Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.com For evaluation only. LuËn v¨n tèt nghiÖp GV híng dÉn: Ths. Hoµng YÕn Lan Ch¬ng I Nh÷ng lý luËn c¬ b¶n vÒ thanh to¸n kh«ng dïng tiÒn mÆt trong nÒn kinh tÕ thÞ trêng 1. Sù cÇn thiÕt vµ vai trß cña thanh to¸n kh«ng dïng tiÒn mÆt trong nÒn kinh tÕ thÞ trêng.Kh¸i niÖm T2KDTM: T2KDTM( Thanh to¸n chuyÓn kho¶n) lµ ph¬ng thøc chi tr¶ thùc hiÖn b»ng c¸ch trÝch mét sè tiÒn tõ tµi kho¶n ngêi chi chuyÓn sang tµi kho¶n ngêi ®îc hëng.
C¸c tµi kho¶n nµy ®Òu ®îc më t¹i Ng©n hµng. - Thanh to¸n b»ng tiÒn mÆt lµ tæng thÓ c¸c chu chuyÓn tiÒn mÆt trong nÒn kinh tÕ quèc d©n th«ng qua c¸c chøc n¨ng ph¬ng tiÖn lu th«ng vµ ph¬ng tiÖn thanh to¸n. H×nh thøc thanh to¸n b»ng tiÒn mÆt thêng ®îc sö dông trong quan hÖ chi tr¶ th«ng thêng gi÷a nh©n d©n víi nhau hoÆc nh÷ng kho¶n giao dÞch gi¸ trÞ tiÒn nhá gi÷a c¸c ®¬n vÞ kinh tÕ víi nhau. - T2KDTM trong nÒn kinh tÕ quèc d©n lµ tæng hîp c¸c kho¶n thanh to¸n ®îc thùc hiÖn b»ng c¸ch trÝch tµi kho¶n hoÆc bï trõ gi÷a c¸c ®¬n vÞ th«ng qua c¬ quan trung gian lµ Ng©n hµng hoÆc c¸c tæ chøc cung øng dÞch vô thanh to¸n.
- T2KDTM lµ h×nh thøc dÞch chuyÓn sè tiÒn nhÊt ®Þnh tõ tµi kho¶n cña ®¬n vÞ nµy sang tµi kho¶n cña ®¬n vÞ kh¸c b»ng c¸c thÓ thøc thanh to¸n cña Ng©n hµng nh : Uû nhiÖm chi, Uû nhiÖm thu, SÐc. th«ng qua Ng©n hµng ®Ó chi tr¶ cho nhau ë cïng ®Þa ph¬ng hoÆc kh¸c ®Þa ph¬ng.Sù cÇn thiÕt kh¸ch quan cña T2KDTM trong nÒn kinh tÕ thÞ trêng. Mét trong nh÷ng ph¸t minh quan träng nhÊt cña con ngêi cã tÝnh chÊt ®ét ph¸, ®Èy nÒn v¨n minh cña nh©n lo¹i tiÕn mét bíc dµi lµ sù ph¸t minh ra tiÒn tÖ. TiÒn tÖ ra ®êi vµ kh«ng ngõng ®îc nghiªn cøu hoµn thiÖn nh»m 2 môc tiªu chÝnh: sù tiÖn lîi vµ sù an toµn.
1 SV: NguyÔn ThÞ Thu HuyÒn Líp 713- §H Kinh doanh& C«ng nghÖ HµNéi LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.com For evaluation only. LuËn v¨n tèt nghiÖp GV híng dÉn: Ths. Hoµng YÕn Lan Tríc ®©y ngêi ta dïng vá sß, vá hÕn nh÷ng vËt kh«ng cã gi¸ trÞ ®Ó lµm vËt trao ®æi, tiÕp ®Õn lµ nh÷ng thø cã gi¸ trÞ cao nh vµng b¹c ch©u b¸u lµm ph¬ng tiÖn lu th«ng vµ tÝch tr÷. Tr¶i qua qu¸ tr×nh lu th«ng nh÷ng ®ång tiÒn ®óc Kim lo¹i b»ng vµng, b¹c hîp kim bÞ mßn vÑt, kh«ng ®ñ träng lîng nhng vÉn ®îc x· héi thõa nhËn nh nh÷ng ®ång tiÒn cã ®ñ gi¸ trÞ.
Lîi dông hiÖn tîng ngêi ta dïng tiÒn giÊy ®Ó thÕ tiÒn Kim lo¹i trong lu th«ng v× nh÷ng u viÖt cña nã nh: gän nhÑ, dÔ vËn chuyÓn. Tuy nhiªn tÝnh u viÖt nµy chØ phï hîp khi nÒn s¶n xuÊt hµng ho¸ cha ph¸t triÓn, viÖc trao ®æi víi sè lîng nhá trªn ph¹m vi hÑp. Cßn khi nÒn s¶n xuÊt hµng ho¸ ph¸t triÓn ë tr×nh ®é cao, viÖc trao ®æi hµng ho¸ ®a d¹ng víi khèi lîng lín, trªn b×nh diÖn réng, dung lîng thÞ trêng vµ c¬ cÊu thÞ trêng ®îc më réng, mäi quan hÖ kinh tÕ trong x· héi ®Òu ®îc tiÒn tÖ ho¸ th× viÖc thanh to¸n b»ng tiÒn mÆt ®· béc lé nhiÒu h¹n chÕ nh: thanh to¸n mÊt nhiÒu thêi gian, vËn chuyÓn kh«ng an toµn, b¶o qu¶n phøc t¹p. Ngoµi ra mçi quèc gia ®Òu cã ®ång tiÒn riªng vµ ®ång tiÒn cña nh÷ng níc kÐm ph¸t triÓn vµ ®ang ph¸t triÓn thêng kh«ng ®îc chÊp nhËn trong thanh to¸n Quèc tÕ.
Mét trong nh÷ng chøc n¨ng quan träng cña tiÒn tÖ lµ lµm ph¬ng tiÖn thanh to¸n, trong thanh to¸n bao gåm thanh to¸n b»ng tiÒn mÆt vµ T2KDTM. C¸c tæ chøc kinh tÕ vµ c¸ nh©n lu«n cã nhu cÇu thanh to¸n víi nhau c¸c kho¶n cung øng dÞch vô vµ hµng ho¸, phôc vô s¶n xuÊt vµ tiªu dïng cho con ngêi. Nh÷ng nhu cÇu nµy cÇn ®îc xö lý linh ho¹t khi dïng tiÒn mÆt, khi T2KDTM. §ã lµ nh÷ng vÊn ®Ò mµ chóng ta cÇn ph¶i ®Ò cËp tíi.
Ngµy nay T2KDTM ®ang trë thµnh mét bé phËn kh«ng thÓ thiÕu ®îc trong ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh cña mçi doanh nghiÖp, nã ®· gÇn gòi h¬n víi cuéc sèng cña mäi ngêi. Khi tr×nh ®é s¶n xuÊt vµ lu th«ng hµng ho¸ ngµy cµng ph¸t triÓn c¸c mèi quan hÖ kinh tÕ ngµy cµng trë nªn ®a d¹ng, c¸c thµnh phÇn kinh tÕ ®Òu më tµi kho¶n t¹i Ng©n hµng vµ thùc hiÖn c¸c giao dÞch thanh to¸n víi nhau th«ng qua Ng©n hµng. Tõ ®ã T2KDTM lµ vÊn ®Ò tÊt yÕu ph¶i ®Æt ra. Khi tr×nh ®é cña s¶n xuÊt vµ lu th«ng hµng ho¸ cßn ë møc ®é thÊp, tiÒn mÆt ®îc sö dông phæ biÕn vµ ®· thÓ hiÖn tÝnh linh ho¹t cña nã tøc lµ gióp cho quan hÖ mua b¸n ®îc diÔn ra nhanh chãng ë mäi lóc, mäi n¬i, tiÒn mÆt vµ hµng ho¸ vËn ®éng ®ång thêi tõ ngêi mua sang ngêi b¸n vµ ngîc l¹i.
Nhng khi s¶n xuÊt hµng ho¸ 2 SV: NguyÔn ThÞ Thu HuyÒn Líp 713- §H Kinh doanh& C«ng nghÖ HµNéi LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.com For evaluation only. LuËn v¨n tèt nghiÖp GV híng dÉn: Ths. Hoµng YÕn Lan ph¸t triÓn ë tr×nh ®é cao, thanh to¸n b»ng tiÒn mÆt trong nhiÒu trêng hîp ®· béc lé nh÷ng nhîc ®iÓm nhÊt lµ khi quan hÖ mua b¸n ph¸t sinh gi÷a nh÷ng ngêi mua vµ ngêi b¸n c¸ch xa nhau hoÆc nh÷ng gi¸ trÞ hµng ho¸ lín th× viÖc thanh to¸n b»ng tiÒn mÆt sÏ gÆp nhiÒu khã kh¨n trong viÖc vËn chuyÓn, b¶o qu¶n vµ tèn nhiÒu chi phÝ ®Ó in Ên kiÓm ®Õm mét khèi lîng tiÒn mÆt rÊt lín mµ kh«ng thÓ lêng tríc ®îc nh÷ng mÊt m¸t thiÕu hôt cã thÓ x¶y ra. Do ®ã tÊt yÕu ®ßi hái ph¶i cã mét h×nh thøc thanh to¸n míi ®¸p øng nh÷ng yªu cÇu ®ßi hái cña qu¸ tr×nh mua b¸n ®ã.
H×nh thøc T2KDTM ®· ®¸p øng ®îc yªu cÇu ®ã cña nÒn kinh tÕ. Khi c¸c quan hÖ giao dÞch mua b¸n, trao ®æi, chi tr¶ cña c¸c thµnh phÇn kinh tÕ ngµy cµng nhiÒu víi gi¸ trÞ tiÒn lín th× c¸c h×nh thøc thanh to¸n cÇn ph¶i ®îc c¶i tiÕn hiÖn ®¹i ho¸ ®Ó phï hîp víi tr×nh ®é ph¸t triÓn s¶n xuÊt vµ lu th«ng hµng ho¸, hÖ thèng c¸c Ng©n hµng trong c¶ níc ph¶i më réng mµng líi thanh to¸n b»ng viÖc nèi m¹ng thanh to¸n ®iÖn tö liªn hµng vµ thanh to¸n bï trõ ®iÖn tö c¸c h×nh thøc thanh to¸n ®· trë thµnh c«ng cô ®¾c lùc cho qu¸ tr×nh chu chuyÓn vèn nhanh chãng an toµn hiÖu qu¶. Nh vËy T2KDTM vµ thanh to¸n b»ng tiÒn mÆt cã mèi quan hÖ chuyÓn ho¸ lÉn nhau ®Òu cã nh÷ng vÞ trÝ quan träng kh«ng thiÕu ®îc ®èi víi nÒn kinh tÕ, trong ®ã T2KDTM chiÕm tû träng lín h¬n. Tæ chøc tèt c«ng t¸c T2KDTM lµ tiÕt kiÖm ®îc chi phÝ.
T¨ng nhanh vßng quay vèn , thóc ®Èy ph¸t triÓn s¶n xuÊt, lu th«ng hµng ho¸ vµ ®iÒu hoµ lu th«ng tiÒn tÖ. Vai trß cña T2KDTM trong nÒn kinh tÕ thÞ trêng. Trong nÒn kinh tÕ thÞ trêng, T2KDTM lµ mét bé phËn cÊu thµnh quan träng trong tæng chu chuyÓn tiÒn tÖ, nã cã vai trß quan träng ®èi víi c¸c chñ thÓ thanh to¸n, c¸c trung gian thanh to¸n, cô thÓ: 1.1- Vai trß cña T2KDTM trong nÒn kinh tÕ. Khi nÒn kinh tÕ chuyÓn sang kinh tÕ thÞ trêng, T2KDTM ®· gi÷ mét vai trß rÊt quan träng ®èi víi tõng ®¬n vÞ kinh tÕ, tõng c¸ nh©n vµ ®èi víi toµn bé nÒn kinh tÕ, bÊt kú mét nhµ s¶n xuÊt nµo còng ®Òu mong muèn ®ång vèn cña m×nh tham gia vµo nhiÒu chu kú s¶n xuÊt vµ sinh lêi tèi ®a cho m×nh, do ®ã hä muèn s¶n phÈm cña hä lµm ra ph¶i ®îc tiªu thô ngay trªn thÞ trêng vµ thu ®îc tiÒn ®Ó tiÕp tôc mét chu kú s¶n 3 SV: NguyÔn ThÞ Thu HuyÒn Líp 713- §H Kinh doanh& C«ng nghÖ HµNéi LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.com For evaluation only.
LuËn v¨n tèt nghiÖp GV híng dÉn: Ths. Hoµng YÕn Lan xuÊt míi. V× vËy vÊn ®Ò thanh to¸n tiÒn hµng lµ v« cïng quan träng, trong qu¸ tr×nh trao ®æi mua b¸n nÕu ®¬n vÞ dïng tiÒn mÆt th× sÏ gÆp nhiÒu khã kh¨n vÒ ph¬ng tiÖn vËn chuyÓn b¶o qu¶n tiÒn kh¶ n¨ng rñi ro cao. T2KDTM ®îc thùc hiÖn qua Ng©n hµng trªn m¹ng m¸y vi tÝnh ®· phÇn nµo ®¸p øng ®îc nhu cÇu nhanh chãng, chÝnh x¸c cho c¸c kh¸ch hµng ®¶m b¶o an toµn vèn vµ tµi s¶n cña hä.
T2KDTM mÆt gãp phÇn gi¶m thÊp tû träng tiÒn mÆt trong lu th«ng, tõ ®ã cã thÓ tiÕt kiÖm ®îc chi phÝ lu th«ng x· héi nh: in Ên, ph¸t hµnh, b¶o qu¶n, vËn chuyÓn, kiÓm ®Õm. MÆt kh¸c T2KDTM cßn t¹o ra sù chuyÓn ho¸ th«ng suèt gi÷a tiÒn mÆt vµ tiÒn chuyÓn kho¶n. C¶ hai khÝa c¹nh ®ã ®Òu t¹o ®iÒu kiÖn thuËn lîi cho c«ng t¸c kÕ ho¹ch ho¸ vµ lu th«ng tiÒn tÖ. T2KDTM t¹o ®iÒu kiÖn tËp trung mét nguån vèn lín cña x· héi vµo tÝn dông ®Ó t¸i ®Çu t vµo nÒn kinh tÕ, ph¸t huy vai trß ®iÒu tiÕt, kiÓm tra cña Nhµ níc vµo ho¹t ®éng tµi chÝnh ë tÇm vÜ m« vµ vi m«, qua ®ã kiÓm so¸t ®îc l¹m ph¸t ®ång thêi t¹o ®iÒu kiÖn n©ng cao n¨ng suÊt lao ®éng.2- Vai trß cña T2KDTM ®èi víi Ng©n hµng Th¬ng M¹i.
C¸c doanh nghiÖp ho¹t ®éng trong nÒn kinh tÕ thÞ trêng quan t©m ®Õn vÊn ®Ò thanh to¸n lµ an toµn - tiÖn lîi - quay vßng vèn nhanh. Víi nh÷ng yªu cÇu ®a d¹ng cña c¸c mèi quan hÖ kinh tÕ - X· héi, tõ l©u ®· cã sù tham gia cña Ng©n hµng, Ng©n hµng trë thµnh trung t©m tiÒn tÖ tÝn dông thanh to¸n trong nÒn kinh tÕ vµ T2KDTM ®· gãp phÇn kh«ng nhá vµo thµnh c«ng cña Ng©n hµng. - T2KDTM t¹o ®iÒu kiÖn cho ho¹t ®éng huy ®éng vèn cña Ng©n hµng: T2KDTM kh«ng nh÷ng lµm gi¶m ®îc chi phÝ in Ên, b¶o qu¶n, vËn chuyÓn tiÒn mÆt mµ cßn bæ sung nguån vèn cho Ng©n hµng th«ng qua ho¹t ®éng më tµi kho¶n thanh to¸n cña tæ chøc kinh tÕ vµ c¸c nh©n. Kh¸ch hµng göi tiÒn vµo tµi kho¶n nµy víi mong muèn ®îc Ng©n hµng ®¸p øng mét c¸ch kÞp thêi chÝnh x¸c c¸c yªu cÇu thanh to¸n.
- T2KDTM thóc ®Èy qu¸ tr×nh cho vay: Nhê cã nguån vèn tiÒn göi kh«ng kú h¹n, Ng©n hµng cã c¬ héi ®Ó t¨ng lîi nhuËn cho m×nh b»ng c¸ch cÊp tÝn dông cho nÒn kinh tÕ. Do Ng©n hµng thu hót ®îc mét nguån vèn cã chi phÝ thÊp nªn trªn c¬ së ®ã h¹ l·i suÊt tiÒn vay, khuyÕn khÝch doanh nghiÖp, c¸ nh©n vay vèn Ng©n hµng ®Ó ®Çu t- , ph¸t triÓn s¶n xuÊt kinh doanh cã l·i.