quan trọng đổi với phát triển kinh tế - xã hội. Vai tro đó thé hiện trên các mặt sau: ~ Vốn đầu tư XDCB từ NSNN góp phần quan trọng vào việc xây dựng và phát triển cơ sở vật chất kỹ thuật, hình thành kết cầu hạ ting kinh tế - xã hội chung cho đất nước như giao thông, điện, thuỷ lợi, trường hoe, tram y tễ. Thông qua việc duy trì và phát triển hoạt động đầu tư XDCB, vốn đầu tư XDCB từ NSNN sẽ tạo ra năng lực sản xuất mới, phát triển kết cấu hạ ting kinh tế - xã hội, tăng tích lũy cho nén kinh tế, nhờ đó tạo điều kiện cũng như thúc diy sự phát triển nền kinh tế quốc dan, tái tạo và tăng cường năng lực sn xuất tăng năng suất lao động, - Vấn đầu tư XDCB từ NSNN góp phần chuyển dịch cơ cầu kinh tế giữa các ngành, nhằm giải quyết những vin đề mit cân đối rong phát tiễn giữa các vũng lãnh thổ, phát huy một cách tối da những lợi thể so sinh v tải nguyên, địa thé kinh, chính trị.
của từng vùng lãnh thổ, - Vốn lầu tư XDCB từ NSNN đã chiếm một t trọng khá lớn trong tổng vốn đầu tr của quốc gia. Việc Nhà nước bỏ vốn đầu tư vào kết cầu hạ ting và các ngành, tinh vực có tính chiế lược không những có vai trò din dit hoạt động để tự trong nên kinh ma côn góp phần định hướng hoại động của nên kin tế, Thông qua đầu tư XDCB vào các ngành, lĩnh vực khu vực quan trọng, vốn đầu tư từ NSNN có tác dụng kích thích các chủ thể kinh S các lực lượng trong xã hội đầu tư phát triển sin xuất kinh doanh, tham gia iên kết và hợp tác trong xây dựng hạ ting và phát tiễn kinh tế - xã hội. Trên thực tế, gắn với việc phát triển hệ thống điện, đường giao thông là sự phát triển mạnh.