LỜI MỞ ĐẦU Trong nền kinh tế thị trƣờng, quyết định của ngƣời lãnh đạo doanh nghiệp là một trong những yếu tố gắn với sự sống còn của doanh nghiệp. Thật khó tách bạch giữa công lao động quản lý với phần thặng dƣ khi đứng trƣớc một hiện tƣợng cũng với doanh nghiệp đó khi ở cơ chế này, với tập thể lãnh đạo này thì doanh nghiệp lỗ nhƣng khi chuyển sang cơ chế khác, với tập thể lãnh đạo khác thì doanh nghiệp phát triển và có lãi. Chính bởi những quyết định của lãnh đạo doanh nghiệp có tác động mạnh mẽ tới sự phát thiển của doanh nghiệp nên các thông tin kinh tế mà lãnh đạo doanh nghiệp dựa vào đó đƣa ra những quyết định của mình có tác dụng ngày càng lớn, các thông tin đó chính là căn cứ, là nguồn của tƣ duy lãnh đạo. Nói tới thông tin kinh tế có thể là những thông tin vĩ mô, những thông tin từ bên ngoài đƣa lại nhƣng không thể không nói tới các thông tin trực tiếp đƣợc xuất hiện từ hệ thống công cụ quản lý đó là công tác kế toán.
Trong đó công tác hạch toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm đƣợc coi là hoạt động trung tâm của công tác kế toán, là nguồn phản ánh thực chất nhất quá trình sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp. Việc hạch toán đúng chi phí sản xuất và tính đủ giá thành sản phẩm giúp cho doanh nghiệp bù đắp một cách đầy đủ, kịp thời các hao phí để đảm bảo quá trình tái sản xuất đồng thời đảm bảo việc thực thi nghĩa vụ với Nhà nƣớc. Từ chỉ tiêu giá thành sản phẩm, các nhà quản lý có thể xác định chính xác hiệu quả của quá trình sản xuất kinh doanh, thúc đẩy sự tìm tòi, sáng tạo trong việc đề ra phƣơng hƣớng hạ giá thành sản phẩm, nâng cao chất lƣợng sản phẩm. Nhận thức đƣợc tầm quan trọng ấy, trong nhiều năm qua Công ty Cao su Sao vàng đã có nhiều nỗ lực trong việc cải thiện công tác hạch toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm.
Tuy nhiên, việc đổi mới công tác hạch toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm còn nhiều khó khăn bất cập, chƣa đáp ứng đƣợc quy mô sản xuất, yêu cầu quản lý của doanh nghiệp cũng nhƣ chế độ kế toán tài chính hiện hành. 1 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Để hoàn thiện công tác hạch toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại Công ty Cao su Sao vàng, em đi sâu nghiên cứu đề tài „Hoàn thiện hạch toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại Công ty Cao Su Sao Vàng’. Kết cấu của Chuyên đề gồm 3 phần: Phần I. Lý luận chung về hạch toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm trong các doanh nghiệp sản xuất.
Thực trạng hạch toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại Công ty Cao Su Sao Vàng. Một số nhận xét và ý kiến đề xuất nhằm hoàn thiện công tác tổ chức hạch toán kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại Công ty Cao Su Sao Vàng. 2 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com PHẦN I: NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CHUNG VỀ KẾ TOÁN CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TRONG CÁC DOANH NGHIỆP SẢN XUẤT 1. Sự cần thiết của công tác kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm trong nền kinh tế thị trƣờng.1 ý nghĩa công tác tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm trong nền kinh tế thị trường: Hiện nay nền kinh tế nƣớc ta đang phát triển theo nền kinh tế thị trƣờng có sự điều tiết của Nhà nƣớc, một nền kinh tế hàng hoá nhiều thành phần chịu sự tác động gắt gao của các quy luật kinh tế: cung - cầu, giá trị, cạnh tranh…Vì vậy doanh nghiệp muốn tạo đƣợc chỗ đứng vững chắc trên thị trƣờng cần phải đạt đƣợc hai yêu cầu cho sản xuất sản phẩm chất lƣợng cao, có giá thành hạ.
Để tính toán chính xác giá thành sản phẩm trong doanh nghiệp phải chú trọng làm tốt công tác kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm. * Đối với doanh nghiệp: Trong nền kinh tế bao cấp trƣớc đây, mọi hoạt động sản xuất kinh doanh đều đƣợc thực hiện theo kế hoạch của Nhà nƣớc từ khâu mua nguyên vật liệu, tài sản đến khâu tiêu thụ thông qua hàng loạt chỉ tiêu pháp lệnh với hệ thống giá cả cứng nhắc, áp đặt, do đó dẫn đến tình trạng công tác kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm chỉ quan tâm tới việc điều chỉnh chi phí giá thành theo kế hoạch để đƣợc khen thƣởng. Trong nền kinh tế hiện nay, làm tốt công tác tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm sẽ giúp cho doanh nghiệp nhìn nhận đúng thực trạng, quá trình sản xuất, quản lý cung cấp các thông tin cần thiết một cách kịp thời, chính xác cho bộ máy lãnh đạo để doanh nghiệp có chiến lƣợc sách lƣợc và các biện pháp phù hợp nhằm tiết kiệm tối đa các chi phí sản xuất, tăng lợi nhuận cho doanh nghiệp sử dụng vốn có hiệu quả đảm bảo tính chủ động trong sản xuất kinh doanh, chủ động về tài chính. *Về phía nhà nƣớc: Làm tốt công tác kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm trong các doanh nghiệp sẽ giúp Nhà nƣớc có cái nhìn tổng thể, toàn diện đối với sự phát triển của nền kinh tế từ đó đƣa ra đƣờng lối chính sách phù hợp để phát triển các doanh nghiệp làm ăn thực sự có hiệu quả, giải thể hạn chế thu hẹp quy mô các doanh nghiệp thu lỗ triền miên không có khả năng khắc phục nhằm đảm bảo cho sự phát triển không ngừng của nền kinh tế.
Mặt khác công tác tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm sẽ ảnh hƣởng trực tiếp đến lợi tức mà Nhà nƣớc thu đƣợc từ các doanh nghiệp. Vì vậy, trƣớc kia đối với các doanh nghiệp quan tâm tới điều chỉnh số liệu có lãi giả, lỗ thật để có thƣởng thì hiện nay lại xuất hiện tình trạng doanh nghiệp 3 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com hạch toán sai chi phí để có lỗ giả lãi thật một cách hợp lý để giảm mức thuế lợi tức phải đóng góp cho ngân sách. Do đó, Nhà nƣớc phải chú trọng hơn nữa đến công tác này. Hiện nay trong nền kinh tế thị trƣờng, mối quan hệ giữa doanh nghiệp với các tổ chức kinh tế ngày càng đƣợc mở rộng.
Các tổ chức kinh tế này bao gồm: ngân hàng, nhà cung cấp, ngƣời mua, bên đối tác liên doanh (còn gọi là bên thứ ba). Khi làm ăn với doanh nghiệp bên thứ ba rất quan tâm tới tình hình sản xuất kinh doanh, tình hình tài chính của doanh nghiệp. Một doanh nghiệp làm ăn tốt, có lãi nhất định sẽ chiếm đƣợc ƣu tiên của ngân hàng tạo đƣợc lòng tin đối với ngƣời cung cấp, bên đối tác làm ăn. Nhƣ vậy, công tác tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm của doanh nghiệp có ảnh hƣởng của bên thứ ba.
Tóm lại, trong nền kinh tế thị trƣờng công tác tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm trong mỗi doanh nghiệp là hết sức quan trọng, nó ảnh hƣởng trực tiếp tới quyền lợi của doanh nghiệp và các bên liên quan. Để làm tốt công tác này doanh nghiệp cần phải tổ chức công tác kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm theo đúng chế độ Nhà nƣớc, phù hợp với tình hình thực tế của doanh nghiệp.2 Vai trò của kế toán trong việc quản lý chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm: Quá trình sản xuất là quá trình các doanh nghiệp phải bỏ ra các chi phí về lao động sống và lao động vật hoá. Để quản lý quá trình sản xuất kinh doanh thì doanh nghiệp phải quan tâm tới các chi phí tiêu hao trong kỳ. Trong quản lý kinh tế ngƣời ta sử dụng nhiều công cụ khác nhau nhƣ thống kê, phân tích các hoạt động kinh tế nhƣng trong đó kế toán đƣợc coi công cụ quản lý quan trọng nhất với chức năng ghi chép tính toán phản ánh giám sát thƣờng xuyên có sự biến động của vật tƣ tiền vốn bằng thƣớc đo giá trị, hiện vật.
Kế toán cung cấp các tài liệu cần thiết về chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm, đáp ứng yêu cầu quản lý đối với lĩnh vực đó. Chính vì vậy, kế toán là một công cụ quản lý quan trọng trong quản lý kinh tế nói chung và quản lý sản xuất tính giá thành nói riêng.3 Nhiệm vụ của kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm: Kế toán nói chung và kế toán chi phí sản xuất tính giá thành sản phẩm trong doanh nghiệp nói riêng có vai trò rất quan trọng. Nó phải đƣợc tiến hành một cách hợp lý khoa học, đảm bảo theo dõi phản ánh chính xác kịp thời các thông tin cần thiết của quá trình sản xuất kinh doanh phục vụ cho công tác quản lý. Để thực hiện đƣợc vai trò đó kế toán phải thực hiện tốt các nhiệm vụ sau: - Xác định đúng đối tƣợng kế toán tập hợp chi phí sản xuất, đối tính giá thành 4 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com - Tổ chức kế toán tập hợp chi phí sản xuất theo đúng đối tƣợng và xác định phƣơng pháp kế toán thích hợp.
- Tính toán chính xác sản phẩm làm dở cuối kỳ. - Thực hiện tính giá thành sản phẩm kịp thời chính xác theo đúng đối tƣợng tính giá thành đã xác định với phƣơng pháp tính giá thành hợp lý. - Thực hiện phân tích tình hình định mức dự toán chi phí sản xuất, tình hình thực hiện kế hoạch giá thành có kiến nghị, đề xuất cho lãnh đạo, doanh nghiệp ra các quyết định thích hợp trƣớc mắt cũng nhƣ lâu dài với sự phát triển sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp. 2 Chi phí sản xuất và phƣơng pháp hạch toán chi phí sản xuất: 2.1 Khái niệm chi phí sản xuất.
Để tiến hành hoạt động sản xuất bình thƣờng các doanh nghiệp phải có đầy đủ ba yếu tố cơ bản của quá trình sản xuất đó là: đối tƣợng lao động, tƣ liệu lao động và sức lao động.