So Sánh Tu Từ Trong Thơ Xuân Diệu Qua Hai Tập: Thơ Thơ Và Gửi Hương Cho Gió

Khám phá sản phẩm Lv nv 1056010061 vothilay 8206 với thiết kế độc đáo và tính năng vượt trội, mang lại trải nghiệm tuyệt vời cho người dùng.

• Tác giả: Võ Thị Lẫy
• Người hướng dẫn: ThS. Bùi Thị Tâm
• Trường học: Đại học Võ Trường Toản
• Chuyên ngành: Văn học
• Đề tài: So Sánh Tu Từ Trong Thơ Xuân Diệu: Phân Tích Hai Tập Thơ
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2014
• Địa điểm: Hậu Giang

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• LỜI CAM ĐOAN
• MỞ ĐẦU. MỞ ĐẦU
• 1.1. Lý do chọn đề tài
• 1.2. Lịch sử vấn đề
• 1.3. Mục đích nghiên cứu
• 1.4. Phạm vi nghiên cứu
• 1.5. Phương pháp nghiên cứu
• 2. KHÁI QUÁT CHUNG VỀ SO SÁNH TU TỪ
• 2.1. MỘT SỐ VẤN ĐỀ VỀ SO SÁNH VÀ SO SÁNH TU TỪ
• 2.1.1. So sánh tu từ
• 2.1.2. So sánh luận lí
• 2.1.3. Sự khác nhau giữa so sánh tu từ và so sánh luận lí
• 2.2. MỘT SỐ QUAN NIỆM KHÁC NHAU VỀ SO SÁNH TU TỪ CỦA CÁC NHÀ NGÔN NGỮ
• 2.2.1. Quan niệm của tác giả Nguyễn Văn Nở
• 2.2.2. Quan niệm của tác giả Hữu Đạt
• 2.2.3. Quan niệm của tác giả Cù Đình Tú
• 2.2.4. Quan niệm của tác giả Đinh Trọng Lạc
• 2.3. CÁC HÌNH THỨC SO SÁNH TU TỪ
• 2.3.1. Hình thức so sánh tu từ A như (dường như, giống như…)
• 2.3.2. Hình thức so sánh tu từ A là B (B là hình ảnh)
• 2.3.3. Hình thức so sánh tu từ A bao nhiêu B bấy nhiêu
• 2.3.4. Hình thức so sánh tu từ không có từ so sánh
• 2.3.5. Hình thức so sánh tu từ A hơn, bằng, kém
• 2.3.6. Hình thức so sánh tu từ với từ so sánh khác
• 2.4. CÁC CHỨC NĂNG CỦA SO SÁNH TU TỪ
• 2.4.1. Chức năng nhận thức
• 2.4.2. Chức năng biểu cảm
• 3. CÁC HÌNH THỨC SO SÁNH TU TỪ TRONG HAI TẬP THƠ THƠ VÀ GỬI HƯƠNG CHO GIÓ
• 3.1. VÀI NÉT VỀ TÁC GIẢ VÀ TÁC PHẨM
• 3.1.1. Vài nét về tác giả
• 3.1.2. Vài nét về tác phẩm
• 3.2. CÁC HÌNH THỨC SO SÁNH ĐƯỢC SỬ DỤNG TRONG HAI TẬP THƠ THƠ VÀ GỬI HƯƠNG CHO GIÓ CỦA NHÀ THƠ XUÂN DIỆU
• 3.2.1. Hình thức so sánh tu từ A (như, dường như, như là, tưởng như…)
• 3.2.2. Hình thức so sánh tu từ A là B
• 3.2.3. Hình thức so sánh tu từ A- B
• 3.2.4. Hình thức so sánh tu từ A bằng, hơn, … B
• 3.3. HÌNH ẢNH SO SÁNH TRONG HAI TẬP THƠ THƠ VÀ GỬI HƯƠNG CHO GIÓ CỦA XUÂN DIỆU
• 3.3.1. Nhóm hình ảnh tự nhiên
• 3.3.2. Nhóm hình ảnh là con người
• 3.3.3. Nhóm hình ảnh là thực vật
• 3.3.4. Nhóm hình ảnh là vật thể nhân tạo
• 3.3.5. Nhóm hình ảnh là động vật
• 3.3.6. Nhóm hình ảnh là các vật thể khác
• 4. HIỆU QUẢ CỦA VIỆC SỬ DỤNG CÁC HÌNH THỨC SO SÁNH TU TỪ TRONG HAI TẬP THƠ THƠ VÀ GỬI HƯƠNG CHO GIÓ
• 4.1. SỬ DỤNG HÌNH ẢNH SO SÁNH TU TỪ ĐỂ THỂ HIỆN TÌNH YÊU CUỘC SỐNG VÀ THIÊN NHIÊN
• 4.1.1. Thể hiện tình yêu cuộc sống
• 4.1.2. Thể hiện tình yêu thiên nhiên
• 4.2. SO SÁNH THỂ HIỆN NỖI BUỒN
• 4.2.1. So sánh thể hiện nỗi buồn trước cô đơn
• 4.2.2. So sánh thể hiện nỗi buồn trước thời cuộc
• 4.3. SO SÁNH TU TỪ THỂ HIỆN TÌNH YÊU ĐÔI LỨA
• Tài liệu tham khảo
• Phần phụ lục

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về So Sánh Tu Từ Trong Thơ Xuân Diệu

Xuân Diệu, một nhà thơ lớn của văn học Việt Nam hiện đại, nổi tiếng với những vần thơ tràn đầy tình yêu cuộc sống và khát vọng. Để hiểu sâu sắc hơn về thế giới nghệ thuật của ông, việc nghiên cứu so sánh tu từ trong thơ là vô cùng quan trọng. So sánh tu từ không chỉ là một biện pháp nghệ thuật đơn thuần mà còn là chìa khóa để khám phá những cảm xúc, suy tư sâu kín trong tâm hồn nhà thơ. Bài viết này sẽ tập trung phân tích so sánh tu từ trong hai tập thơ tiêu biểu của Xuân Diệu: Thơ Thơ và Gửi Hương Cho Gió, từ đó làm nổi bật phong cách nghệ thuật độc đáo của ông. Xuân Diệu đã sử dụng biện pháp tu từ này một cách sáng tạo, góp phần tạo nên những vần thơ giàu hình ảnh và cảm xúc.

1.1. Định Nghĩa và Vai Trò của So Sánh Tu Từ

So sánh tu từ là biện pháp đối chiếu hai đối tượng khác loại, có nét tương đồng về hình thức hoặc tính chất, nhằm gợi ra hình ảnh cụ thể và cảm xúc thẩm mỹ. Theo Nguyễn Văn Nở, so sánh tu từ là "biện pháp tu từ dùng sự đối chiếu hai chiều hay nhiều đối tượng có một nét tương đồng nào đó về hình thức bên ngoài hay tính chất bên trong để gợi ra hình ảnh cụ thể, những cảm xúc thẩm mĩ". Trong thơ, so sánh tu từ giúp tăng tính biểu cảm, gợi hình và làm sâu sắc thêm ý nghĩa của câu thơ. Xuân Diệu đã vận dụng so sánh tu từ một cách linh hoạt, tạo nên những vần thơ độc đáo và giàu sức gợi.

1.2. Phân Biệt So Sánh Tu Từ và So Sánh Luận Lí

Cần phân biệt so sánh tu từ với so sánh luận lí. So sánh luận lí tập trung vào việc chỉ ra sự tương đồng về mặt logic giữa hai đối tượng, trong khi so sánh tu từ chú trọng đến việc tạo ra hình ảnh và cảm xúc. Ví dụ, "Học sinh A cao hơn học sinh B" là so sánh luận lí, còn "Đôi mắt em long lanh như giọt sương mai" là so sánh tu từ. So sánh tu từ mang tính chủ quan và sáng tạo hơn, thường sử dụng các yếu tố ẩn dụ, hoán dụ để tăng tính biểu cảm. Xuân Diệu thường sử dụng so sánh tu từ để diễn tả những cảm xúc tinh tế và phức tạp.

II. Vấn Đề Nghiên Cứu So Sánh Tu Từ Trong Thơ Xuân Diệu

Nghiên cứu so sánh tu từ trong thơ Xuân Diệu đặt ra nhiều vấn đề thú vị. Thứ nhất, cần xác định các hình thức so sánh tu từ được sử dụng trong hai tập thơ Thơ Thơ và Gửi Hương Cho Gió. Thứ hai, cần phân tích hiệu quả nghệ thuật của các biện pháp so sánh này trong việc thể hiện nội dung và cảm xúc của bài thơ. Thứ ba, cần so sánh cách sử dụng so sánh tu từ giữa hai tập thơ để thấy được sự phát triển trong phong cách nghệ thuật của Xuân Diệu. Cuối cùng, cần đánh giá đóng góp của Xuân Diệu trong việc đổi mới và sáng tạo so sánh tu từ trong thơ ca Việt Nam. Xuân Diệu đã mang đến một làn gió mới cho thơ ca Việt Nam bằng cách sử dụng so sánh tu từ một cách độc đáo và sáng tạo.

2.1. Các Hình Thức So Sánh Tu Từ Thường Gặp

Các hình thức so sánh tu từ thường gặp bao gồm: so sánh ngang bằng (A như B), so sánh hơn kém (A hơn B), so sánh phủ định (A không bằng B), và so sánh ẩn (A là B). Mỗi hình thức so sánh mang lại một hiệu quả nghệ thuật riêng. Ví dụ, so sánh ngang bằng thường được sử dụng để miêu tả sự tương đồng về hình thức hoặc tính chất, trong khi so sánh hơn kém được sử dụng để nhấn mạnh sự khác biệt. Xuân Diệu sử dụng linh hoạt các hình thức so sánh tu từ để tạo ra những vần thơ đa dạng và phong phú.

2.2. Ảnh Hưởng của So Sánh Tu Từ Đến Cảm Xúc Người Đọc

So sánh tu từ có khả năng gợi lên những cảm xúc mạnh mẽ trong lòng người đọc. Bằng cách liên kết những sự vật, hiện tượng quen thuộc với những điều mới lạ, so sánh tu từ giúp người đọc hình dung rõ hơn về đối tượng được miêu tả và đồng cảm với cảm xúc của nhà thơ. Ví dụ, khi Xuân Diệu so sánh tình yêu với một cơn gió, người đọc có thể cảm nhận được sự mãnh liệt và thoáng qua của tình yêu. So sánh tu từ là một công cụ mạnh mẽ để truyền tải cảm xúc trong thơ.

III. Phương Pháp Phân Tích So Sánh Tu Từ Trong Thơ Xuân Diệu

Để phân tích so sánh tu từ trong thơ Xuân Diệu, cần sử dụng kết hợp nhiều phương pháp. Đầu tiên, cần xác định các câu thơ có sử dụng so sánh tu từ trong hai tập thơ Thơ Thơ và Gửi Hương Cho Gió. Sau đó, cần phân loại các biện pháp so sánh theo hình thức và nội dung. Tiếp theo, cần phân tích hiệu quả nghệ thuật của từng biện pháp so sánh trong việc thể hiện ý nghĩa và cảm xúc của bài thơ. Cuối cùng, cần so sánh cách sử dụng so sánh tu từ giữa hai tập thơ để thấy được sự phát triển trong phong cách nghệ thuật của Xuân Diệu. Xuân Diệu đã sử dụng so sánh tu từ một cách độc đáo, tạo nên những vần thơ giàu hình ảnh và cảm xúc.

3.1. Xác Định và Phân Loại Biện Pháp So Sánh

Bước đầu tiên là xác định các câu thơ có sử dụng biện pháp so sánh trong hai tập thơ. Sau đó, phân loại chúng theo các hình thức như so sánh ngang bằng, so sánh hơn kém, so sánh ẩn, v.v. Việc phân loại giúp ta có cái nhìn tổng quan về cách Xuân Diệu sử dụng các biện pháp so sánh khác nhau. Ví dụ, có bao nhiêu câu thơ sử dụng so sánh ngang bằng, và chúng thường được sử dụng để miêu tả điều gì? Việc thống kê và phân loại là cơ sở để phân tích sâu hơn.

3.2. Phân Tích Hiệu Quả Nghệ Thuật của So Sánh Tu Từ

Sau khi phân loại, cần phân tích hiệu quả nghệ thuật của từng biện pháp so sánh. So sánh đó giúp làm nổi bật điều gì? Nó gợi lên những cảm xúc gì trong lòng người đọc? Nó có đóng góp gì vào việc thể hiện chủ đề của bài thơ? Ví dụ, một so sánh có thể giúp làm nổi bật vẻ đẹp của thiên nhiên, hoặc thể hiện sự cô đơn của con người. Việc phân tích hiệu quả nghệ thuật giúp ta hiểu sâu hơn về tài năng của Xuân Diệu.

IV. Phân Tích So Sánh Tu Từ Trong Thơ Thơ Của Xuân Diệu

Tập thơ Thơ Thơ của Xuân Diệu là một vườn hoa rực rỡ với muôn vàn sắc thái so sánh tu từ. Trong tập thơ này, Xuân Diệu thường sử dụng so sánh để miêu tả vẻ đẹp của thiên nhiên, tình yêu và cuộc sống. Các biện pháp so sánh trong Thơ Thơ thường mang tính tươi mới, trẻ trung và tràn đầy sức sống. Xuân Diệu đã tạo ra những hình ảnh thơ độc đáo và ấn tượng bằng cách sử dụng so sánh tu từ một cách sáng tạo. Thơ Thơ là minh chứng cho tài năng sử dụng ngôn ngữ và biện pháp tu từ của Xuân Diệu.

4.1. So Sánh Tu Từ Miêu Tả Thiên Nhiên Trong Thơ Thơ

Trong Thơ Thơ, Xuân Diệu thường sử dụng so sánh tu từ để miêu tả vẻ đẹp của thiên nhiên. Ví dụ, ông có thể so sánh ánh nắng với một nụ cười, hoặc so sánh cơn gió với một bàn tay vuốt ve. Những so sánh này giúp người đọc cảm nhận được sự sống động và tươi mới của thiên nhiên. Xuân Diệu đã thổi hồn vào thiên nhiên bằng cách sử dụng so sánh tu từ một cách tinh tế và sáng tạo.

4.2. So Sánh Tu Từ Thể Hiện Tình Yêu Trong Thơ Thơ

So sánh tu từ cũng được Xuân Diệu sử dụng để thể hiện tình yêu trong Thơ Thơ. Ông có thể so sánh tình yêu với một ngọn lửa, hoặc so sánh người yêu với một đóa hoa. Những so sánh này giúp người đọc cảm nhận được sự mãnh liệt và say đắm của tình yêu. Xuân Diệu đã diễn tả những cung bậc cảm xúc khác nhau của tình yêu bằng cách sử dụng so sánh tu từ một cách linh hoạt và sáng tạo.

V. Phân Tích So Sánh Tu Từ Trong Gửi Hương Cho Gió

Tập thơ Gửi Hương Cho Gió mang một sắc thái khác so với Thơ Thơ. Trong tập thơ này, so sánh tu từ được sử dụng để thể hiện những cảm xúc sâu lắng hơn, như nỗi buồn, sự cô đơn và sự suy tư về cuộc đời. Các biện pháp so sánh trong Gửi Hương Cho Gió thường mang tính triết lý và suy tư hơn. Xuân Diệu đã sử dụng so sánh tu từ để khám phá những khía cạnh phức tạp của tâm hồn con người. Gửi Hương Cho Gió cho thấy sự trưởng thành trong phong cách nghệ thuật của Xuân Diệu.

5.1. So Sánh Tu Từ Thể Hiện Nỗi Buồn Trong Gửi Hương Cho Gió

Trong Gửi Hương Cho Gió, Xuân Diệu thường sử dụng so sánh tu từ để thể hiện nỗi buồn. Ông có thể so sánh nỗi buồn với một cơn mưa, hoặc so sánh sự cô đơn với một bóng đêm. Những so sánh này giúp người đọc cảm nhận được sự u uất và nặng nề của nỗi buồn. Xuân Diệu đã diễn tả những cung bậc cảm xúc khác nhau của nỗi buồn bằng cách sử dụng so sánh tu từ một cách tinh tế và sâu sắc.

5.2. So Sánh Tu Từ Thể Hiện Sự Suy Tư Về Cuộc Đời

So sánh tu từ cũng được Xuân Diệu sử dụng để thể hiện sự suy tư về cuộc đời trong Gửi Hương Cho Gió. Ông có thể so sánh cuộc đời với một dòng sông, hoặc so sánh con người với một chiếc lá. Những so sánh này giúp người đọc suy ngẫm về ý nghĩa của cuộc sống và vị trí của con người trong vũ trụ. Xuân Diệu đã đặt ra những câu hỏi lớn về cuộc đời bằng cách sử dụng so sánh tu từ một cách sâu sắc và triết lý.

VI. Kết Luận Giá Trị và Đóng Góp Của So Sánh Tu Từ

Qua phân tích so sánh tu từ trong hai tập thơ Thơ Thơ và Gửi Hương Cho Gió, có thể thấy được tài năng và sự sáng tạo của Xuân Diệu trong việc sử dụng biện pháp tu từ này. So sánh tu từ không chỉ giúp làm tăng tính biểu cảm và gợi hình cho thơ, mà còn là chìa khóa để khám phá những cảm xúc và suy tư sâu kín trong tâm hồn nhà thơ. Xuân Diệu đã đóng góp quan trọng vào việc đổi mới và phát triển so sánh tu từ trong thơ ca Việt Nam. Xuân Diệu xứng đáng là một trong những nhà thơ lớn nhất của văn học Việt Nam hiện đại.

6.1. Tổng Kết Về Phong Cách So Sánh Tu Từ Của Xuân Diệu

Xuân Diệu có một phong cách so sánh tu từ độc đáo, kết hợp giữa sự tươi mới, trẻ trung của Thơ Thơ và sự sâu lắng, triết lý của Gửi Hương Cho Gió. Ông sử dụng linh hoạt các hình thức so sánh khác nhau, và luôn tìm tòi những hình ảnh mới lạ để diễn tả cảm xúc và ý tưởng của mình. Phong cách so sánh tu từ của Xuân Diệu đã tạo nên một dấu ấn riêng biệt trong thơ ca Việt Nam.

6.2. Giá Trị và Ý Nghĩa Của Việc Nghiên Cứu So Sánh Tu Từ

Nghiên cứu so sánh tu từ trong thơ Xuân Diệu không chỉ giúp ta hiểu sâu hơn về tài năng của nhà thơ, mà còn giúp ta khám phá những giá trị văn hóa và tinh thần của dân tộc. So sánh tu từ là một phần quan trọng của ngôn ngữ và văn học, và việc nghiên cứu nó giúp ta trân trọng hơn vẻ đẹp của tiếng Việt và sự phong phú của văn hóa Việt Nam. Nghiên cứu so sánh tu từ là một hành trình khám phá vẻ đẹp của ngôn ngữ và tâm hồn.

Trích đoạn nội dung tài liệu

MỞ ĐẦU 1. Lí do chọn đề tài Xuân Diệu là nhà thơ lớn, nhà thơ xuất sắc của nền văn học Việt Nam hiện đại. Trong sự nghiệp thơ của ông, ông đã để lại nhiều tác phẩm tuyệt vời trước và sau Cách mạng tháng Tám như: Yêu, Vội Vàng, Chiều, Lời kĩ nữ, Đàn, Tương tư,…. Tất cả những tác phẩm điều mang tâm hồn thơ về tình yêu thiên nhiên, tình yêu cuộc sống, tình yêu say đắm.

Tuy nhiên, nói đến giá trị thơ của Xuân Diệu phải nhắc đến cái tôi được cảm nhận ở tấm lòng, tài năng của ông. Thơ trước Cách mạng tháng Tám đáng kể nhất là hai tập thơ Thơ thơ và Gửi hương cho gió, mang hồn thơ lãng mạn, thiết tha và sâu lắng. Với Thơ thơ và Gửi hương cho gió mặc dù đã ra đời cách đây khoảng 76 năm nhưng vẫn không thay đổi giá trị của nó về tình yêu thiên nhiên, tình yêu cuộc sống. Bài thơ Vội vàng đã nói lên giá trị sử dụng cảm xúc, cảm giác rất đổi đời thường vào trong thơ của Xuân Diệu: Ta muốn ôm, tôi muốn buộc gió, ta muốn riết mây, ta muốn thâu, ta muốn cắn, hôn, … tình yêu tuổi trẻ được tác giả cảm nhận rất mạnh mẽ, say đắm, khát khao tình yêu cuộc sống: Ta muốn ôm Cả sự sống mới bắt đầu mơn mởn; Ta muốn riết mây đưa và gió lượn, Ta muốn say cánh bướm với tình yêu, Ta muốn thâu trong một cái hôn nhiều Và non nước, và cây, và cỏ rạng, Cho chếnh choáng mùi thơm, cho đã đầy ánh sáng, Cho no nê thanh sắc của thời tươi; - Hỡi xuân hồng, ta muốn cắn vào ngươi! (Vội Vàng) Các nhà phê bình đã đánh giá rất cao về nghệ thuật và giá trị nội dung trong thơ của ông.

Để làm nên giá trị trong hai tập thơ, Xuân Diệu thể hiện tài năng sử dụng giá trị sáng tạo từ mới, hình ảnh thơ, dùng từ, biện pháp nghệ thuật trong thơ. Đặc biệt phải nói đến cách nhìn nhận tài năng của ông trong so sánh tu từ qua hai tập Thơ thơ và Gửi hương cho gió: Thư thì mỏng như suốt đời mộng ảo; Tình thì buồn như tất cả chia ly. Giấy phong kỹ mang thầm trong túi áo; Mãi trăm lần viết lại mới đưa đi (Tình thứ nhất) Chính những điều đó đã làm cho thơ ông hay và có giá trị hơn. Khi ông chứng tỏ tài năng của mình không chịu dừng bước với những khuôn mẫu sẵn có và với nội dung tư tưởng mới, điều đó càng tạo ra những bước tiến đột biến, đặc sắc trong thơ.

Là một sinh viên học ngành Ngữ văn, bản thân tôi rất thích thơ Xuân Diệu từ khi còn ngồi trên ghế nhà trường. Tôi luôn khao khát được một lần tìm hiểu, đi sâu vào nghiên cứu thơ ông. Tôi yêu thơ ông bởi thơ ông đem đến tình yêu cuộc sống, giá trị cuộc sống, tình yêu trong sáng, hồn nhiên: Em đáp lại: “Nói gì đau đớn vậy! Vừa gặp anh, em cũng đã mến rồi. Em phải đâu là ngọn nước trôi xuôi; Chưa hi vọng, sao anh liền thất vọng? (Hẹn hò) Chính vì lẽ đó, tôi quyết định chọn đề tài So sánh tu từ trong thơ Xuân Diệu qua hai tập Thơ thơ và Gửi hương cho gió làm đề tài luận văn tốt nghiệp của mình.

Nghiên cứu đề tài này, tôi mong muốn sẽ hiểu rõ hơn về thơ Xuân Diệu cả về nội dung cũng như hình thức thơ của ông. Tôi hi vọng có thể đóng góp một phần nhỏ bé của mình trong việc nghiên cứu vấn đề về so sánh tu từ trong thơ và để góp thêm một ý kiến về việc đánh giá tài năng của nhà thơ Xuân Diệu. Lịch sử vấn đề Có thể thấy rằng, cuộc đời và sự nghiệp sáng tác của Xuân Diệu từ lâu đã trở thành đề tài của giới nghiên cứu, phê bình văn học. Chỉ riêng về thế giới nghệ thuật thơ Xuân Diệu cũng đã làm hao tốn biết bao công sức, giấy mực của các nhà nghiên cứu, phê bình văn học.

Tuy nhiên trong giới hạn đề tài, người viết chỉ điểm qua một số công trình tiêu biểu, với những ý kiến tiêu biểu nói về so sánh tu từ trong thơ Xuân Diệu. Từ những ý kiến này, người viết có thể nhận thấy đề tài của người viết mang tính kế thừa hoặc hoàn toàn mới mẻ. - Về góc độ tác giả: Khi nói về phong trào thơ Mới, không ai lại không nhớ đến Xuân Diệu. Người ta nhớ đến ông bởi ông được xem là người dẫn đầu trong phong trào thơ Mới trước Cách mạng tháng Tám.

Đặc biệt, Xuân Diệu cũng đã rất thành công trên con đường nghệ thuật. Vì vậy, thơ ông đã để lại dấu ấn sâu đậm trong lòng người đọc. Cho nên, khi nghiên cứu về Xuân Diệu cũng như tác phẩm thơ của ông, các nhà phê bình đã đưa ra rất nhiều ý kiến hay và độc đáo. Trong “Thi nhân Việt Nam”, tác giả Hoài Thanh- Hoài Chân đã viết: “Bởi Xuân Diệu đã gửi trong thơ của người lẫn với một chút hương xưa của đất nước, bao nhiêu nỗi niềm riêng của thanh niên bây giờ- Xuân Diệu mới nhất trong các nhà thơ mới- nên chỉ những người lòng còn trẻ mới thích đọc Xuân Diệu, mà đã thích thì phải mê.

Xuân Diệu không như Huy Cận vừa bước vào làng thơ đã được người ta dành cho một chỗ ngồi yên ổn. Xuân Diệu đến giữa chúng ta tới nay đã năm năm mà những tiếng khen chê vẫn chưa ngớt. Người khen, khen hết sức; người chê, chê không tiếc lời”.108] Qua ý kiến trên, tác giả Hoài Thanh đã đánh giá về vấn đề tài năng và sự đổi mới trong thơ Xuân Diệu qua hai tập Thơ thơ và Gửi hương cho gió. Chính từ những vấn đề này đã dẫn đến “Người khen, khen hết sức; người chê, chê không tiếc lời”.108] Trong công trình “Thơ Xuân Diệu- những lời bình”, của tác giả Mã Giang Lân với bài viết “Xuân Diệu”, nhà phê bình Hoài Thanh đã nhận xét về nội dung trong những tác phẩm thơ Xuân Diệu trước Cách mạng tháng Tám như sau: “Nhưng thơ Xuân Diệu chẳng những diễn đạt được cái tinh thần cố hữu của nòi giống.

Vả chăng tinh thần một nòi giống có cần gì phải bất di bất dich. Sao lại bắt ngày mai phải giống hệt hôm qua? Nêu ra một mớ tính tình, tư tưởng, tục lệ, rồi bảo: người Việt Nam phải như thế, là một điều tối vô lí. Thơ Xuân Diệu còn là một nguồn sống dào dạt chưa từng thấy ở nước non này. Xuân Diệu say đắm tình yêu, say đắm cảnh trời, sống vội vàng, sống cuống quý t, muốn tận hưởng cuộc đời ngắn ngủi của mình.

Khi vui cũng như khi buồn, người đều nồng nàn, tha thiết”.25] Tên tuổi nhà thơ Xuân Diệu trước Cách mạng tháng Tám gắn liền với hai tập thơ Thơ thơ và Gửi hương cho gió. Vì vậy, cũng có rất nhiều ý kiến của các nhà phê bình nhận xét về hai tập thơ này như sau: Trong “Khảo luận văn chương”, tác giả Hà Minh Đức cho rằng: “Với Thơ thơ và Gửi hương cho gió, Xuân Diệu đã thực hiện sự đưa thơ mới lên ngôi trên thi đàn với khuôn mặt trẻ trung, tươi thắm và hấp dẫn chưa từng có. Thơ thơ và Gửi hương cho gió hai thi phẩm mang dấu ấn của một tài năng sáng tạo thơ nhưng cũng lại chứa đựng nhiều phẩm chất riêng. Thơ thơ là niềm vui ánh sáng, nụ cười của tuổi trẻ yêu đời, khát khao hạnh phúc.

Và Gửi hương cho gió với giọng điệu trầm sâu hơn và đã thấm hương vị đời xót xa, cay đắng trong những năm tháng đất nước có nhiều chuyển động để thay đổi. Bút pháp nghệ thuật đều mới mẻ, sáng tạo hấp dẫn. Nhưng điều quan trọng là Xuân Diệu đã đem đến trong thơ sức sống mới, cách cảm nghĩ mới của một tâm hồn chan chứa lòng yêu đời”.345-346] Trong “Nhà thơ Việt Nam hiện đại”, tác giả Phong Lê khẳng định rằng: “Xuân Diệu có nét lớn xuyên suốt cả thời kì sáng tạo; đó là tiếng nói sôi nổi tha thiết một cách bộc trực, trẻ trung, một năng lực cảm thụ tinh tế, dồi dào. Nếu Huy Cận đôn hậu và sâu sắc, chú ý khai thác chọn lọc và tổng hợp những vấn đề dân tộc, lịch sử, nhân loại với những suy nghĩ về thế kỉ, vũ trụ, tạo nên một mạch triết lý trong thơ, thì Xuân Diệu bộc lộ phong cách sáng tạo khác.

Anh quan sát tỉ mỉ những đổi thay trong cuộc sống xung quanh, anh muốn chiếm lĩnh thực tại rộng lớn, thơ anh giàu chất liệu hiện thực”. “Một nét đặc sắc nữa trong phong cách thơ Xuân Diệu là giàu hương vị cuộc đời gây tác động mạnh bằng cảm giác”.19] Trong “Nét độc đáo trong thơ Xuân Diệu”, Lữ Huy Nguyên tuyển chọn. Ông đã trích bài viết về nhà thơ Xuân Diệu của tác giả Phạm Tiến Duật. Trong bài viết này Phạm Tiến Duật đã khẳng định: “Trong ngôn ngữ của anh, khi cởi mở, khi cay nghiệt, lúc tỉnh táo, lúc mê say, luôn luôn đập một trái tim trung thực, luôn luôn hồi hộp một nỗi niềm khám phá.

Tất cả sự lớn lao của Xuân Diệu bắt đầu từ cái lẽ giản dị sâu sắc ấy”.135] Qua nhận xét của các nhà phê bình trên, người viết nhận thấy các ý kiến tập trung vào sự sáng tạo từ mới và nét đặc sắc trong việc dùng từ của nhà thơ Xuân Diệu trong thơ. - Về góc độ ngôn ngữ: Trong giáo trình “Giáo trình Phong cách học Tiếng Việt”, tác giả Nguyễn Văn Nở đã cho rằng: “So sánh (comparison, analogy), còn được gọi là tỉ dụ, biện pháp tu từ dùng sự đối chiếu hai chiều hay nhiều đối tượng (hoặc sự vật) có một nét tương đồng nào đó về hình thức bên ngoài hay tính chất bên trong để gợi ra hình ảnh cụ thể, những cảm xúc thẩm mĩ trong nhận thức của người đọc, người nghe”.132] Trong công trình “99 phương tiện và biện pháp tu từ tiếng Việt”, tác giả Đinh Trọng Lạc nhận xét: “So sánh (còn gọi: so sánh hình ảnh, so sánh tu từ) là một biện pháp tu từ ngữ nghĩa, trong đó người ta đối chiếu hai đối tượng khác loại của thực tế khách quan không đồng nhất với nhau hoàn toàn mà chỉ có một nét giống nhau nào đó, nhằm diễn tả bằng hình ảnh một lối tri giác mới mẻ về đối tượng”.154] Trong quyển “Phong cách học và đặc điểm tu từ Tiếng Việt”, tác giả Cù Đình Tú đã khẳng định: “So sánh tu từ là cách công khai đối chiếu hai hay nhiều đối tượng cùng có một dấu hiệu chung nào đấy (nét giống nhau) nhằm diễn tả một cách hình ảnh đặc điểm của đối tượng”.