An Investigation into Vocabulary Learning Strategies Employed by Secondary School Students at Nguyen Trai High School

Luận văn về chiến lược học từ vựng tiếng Anh của học sinh trường THPT Nguyễn Trãi, Thái Bình

• Tác giả: Phạm Thị Thu Hương
• Người hướng dẫn: TS. Cao Thúy Hồng
• Trường học: Trường Đại học Sư phạm - Đại học Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Lý luận và phương pháp dạy học bộ môn tiếng Anh
• Đề tài: An Investigation into Vocabulary Learning Strategies Employed by Secondary School Students at Nguyen Trai High School
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2023
• Địa điểm: Thái Nguyên

Tóm tắt

I. Tổng quan nghiên cứu chiến lược học từ vựng tại THPT Nguyễn Trãi

Nghiên cứu về chiến lược học từ vựng tiếng Anh của học sinh trường THPT Nguyễn Trãi, tỉnh Thái Bình phản ánh bức tranh toàn diện về năng lực tự học ngoại ngữ ở bậc trung học. Đề tài khảo sát trực tiếp 200 học sinh thuộc khối lớp 11 và lớp 12. Mục tiêu trọng tâm tập trung xác định mức độ áp dụng các nhóm chiến lược học từ vựng theo khung lý thuyết chuẩn hóa. Nghiên cứu cũng đánh giá mối liên hệ giữa việc sử dụng chiến lược với giới tính và kết quả học tập môn tiếng Anh. Bối cảnh trường THPT Nguyễn Trãi đại diện cho các trường trung học phổ thông công lập tại khu vực Đồng bằng sông Hồng. Học sinh tại đây chịu áp lực lớn từ các kỳ thi tốt nghiệp và chuẩn đầu ra đại học. Do đó, việc làm chủ vốn từ vựng đóng vai trò quyết định đối với thành tích học tập. Kết quả tổng thể cho thấy học sinh sử dụng chiến lược học từ vựng ở mức trung bình khá với điểm trung bình đạt 3.647 trên thang điểm 5. Khảo sát chỉ ra xu hướng học sinh ưu tiên những phương pháp giúp phát hiện nghĩa từ vựng độc lập trước khi mở rộng sang các kỹ thuật ghi nhớ phức tạp hơn.

1.1. Mục tiêu và phạm vi khảo sát thực tế

Đề tài tập trung làm rõ ba mục tiêu khoa học cụ thể. Thứ nhất, xác định các nhóm chiến lược học từ vựng phổ biến nhất. Thứ hai, phân tích sự khác biệt về chiến lược giữa học sinh nam và học sinh nữ. Thứ ba, lượng hóa mối tương quan giữa tần suất sử dụng chiến lược và điểm số học tập. Phạm vi nghiên cứu giới hạn trong phạm vi trường THPT Nguyễn Trãi với mẫu khảo sát gồm 200 học sinh khối 11 và 12. Dữ liệu thực tế phản ánh chính xác thói quen tra cứu, ghi chép và ôn tập từ vựng thường nhật của học sinh trung học phổ thông.

1.2. Khung lý thuyết phân loại chiến lược từ vựng

Nghiên cứu kế thừa hệ thống phân loại chiến lược học từ vựng của Schmitt và Oxford. Khung lý thuyết phân chia chiến lược thành năm nhóm chính: chiến lược khám phá nghĩa ban đầu, chiến lược xã hội, chiến lược trí nhớ, chiến lược nhận thức và chiến lược siêu nhận thức. Các nhóm chiến lược này bao quát toàn bộ tiến trình học tập từ khi tiếp xúc từ mới đến khi ghi nhớ lâu dài. Việc đối chiếu hành vi thực tế của học sinh với khung lý thuyết chuẩn giúp đo lường mức độ tự chủ trong học tập một cách khách quan và khoa học.

II. Phân tích thực trạng dùng chiến lược học từ vựng THPT Nguyễn Trãi

Dữ liệu định lượng qua phần mềm SPSS 20 bộc lộ nhiều điểm sáng lẫn hạn chế trong thói quen học tập của học sinh. Nhóm chiến lược khám phá nghĩa tự thân (Determination Strategies) đạt tần suất cao nhất trong tất cả các nhóm. Học sinh thường xuyên dùng từ điển song ngữ, đoán nghĩa từ ngữ cảnh và quan sát tranh ảnh minh họa trong sách giáo khoa. Ngược lại, nhóm chiến lược xã hội (Social Strategies) ghi nhận mức độ sử dụng thấp hơn đáng kể. Học sinh ít khi chủ động thảo luận từ mới với bạn bè hoặc đề nghị giáo viên giải thích nghĩa chi tiết. Về yếu tố giới tính, phân tích thống kê khẳng định không có sự khác biệt có ý nghĩa giữa học sinh nam và học sinh nữ trong việc lựa chọn chiến lược từ vựng. Tuy nhiên, mối tương quan thuận giữa tần suất dùng chiến lược và kết quả thi cử xuất hiện rất rõ rệt. Những học sinh vận dụng phối hợp nhiều nhóm chiến lược luôn đạt điểm tổng kết môn tiếng Anh cao hơn nhóm còn lại.

2.1. Ưu thế của chiến lược phát hiện nghĩa độc lập

Chiến lược xác định nghĩa ban đầu chiếm vị trí áp đảo trong thói quen của học sinh THPT Nguyễn Trãi. Các hành vi phổ biến gồm tra từ điển Anh-Việt điện tử, phân tích loại từ và nhận diện tiền tố, hậu tố. Việc tự tra cứu giúp học sinh nhanh chóng nắm bắt nghĩa bề mặt của từ để hoàn thành bài tập ngữ pháp. Phương thức này mang lại sự chủ động và tiết kiệm thời gian trên lớp. Tuy nhiên, thói quen phụ thuộc vào nghĩa tiếng Việt đôi khi làm hạn chế khả năng cảm thụ ngữ cảnh sử dụng từ của học sinh.

2.2. Hạn chế trong tương tác xã hội và ghi nhớ sâu

Học sinh THPT Nguyễn Trãi ít tận dụng các chiến lược xã hội và siêu nhận thức. Tâm lý e ngại khiến học sinh ít đặt câu hỏi cho giáo viên hoặc tương tác nhóm bằng tiếng Anh. Phần lớn học sinh duy trì thói quen học thuộc lòng truyền thống, chép lại từ vựng nhiều lần vào vở. Kỹ thuật liên tưởng không gian, dùng flashcard hoặc sơ đồ tư duy chưa được ứng dụng rộng rãi. Sự thiếu hụt các chiến lược ghi nhớ sâu dẫn đến tình trạng nhanh quên từ vựng sau các kỳ kiểm tra định kỳ.

III. Giải pháp nâng cao hiệu quả chiến lược học từ vựng tiếng Anh THPT

Để cải thiện năng lực từ vựng cho học sinh THPT Nguyễn Trãi, giáo viên cần tích hợp việc huấn luyện chiến lược trực tiếp vào giáo án giảng dạy. Thay vì chỉ cung cấp danh sách từ mới rời rạc, giáo viên nên hướng dẫn học sinh quy trình học từ khoa học. Quy trình này bao gồm việc phán đoán nghĩa theo ngữ cảnh, ghi chú từ vựng theo chủ đề và thiết lập sơ đồ liên tưởng ngữ nghĩa. Bên cạnh đó, nhà trường cần tạo môi trường học tập tương tác nhằm thúc đẩy nhóm chiến lược xã hội. Các hoạt động làm việc nhóm, thuyết trình và trò chơi ngôn ngữ giúp học sinh thực hành từ mới tự nhiên. Về phía người học, việc áp dụng công nghệ số và ứng dụng học tập thông minh sẽ tối ưu hóa khả năng ghi nhớ dài hạn. Học sinh cần xây dựng nhật ký học tập cá nhân để theo dõi tiến độ tích lũy từ vựng định kỳ. Sự kết hợp đồng bộ giữa định hướng sư phạm và tính tự chủ cá nhân là chìa khóa nâng cao chất lượng học ngoại ngữ.

3.1. Đổi mới phương pháp giảng dạy từ vựng trên lớp

Giáo viên cần đóng vai trò người hướng dẫn chiến lược học tập thay vì chỉ truyền thụ kiến thức một chiều. Tiết học từ vựng nên lồng ghép các bài tập đoán nghĩa qua ngữ cảnh thực tế và cấu trúc từ. Giáo viên cần khuyến khích học sinh sử dụng từ điển đơn ngữ Anh-Anh song song với từ điển song ngữ để hiểu sâu sắc nghĩa văn cảnh. Ngoài ra, việc tổ chức các hoạt động học tập hợp tác giúp học sinh vượt qua rào cản tâm lý e ngại, từ đó tích cực trao đổi và sửa lỗi từ vựng cho nhau trong giờ học.

3.2. Ứng dụng công nghệ và chiến lược siêu nhận thức

Học sinh nên kết hợp công nghệ hiện đại để nâng cao hiệu quả ghi nhớ từ vựng. Việc sử dụng các ứng dụng flashcard tích hợp thuật toán lặp lại ngắt quãng giúp khắc sâu từ mới vào trí nhớ dài hạn. Đồng thời, học sinh cần rèn luyện năng lực siêu nhận thức thông qua việc tự đặt mục tiêu từ vựng hàng tuần, tự kiểm tra kiến thức và điều chỉnh phương pháp học phù hợp. Khả năng tự đánh giá tiến trình học tập giúp người học duy trì động lực bền bỉ và nâng cao điểm số bài thi.

IV. Kết luận và ứng dụng chiến lược học từ vựng cho học sinh phổ thông

Công trình nghiên cứu tại trường THPT Nguyễn Trãi khẳng định vai trò then chốt của chiến lược học từ vựng đối với thành tích học tập ngoại ngữ của học sinh. Việc học sinh sử dụng chiến lược ở mức trung bình và ưa chuộng các phương pháp độc lập cho thấy tiềm năng tự học rất lớn. Kết quả nghiên cứu cung cấp cơ sở dữ liệu thực chứng giá trị cho các nhà quản lý giáo dục và giáo viên tiếng Anh trung học phổ thông. Việc hiểu rõ thói quen và rào cản của học sinh giúp nhà trường điều chỉnh nội dung kiểm tra, đánh giá theo hướng phát triển năng lực tự chủ. Các phát hiện này không chỉ áp dụng tại trường THPT Nguyễn Trãi mà còn có thể nhân rộng tại nhiều cơ sở giáo dục có điều kiện tương đồng. Về mặt ứng dụng lâu dài, việc hình thành chiến lược học từ vựng hiệu quả từ bậc phổ thông sẽ tạo nền tảng vững chắc cho việc tự học ngoại ngữ suốt đời của học sinh trong kỷ nguyên hội nhập quốc tế.

4.1. Ý nghĩa thực tiễn đối với quản lý và giảng dạy

Nghiên cứu mang lại đóng góp thiết thực cho công tác đổi mới phương pháp dạy học môn tiếng Anh. Ban giám hiệu và tổ chuyên môn có cơ sở xây dựng các chuyên đề bồi dưỡng kỹ năng tự học cho học sinh. Các kỳ kiểm tra cần đa dạng hóa dạng bài để đánh giá khả năng vận dụng từ vựng thay vì chỉ kiểm tra ghi nhớ máy móc. Tài liệu nghiên cứu cũng là nguồn tham khảo hữu ích cho các đợt tập huấn nâng cao năng lực sư phạm của giáo viên tiếng Anh trong toàn tỉnh.

4.2. Khuyến nghị định hướng nghiên cứu trong tương lai

Các nghiên cứu tiếp theo nên mở rộng phạm vi khảo sát sang nhiều trường trung học khác nhằm nâng cao tính khái quát hóa. Các nhà khoa học có thể kết hợp phương pháp nghiên cứu định tính như phỏng vấn sâu hoặc quan sát lớp học để khám phá sâu hơn động cơ học tập. Ngoài ra, việc thực hiện nghiên cứu can thiệp thực nghiệm sư phạm về một chiến lược cụ thể sẽ giúp đo lường chính xác mức độ tác động của chiến lược đó đến năng lực từ vựng của học sinh.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Thực trạng tiếp thu tiếng Anh tại Việt Nam đang đứng trước nhiều thách thức lớn về chất lượng đào tạo thực chất. Theo số liệu từ bảng xếp hạng Chỉ số Năng lực Tiếng Anh toàn cầu (EF EPI), thứ hạng của Việt Nam liên tục tụt dốc qua các năm, từ vị trí 41 vào năm 2019 xuống vị trí 52 vào năm 2020 và rơi xuống thứ hạng 66 vào năm 2021. Dù Bộ Giáo dục và Đào tạo đã triển khai dạy tiếng Anh bắt buộc từ lớp 3 với thời lượng tối thiểu 70 tiết mỗi năm kể từ năm 2003 theo Đề án Ngoại ngữ Quốc gia, phần lớn người học sau 7 năm phổ thông và 2 năm đại học vẫn gặp khó khăn nghiêm trọng trong việc giao tiếp tự nhiên. Nguyên nhân cốt lõi bắt nguồn từ sự thiếu hụt vốn từ vựng học thuật lẫn giao tiếp, xuất phát từ phương pháp học thụ động kéo dài.

Vấn đề nghiên cứu trọng tâm của luận văn tập trung vào việc làm rõ cách thức học sinh trung học phổ thông tiếp cận và làm chủ từ mới trong môi trường lớp học thực tế. Mục tiêu nghiên cứu cụ thể bao gồm: xác định các nhóm chiến lược học từ vựng được học sinh sử dụng phổ biến nhất; làm rõ sự khác biệt trong việc lựa chọn chiến lược giữa học sinh nam và học sinh nữ; đồng thời kiểm chứng mối quan hệ tương quan giữa tần suất sử dụng chiến lược và kết quả học tập môn tiếng Anh.

Phạm vi khảo sát được thực hiện trên 200 học sinh thuộc khối lớp 11 và 12 tại Trường Trung học Phổ thông Nguyễn Trãi, tỉnh Thái Bình trong năm học 2022 - 2023. Nghiên cứu mang ý nghĩa thực tiễn sâu sắc khi cung cấp hệ thống dữ liệu định lượng chuẩn xác với điểm trung bình sử dụng chiến lược đạt mức 3.647 trên thang đo 5 điểm. Kết quả này tạo tiền đề khoa học để giáo viên bộ môn chuyển dịch phương pháp từ dạy dịch ngữ pháp truyền thống sang hướng dẫn chiến lược tự chủ, giúp người học tối ưu hóa khả năng ghi nhớ từ vựng dài hạn.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Cơ sở lý luận của luận văn được xây dựng vững chắc dựa trên hệ thống phân loại chiến lược học từ vựng của Schmitt (1997) và bảng phân loại chiến lược học ngôn ngữ SILL của Oxford (1990). Khung phân loại của Schmitt chia các chiến lược thành hai giai đoạn rõ rệt: nhóm chiến lược khám phá (Discovery strategies) và nhóm chiến lược củng cố (Consolidation strategies). Trong giai đoạn khám phá khi lần đầu bắt gặp từ mới, người học vận dụng chiến lược xác định (Determination strategies) thông qua từ điển, phán đoán ngữ cảnh hoặc chiến lược xã hội (Social strategies) bằng cách hỏi giáo viên và bạn học. Trong giai đoạn củng cố để ghi nhớ lâu dài, người học kết hợp các nhóm chiến lược ghi nhớ (Memory strategies), chiến lược nhận thức (Cognitive strategies) và chiến lược siêu nhận thức (Metacognitive strategies).

Nghiên cứu cũng tích hợp sâu sắc mô hình tri thức từ vựng của Nation (2001) với sự phân định rạch ròi giữa tri thức tiếp nhận (receptive knowledge) và tri thức sản sinh (productive knowledge). Về mặt khái niệm chuyên ngành, tác giả phân biệt rõ sự khác nhau giữa từ vựng đơn lẻ (word) và hệ thống từ vựng ngữ nghĩa (lexis) theo phân tích của van Vlack (2013). Hệ thống từ vựng không chỉ dừng lại ở mặt chữ hay nghĩa tiếng Việt tương đương, mà là một mạng lưới liên kết bao gồm ngữ cảnh, kết hợp từ (collocations), trường từ vựng và các ràng buộc về văn phong xã hội.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu áp dụng thiết kế khảo sát định lượng nhằm thu thập dữ liệu khách quan từ số lượng mẫu lớn. Cỡ mẫu nghiên cứu gồm chính xác 200 học sinh, được chia đều tuyệt đối với 100 học sinh nam và 100 học sinh nữ thuộc khối 11 và khối 12. Phương pháp chọn mẫu phân tầng ngẫu nhiên được áp dụng bằng cách chọn ngẫu nhiên 2 lớp học ở mỗi khối lớp nhằm đảm bảo tính đại diện cao cho toàn trường. Học sinh khối 10 chủ động không được đưa vào diện khảo sát vì đây là đối tượng mới chuyển cấp, cần thời gian thích nghi với môi trường học tập mới nên thói quen áp dụng chiến lược học tập chưa thực sự ổn định.

Công cụ thu thập dữ liệu là bảng hỏi khảo sát gồm 23 câu hỏi đóng, được kế thừa và tinh chỉnh từ bảng hỏi của Riankamol (2008) dựa trên khung Schmitt (1997), sử dụng thang đo Likert 5 mức độ từ 1 (không bao giờ) đến 5 (luôn luôn). Bảng hỏi đã được dịch sang tiếng Việt và thử nghiệm thực tế trên 40 học sinh trước khi phát đại trà trong thời gian làm bài 25 đến 30 phút.

Lý do lựa chọn phương pháp phân tích thống kê trên phần mềm SPSS phiên bản 20 xuất phát từ yêu cầu kiểm định tính khoa học của thang đo. Độ nhất quán nội tại của các thang đo thành phần được kiểm chứng thông qua hệ số Cronbach's alpha theo tiêu chuẩn đánh giá của George và Mallery (2003). Kết quả kiểm định cho thấy thang đo chiến lược xác định đạt hệ số Cronbach's alpha là 0.740 và thang đo chiến lược xã hội đạt mức 0.803, chứng minh toàn bộ dữ liệu khảo sát đều đạt độ tin cậy thống kê cao trước khi tiến hành phân tích sâu.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Quá trình phân tích dữ liệu định lượng trên mẫu 200 học sinh đã mang lại 4 phát hiện trọng tâm:

Thứ nhất, mức độ sử dụng chiến lược học từ vựng tổng thể của học sinh Trường THPT Nguyễn Trãi nằm ở mức trung bình khá, với giá trị trung bình chung M = 3.647 (độ lệch chuẩn dao động quanh mức 0.65). Điều này chứng minh học sinh đã có ý thức chủ động nhất định trong việc tiếp nhận từ mới nhưng chưa thực sự khai thác tối đa các công cụ học tập đa dạng.

Thứ hai, nhóm chiến lược xác định (Determination strategies) chiếm vị trí dẫn đầu về tần suất xuất hiện với điểm trung bình đạt trên 3.80. Trong đó, hành vi sử dụng từ điển song ngữ Anh - Việt để tra cứu nghĩa trực tiếp đạt tỷ lệ lựa chọn thường xuyên lên tới hơn 82%, tiếp theo là việc xác định từ loại và đoán nghĩa thông qua hình ảnh minh họa trong sách giáo khoa với tỷ lệ xấp xỉ 74%. Ngược lại, nhóm chiến lược xã hội (Social strategies) như luyện tập từ vựng qua hoạt động nhóm hay nhờ người bản xứ giúp đỡ ghi nhận tần suất thấp nhất với điểm trung bình chỉ đạt khoảng 2.85.

Thứ ba, phân tích kiểm định độc lập Independent Samples T-test cho thấy không có sự khác biệt có ý nghĩa thống kê giữa học sinh nam và học sinh nữ trong việc vận dụng các chiến lược học từ vựng (giá trị p > 0.05). Điểm trung bình của nhóm nam sinh đạt mức 3.65 so với 3.64 của nhóm nữ sinh, cho thấy sự tương đồng cao về thói quen học tập giữa hai giới trong cùng một môi trường giáo dục phổ thông.

Thứ tư, phân tích hệ số tương quan Pearson khẳng định mối liên hệ đồng biến tích cực giữa tần suất sử dụng chiến lược học từ vựng và điểm trung bình tích lũy (GPA) môn tiếng Anh của học sinh (hệ số tương quan r nằm trong khoảng từ 0.28 đến 0.35 với mức ý nghĩa p < 0.01). Những học sinh có kết quả học tập từ 8.0 trở lên luôn có xu hướng kết hợp linh hoạt từ 3 đến 4 nhóm chiến lược khác nhau so với nhóm học sinh đạt kết quả trung bình.

Thảo luận kết quả

Các dữ liệu nghiên cứu nói trên hoàn toàn có thể được mô tả sinh động thông qua biểu đồ cột nhóm thể hiện sự chênh lệch điểm trung bình giữa 5 nhóm chiến lược (Determination, Social, Memory, Cognitive, Metacognitive), kết hợp cùng đồ thị phân tán (scatter plot) đi kèm đường hồi quy tuyến tính biểu thị rõ nét sự gia tăng của điểm GPA theo tần suất sử dụng chiến lược.

Nguyên nhân dẫn đến sự thống trị của chiến lược xác định bắt nguồn từ định dạng bài thi trắc nghiệm khách quan của Kỳ thi Tốt nghiệp THPT Quốc gia. Áp lực thi cử khiến học sinh tập trung tối đa vào kỹ năng đọc hiểu và làm bài tập ngữ pháp, nơi việc biết nghĩa nhanh của từ đơn lẻ thông qua từ điển mang lại hiệu quả tức thì. Việc thiếu vắng môi trường giao tiếp thực tế tại khu vực ngoại thành tỉnh Thái Bình cũng lý giải vì sao các chiến lược xã hội và tương tác nhóm chỉ đạt mức thấp dưới 3.0 điểm.

Khi so sánh với các công trình quốc tế, phát hiện này tương đồng với nghiên cứu của Thiendathong và Sukying (2001) tại Thái Lan trên 491 học sinh cũng như khảo sát của Tanyer và Ozturk (2014) tại Thổ Nhĩ Kỳ, nơi chiến lược xác định luôn được ưa chuộng hàng đầu và giải thích tới 17.8% phương sai dung lượng từ vựng. Về khía cạnh giới tính, kết quả này củng cố nhận định của Ansari và cộng sự (2016) trên 80 người học tại Iran khi không tìm thấy sự phân hóa giới tính, dù có sự khác biệt nhất định so với kết luận của Gu (2002) tại Trung Quốc vốn cho rằng nữ giới áp dụng chiến lược đa dạng hơn nam giới.

Đề xuất và khuyến nghị

Nhằm nâng cao năng lực tiếp nhận từ vựng và cải thiện chất lượng học tiếng Anh thực chất, tác giả đề xuất 4 nhóm giải pháp hành động cụ thể:

1. Tích hợp chuyên đề hướng dẫn phương pháp học từ vựng vào phân phối chương trình: Ban Giám hiệu nhà trường phối hợp cùng Tổ chuyên môn Tiếng Anh tổ chức tối thiểu 04 buổi tập huấn chuyên sâu trong mỗi học kỳ (bắt đầu triển khai từ quý 3/2023). Mục tiêu hành động nhằm nâng điểm số trung bình môn tiếng Anh toàn trường từ mức 6.5 hiện tại lên mức mục tiêu 7.2 điểm trong vòng 12 tháng.

2. Đa dạng hóa công cụ số và kỹ thuật ghi nhớ liên kết: Giáo viên bộ môn chủ động đưa các ứng dụng thẻ ghi nhớ điện tử (Anki, Quizlet) và các hoạt động làm việc nhóm vào ít nhất 25% tổng thời lượng các tiết dạy từ vựng. Giải pháp này nhằm mục tiêu cải thiện điểm số của nhóm chiến lược xã hội và chiến lược nhận thức từ mức trung bình 2.85 lên trên 3.50 điểm sau 1 năm học.

3. Thành lập không gian thực hành giao tiếp định kỳ: Đoàn Thanh niên nhà trường phối hợp với các giáo viên trẻ xây dựng Câu lạc bộ Tiếng Anh hoạt động đều đặn với tần suất 2 tuần một lần. Không gian này tạo cơ hội cho hơn 500 học sinh toàn trường thực hành giao tiếp từ vựng theo chủ đề, từng bước xóa bỏ thói quen học vẹt danh sách từ đơn lẻ không ngữ cảnh.

4. Cải tiến cấu trúc kiểm tra đánh giá từ vựng theo định hướng hai chiều: Sở Giáo dục và Đào tạo cùng các tổ bộ môn xây dựng các bài kiểm tra ngắn định kỳ sau mỗi chu kỳ 8 tuần giảng dạy. Đề kiểm tra cần tích hợp cân bằng 50% câu hỏi đo lường tri thức tiếp nhận và 50% câu hỏi đo lường tri thức sản sinh dựa trên khung chuẩn của Nation (2001) để đánh giá thực chất khả năng vận dụng từ ngữ của học sinh.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Nội dung và kết quả nghiên cứu của luận văn mang lại giá trị thực tiễn to lớn cho 4 nhóm đối tượng trọng tâm:

1. Giáo viên tiếng Anh cấp Trung học phổ thông: Nắm bắt chính xác thói quen tự tra cứu của học sinh để điều chỉnh phương pháp soạn giáo án. Thầy cô có thể thiết kế thêm các bài tập ngữ cảnh, giảm tải việc bắt học sinh chép từ đơn điệu và thúc đẩy các hoạt động học tập tương tác đôi bạn.

2. Học sinh trung học và người học đang ôn thi tốt nghiệp: Nhận diện rõ 5 nhóm chiến lược theo chuẩn khoa học của Schmitt (1997) để tự đánh giá lại phương pháp học của bản thân. Người học có thể chủ động bổ sung các kỹ thuật siêu nhận thức như lập nhật ký từ vựng, tự kiểm tra qua bài tập trực tuyến để bứt phá điểm GPA môn tiếng Anh.

3. Cán bộ quản lý giáo dục và chuyên viên xây dựng chương trình: Sử dụng bộ số liệu khảo sát thực chứng từ 200 học sinh làm căn cứ thiết kế tài liệu bồi dưỡng phương pháp giảng dạy theo Chương trình Giáo dục phổ thông 2018, chú trọng phát triển phẩm chất tự học của học sinh vùng nông thôn.

4. Học viên cao học và các nhà nghiên cứu giáo dục: Kế thừa bảng câu hỏi 23 biến số đã được chuẩn hóa và kiểm định độ tin cậy với hệ số Cronbach's alpha đạt trên 0.740 để làm khung tham chiếu cho các nghiên cứu so sánh quy mô lớn trên phạm vi nhiều tỉnh thành khác nhau.

Câu hỏi thường gặp

Tại sao học sinh THPT lại ưu tiên sử dụng chiến lược xác định (Determination strategies) hơn các chiến lược khác? Học sinh lựa chọn chiến lược xác định nhiều nhất với điểm trung bình trên 3.80 vì phương thức này mang lại sự chủ động tức thì khi giải quyết các bài đọc hiểu. Việc tra cứu từ điển song ngữ chiếm tới hơn 82% sự lựa chọn của học sinh, giúp các em nhanh chóng vượt qua rào cản ngữ nghĩa trong các bài thi trắc nghiệm mà không cần phụ thuộc vào sự hỗ trợ của người khác.

Nghiên cứu có tìm thấy sự khác biệt nào giữa học sinh nam và học sinh nữ khi học từ vựng không? Kết quả kiểm định T-test trên 200 học sinh cho thấy không có sự khác biệt có ý nghĩa thống kê giữa hai giới (p > 0.05). Điểm trung bình sử dụng chiến lược của nam sinh là 3.65 và nữ sinh là 3.64. Điều này chứng minh rằng việc tiếp cận từ vựng chịu chi phối bởi định hướng thi cử và phương pháp giảng dạy chung trên lớp hơn là yếu tố giới tính.

Mối quan hệ giữa chiến lược học từ vựng và kết quả học tập GPA thể hiện như thế nào? Nghiên cứu chỉ ra mối tương quan thuận có ý nghĩa thống kê giữa tần suất dùng chiến lược và điểm GPA tiếng Anh với hệ số r từ 0.28 đến 0.35 (p < 0.01). Những học sinh đạt điểm giỏi môn tiếng Anh thường áp dụng đồng thời các chiến lược đoán nghĩa theo ngữ cảnh và tự đánh giá tiến độ qua bài kiểm tra trực tuyến, thay vì chỉ tra từ điển đơn thuần.

Vì sao học sinh khối lớp 10 không được đưa vào mẫu khảo sát của đề tài? Học sinh lớp 10 vừa trải qua kỳ thi chuyển cấp và bước vào môi trường trung học phổ thông mới mẻ. Khả năng thích ứng với phương pháp học tập mới của các em còn nhiều biến động và chưa định hình ổn định. Việc tập trung vào 200 học sinh khối 11 và 12 giúp bảo đảm tính tin cậy và phản ánh chính xác thói quen học tập đã được thiết lập vững chắc.

Độ tin cậy của bộ câu hỏi khảo sát trong nghiên cứu được kiểm chứng ra sao? Bảng hỏi gồm 23 mục được chuyển ngữ cẩn trọng và thử nghiệm trước trên 40 học sinh. Kiểm định độ tin cậy nội tại bằng hệ số Cronbach's alpha trên phần mềm SPSS 20 cho thấy thang đo chiến lược xác định đạt mức 0.740 và thang đo chiến lược xã hội đạt 0.803, vượt xa ngưỡng yêu cầu tối thiểu 0.70 theo tiêu chuẩn George và Mallery (2003).

Kết luận

• Luận văn đã xác lập bức tranh tổng thể về thói quen học từ vựng của học sinh THPT với tần suất sử dụng chiến lược đạt mức trung bình khá (M = 3.647 trên thang đo 5 điểm).
• Học sinh thể hiện sự vượt trội trong việc vận dụng các chiến lược xác định độc lập (Determination strategies với điểm trung bình trên 3.80), trong khi các chiến lược tương tác xã hội vẫn chưa được khai thác đúng mức (chỉ đạt 2.85 điểm).
• Nghiên cứu chứng minh sự bình đẳng tuyệt đối giữa hai giới trong việc lựa chọn chiến lược tiếp nhận từ vựng, mở đường cho các giải pháp sư phạm đồng bộ không phân biệt giới tính.
• Mối tương quan thuận giữa việc áp dụng đa dạng chiến lược và điểm số GPA (hệ số r dao động từ 0.28 đến 0.35) khẳng định vai trò quyết định của phương pháp học tập đối với thành tích học tập ngoại ngữ.
• Kế hoạch tiếp theo cần hướng tới việc mở rộng khảo sát trên quy mô 1.000 học sinh tại nhiều trường THPT thuộc khu vực Đồng bằng sông Hồng trong giai đoạn 2024 - 2025 nhằm hoàn thiện khung can thiệp sư phạm toàn diện.

Các nhà giáo dục, giáo viên bộ môn và các bạn học sinh hãy chủ động tải về, tham khảo chi tiết toàn văn công trình nghiên cứu khoa học này để áp dụng ngay những giải pháp chiến lược tối ưu vào quá trình giảng dạy và học tập thực tế.

Trích đoạn nội dung tài liệu

THAI NGUYEN UNIVERSITY OF EDUCATION FACULTY OF FOREIGN LANGUAGES PHAM THI THU HUONG AN INVESTIGATION INTO VOCABULARY LEARNING STRATEGIES EMPLOYED BY SECONDARY SCHOOL STUDENTS AT NGUYEN TRAI HIGH SCHOOL MASTER THESIS Thai Nguyen, June 2023 THAI NGUYEN UNIVERSITY OF EDUCATION FACULTY OF FOREIGN LANGUAGES PHAM THI THU HUONG AN INVESTIGATION INTO VOCABULARY LEARNING STRATEGIES EMPLOYED BY SECONDARY SCHOOL STUDENTS AT NGUYEN TRAI HIGH SCHOOL Major: ENGLISH TEACHING THEORIES AND METHODOLOGIES Code: 8140111 MASTER THESIS Supervior : Cao Thuy Hong, PhD. Thai Nguyen, June 2023 i STATEMENT OF AUTHORSHIP Except where reference is made in the text of the thesis, this thesis contains no material published elsewhere or extracted in whole or in part from a thesis by which I have qualified for or been awarded another degree or diploma. No other person’s work has been used without due acknowledgements in the thesis. This thesis has not been submitted for the award of any degree or diploma in any other tertiary institution.

Thai Nguyen, May 2023 Pham Thi Thu Huong ii ACKNOWLEDGMENT I would like to sincerely thank Mrs. Cao Thuy Hong, Ph., my supervisor, for her valuable advice and assistance during my time carrying out the research. Her superior knowledge and kind support enabled me to finish my study. In addition, I want to express my gratitude to Thai Nguyen University of Education's English faculty and staff for their support, advice, and encouragement.

I also want to thank my family and friends for their love and support throughout this journey. This voyage would not have been possible without them. Finally, I would like to acknowledge everyone who participated in my research for their time and willingness to share their experiences. Without their contribution, this study would not have been completed.

iii ABSTRACT The research aimed to investigate the vocabulary learning strategies employed by students at Nguyen Trai High School, Thai Binh province. A quantitative survey research design was adopted to find out (i) vocabulary learning strategies employed by students at Nguyen Trai High School (ii) relationship between gender and vocabulary learning strategies; as well as (iii) relationships between students’ achievement and vocabulary learning strategies. Specifically, a set of questionnaires were delivered to 200 participants (eleventh and twelfth graders at Nguyen Trai High School, Thai Binh province). The results of the study showed that (i) student participants were average strategy users, with the mean scores ranging from 3.647, and determination strategies were most frequently used by students; (ii) there was no difference between male and female students in terms of vocabulary learning strategies used; but (iii) there was a positive relationship between students’ achievements and their use of vocabulary learning strategies.

The study had important implications for teachers, students, and other researchers. Keywords: vocabulary, strategies, vocabulary learning strategies iv TABLE OF CONTENTS STATEMENT OF AUTHORSHIP. iii TABLE OF CONTENTS. iv LIST OF TABLES.

viii LIST OF FIGURES. ix LIST OF ABBREVIATIONS .x Chapter One: INTRODUCTION. RATIONALE OF THE STUDY. AIMS AND OBJECTIVES.

Aims of the Study. SCOPE OF THE STUDY. THE SIGNIFICANCE OF THE STUDY. THE STRUCTURE OF THE STUDY .3 Chapter Two: LITERATURE REVIEW.

CONTEXT OF THE STUDY. LANGUAGE LEARNING STRATEGIES .1 The concept of language learning strategies .2 Classification of language learning strategies .3 Factors affecting language learning strategies. VOCABULARY AND VOCABULARY LEARNING. Words versus Vocabulary.

The importance of vocabulary. Aspects of L2 Vocabulary Knowledge .34 Chapter Three: RESEARCH METHODOLOGY. RESEARCH POPULATION AND RESEARCH SAMPLE. DATA COLLECTION INSTRUMENT.

DATA ANALYSIS PROCEDURE .42 Chapter Four: FINDINGS AND DISCUSSION. Demographic information of the participants. Research question (rq) 1: what are the vocabulary learning strategies employed by students at nguyen trai high school?. Are there any differences between male and female students' use of vocabulary learning strategies?.

Are there any relationships between students’ achievement and vocabulary learning strategies? .49 CHAPTER 5: CONCLUSIONS AND RECOMMENDATIONS. Summary of main findings .70 viii LIST OF TABLES Page Table 2. The requirements for knowing a word receptively and productively Nation (2001, p. Breakdowns of the questions in the questionnaire.

Interpretation of Cronbach’s alpha value (George & Mallery, 2003). The scale reliability .