Nghiên cứu các yếu tố ảnh hưởng đến tỷ suất sinh lợi tại doanh nghiệp nhỏ và vừa ở Kiên Giang

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu các yếu tố ảnh hưởng đến tỷ suất sinh lợi tại các doanh nghiệp nhỏ và vừa tỉnh kiên giang, khảo sát thực trạng, phân tích nguyên nhân, đề xuất giải

• Tác giả: Đặng Văn Lành
• Người hướng dẫn: TS. Thân Thị Thu Thủy
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế TP. Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Quản Lý Kinh Tế
• Đề tài: Các Yếu Tố Ảnh Hưởng Đến Tỷ Suất Sinh Lợi Của Doanh Nghiệp Nhỏ Và Vừa Tại Kiên Giang
• Loại tài liệu: Luận Văn Thạc Sĩ Kinh Tế
• Năm xuất bản: 2017
• Địa điểm: TP. Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: GIỚI THIỆU ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU
• 1.1. Mục tiêu và câu hỏi nghiên cứu
• 1.2. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• 1.3. Phương pháp nghiên cứu
• 1.4. Ý nghĩa của nghiên cứu
• 1.5. Cấu trúc nghiên cứu
• 2. CHƯƠNG 2: TỔNG QUAN VỀ CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN TỶ SUẤT SINH LỢI TẠI DOANH NGHIỆP NHỎ VÀ VỪA
• 2.1. Tổng quan về doanh nghiệp nhỏ và vừa
• 2.1.1. Khái niệm
• 2.1.2. Phân loại doanh nghiệp nhỏ và vừa
• 2.2. Tỷ suất sinh lợi tại doanh nghiệp nhỏ và vừa
• 2.2.1. Khái niệm
• 2.3. Các chỉ tiêu đo lường
• 2.4. Các yếu tố ảnh hưởng đến tỷ suất sinh lợi tại doanh nghiệp nhỏ và vừa
• 2.4.1. Tỷ lệ nợ phải trả trên tài sản
• 2.4.2. Tỷ lệ nợ phải thu trên doanh thu thuần
• 2.4.3. Tỷ lệ đầu tư tài sản cố định
• 2.4.4. Tỷ lệ chi phí quản lý
• 2.4.5. Quy mô doanh nghiệp
• 2.4.5.1. Quy mô doanh thu
• 2.4.5.2. Thời gian hoạt động
• 2.4.6. Giới tính người quản lý
• 2.4.7. Quy mô lao động
• 2.4.8. Ngành nghề kinh doanh
• 2.5. Các nghiên cứu về các yếu tố ảnh hưởng đến tỷ suất sinh lợi tại các doanh nghiệp nhỏ và vừa
• 2.5.1. Nghiên cứu của Quan Minh Nhựt và Lý Thị Phương Thảo (2014)
• 2.5.2. Nghiên cứu của Syed Ali Raza và cộng sự (2011)
• 2.5.3. Nghiên cứu của Nguyễn Quốc Nghi và Mai Văn Nam (2011)
• 2.5.4. Nghiên cứu của Saeedi và Mahmoodi (2011)
• 2.5.5. Nghiên cứu của Becker và cộng sự (2010)
• 2.5.6. Nghiên cứu của Olutunla và Obamuyi (2008)
• 2.5.7. Nghiên cứu của Teruel và Solano (2007)
• 2.6. Kết luận chương 2
• 3. CHƯƠNG 3: MÔ HÌNH, PHƯƠNG PHÁP VÀ DỮ LIỆU NGHIÊN CỨU
• 3.1. Quy trình nghiên cứu
• 3.2. Mô hình nghiên cứu
• 3.3. Phương pháp nghiên cứu
• 3.4. Dữ liệu nghiên cứu
• 3.5. Cỡ mẫu nghiên cứu
• 3.6. Mô tả và giải thích các biến nghiên cứu
• 3.7. Kết luận chương 3
• 4. CHƯƠNG 4: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN
• 4.1. Các doanh nghiệp nhỏ và vừa tỉnh Kiên Giang
• 4.2. Tình hình phát triển của doanh nghiệp nhỏ và vừa
• 4.3. Ngành nghề kinh doanh
• 4.4. Quy mô của doanh nghiệp nhỏ và vừa
• 4.5. Kết quả kinh doanh của các DNNVV tỉnh Kiên Giang năm 2015
• 4.6. Thực trạng tỷ suất sinh lợi tại các doanh nghiệp nhỏ và vừa tỉnh Kiên Giang
• 4.6.1. Thực trạng tỷ suất sinh lợi trên tài sản (ROA)
• 4.6.2. Thực trạng tỷ suất sinh lợi trên vốn chủ sở hữu (ROE)
• 4.7. Phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến tỷ suất sinh lợi tại các doanh nghiệp nhỏ và vừa tỉnh Kiên Giang
• 4.7.1. Thống kê mô tả các biến trong mô hình nghiên cứu
• 4.7.2. Kiểm định mô hình nghiên cứu
• 4.7.3. Kết quả phân tích hồi quy
• 4.7.4. Thảo luận kết quả nghiên cứu
• 4.8. Kết luận chương 4
• 5. CHƯƠNG 5: KẾT LUẬN VÀ GIẢI PHÁP HẠN CHẾ SỰ ẢNH HƯỞNG CỦA CÁC YẾU TỐ TIÊU CỰC NHẰM NÂNG CAO TỶ SUẤT SINH LỢI TẠI CÁC DOANH NGHIỆP NHỎ VÀ VỪA TỈNH KIÊN GIANG
• 5.1. Giải pháp hạn chế sự ảnh hưởng của các yếu tố tiêu cực nhằm nâng cao tỷ suất sinh lợi tại các doanh nghiệp nhỏ và vừa tỉnh Kiên Giang
• 5.1.1. Khai thác lợi thế quy mô tài sản của doanh nghiệp
• 5.1.2. Thúc đẩy tăng trưởng doanh thu của doanh nghiệp
• 5.1.3. Phát huy lợi thế ngành nghề kinh doanh của doanh nghiệp
• 5.1.4. Tuyển dụng và khai thác tiềm năng lao động của doanh nghiệp
• 5.1.5. Quản lý tốt chi phí quản lý
• 5.1.6. Thiết lập tỷ lệ nợ phải trả hợp lý
• 5.2. Hạn chế của đề tài và hướng nghiên cứu tiếp theo
• PHỤ LỤC
• Phụ lục 1. Thống kê mô tả các biến trong mẫu nghiên cứu
• Phụ lục 2. Kiểm định mô hình hồi quy các yếu tố ảnh hưởng đến TSSL
• Phụ lục 3. Kết quả phân tích hồi quy các yếu tố ảnh hưởng đến TSSL
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về doanh nghiệp nhỏ và vừa

Doanh nghiệp nhỏ và vừa (DNNVV) đóng vai trò quan trọng trong nền kinh tế Việt Nam, đặc biệt tại tỉnh Kiên Giang. Theo thống kê, DNNVV chiếm khoảng 95% tổng số doanh nghiệp tại tỉnh này. Tỷ suất sinh lợi (TSSL) của DNNVV không chỉ phản ánh hiệu quả hoạt động mà còn ảnh hưởng đến sự phát triển kinh tế - xã hội. Các DNNVV thường gặp khó khăn trong việc tiếp cận nguồn vốn và công nghệ, dẫn đến việc giảm tỷ suất sinh lợi. Việc nhận diện và phân loại DNNVV là cần thiết để hiểu rõ hơn về các yếu tố ảnh hưởng đến tỷ suất sinh lợi. Theo Nghị định 56/2009/NĐ-CP, DNNVV được phân loại dựa trên quy mô vốn và số lao động. Điều này giúp xác định các chính sách hỗ trợ phù hợp nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động của DNNVV.

1.1. Khái niệm và phân loại DNNVV

DNNVV được định nghĩa là những doanh nghiệp có quy mô nhỏ về vốn, lao động hoặc doanh thu. Phân loại DNNVV dựa trên tiêu chí như số lao động và tổng tài sản. Ở Việt Nam, DNNVV được chia thành ba loại: siêu nhỏ, nhỏ và vừa. Mỗi loại có tiêu chí riêng về số lao động và tổng nguồn vốn. Việc phân loại này không chỉ giúp quản lý mà còn tạo điều kiện cho việc áp dụng các chính sách hỗ trợ từ chính phủ. Các DNNVV thường gặp khó khăn trong việc duy trì và phát triển do thiếu vốn và công nghệ, điều này ảnh hưởng trực tiếp đến tỷ suất sinh lợi của họ.

II. Các yếu tố ảnh hưởng đến tỷ suất sinh lợi

Nghiên cứu chỉ ra rằng có nhiều yếu tố ảnh hưởng đến tỷ suất sinh lợi của DNNVV tại Kiên Giang. Các yếu tố này bao gồm tỷ lệ nợ phải trả, tỷ lệ nợ phải thu, tỷ lệ đầu tư tài sản cố định, và tỷ lệ chi phí quản lý. Đặc biệt, quy mô doanh nghiệp và quy mô doanh thu cũng có tác động lớn đến tỷ suất sinh lợi. Các nghiên cứu trước đây đã chỉ ra rằng quy mô doanh nghiệp lớn hơn thường dẫn đến tỷ suất sinh lợi cao hơn. Tuy nhiên, một số yếu tố như giới tính người quản lý và ngành nghề kinh doanh cũng có thể ảnh hưởng đến hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp. Việc phân tích các yếu tố này giúp các nhà quản lý có cái nhìn tổng quan hơn về tình hình hoạt động của DNNVV.

2.1. Tỷ lệ nợ và chi phí quản lý

Tỷ lệ nợ phải trả trên tài sản và tỷ lệ chi phí quản lý là hai yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến tỷ suất sinh lợi. Một tỷ lệ nợ cao có thể dẫn đến rủi ro tài chính, trong khi chi phí quản lý cao có thể làm giảm lợi nhuận. Nghiên cứu cho thấy rằng việc quản lý chi phí hiệu quả có thể giúp DNNVV nâng cao tỷ suất sinh lợi. Các doanh nghiệp cần phải cân nhắc kỹ lưỡng trong việc sử dụng nợ và quản lý chi phí để tối ưu hóa lợi nhuận.

III. Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Kết quả nghiên cứu cho thấy rằng các yếu tố như quy mô doanh nghiệp, quy mô doanh thu, và ngành nghề kinh doanh có ảnh hưởng đáng kể đến tỷ suất sinh lợi. Cụ thể, quy mô doanh nghiệp lớn hơn thường dẫn đến tỷ suất sinh lợi cao hơn. Nghiên cứu cũng chỉ ra rằng có sự khác biệt rõ rệt giữa các ngành nghề trong việc tạo ra lợi nhuận. Các doanh nghiệp trong ngành chế biến thủy sản có tỷ suất sinh lợi cao hơn so với các ngành khác. Điều này cho thấy rằng việc lựa chọn ngành nghề kinh doanh phù hợp là rất quan trọng để nâng cao hiệu quả hoạt động.

3.1. Đề xuất giải pháp nâng cao tỷ suất sinh lợi

Để nâng cao tỷ suất sinh lợi, các DNNVV cần tập trung vào việc cải thiện quy trình quản lý và tối ưu hóa chi phí. Việc đầu tư vào công nghệ mới và đào tạo nhân lực cũng là những giải pháp quan trọng. Chính phủ cũng cần có các chính sách hỗ trợ cụ thể cho DNNVV, giúp họ tiếp cận nguồn vốn và công nghệ. Các giải pháp này không chỉ giúp nâng cao tỷ suất sinh lợi mà còn góp phần vào sự phát triển bền vững của DNNVV tại Kiên Giang.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh kinh tế hiện nay, các doanh nghiệp nhỏ và vừa (DNNVV) đóng vai trò quan trọng với tỷ lệ chiếm khoảng 95% tổng số doanh nghiệp tại tỉnh Kiên Giang, góp phần giải quyết việc làm và thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội địa phương. Giai đoạn 2013-2015, số lượng DNNVV tại Kiên Giang tăng từ 3.229 lên 4.972 doanh nghiệp, tương ứng tốc độ tăng trưởng trung bình trên 20% mỗi năm. Tuy nhiên, tỷ suất sinh lợi (TSSL) của các DNNVV vẫn còn thấp và có xu hướng giảm, với ROA giảm từ 5,20% xuống 4,74% và ROE giảm từ 8,30% xuống 7,52% trong cùng giai đoạn. Điều này đặt ra vấn đề cấp thiết về việc nhận diện các yếu tố ảnh hưởng đến TSSL nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động của các DNNVV.

Mục tiêu nghiên cứu tập trung vào việc xác định và đo lường mức độ ảnh hưởng của các yếu tố tài chính, quy mô, ngành nghề, và nhân sự đến TSSL tại các DNNVV tỉnh Kiên Giang trong giai đoạn 2013-2015. Phạm vi nghiên cứu bao gồm 866 DNNVV với dữ liệu tài chính và hoạt động kinh doanh được thu thập từ Cục Thống kê tỉnh Kiên Giang năm 2015. Nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc cung cấp cơ sở khoa học cho các nhà quản lý doanh nghiệp và chính sách địa phương nhằm cải thiện hiệu quả sinh lợi, đồng thời góp phần nâng cao sức cạnh tranh và phát triển bền vững của DNNVV.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu dựa trên hai chỉ tiêu chính để đo lường TSSL là Tỷ suất sinh lợi trên tài sản (ROA) và Tỷ suất sinh lợi trên vốn chủ sở hữu (ROE). ROA phản ánh hiệu quả sử dụng tài sản để tạo ra lợi nhuận, trong khi ROE đo lường khả năng sinh lợi từ vốn chủ sở hữu, là chỉ số quan trọng đối với nhà đầu tư. Các yếu tố ảnh hưởng được lựa chọn dựa trên tổng hợp các nghiên cứu trước đây và lý thuyết kinh tế gồm:

• Tỷ lệ nợ phải trả trên tài sản (X1): Phản ánh cấu trúc vốn và mức độ sử dụng đòn bẩy tài chính.
• Tỷ lệ nợ phải thu trên doanh thu (X2): Đánh giá năng lực quản lý nợ và khả năng thu hồi vốn.
• Tỷ lệ đầu tư tài sản cố định (X3): Thể hiện mức độ đầu tư vào tài sản dài hạn, ảnh hưởng đến năng lực sản xuất.
• Tỷ lệ chi phí quản lý (X4): Liên quan đến hiệu quả quản trị và chi phí vận hành.
• Quy mô doanh nghiệp (X5): Được đo bằng logarit tổng tài sản, liên quan đến lợi thế kinh tế theo quy mô.
• Quy mô doanh thu (X6): Đo lường khả năng tạo doanh thu, ảnh hưởng tích cực đến lợi nhuận.
• Thời gian hoạt động (X7): Thể hiện kinh nghiệm và uy tín trên thị trường.
• Quy mô lao động (X8): Số lượng nhân sự, ảnh hưởng đến năng lực sản xuất và quản lý.
• Giới tính người quản lý (X9): Biến giả, nam = 1, nữ = 0, ảnh hưởng đến phong cách quản lý.
• Ngành nghề kinh doanh (X10): Biến giả, nông nghiệp = 1, các ngành khác = 0, phản ánh đặc thù ngành.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp định lượng với mô hình hồi quy đa biến (OLS) để phân tích ảnh hưởng của các yếu tố độc lập đến hai biến phụ thuộc ROA và ROE. Dữ liệu được thu thập từ cuộc điều tra 866 DNNVV tại tỉnh Kiên Giang năm 2015, được xử lý và phân tích bằng phần mềm Stata/SE 12. Cỡ mẫu 866 vượt xa mức tối thiểu 100 theo tiêu chuẩn Green (1991), đảm bảo độ tin cậy cho kết quả.

Quy trình nghiên cứu gồm các bước: lựa chọn mô hình dựa trên tổng hợp lý thuyết và nghiên cứu trước; thu thập và làm sạch dữ liệu; phân tích mô tả các biến; kiểm định mô hình hồi quy đa biến với các kiểm định về đa cộng tuyến (VIF < 10) và phương sai phần dư thay đổi (kiểm định White). Kết quả hồi quy được sử dụng để đánh giá mức độ ảnh hưởng và ý nghĩa thống kê của từng yếu tố đến TSSL.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Mức độ giải thích mô hình: Các biến độc lập giải thích được 50,13% sự biến thiên của ROA và 47,84% sự biến thiên của ROE, cho thấy mô hình có độ phù hợp cao.

2. Ảnh hưởng đến ROA: Có 5 yếu tố ảnh hưởng có ý nghĩa thống kê gồm:

   • Quy mô doanh nghiệp (X5) có ảnh hưởng ngược chiều đến ROA.
   • Quy mô doanh thu (X6), ngành nghề (X10), quy mô lao động (X8), và tỷ lệ chi phí quản lý (X4) ảnh hưởng cùng chiều, thúc đẩy tăng ROA.

3. Ảnh hưởng đến ROE: Có 6 yếu tố ảnh hưởng gồm:

   • Quy mô doanh nghiệp (X5) ảnh hưởng ngược chiều.
   • Quy mô doanh thu (X6), ngành nghề (X10), quy mô lao động (X8), tỷ lệ chi phí quản lý (X4), và tỷ lệ nợ phải trả (X1) ảnh hưởng cùng chiều, tăng ROE.

4. Các chỉ số tài chính trung bình: ROA trung bình là 15,94% với độ lệch chuẩn 15,13%, ROE trung bình là 19,56% với độ lệch chuẩn 19,33%. Tỷ lệ nợ phải trả trung bình là 14,86%, tỷ lệ nợ phải thu trung bình 4,80%, tỷ lệ đầu tư tài sản cố định chiếm 58,22% tổng tài sản.

Thảo luận kết quả

Kết quả cho thấy quy mô doanh nghiệp có tác động ngược chiều đến TSSL, phù hợp với lý thuyết lựa chọn cho rằng quy mô quá lớn có thể làm giảm hiệu quả do khó kiểm soát và quản lý. Ngược lại, quy mô doanh thu, quy mô lao động và chi phí quản lý hợp lý đều góp phần nâng cao TSSL, phản ánh hiệu quả trong hoạt động kinh doanh và quản trị. Ngành nghề kinh doanh cũng ảnh hưởng tích cực, đặc biệt các DNNVV trong lĩnh vực nông nghiệp tại Kiên Giang có lợi thế nhờ chi phí đầu tư thấp và nguồn lợi tự nhiên phong phú.

Tỷ lệ nợ phải trả có ảnh hưởng tích cực đến ROE, cho thấy việc sử dụng đòn bẩy tài chính hợp lý giúp tăng lợi nhuận trên vốn chủ sở hữu. Tuy nhiên, tỷ lệ nợ phải trả không ảnh hưởng đáng kể đến ROA, phản ánh sự cân bằng trong cấu trúc vốn của các DNNVV. Giới tính người quản lý không được xác định là yếu tố có ảnh hưởng đáng kể trong mô hình, phù hợp với một số nghiên cứu trước đây.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ thể hiện xu hướng ROA và ROE giai đoạn 2013-2015, bảng thống kê mô tả các biến và bảng kết quả hồi quy đa biến để minh họa mức độ ảnh hưởng và ý nghĩa thống kê của từng yếu tố.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường khai thác lợi thế quy mô tài sản: Các DNNVV cần tối ưu hóa việc sử dụng tài sản hiện có, đồng thời kiểm soát quy mô để tránh vượt quá khả năng quản lý, nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng tài sản và tăng ROA. Chủ thể thực hiện: Ban lãnh đạo doanh nghiệp, trong vòng 1-2 năm.

2. Thúc đẩy tăng trưởng doanh thu: Đẩy mạnh hoạt động marketing, mở rộng thị trường và cải tiến sản phẩm để tăng doanh thu, từ đó nâng cao TSSL. Chủ thể thực hiện: Phòng kinh doanh và marketing, trong 1 năm.

3. Phát huy lợi thế ngành nghề: Khai thác đặc thù ngành nông nghiệp và thủy sản tại Kiên Giang bằng cách áp dụng công nghệ mới, nâng cao chất lượng sản phẩm và đa dạng hóa dịch vụ. Chủ thể thực hiện: Ban quản lý doanh nghiệp, phối hợp với các cơ quan hỗ trợ kỹ thuật, trong 2-3 năm.

4. Tuyển dụng và phát triển nguồn nhân lực: Tăng cường đào tạo, nâng cao kỹ năng cho lao động, đồng thời duy trì quy mô lao động phù hợp để đảm bảo năng suất và hiệu quả. Chủ thể thực hiện: Phòng nhân sự, trong 1-2 năm.

5. Quản lý chi phí hiệu quả: Kiểm soát chặt chẽ chi phí quản lý và chi phí bán hàng, tránh lãng phí nguồn lực, đồng thời đầu tư hợp lý cho các hoạt động hỗ trợ kinh doanh. Chủ thể thực hiện: Bộ phận kế toán và quản lý, trong 6 tháng đến 1 năm.

6. Thiết lập tỷ lệ nợ phải trả hợp lý: Xây dựng chính sách vay vốn phù hợp, sử dụng đòn bẩy tài chính một cách hiệu quả để tăng ROE mà không làm tăng rủi ro tài chính. Chủ thể thực hiện: Ban giám đốc và bộ phận tài chính, trong 1 năm.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Các nhà quản lý DNNVV: Giúp nhận diện các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả kinh doanh, từ đó xây dựng chiến lược phát triển phù hợp, tối ưu hóa nguồn lực và nâng cao lợi nhuận.

2. Cơ quan quản lý nhà nước và chính sách: Cung cấp cơ sở khoa học để thiết kế các chính sách hỗ trợ DNNVV, đặc biệt trong việc cải thiện môi trường kinh doanh và hỗ trợ tài chính.

3. Nhà đầu tư và tổ chức tín dụng: Đánh giá tiềm năng sinh lợi và rủi ro của các DNNVV tại Kiên Giang, từ đó đưa ra quyết định đầu tư và cho vay chính xác hơn.

4. Các nhà nghiên cứu và học viên: Là tài liệu tham khảo quý giá cho các nghiên cứu tiếp theo về quản lý kinh tế, tài chính doanh nghiệp và phát triển DNNVV trong bối cảnh địa phương.

Câu hỏi thường gặp

1. Tỷ suất sinh lợi (TSSL) là gì và tại sao quan trọng?
   TSSL là tỷ số tài chính đo lường khả năng sinh lợi của doanh nghiệp trên tài sản hoặc vốn chủ sở hữu. Nó giúp đánh giá hiệu quả hoạt động và sức mạnh tài chính, từ đó hỗ trợ quyết định đầu tư và quản lý.

2. Các yếu tố nào ảnh hưởng mạnh nhất đến TSSL của DNNVV tại Kiên Giang?
   Quy mô doanh nghiệp, quy mô doanh thu, ngành nghề kinh doanh, quy mô lao động và tỷ lệ chi phí quản lý là những yếu tố có ảnh hưởng đáng kể đến TSSL.

3. Tại sao quy mô doanh nghiệp lại có ảnh hưởng ngược chiều đến TSSL?
   Quy mô quá lớn có thể gây khó khăn trong quản lý, kiểm soát và tăng chi phí vận hành, dẫn đến giảm hiệu quả sinh lợi, đặc biệt đối với các DNNVV có nguồn lực hạn chế.

4. Làm thế nào để DNNVV cải thiện TSSL trong điều kiện khó khăn?
   Tăng trưởng doanh thu, quản lý chi phí hiệu quả, sử dụng đòn bẩy tài chính hợp lý và phát huy lợi thế ngành nghề là các giải pháp thiết thực giúp nâng cao TSSL.

5. Giới tính người quản lý có ảnh hưởng đến TSSL không?
   Nghiên cứu cho thấy giới tính người quản lý không có ảnh hưởng thống kê rõ ràng đến TSSL tại các DNNVV tỉnh Kiên Giang, tuy nhiên phong cách quản lý cá nhân có thể ảnh hưởng đến hiệu quả hoạt động.

Kết luận

• Nghiên cứu đã xác định 10 yếu tố ảnh hưởng đến TSSL tại các DNNVV tỉnh Kiên Giang, trong đó 5-6 yếu tố có tác động có ý nghĩa thống kê đến ROA và ROE.
• Quy mô doanh nghiệp có ảnh hưởng ngược chiều, trong khi quy mô doanh thu, ngành nghề, quy mô lao động và chi phí quản lý ảnh hưởng tích cực đến TSSL.
• Tỷ lệ nợ phải trả có tác động tích cực đến ROE, cho thấy vai trò của đòn bẩy tài chính trong nâng cao lợi nhuận vốn chủ sở hữu.
• Kết quả nghiên cứu cung cấp cơ sở khoa học cho việc đề xuất các giải pháp nâng cao hiệu quả kinh doanh và chính sách hỗ trợ DNNVV tại Kiên Giang.
• Các bước tiếp theo bao gồm triển khai các giải pháp đề xuất, theo dõi và đánh giá hiệu quả thực hiện trong vòng 1-3 năm, đồng thời mở rộng nghiên cứu sang các tỉnh khác để so sánh và hoàn thiện mô hình.

Hành động ngay hôm nay: Các nhà quản lý DNNVV và cơ quan chức năng cần phối hợp triển khai các giải pháp nâng cao TSSL nhằm thúc đẩy sự phát triển bền vững của doanh nghiệp và nền kinh tế địa phương.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: Giới thiệu về đề tài nghiên cứu. Trình bày sự cần thiết của nghiên cứu, mục tiêu nghiên cứu, câu hỏi nghiên cứu; đối tượng, phạm vi nghiên cứu, phương pháp nghiên cứu và ý nghĩa của nghiên cứu. Chương 2: Tổng quan về các yếu tố ảnh hưởng đến TSSL tại các DNNVV. Trình bày khái niệm, cơ sở phân loại DNNVV, xác định các chỉ tiêu đo lường và các yếu tố ảnh hưởng đến TSSL tại các DNNVV.

Đồng thời, lược khảo tài liệu nghiên cứu trước đây có liên quan đến chủ đề nghiên cứu. Chương 3: Mô hình, phương pháp và dữ liệu nghiên cứu. Trình bày quy trình nghiên cứu; mô hình nghiên cứu; phương pháp nghiên cứu; dữ liệu và cở mẫu nghiên cứu; mô tả và giải thích các biến nghiên cứu. Chương 4: Kết quả nghiên cứu.

Chương này giới thiệu tổng quan về DNNVV tỉnh Kiên Giang. Trình bày thực trạng TSSL tại các DNNVV tỉnh Kiên Giang. Phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến TSSL tại các DNNVV tỉnh Kiên Giang và đồng thời thảo luận kết quả nghiên cứu định lượng các yếu tố ảnh hưởng đến TSSL tại các DNNVV tỉnh Kiên Giang. Chương 5: Kết luận và giải pháp hạn chế sự ảnh hưởng của các yếu tố tiêu cực nhằm nâng cao tỷ suất sinh lợi tại các DNNVV tỉnh Kiên Giang.

Đồng thời đề xuất các giải pháp hỗ trợ các DNNVV, nêu lên những hạn chế của đề tài và hướng nghiên cứu tiếp theo. 123doc 5 Chương 2: TỔNG QUAN VỀ CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN TỶ SUẤT SINH LỢI TẠI DOANH NGHIỆP NHỎ VÀ VỪA 2. Tổng quan về doanh nghiệp nhỏ và vừa 2. Khái niệm DNNVV là những DN có quy mô nhỏ về vốn, lao động hay doanh thu.

Căn cứ vào quy mô hoạt động DNNVV có thể chia thành ba loại đó là DN siêu nhỏ, DN nhỏ và DN vừa. Mỗi quốc gia có tiêu chí riêng để xác định DNNVV khác nhau. Ví dụ như ở Đức, DNNVV được định nghĩa là những DN có số lao động dưới 500 người, ở Bỉ là 100 người. Đến nay Liên minh Châu Âu (EU) đã có khái niệm về DNNVV chuẩn hóa hơn như DN có dưới 50 lao động được gọi là DN nhỏ, DN có trên 250 lao động được gọi là DN vừa.

Ngược lại, ở Hoa Kỳ, những DN có số lao động dưới 100 người được gọi là DN nhỏ, dưới 500 người là DN vừa. Theo Nghị định số 56/2009/NĐ-CP ngày 30/06/2009 của Chính phủ về trợ giúp phát triển DNNVV được định nghĩa DNNVV như sau: “DNNVV là cơ sở kinh doanh đã đăng ký kinh doanh theo quy định pháp luật, được chia thành ba cấp: siêu nhỏ, nhỏ và vừa theo quy mô tổng nguồn vốn (tổng nguồn vốn tương đương tổng tài sản được xác định trong bảng cân đối kế toán của DN) hoặc số lao động bình quân năm (tổng nguồn vốn là tiêu chí ưu tiên)”. Phân loại doanh nghiệp nhỏ và vừa Phân loại DNNVV cũng dựa trên độ lớn hay quy mô của DN và phụ thuộc vào nhiều tiêu thức. Theo tiêu chuẩn của Ngân hàng Thế giới (WB) và Công ty Tài chính Quốc tế (IFC) các DN được chia theo quy mô sau: (1) DN siêu nhỏ: là DN có không quá 10 lao động, tổng tài sản trị giá không quá 100.000 USD, tổng doanh thu hàng năm không quá 100.000 USD; (2) DN nhỏ: là DN có không quá 50 lao động, tổng tài sản trị giá không quá 3.000 USD, tổng doanh thu hàng năm không quá 3.000 USD; 123doc 6 (3) DN vừa: là DN có không quá 300 lao động, tổng tài sản trị giá không quá 15.000 USD, tổng doanh thu hàng năm không quá 15.

Mỗi quốc gia thường có tiêu chí riêng để xác định DNNVV cho phù hợp với nước mình. Ví vụ như ở Mỹ, Úc, Đức, Nhật Bản, Thái Lan, Singapore và Malaysia DNNVV được xác định dựa trên các tiêu chí như bảng 2.1: Tiêu chí xác định DNNVV ở một số nước trên thế giới Phân Tổng số vốn Quốc gia loại Số lao động hoặc giá trị tài Doanh thu /năm DNNVV sản DN nhỏ 1-99 người Úc Không quy định Không quy định DN vừa 100- 499 người DN nhỏ < 49 người Dưới 1 triệu mác Đức Không quy định DN vừa < 499 người 1-100 tr mác DN nhỏ 5-19 người Indonesia 70 triệu Rupi Không quy định DN vừa 20-29 người <100 người:bán buôn <30 triệu Yên Nhật Bản DNNVV <50 người : bán lẻ <10 triệu Yên Không quy định <300 người: chế tạo <100 triệu Yên Singapore DNNVV Không quy định <10 triệu $ Không quy định Thái Lan DNNVV <50 người <20 triệu Baht Không quy định Malaysia DNNVV <250 người <1 triệu Ringis Không quy định <80.000$/bán buôn Mỹ DNNVV < 500 người/chế tạo Không quy định <1triệu$/nông nghiệp (Nguồn: Viện nghiên cứu và đào tạo về quản lý, 2009) Ở Việt Nam, các DNNVV được phân loại dựa theo Nghị định 56/2009/NĐ-CP Bảng 2.2: Phân loại doanh nghiệp nhỏ và vừa ở Việt Nam DN siêu nhỏ DN nhỏ DN vừa Tổng Số lao Tổng Số lao động Số lao động Lĩnh vực nguồn vốn động nguồn vốn (người) (người) (tỷ đồng) (người) (tỷ đồng) Nông, lâm, Trên 10 Từ trên 20 Từ trên 200 ≤ 10 ≤ 20 thủy sản đến 200 đến 100 đến 300 Công nghiệp Trên 10 Từ trên 20 Từ trên 200 ≤ 10 ≤ 20 và xây dựng đến 200 đến 100 đến 300 Thương mại và Trên 10 Từ trên 10 Từ trên 50 ≤ 10 ≤ 10 dịch vụ đến 50 đến 50 đến 100 (Nguồn: Nghị định số 56/2009/NĐ-CP của Chính phủ) 123doc 7 2. Tỷ suất sinh lợi tại doanh nghiệp nhỏ và vừa 2. Khái niệm Lợi nhuận là để đánh giá hiệu quả hoạt động của DN và một trong những tiêu chí quan trọng nhất.

Sau khi đã trừ tất cả các chi phí hoạt động của DN phần còn lại là lợi nhuận. Để tồn tại, ổn định và phát triển trong một môi trường năng động, các DN kinh doanh phải thay đổi bằng cách đi vào mở rộng quy mô hoạt động trên cơ sở thường xuyên và liên tục để tạo ra đủ lợi nhuận. Lợi nhuận là linh hồn của DN mà không có thì không thể tồn tại. Lợi nhuận có thể được coi như một tấm gương phản chiếu về hiệu suất hoạt động của các hoạt động kinh doanh.

Lợi nhuận là số tuyệt đối mà hầu hết các nhà đầu tư đều nhìn vào để đánh giá hiệu quả hoạt động của DN, dựa trên báo cáo của kết quả hoạt động thông qua lợi nhuận của năm trước, định hướng phát triển tương lai và là cơ hội cho các dự án đầu tư mới. Tuy nhiên, có thể sẽ không phản ánh đúng mức độ hiệu quả kinh doanh vì lợi nhuận tuyệt đối không chỉ chịu sự tác động bởi quy mô kinh doanh mà còn chịu tác động của bản thân chất lượng kinh doanh. Ví dụ, chắc hẳn lợi nhuận DN lớn phải nhiều hơn khi so sánh hiệu quả hoạt động dựa trên lợi nhuận của một DN nhỏ mới ra đời với một DN lớn có mạng lưới kinh doanh rộng. Chính vì thế, cần phải sử dụng các TSSL để đánh giá đúng đắn kết quả kinh doanh.

TSSL là một tỷ số tài chính đo lường khả năng sinh lợi, liên quan đến lượng thu nhập đạt được với các nguồn lực sử dụng để tạo ra chúng, kết quả là một số tương đối, trong đó tử số là biến lợi nhuận và mẫu số là nguồn hình thành nên lợi nhuận. Có nhiều cách để xác định TSSL, tùy vào mối quan hệ của các chỉ tiêu có liên quan với lợi nhuận. Để phân tích TSSL nhiều nhà phân tích thường tập trung phân tích thông qua hai loại tỷ số: (i) TSSL trên tổng tài sản; (ii) TSSL trên vốn chủ sở hữu. Ý nghĩa TSSL: (1) Là thước đo đánh giá hiệu quả hoạt động của DN, xác định khả năng thành công của DN, thước đo này cho phép so sánh hiệu quả giữa các DN trong cùng ngành; (2) Đo lường khả năng sinh lợi cũng như sức mạnh tài chính của DN; (3) Đo lường tính hiệu quả của công tác quản trị.

123doc 8 Tỷ lệ này sử dụng kết hợp cả báo cáo thu nhập và bảng cân đối kế toán, do đó có thể đánh giá TSSL dưới các góc độ khác nhau. Tất cả mọi DN đều rất quan tâm và không ngừng nâng cao TSSL của DN. Toàn bộ những cải tiến kỹ thuật, những đổi mới về biện pháp áp dụng trong quản lý DN, nội dung, phương pháp khi TSSL được tăng lên đều mới đem lại ý nghĩa. TSSL càng cao, DN càng có điều kiện đầu tư nâng cấp máy móc thiết bị, tái sản xuất mở rộng, đổi mới công nghệ tiên tiến hiện đại.

Các chỉ tiêu đo lường 2. Tỷ suất sinh lợi trên tài sản (Return On Assets - ROA) TSSL trên tài sản đo lường việc sử dụng tài sản để tạo ra thu nhập của một DN. Hoạt động kinh doanh chủ yếu của DN là huy động vốn, đầu tư và sản xuất kinh doanh. TSSL trên tài sản nối kết các kết quả của hoạt động sản xuất kinh doanh với hoạt động đầu tư của một DN không kể đến việc DN đã dùng nguồn vốn nào để phục vụ cho các hoạt động đầu tư của mình.

Để việc sản xuất và bán hàng hóa cũng như dịch vụ cho khách hàng được xác định là thành công các DN sử dụng ROA để đo lường. Nếu các nhà quản lý sử dụng chỉ tiêu lợi nhuận tuyệt đối để đánh giá giữa hai DN thì sẽ không khách quan. Chưa chắc lợi nhuận nhiều là DN kinh doanh tốt vì còn phải phụ thuộc vào quy mô DN, quy mô lớn thì số tuyệt đối của lợi nhuận sẽ nhiều hơn. Do đó các nhà quản lý sẽ sử dụng tỷ số ROA để đánh giá hiệu quả sử dụng tài sản.

ROA được tính bằng cách lấy lợi nhuận sau thuế của DN trong kỳ báo cáo (có thể là 1 tháng, 1 quý, nửa năm, hay một năm) chia cho tổng giá trị tài sản bình quân của DN trong cùng kỳ. Chỉ tiêu này phản ánh cứ 100 đồng vốn của DN tham gia vào hoạt động kinh doanh sẽ tạo ra bao nhiêu đồng lợi nhuận. Công thức tính ROA: Lợi nhuận sau thuế ROA = x 100% (2.1) Tổng tài sản bình quân Nếu ROA lớn hơn 0, thì có nghĩa DN làm ăn có lãi. ROA càng cao cho thấy DN làm ăn càng hiệu quả.

Còn nếu ROA nhỏ hơn 0, thì DN làm ăn thua lỗ. Mức lãi 123doc 9 hay lỗ được đo bằng phần trăm của giá trị tổng tài sản bình quân của DN. ROA cho biết hiệu quả quản lý và sử dụng tài sản để tạo ra thu nhập của DN.