CHƯƠNG 1 'NHỮNG VAN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ CÁC YEU T6 ANH HƯỞNG DEN CHAT LLƯỢNG XÉT XỬ VỤ ÁN HANH CHÍNH 1. Khái niệm và mục đích của xét xử các vụ án hành chink 1-1-1. Khái niệm xét xử các vụ án hành chính Tư tuống phân chia quyển ue nhà nước vin có từ thời cỗ đi, được đã cập trong các tác phẩm cia Aristote và đã được vin ding vào việc tổ chúc bộ máy nhà nước Athens La Mil. Hiên nay, htuổng phân chía quyền lục nhà nước đã được thể chế hóa thành pháp luật, trở thành một trong những nguyên tắc cơ bin, quan trọng bậc nhất trong, tỔ chức và hoạt động của bô may các nhà nước tơ sân trên th giới Tai VietNam, nguyên tắc phân quyện không đoợc chính thức thửa nhận, song một phần cũa nguyên tắc nay đã được thir nhân ti khoản 3 Điều 2 Hiển phip 2013: “Quon lực nhà nước làthồng nhất số sựphân công phốt hợp, hiém soát giữa các cơ quan nhà nước tong vide thực hiện các quyễn lập pháp, hành pháp và ne phdp” Lip pháp là chức năng xã hồi chính to dic thủ của nhà nước nhằm thể chế hỏa nh cầu zã hội thành các quy phem pháp luật hủ hợp với ÿ ch ci chỗ thể cfm quyển, có tính bit buộc chung với toàn xã hội.
Hành phip là việc nhà nước t8 chúc th hàn, thực biện pháp luật Việc thục thi quyén hành: hấp đoợc quan lý bôi hệ thống cơ quan quản ý hành chính nhà nước và các cá nhân có thấm quyển, gơi là hoạt đồng quản lý bánh chính nhà nước. Trong qua tình thục hiện host đông quản lý hành chính nhà nước, các chỗ thể quản ý có thé ban hành các QĐHC, thục hiện các HVHC mang tính quyền lực nhà nước, có tính đơn phương bit buộc thí "hành đôi với các đối tương quản lý: Các QĐHC, HV HC cia các chỗ thể quản ý nu trái php luật xăm hai đôn quyén li ich hop pháp của đối trong quản ý là các cá nhân tổ chúc tủ sẽ dẾ làm này sinh những tranh chip giữa chủ thể quân tỷ hành chính nhà nước vi các đổi tương quin lý. Những tranh chip gm một bên là nhà nước ma dei điện là các chủ thục hiện quyên bánh pháp để ben hành các QĐHC hoặc tne hiện các HVHC meng tinh mệnh lệnh đơn phương với các cá nhân tổ chức là đổ tương bi quân ý có ngiĩa vụ phố phục tùng các QDHC, HVHC đó, được go Tà tranh chấp hành chỉnh? "ung Đthọc Luật Bì Nội G020), Giáo nhDiện chưng vnhànước vàphấp hi, Nb. pháp, HANG: 108 2 T9 ùn Thị Hin G015),Zude TS ng hh chnh nin 2010 và den giã upd ede vein chi đổ tàonghên thos học cip tưởng, trường Đại học Luật Hi Nộp r 6 8 “Xét về mat thuật ngốc "vụ án” là công việc phá ảnh trên cơ sỡ tranh chip vé quyền lợi thuộc nhiễm vụ xét xử của Tòa én}.
Xuất phát từ nhu cầu giải quyết hiệu quả các ranh chấp hành chính, các quốc ga trên thể giới đã Huất lập một số phương thúc như, phương thức giã quyết kiểu nạ theo thô tục hành chính với phương chim ding quyển hành pháp dé adm soát quyên hành pháp phương thie giải quyệt tranh chấp của cơ quan ti phán hành chính như ở Pháp, Anh Hoa kỳ. phương thúc giải quyết ranh: chip bing cơ quan tring gian hòn giải hành chính ở Thuy Điễn, Bê Dao Nha, Tây Ban Nha. Các phương thức trên được các đố tượng quan ý tự do lựa chon nhằm bảo vệ cqayin và lợi ich hop pháp một cách hike hiệu nhất Khi họ lựa chon phương thức giã qguyắt ranh chấp hành chính bằng con đường tơ phép, thông qua việc thục hiện hành vi Xhði kiện theo ding quy định ce pháp luật, tủ sẽ phát ánh một vụ án hành chính Tử đó, có thể hid khái quát V AHC là tranh chấp hành chính phát sinh giữa chỉ thé quân I hành chính nhà nước và các cảnhân tổ chức là đối hương chí sư quan I hành chính nhà nước Theo Từ điễn Luật học, xát xỡ được hiễu là “hoat đồng xem xét đính giá bản chit php lỉ cũa vụ việc nhằm đưa ra một phân xétvé tinh chắc mức đồ pháp lí cũa vụ việc tic db nhân danh Nhà nước đưaramộtphổn quyết hương ứng với bản chất mức độ trái hay không trải pháp luật của vụ việc “4. Trong Sỗ tay thuật ngữ pháp ly thông dung vu ẩn tí hành giã quyết và xữ ƒ vụ ân bằng việc ra bản án và các quyết inh cẩn thắt có liên qu’ thức và hot động cöa tôn án theo quan niệm của nhà nước pháp quyền từ sin là cơ chế bảo vệ pháp luật quan trọng nhất, định giá các hành wv phạm pháp luật, giải quyết các tranh chip trên các nh vục.
Vì vậy, itu hốt các quốc gia tên thể giới đâu thiết lập hệ thắng Tòa án đ xát xổ các vụ việc phát ánh trong đời sống xã hội trong đổ có các vụ ấn hành chính Có th nồi, xét la hoạt động đặc trang là chúc năng nhiễm vụ của Tên án Tòn án là cơ quan duy nhất trong bé may nhà nước được rao cho chức năng xét xổ” ĐỂ bão vé quyển và lợi ch hop pháp cia cả nhân tổ chúc trong quá tỉnh: qin lý hành chính nhà nuớc, cũng như kẫm soát quyền lực nhà nước, cụ thể là quyển "hành pháp trong nha nước pháp quyền, dai héi phat có một cơ chế hữu hiệu đánh giá, "ing Vin so Nena sc ish G14), Go wih Lae Wang hin chsh Mt Na, nai nhận ain Bà Xót TÌT Viễn Fou học pp ý — Bổ Trddp C009) Từ Bối Leh, Ho, Nephi, £69. ` Ngyễn Dy Lên (96), 5m tt pep ý ông ne No áo cà Nội 418 Xem Hn pips 2015 Join Điệu 103 9 gai quyit tiệt để nhiing tranh chấp hành chính đó tri cơ sở tuân thi các nguyên tắc do phip luật quy ảnh Các tranh chấp hành chính chi được Tòa án tử khỉ mốt rong các bận tranh chip git đơn khôi kiện, với đây đã điều kiện theo pháp luật uy đnh, gối tới Tòa án để đã nghị Tòa én giải quyét tranh chấp, bão vệ quyén và li ích hop pháp cia mình Sau kai đơn khối kiên được Toa án thụ lý và xem xét mỡ phiên toa sơ thim để était VAC, khi d6 Toe án mới bit đầu thục hiện chức ning xét xử của mind, Từ những phân tich trên, có thể khá quất về xế xử các V AHC như sau: Tết tử súc vs dn hành chin là heat đồng Tòa án nhân dành quyễn lực nhà nước tiễn hành xem xét đính giá và ra phản quyết về tinh hop pháp cũa các QDHC. HVHC bị hiện phát sin từyêu cẩu hết ln cũa đổi hương quân | lân cho rằng nệc ban hành QDEC. thực Tiện HTHC lâm ảnh hướng đến quyễn lo ch hợp pháp cũa he.
Mục đích xét xử các vụ án hành chính. Mất là, xét xứ vụ án hành chính hướng t6t báo về quyên và lợi ich hợp pháp của cá nhân tễ chức trong hoạt động quân I hành chính nhà nước. Trong quan hệ quản lý hành chính nhà nước, chủ thể quản lý đoợc nhân danh Nha nước, sở đảng quyện lục Nhà nước để ban hành các QĐHC, HV HC trong phem vi chúc năng nhiệm vụ của minh Các cá nhân, tổ chúc là chủ thể pix phục ting quyển Thành pháp, do đó quyền và lợi ch hop pháp cia ho tiềm Šn nguy cơ có thể bị xâm hi bởi việc ban hành các QĐHC, thực hiện HVHC của chủ thể quản lý hành chính nhà nước Sự bất binh ding git các bântham gia quan hệ quản tý hành chỉnh nhà nước luôn thể hiện rõ nat, xuất phát từ quy định pháp luật hoàn toàn không phu tide vào ý chí chỗ quan cia các bên Do đó khi thục hiện hoạt động quân ý hành chính nhà nước, với chúc ning và nhiệm vụ của minh đột hồi các chủthé quản lý phi thin trong dim bảo "nguyên tắc pháp chế khi ban hành các QDHC, thục hiện HVHC. Néu các chủ thể quản ly ban hành QĐHC, thục hiện HV HC không hợp pháp, thiêu căn cứ sẽ xâm phạm đến.
aquyin và lợi ch hợp pháp cia các cá nhân tổ chức là đối tương quản lý lâm phat sinh yêu cầu khôi kiện hành chính Hoạt động xét xử vụ án hành chính cũa Ta án la mốt cơ ch hữu hiệu nhằm béo-vé quyén và lợi ích họp pháp cũa các cá nhấn, tổ chúc đó Thông gu việc xem xét tinh hop pháp cũa QĐHC, HV HC trên cơ rỡ tuân theo những quy din của pip luật có thé phát hiện những sử pham trong quá tình thọc thị quyén hành pháp, HDXX từ đó đưa ra những biên pháp hợp lý thuộc thm quyén nh hủy bỏ QĐHC nai pham, chấm dit HVE trái pháp luật khối phục quyền và lợi ích hợp pháp của các cá nhân tổ chức 10 Việc thất lip cơ chế gai quyết ranh chấp hành chính thông qua host đông xát xử của Tòa án để khắc phuc được những han chế của cơ chế kiểm soát hành chính nổi tổ, khẳng định nhiệm vụ của Ton án trong việc bảo về quyền và lợi ich hop pháp của tổ chức, cánhân được ghi nhân tri khoăn 3 Điều 102 Hién pháp 2013. Khi cá nhân, tổ chúc c6 đơn khối kiện hợp pháp va phủ hop với thẫn quyền của Tòa án, Tòa én sẽ dựa vào yêu cầu khối kiện để tiến hind các hoạt đông tổ tụng và xem xét, đánh giátính hợp pháp của các QDHC, HVHC bi kiện và nhân danh quyền lực nhhà nước, phén quyết về các nội đang đã xem xét bằng một bản án hay quyét dinh cơ thổ, qua đ bio vệ quyền va lợi ich hop pháp cia các cá nhân, tổ chốc Ia đối tượng quản lý Hai là vết iron cn hành chính hướng tới iỗm soát hoại đồng quản hành chính nhà nước, gép phan chy trì, báo về trật he quân lý hành chinh nhà nước.