CHƯƠNG 1: NHUNG VAN DE CHUNG VE PHIEN TOA PHÚC THAM VỤ AN DÂN SỰ 1. Lý luận chung về phiên toa phúc thamyu án dan sự 1. Khái niệm về phiên tòa phúc thâm vụ án dân sự Hiến pháp ghi nhân Tòa án nhân dân lả cơ quan có nhiệm vụ bảo vệ công ly, bảo vệ quyền con người, quyên công dân, bao vệ chê độ xã hội chủ nghĩa, bảo vệ lợi ích của Nha nước, quyên và lợi ích hợp pháp của tô chức, cá nhân! Trên cơ sở đó, Luật Tô chức Tòa án nhân dan cũng đã khẳng định: “Téa án nhân dan là cơ quan xét xứ của nước Công hòa xã hôi chủ nghia Việt Nam, thực hiện quyền tepháp °.ˆ Khái niệm “vu việc ddn sự” bao gồm vụ án dan sư va việc dan sự. Khai niệm “vu đn dan sự” dùng để chi các tranh chap dân sự theo nghĩa hẹp, hôn nhân và gia đình, kinh doanh, thương mại va lao đồng ma được Tòa án thụ lý, giải quyết.
Có thé thay, về ban chất vụ án dân sự lả tranh chap về quyên và nghĩa vụ giữa chủ thé trong quan hệ pháp luật dân sự, hôn nhân vả gia đình, kinh đoanh thương mai va lao đông. Các tranh chap dân su nay được các ca nhân, cơ quan, tô chức yêu câu Tòa án giải quyết theo thủ tục TTDS nhằm bao về lợi ích công công, lợi ích Nhà nước, quyên va lợi ích hợp pháp của các cá nhân, cơ quan, tổ chức. Do đó, có thé hiểu vu án dan sự là tranh chap vê quyên va nghĩa vụ giữa các chủ thé trong quan hệ pháp luật dân su, hôn nhân gia đình, kinh doanh thương mại, lao động do cơ quan, tổ chức, cá nhân khởi kiện yêu câu Tòa án có thâm quyên giải quyết theo thủ tục TTDS dé bão vê lợi ich Nha nước, lợi ich công công, quyên va lợi ích hợp pháp của cá nhân, cơ quan, tô chức va được Tòa án thụ ly dé giải quyết. Theo Từ điển tiếng Việt của Viên Ngôn ngữ hoc “xét xử” được hiểu theo nghia khái quát la việc “xem xét và xử các vụ án” [46, tr 1148].
Như vậy, hiểu theo nghĩa chung nhất, hoạt xét xử của Tòa an la hoạt động của các ca 'Đu 102 Hiinphip _ 3 Khoin 1 Điều 2 Luật Tổ chức Tos án nhân din nhân có chức năng cụ thé (Tham phán, Hội thâm nhân dân) đại điện cho Tòa án được căn cứ vào pháp luật để xem xét những vân dé trong phạm vi luật định để đưa ra những quyết định có tính bắt buộc. Việc xét xử của Tòa án tương ứng với tinh chat của thủ tục xét xử vụ án mà có các thủ tục diễn ra theo cấp xét xử như xét xử sơ thâm được diễn ra tại Tòa án cấp sơ thâm, xét xử phúc thâm được diễn ra tại Toa an cap phúc thâm. Mỗi thủ tục xét xử có một đặc thủ riêng mang tính chất pháp lý khác nhau. Theo Tir điển Thuật ngữ luật hoc của Trường Đại học Luật Hà Nội thi “phúc thẩm la xét xử lại vụ án mà bản án, quyết định dân su sơ thâm chưa có hiệu lực pháp luật bị kháng cáo, kháng nghị” [38, tr 221].
BLTTDS năm 2015 có quy định tại Điêu 270 về phúc thẩm dân sự như sau: “?iric thé dan sự là việc Tòa dn cấp phúc thâm trực tiếp xét xử iat vụ dn mà bản đa, quyết định của Tòa dn cấp sơ thâm chưa có hiệu lực pháp luật bị kháng cáo, kháng nghị “ Trong lĩnh vực khoa hoc pháp lý, khái niệm phúc thâm trong TTDS được nhìn nhận đưới nhiêu.