Luận án tiến sĩ: Tác động của chính sách tiền tệ đến tính ổn định tài chính các NHTM Việt Nam

Luận án tiến sĩ phân tích tác động của chính sách tiền tệ đến ổn định tài chính ngân hàng thương mại Việt Nam qua mức độ chấp nhận rủi ro.

• Tác giả: Nguyễn Thị Kiều Nga
• Người hướng dẫn: TS Trần Huy Hoàng
• Trường học: Trường Đại Học Tài Chính – Marketing
• Chuyên ngành: Tài Chính – Ngân Hàng
• Đề tài: Tác Động Của Chính Sách Tiền Tệ Đến Tính Ổn Định Tài Chính Của Các Ngân Hàng Thương Mại Việt Nam Thông Qua Mức Độ Chấp Nhận Rủi Ro
• Loại tài liệu: luận án tiến sĩ
• Năm xuất bản: 2022
• Địa điểm: Thành Phố Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• TÓM TẮT LUẬN ÁN
• DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
• DANH MỤC BẢNG
• DANH MỤC HÌNH
• 1. CHƯƠNG 1
• 1.1. Lý do chọn đề tài
• 1.2. Vấn đề nghiên cứu
• 1.3. Mục tiêu nghiên cứu, câu hỏi nghiên cứu
• 1.4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• 1.5. Phương pháp nghiên cứu
• 1.6. Các điểm mới và đóng góp của luận án
• 1.7. Kết cấu của luận án
• 2. CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ THUYẾT VÀ TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU
• 2.1. Chính sách tiền tệ
• 2.1.1. Mục tiêu của chính sách tiền tệ
• 2.1.1.1. Mục tiêu cuối cùng
• 2.1.1.2. Mục tiêu trung gian
• 2.1.1.3. Mục tiêu hoạt động
• 2.1.2. Công cụ của chính sách tiền tệ
• 2.2. Rủi ro và mức độ chấp nhận rủi ro
• 2.2.1. Rủi ro của ngân hàng thương mại
• 2.2.1.1. Rủi ro tín dụng
• 2.2.1.2. Rủi ro hoạt động
• 2.2.1.3. Rủi ro thị trường
• 2.2.2. Mức độ chấp nhận rủi ro
• 2.2.3. Đo lường mức độ chấp nhận rủi ro
• 2.3. Ổn định tài chính
• 2.3.1. Khái niệm về ổn định tài chính
• 2.3.2. Vai trò của ổn định tài chính
• 2.3.2.1. Sự cần thiết phải đảm bảo tính ổn định tài chính
• 2.3.2.2. Vai trò chủ đạo của ngân hàng Trung ương trong việc ổn định
• 2.3.3. Ổn định tài chính của ngân hàng thương mại
• 2.3.3.1. Vai trò ổn định tài chính của ngân hàng
• 2.3.3.2. Thanh khoản và ổn định tài chính của ngân hàng thương mại
• 2.3.3.3. Đo lường ổn định tài chính của ngân hàng
• 2.4. Tác động của chính sách tiền tệ đến tính ổn định tài chính của các ngân hàng thương mại
• 2.5. Tác động của chính sách tiền tệ đến mức độ chấp nhận rủi ro của các ngân hàng thương mại
• 2.6. Tác động của mức độ chấp nhận rủi ro đến ổn định tài chính của các ngân hàng thương mại
• 2.7. Tổng quan các nghiên cứu trước
• 2.7.1. Truyền dẫn chính sách tiền tệ
• 2.7.2. Tác động của chính sách tiền tệ đến tính ổn định tài chính của các ngân hàng thương mại
• 2.7.3. Tác động của chính sách tiền tệ đến mức độ chấp nhận rủi ro của các ngân hàng thương mại
• 2.7.4. Tác động của mức độ chấp nhận rủi ro đến tính ổn định tài chính của các ngân hàng thương mại
• 2.7.5. Khoảng trống nghiên cứu
• 2.8. Kết luận chương 2
• 3. CHƯƠNG 3: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 3.1. Xây dựng mô hình tác động của chính sách tiền tệ đến tính ổn định tài chính của các ngân hàng thương mại Việt Nam
• 3.2. Xây dựng mô hình tác động của chính sách tiền tệ đến mức độ chấp nhận rủi ro của các ngân hàng thương mại Việt Nam
• 3.2.1. Đo lường mức độ chấp nhận rủi ro
• 3.2.2. Đo lường yếu tố đại diện cho chính sách tiền tệ
• 3.2.3. Đo lường các biến kiểm soát mô hình tác động của chính sách tiền tệ đến mức độ chấp nhận rủi ro của các ngân hàng thương mại Việt Nam
• 3.2.3.1. Mức dự trữ bắt buộc
• 3.2.3.2. Khe hở sản lượng
• 3.2.3.3. Tỷ lệ nợ xấu
• 3.2.3.4. Tỷ suất sinh lợi
• 3.3. Xây dựng mô hình tác động của mức độ chấp nhận rủi ro đến tính ổn định tài chính của các ngân hàng thương mại Việt Nam
• 3.3.1. Đo lường tính ổn định tài chính của ngân hàng thương mại Việt Nam
• 3.3.2. Đo lường các biến kiểm soát mô hình tác động của mức độ chấp nhận rủi ro đến tính ổn định tài chính của các ngân hàng thương mại Việt Nam
• 3.3.2.1. Tỷ suất sinh lợi
• 3.3.2.2. Tỷ lệ nợ xấu
• 3.3.2.3. Khe hở sản lượng
• 3.3.2.4. Khe hở tín dụng
• 3.3.2.5. Tỷ số thanh khoản
• 3.3.2.6. Hệ số rủi ro
• 3.3.2.7. Tỷ lệ tiền gửi
• 3.4. Mô hình nghiên cứu và giả thuyết nghiên cứu
• 3.4.1. Mô hình tác động của chính sách tiền tệ đến tính ổn định tài chính của các ngân hàng thương mại Việt Nam thông qua mức độ chấp nhận rủi ro
• 3.4.2. Giả thuyết nghiên cứu
• 3.4.3. Cách thức thu thập dữ liệu
• 3.5. Phương pháp ước lượng
• 3.5.1. Quy trình nghiên cứu ước lượng
• 3.5.2. Lý thuyết và lựa chọn phương pháp hồi quy
• 3.5.2.1. Hồi quy Pool – OLS
• 3.5.2.2. Hồi quy tác động ngẫu nhiên
• 3.5.2.3. Hồi quy tác động cố định
• 3.5.2.4. Hồi quy GMM
• 3.5.2.5. Lựa chọn phương pháp hồi quy thích hợp
• 3.5.3. Kiểm định lựa chọn hồi quy dữ liệu bảng
• 3.5.3.1. Kiểm định Hausman Test
• 3.5.3.2. Kiểm định F-Test
• 3.5.4. Kiểm định các khuyết tật mô hình nghiên cứu
• 3.5.4.1. Kiểm định đa cộng tuyến
• 3.5.4.2. Kiểm định phương sai sai số thay đổi
• 3.5.4.3. Kiểm định tự tương quan
• 3.6. Kết luận chương 3
• 4. CHƯƠNG 4: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN
• 4.1. Tình hình biến động chính sách tiền tệ, dự phòng cho vay và hệ số an toàn vốn của các ngân hàng thương mại Việt Nam từ 2007 – 2019
• 4.2. Thống kê mô tả dữ liệu nghiên cứu
• 4.3. Ma trận tương quan và kiểm định đa cộng tuyến
• 4.3.1. Ma trận tương quan mô hình (1) và mô hình (3)
• 4.3.2. Ma trận tương quan – mô hình (2)
• 4.4. Kiểm định cho mô hình nghiên cứu
• 4.4.1. Mô hình chính sách tiền tệ tác động đến tính ổn định tài chính của các ngân hàng thương mại Việt Nam - mô hình (1)
• 4.4.2. Mô hình tác động chính sách tiền tệ đến mức độ chấp nhận rủi ro – mô hình (2)
• 4.4.3. Mô hình mức độ chấp nhận rủi ro tác động đến tính ổn định tài chính – mô hình (3)
• 4.5. Kết quả hồi quy và thảo luận
• 4.5.1. Kết quả hồi quy FEM và REM tác động chính sách tiền tệ đến tính ổn định tài chính thông qua mức độ chấp nhận rủi ro
• 4.5.2. Kết quả hồi quy GMM tác động chính sách tiền tệ đến tính ổn định tài chính thông qua mức độ chấp nhận rủi ro
• 4.5.3. Thảo luận kết quả hồi quy GMM tác động chính sách tiền tệ đến tính ổn định tài chính thông qua mức độ chấp nhận rủi ro
• 4.5.3.1. Thảo luận kết quả hồi quy GMM mô hình tác động chính sách tiền tệ đến tính ổn định tài chính
• 4.5.3.2. Thảo luận kết quả hồi quy GMM tác động chính sách tiền tệ đến mức độ chấp nhận rủi ro
• 4.5.3.3. Thảo luận kết quả hồi quy GMM mô hình tác động mức độ chấp nhận rủi ro đến tính ổn định tài chính
• 4.6. Tóm tắt kết quả nghiên cứu
• 4.7. Kết luận chương 4
• 5. CHƯƠNG 5: KẾT LUẬN VÀ HÀM Ý CHÍNH SÁCH
• 5.1. Hàm ý chính sách
• 5.1.1. Hàm ý chính sách đối với ngân hàng Nhà nước
• 5.1.2. Hàm ý quản trị đối với ngân hàng thương mại
• 5.2. Những điểm mới của luận án
• 5.3. Hạn chế, hướng nghiên cứu tiếp theo
• 5.4. Kết luận chương 5
• CÔNG TRÌNH KHOA HỌC ĐÃ CÔNG BỐ CỦA TÁC GIẢ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Chính sách tiền tệ và ổn định tài chính

Chính sách tiền tệ là công cụ quan trọng của Ngân hàng Nhà nước nhằm điều tiết nền kinh tế. Nó tác động trực tiếp đến ổn định tài chính của các ngân hàng thương mại thông qua các kênh truyền dẫn như lãi suất, tín dụng và thị trường tài chính. Sau khủng hoảng 2008, vai trò của chính sách tiền tệ trong việc đảm bảo ổn định tài chính được nhấn mạnh. Các nghiên cứu chỉ ra rằng chính sách tiền tệ thắt chặt, đặc biệt thông qua việc tăng lãi suất, có thể làm giảm mức độ chấp nhận rủi ro của các ngân hàng, từ đó ảnh hưởng đến tính ổn định tài chính.

1.1. Tác động của lãi suất

Lãi suất là công cụ chính của chính sách tiền tệ. Khi Ngân hàng Nhà nước tăng lãi suất, các ngân hàng thương mại thường tăng dự phòng rủi ro, phản ánh mức độ chấp nhận rủi ro cao hơn. Điều này dẫn đến giảm hệ số an toàn vốn, làm suy yếu tính ổn định tài chính. Nghiên cứu của De Moraes và cộng sự (2016) cũng chỉ ra mối quan hệ nghịch chiều giữa lãi suất và ổn định tài chính thông qua kênh rủi ro tín dụng.

1.2. Kênh tín dụng

Chính sách tiền tệ thắt chặt làm giảm lượng tín dụng cung cấp ra thị trường, từ đó giảm rủi ro tín dụng. Tuy nhiên, việc giảm tín dụng cũng có thể ảnh hưởng tiêu cực đến tăng trưởng kinh tế. Nghiên cứu của Montes và Peixoto (2014) cho thấy các ngân hàng thường điều chỉnh dự phòng rủi ro để phản ứng với chính sách tiền tệ, điều này ảnh hưởng trực tiếp đến ổn định tài chính.

II. Mức độ chấp nhận rủi ro và ổn định tài chính

Mức độ chấp nhận rủi ro là yếu tố trung gian quan trọng trong việc truyền tải tác động của chính sách tiền tệ đến ổn định tài chính. Khi các ngân hàng thương mại chấp nhận rủi ro cao hơn, tỷ lệ tài sản có rủi ro tăng, dẫn đến giảm hệ số an toàn vốn. Điều này làm suy yếu tính ổn định tài chính của hệ thống ngân hàng. Nghiên cứu của Altunbas và cộng sự (2014) chỉ ra rằng lãi suất thấp kéo dài có thể khuyến khích các ngân hàng chấp nhận rủi ro quá mức.

2.1. Đo lường mức độ chấp nhận rủi ro

Mức độ chấp nhận rủi ro được đo lường thông qua tỷ lệ dự phòng rủi ro và tỷ lệ tài sản có rủi ro. Khi Ngân hàng Nhà nước thực hiện chính sách tiền tệ thắt chặt, các ngân hàng thường tăng dự phòng rủi ro, phản ánh mức độ chấp nhận rủi ro cao hơn. Điều này dẫn đến giảm hệ số an toàn vốn, làm suy yếu tính ổn định tài chính.

2.2. Tác động đến hệ số an toàn vốn

Hệ số an toàn vốn là thước đo quan trọng để đánh giá tính ổn định tài chính của các ngân hàng. Khi mức độ chấp nhận rủi ro tăng, tỷ lệ tài sản có rủi ro tăng, dẫn đến giảm hệ số an toàn vốn. Nghiên cứu của Mili và cộng sự (2017) cũng chỉ ra rằng trong thời kỳ tăng trưởng kinh tế mạnh, các ngân hàng thường giảm vốn điều tiết, làm tăng rủi ro tài chính.

III. Hàm ý chính sách và quản trị

Nghiên cứu này đưa ra các hàm ý chính sách quan trọng cho Ngân hàng Nhà nước và các ngân hàng thương mại. Đối với Ngân hàng Nhà nước, cần cân nhắc kỹ lưỡng khi điều chỉnh lãi suất để tránh tác động tiêu cực đến ổn định tài chính. Đối với các ngân hàng thương mại, cần tăng cường quản lý rủi ro và duy trì hệ số an toàn vốn ở mức hợp lý.

3.1. Hàm ý chính sách đối với Ngân hàng Nhà nước

Ngân hàng Nhà nước cần cân nhắc kỹ lưỡng khi điều chỉnh lãi suất, đặc biệt trong bối cảnh kinh tế biến động. Việc áp dụng các quy định Basel 2 và Basel 3 cũng cần được thực hiện nghiêm ngặt để đảm bảo tính ổn định tài chính của hệ thống ngân hàng.

3.2. Hàm ý quản trị đối với ngân hàng thương mại

Các ngân hàng thương mại cần tăng cường quản lý rủi ro, đặc biệt là rủi ro tín dụng và rủi ro thị trường. Việc duy trì hệ số an toàn vốn ở mức hợp lý và tăng vốn điều tiết kịp thời là yếu tố quan trọng để đảm bảo ổn định tài chính.

Nội dung chính

Tổng quan luận án

Luận án tiến sĩ kinh tế với đề tài "Tác động của chính sách tiền tệ đến tính ổn định tài chính của các ngân hàng thương mại Việt Nam thông qua mức độ chấp nhận rủi ro" do nghiên cứu sinh Nguyễn Thị Kiều Nga thực hiện tại Trường Đại học Tài chính – Marketing (chuyên ngành Tài chính – Ngân hàng, mã số: 9340201), dưới sự hướng dẫn khoa học của TS. Trần Huy Hoàng và Nguyễn Vĩnh Hùng.

Tính cấp thiết và khoảng trống nghiên cứu

Sau cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu năm 2008, quan điểm truyền thống cho rằng chính sách tiền tệ chỉ cần tập trung vào ổn định giá cả và sản lượng vĩ mô đã bộc lộ những hạn chế. Việc duy trì lãi suất thấp trong thời gian dài nhằm thúc đẩy tăng trưởng kinh tế có thể kích thích các tổ chức tín dụng gia tăng mức độ chấp nhận rủi ro, từ đó làm gia tăng mức độ tổn thương và đe dọa sự ổn định của hệ thống tài chính. Tại Việt Nam, các nghiên cứu trước đây chủ yếu tiếp cận các kênh truyền dẫn chính sách tiền tệ truyền thống như kênh lãi suất, kênh tín dụng, kênh tỷ giá và kênh giá tài sản thông qua các mô hình chuỗi thời gian vĩ mô (VAR, SVAR, VECM). Khoảng trống nghiên cứu thực nghiệm về tác động đồng thời của chính sách tiền tệ đến tính ổn định tài chính của các ngân hàng thương mại thông qua kênh mức độ chấp nhận rủi ro vẫn chưa được giải quyết đầy đủ trong bối cảnh hệ thống ngân hàng Việt Nam.

Mục tiêu nghiên cứu

Mục tiêu tổng quát của luận án là tìm kiếm bằng chứng thực nghiệm về tác động của chính sách tiền tệ đến tính ổn định tài chính thông qua mức độ chấp nhận rủi ro của các ngân hàng thương mại Việt Nam giai đoạn 2007 – 2019, từ đó đề xuất các hàm ý chính sách cho Ngân hàng Nhà nước và hàm ý quản trị cho các ngân hàng thương mại.

Các mục tiêu nghiên cứu cụ thể bao gồm:

1. Nghiên cứu tác động của chính sách tiền tệ đến tính ổn định tài chính của các ngân hàng thương mại Việt Nam.
2. Nghiên cứu tác động của chính sách tiền tệ đến mức độ chấp nhận rủi ro của các ngân hàng thương mại Việt Nam.
3. Nghiên cứu tác động của mức độ chấp nhận rủi ro đến tính ổn định tài chính của các ngân hàng thương mại Việt Nam.
4. Đưa ra các gợi ý đối với chính sách tiền tệ tại Việt Nam và gợi ý về mặt quản trị đối với các ngân hàng thương mại Việt Nam.

Câu hỏi nghiên cứu

1. Chính sách nới lỏng/thắt chặt tiền tệ có tác động như thế nào đến tính ổn định tài chính của các ngân hàng thương mại Việt Nam?
2. Chính sách nới lỏng/thắt chặt tiền tệ có tác động như thế nào đến mức độ chấp nhận rủi ro của các ngân hàng thương mại Việt Nam?
3. Có hay không tác động của mức độ chấp nhận rủi ro đến tính ổn định tài chính của các ngân hàng thương mại Việt Nam?
4. Ngân hàng Trung ương nên thực hiện chính sách tiền tệ như thế nào để đảm bảo tính ổn định tài chính của các ngân hàng thương mại Việt Nam? Các ngân hàng thương mại nên quản trị như thế nào để đảm bảo ổn định tài chính?

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

• Đối tượng nghiên cứu: Chính sách tiền tệ, mức độ chấp nhận rủi ro, tính ổn định tài chính và các mối quan hệ tác động qua lại giữa các yếu tố này trong hệ thống ngân hàng thương mại Việt Nam.
• Phạm vi không gian: Hệ thống 30 ngân hàng thương mại tại Việt Nam có dữ liệu tài chính công bố đầy đủ và được kiểm toán.
• Phạm vi thời gian: Giai đoạn từ năm 2007 đến năm 2019.

---

Tổng quan tài liệu và vị trí của luận án

Các hướng nghiên cứu trước đây

Luận án tiến hành tổng hợp và phân loại các công trình nghiên cứu trong nước và quốc tế theo các nhóm chủ đề chính:

1. Truyền dẫn chính sách tiền tệ và kênh chấp nhận rủi ro:

   • Các nghiên cứu quốc tế như Borio và Zhu (2008, 2012), Gambacorta (2009), Adrian và Shin (2009, 2010), Altunbas và cộng sự (2014) chỉ ra rằng lãi suất duy trì ở mức thấp trong thời gian dài tác động đến định giá tài sản, thu nhập và dòng tiền, từ đó làm thay đổi cách thức đo lường và thúc đẩy hành vi chấp nhận rủi ro quá mức của các ngân hàng.
   • Brunnermeier (2001), Rajan (2005), Maddaloni và Peydro (2011) cho thấy tỷ suất sinh lợi đầu tư thấp do chính sách nới lỏng kích thích động cơ tìm kiếm lợi nhuận (search for yield) mà bỏ qua rủi ro. Ngược lại, Lown và Morgan (2006) chỉ ra rằng việc gia tăng lãi suất làm ngân hàng siết chặt tiêu chuẩn tín dụng và giảm mức độ chấp nhận rủi ro.
   • Jiménez và cộng sự (2014) kết luận lãi suất thấp trong ngắn hạn có thể cải thiện chất lượng danh mục nhưng kéo dài sẽ làm gia tăng đáng kể rủi ro tín dụng tiềm ẩn.

2. Tác động của mức độ chấp nhận rủi ro đến ổn định tài chính:

   • Borio và Lowe (2001) lập luận rằng sự suy giảm giá trị các khoản vay làm giảm lợi nhuận và vốn chủ sở hữu, từ đó làm giảm hệ số an toàn vốn.
   • Montes và Peixoto (2014), De Moraes và cộng sự (2016) chứng minh chính sách tiền tệ tại Brazil ảnh hưởng đến mức độ chấp nhận rủi ro (thông qua trích lập dự phòng rủi ro cho vay), qua đó tác động trực tiếp đến sự ổn định tài chính của hệ thống ngân hàng.
   • Imbierowicz và Rauch (2014) phân tích mối quan hệ giữa rủi ro thanh khoản và rủi ro tín dụng dẫn đến sự phá sản của các ngân hàng.

3. Nghiên cứu về chính sách tiền tệ và ngân hàng tại Việt Nam:

   • Các nghiên cứu về kênh truyền dẫn chính sách tiền tệ bằng mô hình VAR/SVAR: Nguyễn Phi Lân (2010), Trần Ngọc Thơ và cộng sự (2013), Nguyễn Khắc Quốc Bảo (2013).
   • Nghiên cứu từng kênh truyền dẫn cụ thể: kênh lãi suất (Le Viet Hung và Pfau, 2009; Bhattacharya, 2014); kênh tỷ giá (Nguyễn Thị Ngọc Trang và Lục Văn Cường, 2012; Phạm Thị Tuyết Trinh, 2016); kênh tín dụng và kênh giá tài sản (Chu Khánh Lân, 2012; Nguyễn Phúc Cảnh, 2014).
   • Nghiên cứu về chấp nhận rủi ro: Dang và Dang (2020) nghiên cứu giai đoạn 2007 – 2018 và đưa ra kết quả cho thấy chính sách tiền tệ nới lỏng làm giảm mức độ chấp nhận rủi ro của ngân hàng, không đồng thuận với lý thuyết kênh chấp nhận rủi ro truyền thống.

Khoảng trống nghiên cứu của luận án

Mặc dù đã có các công trình nghiên cứu riêng lẻ về kênh truyền dẫn hoặc mức độ rủi ro, nhưng tại Việt Nam chưa có công trình nào đánh giá toàn diện tác động đa chiều của chính sách tiền tệ đến tính ổn định tài chính thông qua biến trung gian là mức độ chấp nhận rủi ro trong một khung phân tích thống nhất. Luận án lựa chọn giải quyết khoảng trống này bằng cách kiểm định chuỗi tác động: Chính sách tiền tệ $\rightarrow$ Mức độ chấp nhận rủi ro $\rightarrow$ Tính ổn định tài chính của các ngân hàng thương mại Việt Nam.

---

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Cơ sở lý thuyết và khái niệm sử dụng

• Lý thuyết về chính sách tiền tệ: Tiếp cận định nghĩa theo Mishkin (2013), Tô Kim Ngọc (2012) và Luật Ngân hàng Nhà nước Việt Nam năm 2010. Nguyên tắc Tinbergen được vận dụng để phân tích việc phối hợp công cụ: để đạt được hai mục tiêu độc lập là ổn định kinh tế vĩ mô (ổn định giá) và ổn định tài chính, cơ quan điều hành cần tối thiểu hai công cụ riêng biệt (chính sách tiền tệ và chính sách an toàn vĩ mô) (Agénor & Pereira da Silva, 2012; Woodford, 2012; Menon, 2015).
• Lý thuyết về rủi ro và mức độ chấp nhận rủi ro: Phân loại rủi ro theo Hiệp ước Basel gồm rủi ro tín dụng, rủi ro hoạt động và rủi ro thị trường (rủi ro lãi suất, rủi ro ngoại hối, rủi ro giá cả). Khái niệm mức độ chấp nhận rủi ro được tiếp cận theo Palmer và Wiseman (1999), Sanders và Hambrick (2007), thể hiện qua sự đánh đổi giữa lợi nhuận và an toàn hoạt động.
• Lý thuyết ổn định tài chính ngân hàng: Dựa trên mô hình tháo chạy ngân hàng của Diamond và Dybvig (1983), mô hình thanh khoản và cấu trúc vốn của Eisenbach và cộng sự (2014), cùng các nghiên cứu của Nadya và Thomas (2011), Pirre và Terhi (2010).
• Lý thuyết thông tin bất cân xứng: Vận dụng khái niệm lựa chọn đối nghịch và rủi ro đạo đức để giải thích phản ứng của ngân hàng và người vay khi lãi suất thay đổi.
• Lý thuyết trật tự phân hạng (Pecking Order Theory): Giải thích hành vi ưu tiên sử dụng nguồn vốn nội bộ trước khi tiếp cận nguồn tài trợ bên ngoài của các tổ chức tín dụng.

Phương pháp nghiên cứu và quy trình ước lượng

Luận án áp dụng phương pháp nghiên cứu định lượng trên dữ liệu bảng (panel data). Quy trình ước lượng và kiểm định được thực hiện theo các bước:

1. Thống kê mô tả dữ liệu và tính toán ma trận hệ số tương quan giữa các biến.
2. Kiểm định đa cộng tuyến thông qua hệ số phóng đại phương sai (VIF).
3. Ước lượng các mô hình hồi quy dữ liệu bảng tĩnh: Pooled OLS, mô hình tác động cố định (FEM) và mô hình tác động ngẫu nhiên (REM).
4. Thực hiện các kiểm định lựa chọn mô hình: Kiểm định F (F-test) để chọn giữa Pooled OLS và FEM; Kiểm định Hausman (Hausman test) để chọn giữa FEM và REM.
5. Kiểm định các khuyết tật của mô hình: Hiện tượng phương sai sai số thay đổi (Heteroskedasticity) và hiện tượng tự tương quan (Autocorrelation).
6. Khắc phục các khuyết tật mô hình và xử lý vấn đề nội sinh bằng phương pháp hồi quy GMM dạng hệ thống (System Generalized Method of Moments - S-GMM).

Các mô hình nghiên cứu và đo lường biến

Luận án xây dựng ba phương trình hồi quy cụ thể:

• Mô hình 1 (Tác động của CSTT đến tính ổn định tài chính): $$\text{CAR}{it} = \beta_0 + \beta_1 \text{IR}t + \beta_2 \text{R_REG}t + \beta_3 \text{ROA}{it} + \beta_4 \text{DEFAULT}{it} + \beta_5 \text{O_GAP}t + \beta_6 \text{C_GAP}t + \beta_7 \text{LIQUID}{it} + \beta_8 \text{NLTA}{it} + \beta_9 \text{DEPTA}{it} + \varepsilon_{it}$$

• Mô hình 2 (Tác động của CSTT đến mức độ chấp nhận rủi ro): $$\text{PROV}_{it} = \alpha_0 + \alpha_1 \text{IR}t + \alpha_2 \text{R_REG}t + \alpha_3 \text{O_GAP}t + \alpha_4 \text{DEFAULT}{it} + \alpha_5 \text{ROA}{it} + u{it}$$

• Mô hình 3 (Tác động của mức độ chấp nhận rủi ro đến tính ổn định tài chính): $$\text{CAR}{it} = \gamma_0 + \gamma_1 \text{PROV}{it} + \gamma_2 \text{ROA}{it} + \gamma_3 \text{DEFAULT}{it} + \gamma_4 \text{O_GAP}t + \gamma_5 \text{C_GAP}t + \gamma_6 \text{LIQUID}{it} + \gamma_7 \text{NLTA}{it} + \gamma_8 \text{DEPTA}{it} + e{it}$$

Tên biến	Ký hiệu	Vai trò trong mô hình	Khái niệm và cách đo lường
Hệ số an toàn vốn	$\text{CAR}$	Biến phụ thuộc (Mô hình 1, 3)	Tỷ lệ an toàn vốn tối thiểu của NHTM, đo lường tính ổn định tài chính
Tỷ lệ dự phòng rủi ro cho vay	$\text{PROV}$	Biến phụ thuộc (Mô hình 2) / Độc lập (Mô hình 3)	Dự phòng rủi ro cho vay trên tổng dư nợ, đại diện cho mức độ chấp nhận rủi ro
Lãi suất tái chiết khấu	$\text{IR}$	Biến độc lập (Mô hình 1, 2)	Lãi suất tái chiết khấu do NHNN công bố, đại diện cho chính sách tiền tệ
Mức dự trữ bắt buộc	$\text{R_REG}$	Biến kiểm soát	Tỷ lệ dự trữ bắt buộc theo quy định của NHNN
Tỷ suất sinh lợi trên tổng tài sản	$\text{ROA}$	Biến kiểm soát	Lợi nhuận sau thuế chia cho tổng tài sản
Tỷ lệ nợ xấu	$\text{DEFAULT}$	Biến kiểm soát	Tỷ lệ nợ xấu trên tổng dư nợ tín dụng của NHTM
Khe hở sản lượng	$\text{O_GAP}$	Biến kiểm soát	Chênh lệch giữa sản lượng GDP thực tế và sản lượng tiềm năng
Khe hở tín dụng	$\text{C_GAP}$	Biến kiểm soát	Độ lệch giữa tỷ lệ tín dụng/GDP thực tế so với xu hướng dài hạn
Tỷ số thanh khoản	$\text{LIQUID}$	Biến kiểm soát	Tỷ lệ tài sản có tính thanh khoản trên tổng tài sản
Hệ số rủi ro tín dụng	$\text{NLTA}$	Biến kiểm soát	Dư nợ cho vay thuần trên tổng tài sản
Tỷ số tiền gửi	$\text{DEPTA}$	Biến kiểm soát	Tổng số dư tiền gửi khách hàng trên tổng tài sản

Nguồn tư liệu và dữ liệu nghiên cứu

• Dữ liệu vi mô cấp ngân hàng: Thu thập từ báo cáo tài chính đã được kiểm toán và báo cáo thường niên của 30 ngân hàng thương mại Việt Nam qua các năm từ 2007 đến 2019.
• Dữ liệu lãi suất tái chiết khấu và quy định dự trữ bắt buộc: Thu thập từ Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (sbv.gov.vn).
• Dữ liệu kinh tế vĩ mô: Thu thập từ cơ sở dữ liệu của Ngân hàng Thế giới (World Bank) và Tổng cục Thống kê Việt Nam.

---

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Giới thiệu

Chương 1 thiết lập khung tổng thể của công trình nghiên cứu, bao gồm lý do lựa chọn đề tài, xác định vấn đề nghiên cứu và tính cấp thiết trong bối cảnh tái cơ cấu hệ thống tổ chức tín dụng tại Việt Nam sau các giai đoạn biến động kinh tế. Chương này trình bày chi tiết mục tiêu nghiên cứu tổng quát, 4 mục tiêu cụ thể, 4 câu hỏi nghiên cứu, đối tượng nghiên cứu, phạm vi nghiên cứu (30 NHTM, giai đoạn 2007 – 2019), phương pháp nghiên cứu dự kiến, các đóng góp mới về mặt khoa học và thực tiễn, cùng bố cục tổng thể gồm 5 chương của luận án.

Chương 2: Cơ sở lý thuyết và tổng quan nghiên cứu

Chương 2 phân tích chuyên sâu các nền tảng lý luận liên quan đến ba trụ cột chính:

• Chính sách tiền tệ: Khái niệm, cơ chế hoạt động, hệ thống mục tiêu (mục tiêu cuối cùng, mục tiêu trung gian, mục tiêu hoạt động), các công cụ thực thi (nghiệp vụ thị trường mở, lãi suất tái chiết khấu, dự trữ bắt buộc) và thực tiễn áp dụng các công cụ này của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam từ năm 1990 đến nay.
• Rủi ro và mức độ chấp nhận rủi ro: Định nghĩa rủi ro theo các trường phái kinh tế; chi tiết các loại rủi ro trọng yếu của NHTM theo Basel (rủi ro tín dụng, rủi ro hoạt động, rủi ro thị trường gồm rủi ro lãi suất, ngoại hối, giá cả); cơ chế xác định mức độ chấp nhận rủi ro và đo lường thông qua trích lập dự phòng rủi ro cho vay.
• Ổn định tài chính ngân hàng: Khái niệm ổn định tài chính từ góc nhìn của các Ngân hàng Trung ương (Đức, Anh, Úc, Thụy Sỹ, ECB); vai trò trung tâm của NHTM và NHTW; phân tích mối quan hệ tương tác giữa thanh khoản, cấu trúc đòn bẩy, kỳ hạn nợ và sự ổn định theo các mô hình của Diamond & Dybvig (1983) và Eisenbach và cộng sự (2014).
• Tổng quan nghiên cứu: Lược khảo các công trình thực nghiệm về truyền dẫn chính sách tiền tệ, kênh chấp nhận rủi ro, tác động của rủi ro đến an toàn vốn; chỉ ra khoảng trống nghiên cứu và xây dựng các giả thuyết cho mô hình hồi quy.

Chương 3: Phương pháp nghiên cứu

Chương 3 trình bày chi tiết quy trình xây dựng mô hình thực nghiệm và định lượng các biến số:

• Thiết lập ba phương trình toán học lượng lượng hóa mối quan hệ giữa CSTT ($\text{IR}$), mức độ chấp nhận rủi ro ($\text{PROV}$) và tính ổn định tài chính ($\text{CAR}$) cùng hệ thống biến kiểm soát vi mô và vĩ mô.
• Mô tả quy trình thu thập và xử lý số liệu thứ cấp từ 30 ngân hàng thương mại Việt Nam giai đoạn 2007 – 2019.
• Trình bày lý thuyết các phương pháp ước lượng: Pooled OLS, mô hình tác động cố định (FEM), mô hình tác động ngẫu nhiên (REM) và phương pháp System-GMM (S-GMM).
• Chi tiết quy trình kiểm định lựa chọn mô hình (F-test, Hausman test) và kiểm định các khuyết tật mô hình (kiểm định đa cộng tuyến qua ma trận tương quan và hệ số VIF, kiểm định phương sai sai số thay đổi, kiểm định tự tương quan).

Chương 4: Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Chương 4 cung cấp bức tranh thực nghiệm toàn diện dựa trên số liệu thu thập:

• Đánh giá thực trạng biến động lãi suất tái chiết khấu, tỷ lệ dự phòng cho vay và hệ số an toàn vốn của các NHTM Việt Nam trong giai đoạn 2007 – 2019.
• Trình bày kết quả thống kê mô tả, ma trận tương quan và kiểm định đa cộng tuyến (hệ số VIF đều nằm trong giới hạn an toàn).
• Báo cáo kết quả kiểm định cho thấy tồn tại hiện tượng phương sai sai số thay đổi và tự tương quan ở các mô hình tĩnh FEM/REM, khẳng định sự phù hợp của phương pháp ước lượng S-GMM.
• Trình bày và thảo luận kết quả hồi quy S-GMM của 3 mô hình:
  • Mô hình 1: Chính sách tiền tệ thắt chặt (tăng lãi suất $\text{IR}$) có tác động làm giảm hệ số an toàn vốn $\text{CAR}$ của các NHTM.
  • Mô hình 2: Tăng lãi suất $\text{IR}$ làm gia tăng tỷ lệ trích lập dự phòng cho vay $\text{PROV}$, phản ánh mức độ chấp nhận rủi ro của NHTM tăng lên.
  • Mô hình 3: Tỷ lệ trích lập dự phòng cho vay $\text{PROV}$ tăng lên dẫn tới sự sụt giảm của hệ số an toàn vốn $\text{CAR}$.
  • Các biến kiểm soát: Tỷ suất sinh lợi $\text{ROA}$ có quan hệ đồng biến với mức chấp nhận rủi ro, phù hợp lý thuyết trật tự phân hạng. Khe hở sản lượng $\text{O_GAP}$ thể hiện tính nghịch chu kỳ của rủi ro (tăng trưởng cao làm giảm rủi ro điều tiết, tương đồng với Mili và cộng sự, 2017). Khe hở tín dụng $\text{C_GAP}$ có quan hệ ngược chiều với $\text{CAR}$ và $\text{PROV}$, đồng nhất với phát hiện của De Moraes và cộng sự (2016).

Chương 5: Kết luận và hàm ý chính sách

Chương 5 đúc kết các phát hiện chính từ kết quả hồi quy thực nghiệm, từ đó đề xuất hai nhóm giải pháp:

• Hàm ý chính sách đối với Ngân hàng Nhà nước: Nâng cao hiệu quả điều hành công cụ lãi suất, kiểm soát chặt chẽ tình trạng bất cân xứng thông tin trên thị trường tín dụng, phối hợp chính sách tiền tệ với chính sách an toàn vĩ mô, giám sát lộ trình tăng vốn tự có và triển khai chuẩn mực Basel II.
• Hàm ý quản trị đối với các NHTM: Chủ động xây dựng lộ trình điều tiết vốn cổ phần để hấp thụ tài sản có rủi ro, nâng cao năng lực thẩm định và xếp hạng tín dụng nội bộ, tối ưu hóa tỷ lệ sinh lời đi đôi với kiểm soát khẩu vị rủi ro.
• Nêu rõ các đóng góp mới, các hạn chế còn tồn tại của đề tài và đề xuất định hướng nghiên cứu tiếp theo.

---

Kết quả và những đóng góp mới

Kết quả nghiên cứu chính

1. Luận án cung cấp bằng chứng thực nghiệm xác nhận sự tồn tại của kênh truyền dẫn chính sách tiền tệ đến tính ổn định tài chính thông qua mức độ chấp nhận rủi ro tại hệ thống NHTM Việt Nam giai đoạn 2007 – 2019.
2. Khi Ngân hàng Nhà nước thực hiện chính sách tiền tệ thắt chặt thông qua tăng lãi suất tái chiết khấu, các NHTM có xu hướng tăng trích lập dự phòng rủi ro cho vay. Điều này phản ánh mức độ chấp nhận rủi ro tăng lên do tác động của bất cân xứng thông tin (lựa chọn đối nghịch và rủi ro đạo đức phát sinh khi lãi suất thị trường tăng cao).
3. Mức độ chấp nhận rủi ro tăng lên làm gia tăng tỷ lệ tài sản có rủi ro trong danh mục, dẫn tới sự sụt giảm hệ số an toàn vốn tối thiểu ($\text{CAR}$), đồng nghĩa với việc làm suy giảm tính ổn định tài chính của ngân hàng.
4. Ngân hàng có tỷ suất sinh lợi ($\text{ROA}$) cao hơn có xu hướng chấp nhận mức rủi ro cao hơn, cung cấp bằng chứng ủng hộ lý thuyết trật tự phân hạng.
5. Tăng trưởng kinh tế mạnh mẽ ($\text{O_GAP}$) giúp giảm rủi ro hoạt động của ngân hàng, trong khi sự mở rộng quá mức của dòng vốn tín dụng ($\text{C_GAP}$) làm gia tăng rủi ro tín dụng và gây áp lực giảm hệ số an toàn vốn.

Đóng góp mới về mặt khoa học và lý luận

• Bổ sung bằng chứng thực nghiệm về cơ chế truyền dẫn của kênh chấp nhận rủi ro tại một quốc gia đang phát triển như Việt Nam, kế thừa và kiểm chứng các mô hình lý thuyết của Montes và Peixoto (2014), De Moraes và cộng sự (2016).
• Làm rõ cơ chế tác động ngược chiều giữa tăng lãi suất điều hành và tính ổn định tài chính thông qua biến trung gian là dự phòng rủi ro cho vay trong bối cảnh thị trường tài chính có độ bất cân xứng thông tin cao.

Đóng góp mới về mặt thực tiễn và hàm ý đề xuất

• Đối với Ngân hàng Nhà nước Việt Nam:
  • Khẳng định hệ số an toàn vốn ($\text{CAR}$) là thước đo đáng tin cậy trong việc giám sát và điều tiết an toàn vĩ mô hệ thống NHTM.
  • Khi điều hành chính sách tiền tệ thông qua công cụ lãi suất, cơ quan quản lý cần tính toán đến độ trễ và tác động lan truyền đến khẩu vị rủi ro của các ngân hàng thương mại để tránh gây sốc thanh khoản và bất ổn hệ thống.
  • Đẩy mạnh việc thực thi nghiêm ngặt các quy định về an toàn vốn theo chuẩn mực Basel II nhằm buộc các tổ chức tín dụng phải duy trì bộ đệm vốn tương xứng với quy mô tài sản có rủi ro.
• Đối với các ngân hàng thương mại Việt Nam:
  • Cần chủ động thiết lập kế hoạch và lộ trình tăng vốn tự có kịp thời nhằm hấp thu các tổn thất dự kiến phát sinh từ việc mở rộng tài sản có rủi ro, thay vì bị động điều chỉnh dự phòng làm xói mòn hệ số $\text{CAR}$.
  • Hoàn thiện hệ thống quản trị rủi ro nội bộ, kiểm soát sự đánh đổi giữa mục tiêu tối đa hóa tỷ suất sinh lợi và mức độ rủi ro danh mục tín dụng.

---

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Dựa trên nội dung luận án công bố, các hạn chế và định hướng nghiên cứu tiếp theo bao gồm:

• Hạn chế về phạm vi mẫu: Nghiên cứu mới tập trung phân tích 30 ngân hàng thương mại Việt Nam có báo cáo tài chính kiểm toán công khai đầy đủ trong giai đoạn 2007 – 2019, chưa bao phủ toàn bộ các tổ chức tài chính quy mô nhỏ hoặc các loại hình tổ chức tín dụng phi ngân hàng.
• Hạn chế về chỉ số đại diện: Luận án sử dụng lãi suất tái chiết khấu làm đại diện cho chính sách tiền tệ và tỷ lệ trích lập dự phòng cho vay làm đại diện cho mức độ chấp nhận rủi ro.
• Hướng nghiên cứu tiếp theo: Các nghiên cứu tương lai có thể mở rộng khung thời gian sau năm 2019, xem xét thêm các biến số chính sách tiền tệ phi truyền thống, bổ sung các thước đo đo lường rủi ro khác (như chỉ số Z-score, rủi ro vỡ nợ biên), hoặc đánh giá sự phân hóa tác động theo quy mô sở hữu (ngân hàng thương mại nhà nước so với ngân hàng thương mại cổ phần tư nhân).

---

Giá trị tham khảo

Luận án là tài liệu tham khảo có giá trị học thuật và ứng dụng thực tiễn cho nhiều nhóm đối tượng:

• Nghiên cứu sinh và học viên cao học chuyên ngành Tài chính – Ngân hàng: Tham khảo phương pháp xây dựng mô hình dữ liệu bảng động, quy trình kiểm định khuyết tật và kỹ thuật hồi quy System-GMM (S-GMM) để xử lý nội sinh trong các nghiên cứu định lượng ngân hàng.
• Giảng viên và nhà nghiên cứu kinh tế: Cung cấp tài liệu giảng dạy chuyên sâu về các kênh truyền dẫn chính sách tiền tệ hiện đại, lý thuyết chấp nhận rủi ro và các mô hình ổn định tài chính ngân hàng.
• Cơ quan hoạch định chính sách (Ngân hàng Nhà nước): Tham khảo các bằng chứng thực nghiệm về phản ứng của hệ thống NHTM trước các cú sốc lãi suất, làm cơ sở xây dựng chính sách an toàn vĩ mô và lộ trình áp dụng chuẩn mực Basel.
• Nhà quản trị rủi ro tại các NHTM: Tham khảo cơ chế tương tác giữa dự phòng rủi ro, tăng trưởng tín dụng và hệ số an toàn vốn để xây dựng chiến lược phân bổ vốn và quản trị rủi ro tín dụng hiệu quả.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Luận án sử dụng biến số nào để đại diện cho mức độ chấp nhận rủi ro và tính ổn định tài chính của NHTM?

Luận án sử dụng tỷ lệ trích lập dự phòng rủi ro cho vay ($\text{PROV}$ - đại diện cho các khoản lỗ kỳ vọng do ngân hàng xác định dựa trên ước tính rủi ro) để đo lường mức độ chấp nhận rủi ro của NHTM. Để đo lường tính ổn định tài chính của NHTM, luận án sử dụng hệ số an toàn vốn tối thiểu ($\text{CAR}$).

2. Khi Ngân hàng Nhà nước tăng lãi suất điều hành, mức độ chấp nhận rủi ro của các NHTM Việt Nam biến động ra sao?

Kết quả hồi quy S-GMM cho thấy khi Ngân hàng Nhà nước thực hiện chính sách tiền tệ thắt chặt thông qua tăng lãi suất tái chiết khấu ($\text{IR}$), các NHTM Việt Nam gia tăng mức trích lập dự phòng cho vay ($\text{PROV}$), thể hiện mức độ chấp nhận rủi ro tăng lên. Hiện tượng này được giải thích bởi tình trạng bất cân xứng thông tin (lựa chọn đối nghịch và rủi ro đạo đức) gia tăng trên thị trường tín dụng khi mặt bằng lãi suất tăng cao.

3. Mức độ chấp nhận rủi ro tác động như thế nào đến hệ số an toàn vốn (CAR) của các ngân hàng?

Khi các NHTM gia tăng mức độ chấp nhận rủi ro ($\text{PROV}$ tăng), tỷ lệ tài sản có rủi ro của ngân hàng gia tăng tương ứng. Do các ngân hàng chưa có lộ trình điều tiết vốn cổ phần kịp thời để hấp thụ các tổn thất dự kiến, sự gia tăng này dẫn tới việc suy giảm hệ số an toàn vốn tối thiểu ($\text{CAR}$), gây ảnh hưởng tiêu cực đến tính ổn định tài chính của ngân hàng.

4. Kết quả nghiên cứu đối với biến tỷ suất sinh lợi (ROA) ủng hộ lý thuyết kinh tế nào?

Kết quả hồi quy chỉ ra mối quan hệ đồng biến giữa tỷ suất sinh lợi ($\text{ROA}$) và mức độ chấp nhận rủi ro ($\text{PROV}$). Điều này cho thấy các ngân hàng có khả năng sinh lời cao thường có xu hướng chấp nhận mức rủi ro cao hơn, ủng hộ lý thuyết trật tự phân hạng (Pecking Order Theory) khi các tổ chức ưu tiên sử dụng nguồn tài trợ nội bộ hơn nguồn tài chính bên ngoài.

5. Luận án sử dụng phương pháp định lượng nào để xử lý các khuyết tật của mô hình dữ liệu bảng?

Sau khi thực hiện các kiểm định F-test, Hausman test và phát hiện mô hình tĩnh (FEM, REM) tồn tại hiện tượng phương sai sai số thay đổi và tự tương quan, luận án đã sử dụng phương pháp hồi quy GMM dạng hệ thống (System-GMM / S-GMM) để khắc phục các khuyết tật này và xử lý vấn đề nội sinh tiềm ẩn giữa các biến số.

---

Kết luận

Luận án tiến sĩ của tác giả Nguyễn Thị Kiều Nga đã giải quyết toàn diện vấn đề nghiên cứu về cơ chế tác động của chính sách tiền tệ đến tính ổn định tài chính thông qua mức độ chấp nhận rủi ro tại 30 ngân hàng thương mại Việt Nam giai đoạn 2007 – 2019. Bằng phương pháp ước lượng System-GMM trên dữ liệu bảng, công trình đã cung cấp bằng chứng thực nghiệm rõ ràng cho thấy việc nâng lãi suất điều hành làm gia tăng mức độ chấp nhận rủi ro tín dụng của ngân hàng do bất cân xứng thông tin, từ đó làm suy giảm hệ số an toàn vốn và tính ổn định tài chính. Các phát hiện này là cơ sở khoa học quan trọng phục vụ công tác điều hành chính sách tiền tệ kết hợp giám sát an toàn vĩ mô của Ngân hàng Nhà nước, đồng thời định hướng chiến lược quản trị vốn và kiểm soát rủi ro cho các ngân hàng thương mại Việt Nam.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: Giới thiệu. Chương này trình bày tổng quan về luận án bao gồm lý do chọn đề tài, mục tiêu, câu hỏi, phạm vi, phương pháp, dữ liệu nghiên cứu, điểm mới, các đóng góp của đề tài và kết cấu luận án để qua đó làm cơ sở cho các chương tiếp theo. Chương 2: Cơ sở lý thuyết và tổng quan nghiên cứu. Trong chương này sẽ phân tích tổng quan lý thuyết về CSTT, ổn định tài chính ngân hàng, mức độ chấp nhận rủi ro.

Đồng thời khảo lược các nghiên cứu trước để tìm ra khe hở nghiên cứu. Từ đó đề ra giả thuyết nhằm phát triển mô hình nghiên cứu. Chương 3: Phương pháp nghiên cứu. Trong chương này, luận án mô tả cụ thể về phương pháp nghiên cứu, quy trình nghiên cứu và mô hình nghiên cứu, trong đó mô tả chi tiết về các biến và cách đo lường các biến trong mô hình nghiên cứu.

Đồng thời, trong chương này cũng trình bày rõ cách thức thu thập dữ liệu của nghiên cứu. Chương 4: Kết quả nghiên cứu và thảo luận. 9 Trong chương này, luận án phân tích, trình bày bằng chứng thực nghiệm về tác động của CSTT đến ổn định tài chính của các NHTM Việt Nam thông qua mức độ chấp nhận rủi ro giai đoạn 2007-2019. Chương 5: Kết luận và hàm ý chính sách.

Chương này tóm tắt kết quả nghiên cứu dựa trên kết quả nghiên cứu của chương 4, từ đó rút ra kết luận của luận án, đề xuất một số hàm ý chính sách, quản trị và hướng nghiên cứu tiếp theo. CƠ SỞ LÝ THUYẾT VÀ TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU Trong chương 2, luận án trình bày về cơ sở lý thuyết của chính sách tiền tệ, mức độ chấp nhận rủi ro của ngân hàng thương mại, tính ổn định tài chính của các ngân hàng thương mại; cũng như lược khảo các nghiên cứu về tác động của chính sách tiền tệ đến tính ổn định tài chính của các ngân hàng thương mại, tác động của chính sách tiền tệ đến mức độ chấp nhận rủi ro của các ngân hàng thương mại và tác động của mức độ chấp nhận rủi ro đến tính ổn định tài chính của các ngân hàng thương mại.1 Chính sách tiền tệ. Theo Mishkin (2013), chính sách tiền tệ là quá trình quản lý cung tiền của ngân hàng Trung ương nhằm đạt được những mục tiêu nhất định như kiềm chế lạm phát, duy trì ổn định tỷ giá hối đoái, đạt được toàn dụng lao động hay tăng trưởng kinh tế. Chính sách tiền tệ là một trong những chính sách có độ nhạy cảm cao, chịu nhiều tác động trực tiếp, gián tiếp từ hoàn cảnh nội tại của nền kinh tế cũng như những tác động bên ngoài, do vậy chính sách tiền tệ được xem như là nội dung chủ chốt quan trọng, chính yếu trong ổn định hệ thống tài chính.

Ngân hàng Trung ương là cơ quan độc quyền trong in và phát hành tiền, ngân hàng Trung ương còn đóng vai trò là ngân hàng của chính phủ, ngân hàng của ngân hàng thương mại, người cho vay cuối cùng, cơ quan quản lý hệ thống thanh toán, cơ quan giám sát hệ thống ngân hàng và là cơ quan thực thi chính sách tiền tệ (Blinder et al. Các quốc gia trên thế giới đều nhận thức sâu sắc tầm quan trọng của chính sách tiền tệ như một điều kiện cần thiết để ổn định kinh tế vĩ mô và quan tâm nghiên cứu về vấn đề này. Có nhiều khái niệm về chính sách tiền tệ khác nhau tại các quốc gia trên thế giới.