CHƯƠNG I: MỘT SỐ VAN DE LÝ LUẬN VÀ PHAP LUẬT VE VAI TRÒ CUA VIÊN KIỂM SÁT NHÂN DÂN TRONG GIẢI QUYẾT THEO THỦ TỤC SƠ THẲM CÁC VỤ ÁN HANH CHÍNH 111. Nhận thức chung về vai trò của VKSND trong tố tụng hành chính. Việc tham gia té tụng của VKS trong TTHC có ý ngiĩa to lớn trong việc bão vệ tinh tối cao của pháp luật. Nó góp phan hạn chế, phát hiện va day lùi kip thời những hạn chế, tiêu cực thiếu sót trong quá trình giải quyết vụ án bánh chỉnh của Toà án từ cơ sở, đồng thời gop phan nâng cao tinh thân trách nhiệm của Thẩm phán trong hoạt động giải quyết vụ án hành chính, hạn chế ở mức thấp nhất có thể việc quyền lợi của đương sự không được bao dim từ cấp sơ thẩm dẫn tới việc kháng cáo và phải tiến hành phúc thẩm một cách không cần thiết.
Chính bởi vậy, VKS có vai trò quan trong trong hoạt động TTHC. Luật Tổ chức Viện kiểm sát nhân dân 2014 vả Luật té tụng hành chính. năm 2015 có những quy định quan trọng nhằm tháo gỡ những khó khăn, bat cập trong công tác giải quyết, xét xử các khiếu kiện han chính, tiếp tục hoàn thiện cơ sở pháp lý để Viên kiểm sit nhân dân thực hiện có hiệu quả chức năng, nhiệm vụ được giao, bảo đảm tính đồng bộ, thống nhất của hệ thing pháp luật Theo quy định của Luật TTHC 2015, VKS ngày cảng có sự chủ động hơn trong việc kiểm sat quá trình giải quyết vụ án hành chính của Toa án, khẳng đính vai trò của mảnh, giúp Tòa án nhận đính, đánh giá đúng bản chất vụ việc để đưa ra phán quyết chính xäc, bảo vệ quyên và lợi ich hợp pháp của các bên đương sự. Cùng với su thay đối liên tục của xã hội, nâng cao đời sống, hướng đến mục tiên zây dựng nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa, hé thống pháp luật cin phải ngày cảng được hoàn thiên hơn, Viện kiểm.
sat nhân dân cân phải tiếp tục được hoàn thiện dia vị pháp lý, góp phản quan trong trong việc hoàn thiện hệ thống pháp ly tại Việt Nam 12. Tố tụng hành chính và sự tham gia của VKSND trong tố tụng hành. Khái quát về tô tụng hành chính: 'Việc thành lập tòa hảnh chính trong tòa án nhân dân và chính thức đi vào hoạt động từ ngày 01/7/1996 chuyên zét zử các vụ kiên hành chính đánh. dấu bước phát triển mới của Việt Nam trong việc hoàn thiện hệ thống pháp luật liên quan đến lĩnh vực tải phản hành chính, đáp ứng yêu câu hội nhập và phát triển.
Cùng với việc trao thấm quyền xét xử hành chính cho tòa án nhân. dân, những quy đính pháp luật của nước ta vẻ tổ tung hành chỉnh cổng đã được xây dựng va ngày cảng bảo dim cho hoạt động xét xử hành chính được tiến hành một cách có hiệu qua, bao về được các quyển, lợi ích hợp pháp của các cá nhân, tổ chức trong quan ly hành chính nha nước. Những quy định nay xác định rõ rang những hoạt động cân tiền hanh theo trình tự vẻ không gian, thời gian từ việc khỏi kiện, thụ lý đến xét zữ, bão dim cho việc giải quyết các khiêu kiên hành chính được tiến hành khách quan, công minh, chính xác, kip thời Tổ tụng hanh chính là toản bộ hoạt động của Tòa án, Viện kiểm sat, người tién hanh tổ tụng, người tham gia td tung, của cá nhân, của cơ quan nha nước va tỗ chức trong việc giải quyết vu án hành chính, cũng như trình tự do pháp luật quy định đối với việc khởi kiên, thụ ly, giãi quyết vụ án hành chính và thí hành bản án. 'Tổ tung hành chính có đặc điểm cơ bản sau: Một là, TTHC có mục đích là giải quyết một loại tranh chấp đặc biệt trong đỏ mét bên la cơ quan nha nước, chủ yêu là cơ quan hành chính nha nước, người có thẩm quyền trong cơ quan hanh chính nha nước (bên bị kiện) và một bên la cả nhân, tổ chức (bên khởi kiện), “trong đỏ, người khỏi kiện yên thé hơn so với người bi kiến, vi người bị kiên lả người có thẩm quyển ra các quyết định hành chính Còn người khởi kiện lả người phục tùng, chấp hành quyết định hanh chính”.
Chính vi đặc điểm nảy ma nếu như các tranh. 10 chấp khác (dân su, kinh tế, lao đông, hôn nhân, gia đỉnh) được điểu chỉnh trong một văn bản pháp luật là Bộ luật tổ tụng dân sự thi các tranh chấp về hành chính được điểu chỉnh riêng trong văn bản pháp luật là Luuật tổ tung hành chính. Hai là, hoạt đông giải quyết các VAHC được tiến hãnh theo Luật TTHC tại cơ quan xét xử, tức tai Tòa án có thấm quyển. Đây la đặc điểm rất quan trong dé phan biệt với việc giải quyết các khiếu nại hảnh chính.
TTHC vả giải quyết khiểu nai hành chính đều có chung mục đích la giải quyết các tranh chấp hành chỉnh và đổi tương chủ yêu là các quyết định hành chính, hành vi hành chính cia cơ quan hành chính nha nước. Điểm khác nhau cơ bản. giữa hai hoạt động nay lả néu khiểu nại và giải quyết khiếu nại hanh chính được tiên hảnh tại các cơ quan hành chính nha nước va theo các thủ tục được quy định tai Luật khiếu nai năm 2011 và các văn bản pháp luật có liên quan thi việc giải quyết các khiéu kiện hành chính được tién hành tại Toa án theo các thủ tục tổ tung được quy định tại Luật TTHC Ì 12. Viện kiêm sit nhân dan- cơ quan tién hành tô tụng hành chinh Để giai quyết vụ án hành chỉnh, pháp luật quy định địa vị pháp ly cho một số cơ quan, cá nhân có quyên tiền hành những hoạt động mang tinhquyển.
lực nha nước nhằm thẩm tra, xem xét va giải quyết khách quan, đúng pháp luật vụ án bảnh chính. Những hoạt động này được tiền hanh bởi những cơ quan, cá nhân tién hảnh tô tung được sắc định là những chủ thể độc lập trong quan hệ tổ tụng hảnh chính, Các chủ thể nảy có hành vi tổ tụng gắn lién với việc thực hiện quyền lực nhà nước đồng thời áp dụng các biện pháp cần thiết theo quy định của pháp luật dé giãi quyết các vụ án hành chính theo đúng quy định của pháp luật. Chủ thể tiến hảnh tổ tung hanh chính bao gồm cơ quan tiền hành tổ tụng vả người tiền hành tổ tụng. ‘Dawn Tis Ngọc 019), 7e cia Viện Asim sự nhc dn rong giã ad ce cn đô rong aidan so Điện ~ The tấn hoc đông ca Ve Biện sn đan HN”, vin tục sto, 365.
Newyin Vin Qunginong din, Ha Nột i Theo quy định tại Điểu 36 Luật Tổ tung hành chính 2015: Các cơ quan tiến hảnh tô tụng hành chính gồm Tòa án nhân dân va Viện kiểm sát nhân. ‘Tig as se Sa thai đâu IK hid đăng eB Gang trong việc giải quyết các vụ án hành chỉnh bởi lế tranh chấp hành chính ta tranh chấp giữa cơ quan nhả nước , người có thẩm quyền trong cơ quan nha nước với cá nhân, cơ quan, tổ chức. Do đó, su tham gia của Viện kiểm sat nhân dân trong tổ tụng hành chỉnh dé đảm bảo sự nghiêm minh của pháp luật sự công bang, bình đẳng, sự tuân thủ pháp luật của các chủ thể la rất cần thiết Điều 107 Hiến pháp năm 2013 quy định: “1. Viên kiểm sát nhân dân thực hàmh quyền công tổ, Mễm sát hoạt động hepháp.
Viện kiễm sắt nhân dân có nhiễm vụ bảo vệ pháp luật, bảo vệ quyễn con người, gy in công dâm, bảo vệ chế độ xã hội chủ ngiữa, bảo vệ lợi ích cũa Nhà nước, quy và lợi ich hợp pháp của tỗ chức, cá nhân, góp phân bảo “đảm pháp iuật được chấp hành nghiêm chỉnh và thông nhất. VKSND kiểm sát việc tuân theo pháp luật trong tổ tụng hành chính. dam bảo cho việc giải quyết các vụ án hảnh chính kịp thời, đúng pháp luật. Theo đó, VKSND kiểm sát các vụ án hanh chính từ khi thụ ly đến khi kết thúc Việc giải quyết vụ án, tham gia phiên tòa, phiên hop của Tòa án, kid sắt việc tuân theo pháp luật trong công tác thi hanh án, quyết định của Téa án, thực "hiên các quyển yêu câu, kiến nghỉ, kháng nghị theo quy đính của pháp luật VKSND thực hiện quyển kiểm sát vu án hành chính bằng việc kháng nghị các bản án, quyết định của Tòa án khi giải quyết các vu án hành chính mà chưa có hiệu lực pháp luật theo thủ tục phúc thẩm hoặc đổi với những ban án, quyết định của Tòa án đã có hiệu lực pháp luật theo trình tự giám đốc thẩm hoặc táit Khi thực hiến chức năng, nhiém vụ của mình, VKSND có quyên ra quyết định, kháng nghỉ, kiến nghĩ, yêu cầu và chịu trách nhiệm trước pháp luật về các văn ban đó.
Các văn bản trên cỏ hiệu lực bất buộc đối với các cơ quan, tổ chức, đơn vị va cá nhân co liên quan? 12. Nhiệm vụ, quyên hạn của VESND trong tô tung hành chinh Các nhiệm vụ, quyển han của Viện kiểm sát nhân dân với tư cách la cơ quan tiên hành tổ tụng và thực hiện chức năng kiểm sắt việc tuân theo pháp uất trong tổ tung hảnh chính phải được xác định trên cơ sỡ quy định của Luật TTHC và Luật tổ chức Viện kiểm sát nhân dân. Theo đó, Viện kiểm sát có những nhiệm vụ, quyển han cu thé như sau: ~ Kiểm sat việc thụ lý vụ án hành chính của Tòa án (khoăn 1 Điều 21 Luật tổ chức Viện kiểm sat nhân dan); 'phục vụ việc thực hiện thẩm quyền kháng nghị phúc thẩm, giám đốc.