CHƯƠNG 1. TỔNG QUAN KHU VỰC THIẾT KẾ Điện năng là dạng năng lượng có nhiều ưu điểm như: dễ dàng chuyển thành các dạng năng lượng khác, dễ truyền tải và phân phối. Cùng với sự tăng trưởng của nền kinh tế quốc dân, công nghiệp điện lực giữ vai trò đặc biệt quan trọng, vì điện năng là nguồn năng lượng được dùng rộng rãi nhất trong các lĩnh vực hoạt động của con người. Điện năng là nguồn năng lượng chính của các ngành công nghiệp, trong đó có ngành công nghiệp vui chơi và giải trí của con người, do đó cần xây dựng một tổ hợp vui chơi và giải trí phục vụ nhu cầu của con người.
Nói chung hệ thống cung cấp điện bao gồm các khâu phát điện, truyền tải và phân phối điện năng. Còn ở đây nhiệm vụ của thiết kế chiếu sáng và cung cấp điện chỉ là hệ thống phân phối và cung cấp điện cho các thiết bị, chiếu sáng. Làm nhiệm vụ cung cấp điện cho khu vui chơi và giải trí nhất định. Nguồn của hệ thống cung cấp điện này được lấy từ lưới điện quốc gia.
Vị trí cung cấp điện Nguồn cung cấp điện cho Tổ hợp vui chơi và giải trí được lấy từ điểm đấu nối với điện áp là 22kV đưa về trạm biến áp và đến tổ hợp vui chơi và giải trí 8 tầng là 0. Sơ đồ mặt bằng Tổ hợp vui chơi và giải trí Các phụ tải trong tổ hợp vui chơi và giải trí là các phụ tải chiếu sáng phục vụ mục đích vui chơi, ăn uống và giải trí. Các khu vực trong tổ hợp được phân bố và phân chia như trên hình 1. Đặc điểm của tổ hợp vui chơi, giải trí và yêu cầu kỹ thuật thiết kế 1.
Đặc điểm chung của khu vui chơi và giải trí: o 3 tầng khu vui chơi và ăn uống o 2 tầng khu mua sắm o 2 tầng rạp chiếu phim o 1 tầng cửa hàng cà phê và ca nhạc Bản vẽ kèm theo trong phụ lục 1. Yêu cầu thiết kế chung: ◌ Tính toán thiết kế đường dây chiếu sáng và cung cấp điện cho tổ hợp vui chơi và giải trí dựa trên mặt bằng thiết kế ◌ Tính toán lựa chọn các vật liệu, vật tư, thiết bị ◌ Chọn thiết bị bù. SVTH: Nguyễn Minh Hải GVHD: TS. Ngô Đức Kiên 1 Lê Bá Hiếu Thiết kế chiếu sáng và cung cấp điện cho Tổ hợp vui chơi và giải trí 8 tầng 1.
Giải pháp chung Vì là khu vui chơi và giải trí mới hiện trạng ban đầu chưa có hệ thống cung cấp điện và chiếu sáng vì thế: ◌ Mua mới: máy biến áp cấp điện, tụ bù cosφ hạ áp ◌ Thiết kế lắp đặt mới: đường dây hạ áp, chiếu sáng đi ngầm, 02 tủ điện chính, 10 tủ điều khiển chiếu sáng và các thiết bị. SVTH: Nguyễn Minh Hải GVHD: TS. Ngô Đức Kiên 2 Lê Bá Hiếu Thiết kế chiếu sáng và cung cấp điện cho Tổ hợp vui chơi và giải trí 8 tầng CHƯƠNG 2. GIỚI THIỆU VỀ PHẦN MỀM DIALUX 2.
Khái quát phần mềm DIALux. DIALux là phần mềm tính toán thiết kế chiếu sáng của công ty DIAL GmbH – Đức, cho phép tính toán thiết kế chiếu sáng trong nhà và chiếu sáng ngoài trời. DIALux tính toán chiếu sáng chủ yếu theo tiêu chuẩn Châu Âu như EN12464, CEN8995. Một trong những ưu điểm của phần mềm là cấu trúc gồm có 2 phần: Phần Light Wizard, là phần riêng biệt của phần mềm, trợ giúp cho người thiết kế dễ dàng và nhanh chóng thiết lập một dự án chiếu sáng nội thất.
Kết quả chiếu sáng nhanh chóng được trình bày và có thể được chuyển thành tập tin PDF hoặc chuyển qua dự án chiếu sáng DIALux để có thể thiết lập thêm các chi tiết cụ thể chính xác với đầy đủ các chức năng trình bày. Phần chính DIALux, với nhiều lựa chọn khác nhau, có tác dụng như: trợ giúp thiết kế nhanh cho chiếu sáng nội thất, chiếu sáng ngoại thất và chiếu sáng giao thông; thiết kế mới một dự án chiếu sáng nội thất; thiết kế mới một dự án chiếu sáng ngoại thất; thiết kế mới một dự án chiếu sáng giao thông. DIALux cho phép chèn và xuất tập tin DWG hoặc DXF. Có thể chèn nhiều vật dụng, vật thể các mẫu bề mặt cho thiết kế sinh động và giống với thực tế hơn.
Với chức năng mô phỏng và xuất thành ảnh, phim. DIALux có hình thức trình bày khá ấn tượng. Một ưu điểm khác, DIALux là một phần mềm độc lập, tính toán được với thiết bị của nhiều nhà sản xuất thiết bị chiếu sáng khác nhau với điều kiện các thiết bị đã được đo đạc sự phân bố ánh sáng và có tập tin dữ liệu phân bố ánh sáng để đưa vào DIALux. DIALux còn cung cấp công cụ Online cho việc cập nhật, liên lạc với DIALGmbH và kết nối với các nhà sản xuất thiết bị chiếu sáng.
Giới thiệu giao diện DIALux V.1 : Khi khởi động, cửa sổ Welcome của DIALux xuất hiện, hình 2.1 Cửa sổ Welcome SVTH: Nguyễn Minh Hải GVHD: TS. Ngô Đức Kiên 3 Lê Bá Hiếu Thiết kế chiếu sáng và cung cấp điện cho Tổ hợp vui chơi và giải trí 8 tầng ◌ Tại cửa sổ này chọn 1 trong 6 chức năng: + New Interior Project: Lập một dự án chiếu sáng nội thất mới. + New Exterior Project: Lập một dự án chiếu sáng ngoại thất mới. + New Street Project: Lập một dự án chiếu sáng giao thông mới.
+ DIALux Wizards: Phần trợ giúp thiết lập nhanh dự án. + Open Last Project: Mở dự án làm việc lần sau cùng. + Open Project: Mở một dự án đã lưu trữ. Khi mới sử dụng DIALux để thiết kế chiếu sáng cho các công trình thì nên dùng công cụ Wizards để từng bước thiết kế tổng quát một cách nhanh chóng.
Cửa sổ dự án chiếu sáng giao thông (Street Project): Sau khi chọn New Street Project, màn hình cửa sổ DIALux xuất hiện, hình 2. Màn hình DIALux có thanh Menu (Menu bar), thanh công cụ (Tool bar), thước ngang, thước dọc, thanh trạng thái (Satus bar) và ô quản lý dự án (Project Manager with Inspector) bên trái màn hình. Tùy vào các chức năng và yêu cầu trong khi thiết kế, các công cụ khác mới xuất hiện thêm trên màn hình.Tóm lại, đây là chương trình tính toán thiết kế chiếu sáng hiện đại, phục vụ thiết kế chiếu sáng một cách nhanh chóng và đưa ra một hệ thống chiếu sáng đạt tiêu chuẩn về số lượng cũng như chất lượng chiếu sáng.2 Cửa sổ DIALux 2. Chọn đèn và phân bố đèn 2.Chọn đèn Chọn đèn từ một nhà sản xuất nào đó, phải cài đặt dữ liệu đèn của nhà sản xuất đó, thực hiện tải về từ Internet.
Để thực hiện việc chọn đèn vào Menu Luminaire Selection, hoặc chọn thẻ Luminaire Selection bên dưới ô Project Manager, hình 2. SVTH: Nguyễn Minh Hải GVHD: TS. Ngô Đức Kiên 4 Lê Bá Hiếu Thiết kế chiếu sáng và cung cấp điện cho Tổ hợp vui chơi và giải trí 8 tầng Hình 2. Thẻ Luminaire Selection ◌ Chọn vào tên nhà sản xuất muốn sử dụng, nếu dữ liệu nhà sản xuất đã được cài đặt thì chỉ việc chọn đèn, loại bóng và công suất theo yêu cầu.
Nếu dữ liệu chưa được cài đặt thì chương trình sẽ hướng dẫn cài đặt. Sau khi chọn đèn cửa sổ Project Manager sẽ xuất hiện hình ảnh, tính năng kỹ thuật của bộ đèn vừa chọn. SVTH: Nguyễn Minh Hải GVHD: TS. Ngô Đức Kiên 5 Lê Bá Hiếu Thiết kế chiếu sáng và cung cấp điện cho Tổ hợp vui chơi và giải trí 8 tầng 2.
Phân bố đèn ◌ Vào Menu Paste, chọn Luminaire Arrangement, hình 2. + Ô Project Manager xuất hiện cửa sổ Optimization: Chọn phương án bố trí đèn tối ưu. + Ở ô Arrangement Type, chọn kiểu phân bố đèn: + Single row, boottom – một bên phía dưới. Single row, top – một bên phía trên.
+ Double row, opposing – hai bên đối xứng. + Double row with offset – hai bên đối xứng cách lề. + On Median – Phân bố trên dải phân cách. + Ở ô Valuation Field: nhập giá trị các đại lượng chiếu sáng cần phải đặt của con đường.
+ Ở ô Optimise: nhập giá trị tối thiểu, tối đa và các bước trung gian của chiều cao, khoảng cách cột. + Chọn vào nút Start Optimization chương trình sẽ chọn phương án bố trí tối ưu. Nếu không sử dụng công cụ tìm phương án tối ưu này thì sau khi chọn phương án bố trí, chọn nút Paste để vào các thẻ điều chỉnh thông số. Các bước thực hành thiết kế cơ bản.
Dữ liệu thiết kế. Là điều cần có đầu tiên khi thiết kế cơ bản ở phần mềm DIALux, dữ liệu thiết kế giúp chúng ta định hướng được quá trình thiết kế chiếu sáng và lắp đặt các nội thất ở trong công trình đó để hoàn thành tiến độ công trình đề ra. Các bước thực hiện ◌ Bước 1: Khởi động DIALux 4.11 ◌ Bước 2: Tại cửa sổ Welcom, chọn New Street Project SVTH: Nguyễn Minh Hải GVHD: TS. Ngô Đức Kiên 6 Lê Bá Hiếu Thiết kế chiếu sáng và cung cấp điện cho Tổ hợp vui chơi và giải trí 8 tầng ◌ Bước 3: Thông tin về dự án ◌ Bước 4: Hiệu chỉnh thông số về các tầng ◌ Bước 5: Chọn đèn ◌ Bước 6: Phân bố đèn và hiệu chỉnh đèn ◌ Bước 7: Tính toán chiếu sáng 2.
Qua thực tiễn dạy học thực hành môđun chiếu sáng chúng tôi nhận thấy việc nghiên cứu ứng dụng phần mềm DIALux là cần thiết, bước đầu hỗ trợ trong việc dạy học những nội dung có liên quan như sau: ◌ Thông số kỹ thuật, kết cấu các dạng đèn thường dùng và lựa chọn các thiết bị chiếu sáng. ◌ Phân bố các thiết bị chiếu sáng, cách bố trí các bộ đèn, kiểm tra số lượng và chất lượng chiếu sáng, mô phỏng hình ảnh và kết quả khi tính toán thiết kế chiếu sáng trong nhà và ngoài trời ◌ Tạo hứng thú và phát huy năng lực sáng tạo của sinh viên tự học, tự nghiên cứu về việc ứng dụng phần mềm DIALux để thiết kế chiếu sáng. TÀI LIỆU THAM KHẢO 1. Phần mềm thiết kế chiếu sáng DIALux Version 10.
Dương Lan Hương. Giáo trình Kỹ thuật chiếu sáng. NXB Đại học Quốc gia TP Hồ Chí Minh, H2011. Kỹ thuật chiếu sáng.
NXB Khoa học và Kỹ thuật , H2002 SVTH: Nguyễn Minh Hải GVHD: TS. Ngô Đức Kiên 7 Lê Bá Hiếu Thiết kế chiếu sáng và cung cấp điện cho Tổ hợp vui chơi và giải trí 8 tầng CHƯƠNG 3. THIẾT KẾ HỆ THỐNG CHIẾU SÁNG 3. Đặc điểm và các tiêu chuẩn thiết kế 3.