CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN 1. Lý do chọn đề tài Trong những năm qua hoạt động tín dụng Ngân hàng có nhiều chuyển biến tích cực, bằng nhiều chế tài tín dụng thích hợp, cụ thể là đã làm cho diện mạo của công tác đầu tư, cho vay thêm phần sinh động và hiệu quả. Mặc dù vậy, trong quá trình vận hành vẫn còn một số vấn đề cần được xem xét và trao đổi. Bên cạnh đó, trong 4 tháng đầu năm 2007, hoạt động huy động vốn và tín dụng ngân hàng đối với nền kinh tế tiếp tục được mở rộng và đạt mức tăng trưởng cao.
Nhu cầu vốn cho tăng trưởng kinh tế đã và đang tăng trưởng ở mức cao; Việt Nam chính thức gia nhập WTO, tất cả các ngành, các lĩnh vực kinh tế (trong đó có hệ thống tổ chức tín dụng) đang tích cực mở rộng hoạt động để nâng cao khả năng cạnh tranh, nên cung cầu tín dụng đều tăng. Trong đó, nhu cầu vốn tín dụng trung, dài hạn tăng do giải ngân cho một số dự án lớn của ngành vận tải biển, dầu khí, khai thác chế biến lâm sản; thị trường bất động sản đang lên, dẫn đến nhu cầu vốn đầu tư xây dựng cơ bản tăng; cho vay ngắn hạn bằng ngoại tệ tăng do đáp ứng các nhu cầu vay vốn nhập khẩu mặt hàng xây dựng tăng, lãi suất cho vay ngoại tệ thấp hơn lãi suất cho vay VNĐ và tỷ giá ổn định. Tín dụng đã đáp ứng cơ bản được các nhu cầu vốn cho sản xuất, kinh doanh, đầu tư và tiêu dùng, góp phần hỗ trợ tăng trưởng kinh tế. Các tổ chức tín dụng đã chú trọng kiểm soát quy mô tín dụng đồng thời với việc mở rộng huy động vốn và đảm bảo chất lượng tín dụng, nên tỷ lệ nợ xấu giảm so với cuối năm 2006.
Cơ cấu tín dụng theo ngành, lĩnh vực có sự điều chỉnh theo hướng tăng tỷ trọng các ngành kinh tế trọng điểm. Hoạt động của các Ngân hàng thương mại cổ phần được nâng lên, tạo đà cho sự cạnh tranh về thị phần với các ngân hàng thương mại nhà nước với các ngân hàng thương mại nước ngoài. Trong những năm gần đây, Ngân hàng TMCP Sài Gòn đã từng bước khẳng định và không ngừng lớn mạnh qua kết quả kinh doanh và niềm tin khách hàng khắp cả nước. Điển hình là từ đầu năm 2006 đến nay, hoạt động của SCB tăng trưởng ổn định và an toàn với tốc độ khá nhanh.
Tính đến 31/7/2006 đã gặt hái được những thành tích đáng khích lệ. Tổng tài sản đạt 7.176 tỷ đồng, trong đó nguồn vốn huy động từ các tổ chức kinh tế dân cư là 2. Hoạt động tín dụng đầu tư cũng có mức tăng trưởng đáng kể. Tổng dư nợ cho vay đạt 5.641 tỷ đồng, trong đó dư nợ ngắn hạn đạt 4.675 tỷ đồng và dư nợ trung dài hạn đạt 966 tỷ đồng.
Sản phẩm, dịch vụ Ngân hàng hiện đại đã được đưa vào phục vụ khách hàng như thẻ ATM SCB Link, dịch vụ SMS Banking…. góp phần mang lại cho khách hàng ngày càng nhiều tiện ích. Mức lợi nhuận tính đến cuối tháng 7 đạt 8.789 tỷ đồng bằng 175,7% lợi nhuận năm 2005. SCB đã góp phần vào sự thành công của các doanh nghiệp thông qua vốn đầu tư tín dụng.
Thông qua các vấn đề trên mà đề tài “ Thực trạng hoạt động tín dụng tại Ngân hàng TMCP Sài Gòn - Chi nhánh An Giang” được tìm hiểu và nghiên cứu sâu hơn, để có nhận thức rõ hơn về hoạt động tín dụng cũng như chất lượng tín dụng tại các NHTM nói chung và Ngân hàng TMCP Sài Gòn nói riêng. SVTH: Võ Thị Ái Trinh Trang 1 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Thực trạng hoạt động tín dụng tại SCB – An Giang GVHD: Nguyễn Xuân Vinh 1. Mục tiêu nghiên cứu: Trong hoạt động Ngân hàng, hoạt động tín dụng là hoạt động chủ yếu và quan trọng nhất và cũng gặp nhiều rủi ro nhất. Do đó, việc tìm hiểu về thực trạng hoạt động tín dụng tại Ngân hàng TMCP Sài Gòn là rất cần thiết.
Hơn nữa, khi phân tích đề tài sẽ tập trung vào các yếu tố như: doanh số cho vay, doanh số thu nợ, dư nợ, nợ quá hạn nhằm hướng tới các mục tiêu sau: + Phân tích doanh số cho vay để phản ánh mức tăng trưởng tín dụng tại Chi nhánh có phù hợp với mục tiêu phát triển chung của toàn hệ thống. + Doanh số thu nợ để nói lên hiệu quả của công tác thu nợ tại SCB – An Giang. + Phân tích tình hình dư nợ nhằm xác định mức tăng trưởng tín dụng tại Chi nhánh, đồng thời phản ánh mức tăng trưởng này có phù hợp với kế hoạch do Ban lãnh đạo SCB đặt ra. + Nợ quá hạn để nói lên công tác quản lý, kiểm soát nợ quá hạn, đồng thời phản ánh chất lượng thật sự của hoạt động tín dụng thông qua sự tăng trưởng nợ quá hạn.
Từ đó đề ra một số biện pháp để nâng cao chất lượng hoạt động tín dụng tại SCB – An Giang. Phương pháp nghiên cứu Đề tài được nghiên cứu thông qua một số phương pháp sau: - Phương pháp thu thập thông tin: + Các nguồn tài liệu từ SCB như: báo cáo tài chính, báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh trong năm 2006 và 2007, các quyết định, quy định của SCB. + Ngoài ra còn tham khảo các tài liệu, cập nhật thông tin từ: sách, báo, tạp chí Ngân hàng, internet…. - Phương pháp quan sát: quan sát thực tế các nghiệp vụ cho vay tại SCB - Phương pháp phỏng vấn: phỏng vấn trực tiếp trưởng phòng tín dụng về nguyên nhân tăng giảm của các khoản mục như doanh số cho vay, doanh số thu nợ, dư nợ, nợ quá hạn….
- Phương pháp phân tích, tổng hợp số liệu theo chỉ tiêu tuyệt đối và tương đối. Phạm vi nghiên cứu Đề tài được giới hạn trong những phạm vi sau: Không gian nghiên cứu: Đề tài được nghiên cứu tại Ngân hàng TMCP Sài Gòn – Chi nhánh An Giang, tình hình hoạt động tín dụng tại Chi nhánh và thu thập số liệu thô về doanh số cho vay, doanh số thu nợ, dư nợ và tình hình nợ quá hạn. SVTH: Võ Thị Ái Trinh Trang 2 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Thực trạng hoạt động tín dụng tại SCB – An Giang GVHD: Nguyễn Xuân Vinh Thời gian nghiên cứu: Do Chi nhánh chỉ mới thành lập từ tháng 06 năm 2006 nên số liệu chỉ đuợc nghiên cứu trong thời gian ngắn, chủ yếu là trong năm 2006 và năm 2007. Nội dung nghiên cứu: Đề tài tập trung nghiên cứu vào tình hình hoạt động tín dụng tại Ngân hàng TMCP Sài Gòn – Chi nhánh An Giang thông qua các chỉ tiêu về doanh số cho vay, doanh số thu nợ, dư nợ và tình hình nợ quá hạn.
Từ đó đề ra một vài biện pháp để nâng cao chất lượng tín dụng tại SCB – An Giang. SVTH: Võ Thị Ái Trinh Trang 3 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Thực trạng hoạt động tín dụng tại SCB – An Giang GVHD: Nguyễn Xuân Vinh CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ THUYẾT 2. Những vấn đề chung về tín dụng Ngân hàng 2. Khái niệm: Tín dụng là một giao dịch về tài sản (tiền hoặc hàng hoá) giữa bên cho vay (Ngân hàng và các định chế tài chính khác) và bên đi vay ( cá nhân, doanh nghiệp và các chủ thể khác), trong đó bên cho vay chuyển giao tài sản cho bên đi vay sử dụng trong một thời hạn nhất định theo thoả thuận, bên đi vay có trách nhiệm hoàn trả vô điều kiện vốn gốc và lãi cho bên cho vay khi đến hạn thanh toán.
Khái niệm tín dụng được thể hiện qua sơ đồ sau: Vốn, tài sản Bên cho vay Bên vay Vốn + lãi Theo thoả thuận 2. Bản chất của tín dụng: - Tín dụng được tồn tại dưới nhiều hình thức khác nhau, ở bất kỳ hình thức nào tín dụng cũng được biểu hiện ra ngoài như một hình thức vay mượn tạm thời một hoặc một số vốn tiền tệ, nhờ vậy mà người ta có thể sử dụng giá trị của hàng hoá, hoặc trực tiếp hoặc gián tiếp thông qua trao đổi. Bản chất của tín dụng thể hiện ở mối liên hệ kinh tế trong quá trình hoạt động của tín dụng và mối quan hệ của nó với quá trình sản xuất. - Phân phối tín dụng dưới hình thức cho vay: ở giai đoạn này vốn tiền tệ hoặc giá trị vật tư hàng hoá được chuyển từ người cho vay sang người đi vay.
- Sử dụng vốn trong quá trình sản xuất: sau khi nhận được vốn, người đi vay được quyền sử dụng giá trị đó vào mục đích nhất định. Tuy nhiên, người đi vay chỉ có quyền sở hữu giá trị đó trong một khoản thời gian nhất định. - Sự hoàn trả tín dụng: đây là giai đoạn kết thúc một vòng tuần hoàn tín dụng. Chức năng của tín dụng: - Tập trung và phân phối lại vốn - Tiết kiệm lượng tiền mặt và chi phí lưu thông trong xã hội - Kiểm soát và phản ánh các hoạt động kinh tế SVTH: Võ Thị Ái Trinh Trang 4 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Thực trạng hoạt động tín dụng tại SCB – An Giang GVHD: Nguyễn Xuân Vinh 2.
Vai trò của tín dụng: - Lưu thông hàng hoá phát triển và phát triển nền kinh tế - Ổn định, tiền tệ, giá cả - Ổn định cuộc sống, tạo công ăn việc làm và ổn định trật tự xã hội - Tạo điều kiện phát triển các mối quan hệ quốc tế 2. Các loại tín dụng Ngân hàng Dựa vào mục đích của tín dụng: theo tiêu thức này tín dụng Ngân hàng có thể phân chia thành các loại sau: - Cho vay phục vụ sản xuất kinh doanh công thương nghiệp - Cho vay tiêu dùng cá nhân - Cho vay bất động sản - Cho vay nông nghiệp - Cho vay kinh doanh xuất nhập khẩu Dựa vào thời hạn tín dụng: theo tiêu thức này tín dụng có thể phân chia thành các loại sau: - Cho vay ngắn hạn: là loại cho vay có thời hạn dưới một năm (đến 12 tháng). Mục đích của loại cho vay này thường là nhằm tài trợ cho việc đầu tư vào tài sản cho việc đầu tư vào tài sản lưu động. - Cho vay trung hạn: là loại cho vay có thời hạn từ 1 đến 5 năm (trên 12 tháng đến 60 tháng).
Mục đích của loại cho vay này là nhằm tài trợ cho việc đầu tư vào tài sản cố định. - Cho vay dài hạn: là loại cho vay có thời hạn trên 5 năm. Mục đích của loại cho vay này thường là nhằm đầu tư vào các dự án đầu tư.