Thiết kế và sử dụng góc thiên nhiên nhằm phát triển ttcnt cho trẻ mẫu giáo 5 6 tuổi

Khám phá thiết kế và ứng dụng góc thiên nhiên trong phát triển toàn diện cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi, nâng cao khả năng sáng tạo và khám phá.

• Tác giả: Nguyễn Thị Ngọc Châu
• Người hướng dẫn: TS. Vũ Thị Ngân
• Trường học: Trường Đại Học Sư Phạm TP. Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Giáo dục học (Giáo dục Mầm non)
• Đề tài: Phát Triển Tính Tích Cực Nhận Thức Cho Trẻ Mẫu Giáo 5-6 Tuổi Qua Thiết Kế Góc Thiên Nhiên
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2017
• Địa điểm: Thành phố Hồ Chí Minh

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Phát Triển Nhận Thức Cho Trẻ 5 6 Tuổi

Phát triển giáo dục và đào tạo là nền tảng quan trọng thúc đẩy sự phát triển kinh tế - xã hội. Nghị quyết của Đảng nhấn mạnh việc phát huy tiềm năng của dân tộc, ý thức cộng đồng và tính tích cực của cá nhân. Tính tích cực nhận thức (TTCNT) được xem là phẩm chất quan trọng của nhân cách. TTCNT biểu hiện tính năng động, chủ động, độc lập trong nhận thức. Việc hình thành TTCNT cần được chú trọng từ lứa tuổi nhỏ, đặc biệt là trẻ 5-6 tuổi khi chuẩn bị bước vào môi trường học tập chủ đạo ở trường phổ thông. Trẻ ở độ tuổi này có khả năng giải quyết nhiệm vụ nhận thức hiệu quả bằng sự cố gắng, nỗ lực huy động các chức năng tâm lý, nhận thức. TTCNT thể hiện qua việc trẻ thích quan sát, tìm hiểu, hứng thú với sự vật, hiện tượng xung quanh, đặc biệt là thiên nhiên. Tìm hiểu môi trường thiên nhiên là nội dung cơ bản trong chương trình chăm sóc, giáo dục trẻ, tác động mạnh mẽ đến tình cảm và nhận thức của trẻ mầm non.

1.1. Tầm Quan Trọng Của Tính Tích Cực Nhận Thức Ở Trẻ Mầm Non

Tính tích cực nhận thức là yếu tố then chốt trong sự phát triển toàn diện của trẻ mầm non. Nó không chỉ giúp trẻ tiếp thu kiến thức một cách hiệu quả hơn mà còn khuyến khích sự tò mò, khám phá và tư duy sáng tạo. Giáo dục sớm về tính tích cực nhận thức tạo nền tảng vững chắc cho quá trình học tập và phát triển sau này của trẻ. Theo các nhà giáo dục, việc khuyến khích trẻ đặt câu hỏi, tự tìm tòi câu trả lời và tham gia vào các hoạt động thực tế là cách tốt nhất để nuôi dưỡng tính tích cực nhận thức.

1.2. Mối Liên Hệ Giữa Thiên Nhiên Và Phát Triển Nhận Thức Cho Trẻ

Môi trường thiên nhiên đóng vai trò quan trọng trong việc kích thích sự phát triển nhận thức của trẻ. Khi tiếp xúc với thiên nhiên, trẻ được trải nghiệm các giác quan, quan sát sự đa dạng của thế giới xung quanh và đặt ra những câu hỏi. Điều này thúc đẩy tư duy phản biện cho trẻ và khả năng giải quyết vấn đề. Các hoạt động như trồng cây, chăm sóc động vật, hoặc đơn giản là quan sát côn trùng đều có thể giúp trẻ phát triển nhận thức một cách tự nhiên và thú vị.

II. Thách Thức Trong Phát Triển Nhận Thức Cho Trẻ Mẫu Giáo

Mặc dù tầm quan trọng của việc phát triển nhận thức cho trẻ mẫu giáo là không thể phủ nhận, nhưng vẫn còn nhiều thách thức trong việc thực hiện. Góc thiên nhiên ở các trường mầm non hiện nay còn nhiều hạn chế. Việc thiết kế và tổ chức góc thiên nhiên chưa xuất phát từ vốn kinh nghiệm, nhu cầu, nguyện vọng, sở thích của trẻ. Góc thiên nhiên ở các trường còn khá đơn điệu, cứng nhắc, chưa chú ý đến tính hấp dẫn, đa dạng và kích thích của góc thiên nhiên do đó chưa phát huy được TTCNT của trẻ. Giáo viên cần có sự sáng tạo và linh hoạt trong việc thiết kế các hoạt động phù hợp với từng độ tuổi và khả năng của trẻ. Bên cạnh đó, việc thiếu hụt nguồn lực và trang thiết bị cũng là một trở ngại lớn.

2.1. Hạn Chế Về Môi Trường Giáo Dục Và Cơ Sở Vật Chất

Một trong những thách thức lớn nhất là sự thiếu thốn về môi trường giáo dục và cơ sở vật chất. Nhiều trường mầm non không có đủ không gian xanh hoặc góc thiên nhiên cho trẻ mầm non để trẻ có thể tiếp xúc và khám phá thiên nhiên một cách đầy đủ. Điều này ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng phát triển nhận thức và tình yêu thiên nhiên của trẻ.

2.2. Thiếu Hụt Về Phương Pháp Và Tài Liệu Hỗ Trợ Giáo Viên

Giáo viên mầm non đóng vai trò quan trọng trong việc phát triển nhận thức cho trẻ. Tuy nhiên, nhiều giáo viên còn thiếu kinh nghiệm và tài liệu phát triển nhận thức cho trẻ 5-6 tuổi để thiết kế các hoạt động phù hợp và hiệu quả. Việc đào tạo và cung cấp tài liệu hỗ trợ cho giáo viên là rất cần thiết để nâng cao chất lượng giáo dục mầm non.

III. Thiết Kế Góc Thiên Nhiên Kích Thích Tích Cực Nhận Thức

Thiết kế góc thiên nhiên phù hợp với hứng thú và nhu cầu nhận thức nhằm phát triển TTCNT cho trẻ mẫu giáo 5 - 6 tuổi là mục tiêu quan trọng. Góc thiên nhiên cần được thiết kế sao cho hấp dẫn, đa dạng và kích thích sự tò mò của trẻ. Các yếu tố như màu sắc, ánh sáng, âm thanh và vật liệu tự nhiên cần được kết hợp hài hòa để tạo ra một không gian thú vị và bổ ích. Quan trọng hơn, góc thiên nhiên cần tạo cơ hội cho trẻ được tự do khám phá, trải nghiệm và tương tác với môi trường xung quanh.

3.1. Lựa Chọn Vật Liệu Tự Nhiên An Toàn Và Hấp Dẫn

Việc lựa chọn vật liệu tự nhiên là yếu tố quan trọng trong thiết kế góc thiên nhiên. Các vật liệu như gỗ, đá, cát, nước, cây xanh và hoa quả không chỉ an toàn cho trẻ mà còn mang lại những trải nghiệm giác quan phong phú. Cần đảm bảo rằng các vật liệu này được vệ sinh sạch sẽ và không gây nguy hiểm cho trẻ khi sử dụng.

3.2. Tạo Không Gian Khám Phá Đa Dạng Và Linh Hoạt

Góc thiên nhiên cần được thiết kế sao cho trẻ có thể tự do khám phá và trải nghiệm. Có thể tạo ra các khu vực khác nhau như khu vườn nhỏ, khu vực chơi cát, khu vực quan sát côn trùng, hoặc khu vực thí nghiệm khoa học đơn giản. Quan trọng là tạo ra một không gian linh hoạt, có thể thay đổi và điều chỉnh theo sở thích và nhu cầu của trẻ.

3.3. Ứng Dụng Phương Pháp Giáo Dục STEAM Trong Góc Thiên Nhiên

Góc thiên nhiên là môi trường lý tưởng để áp dụng phương pháp giáo dục STEAM cho trẻ mầm non. Các hoạt động như xây dựng mô hình, thiết kế hệ thống tưới nước, hoặc thực hiện các thí nghiệm khoa học đơn giản có thể giúp trẻ phát triển các kỹ năng về khoa học, công nghệ, kỹ thuật, nghệ thuật và toán học một cách tự nhiên và thú vị.

IV. Hoạt Động Phát Triển Nhận Thức Tại Góc Thiên Nhiên

Góc thiên nhiên không chỉ là một không gian để trẻ vui chơi mà còn là một môi trường học tập lý tưởng. Các hoạt động tại góc thiên nhiên cần được thiết kế sao cho phù hợp với độ tuổi và khả năng của trẻ, đồng thời khuyến khích sự tò mò, khám phá và tư duy sáng tạo. Giáo viên cần đóng vai trò là người hướng dẫn, gợi ý và hỗ trợ trẻ trong quá trình học tập.

4.1. Trò Chơi Khám Phá Giác Quan Với Thiên Nhiên

Trò chơi phát triển nhận thức cho trẻ mẫu giáo thông qua các giác quan là một cách tuyệt vời để giúp trẻ khám phá thế giới xung quanh. Các hoạt động như nhận biết mùi hương của các loại hoa, phân biệt các loại lá cây bằng xúc giác, hoặc lắng nghe âm thanh của thiên nhiên có thể giúp trẻ phát triển khả năng quan sát và phân tích.

4.2. Thí Nghiệm Khoa Học Đơn Giản Về Thực Vật Và Động Vật

Các thí nghiệm khoa học đơn giản về thực vật và động vật có thể giúp trẻ hiểu rõ hơn về thế giới tự nhiên. Ví dụ, trẻ có thể quan sát quá trình nảy mầm của hạt đậu, tìm hiểu về vòng đời của bướm, hoặc khám phá các loại đất khác nhau. Các thí nghiệm này cần được thực hiện dưới sự hướng dẫn của giáo viên để đảm bảo an toàn và hiệu quả.

4.3. Kể Chuyện Và Sáng Tác Về Chủ Đề Thiên Nhiên

Kể chuyện và sáng tác về chủ đề thiên nhiên là một cách tuyệt vời để khuyến khích kích thích tư duy sáng tạo cho trẻ 5-6 tuổi. Trẻ có thể kể những câu chuyện về các loài cây, con vật, hoặc các hiện tượng tự nhiên mà trẻ đã quan sát được. Giáo viên có thể gợi ý cho trẻ sử dụng các vật liệu tự nhiên để tạo ra các tác phẩm nghệ thuật liên quan đến thiên nhiên.

V. Đánh Giá Sự Phát Triển Nhận Thức Của Trẻ Qua Góc Thiên Nhiên

Việc đánh giá sự phát triển nhận thức của trẻ qua góc thiên nhiên là rất quan trọng để đảm bảo rằng các hoạt động được thiết kế phù hợp và hiệu quả. Giáo viên cần quan sát và ghi lại những thay đổi trong hành vi, kiến thức và kỹ năng của trẻ. Các phương pháp đánh giá có thể bao gồm quan sát trực tiếp, phỏng vấn trẻ, hoặc sử dụng các bài kiểm tra đơn giản.

5.1. Quan Sát Hành Vi Và Tương Tác Của Trẻ Trong Góc Thiên Nhiên

Quan sát hành vi và tương tác của trẻ là một phương pháp đánh giá quan trọng. Giáo viên cần chú ý đến cách trẻ khám phá, đặt câu hỏi, giải quyết vấn đề và tương tác với bạn bè và giáo viên. Những quan sát này có thể cung cấp thông tin quý giá về sự phát triển nhận thức của trẻ.

5.2. Phỏng Vấn Trẻ Về Kiến Thức Và Trải Nghiệm Về Thiên Nhiên

Phỏng vấn trẻ là một cách để đánh giá kiến thức và trải nghiệm của trẻ về thiên nhiên. Giáo viên có thể đặt các câu hỏi đơn giản như "Con biết gì về cây này?", "Con đã từng nhìn thấy con vật này ở đâu?", hoặc "Con thích điều gì nhất ở góc thiên nhiên?". Câu trả lời của trẻ có thể giúp giáo viên hiểu rõ hơn về mức độ hiểu biết và quan tâm của trẻ đối với thiên nhiên.

5.3. Sử Dụng Bài Tập Thực Hành Để Kiểm Tra Kỹ Năng Của Trẻ

Các bài tập thực hành có thể được sử dụng để kiểm tra kỹ năng của trẻ. Ví dụ, trẻ có thể được yêu cầu vẽ một bức tranh về một loài cây, xây dựng một mô hình về một hệ sinh thái, hoặc thực hiện một thí nghiệm khoa học đơn giản. Kết quả của các bài tập này có thể giúp giáo viên đánh giá khả năng áp dụng kiến thức và kỹ năng của trẻ vào thực tế.

VI. Kết Luận Và Hướng Phát Triển Trong Tương Lai

Việc phát triển tính tích cực nhận thức cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua thiết kế góc thiên nhiên là một hướng đi đầy tiềm năng. Tuy nhiên, để đạt được hiệu quả cao nhất, cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa gia đình, nhà trường và cộng đồng. Trong tương lai, cần tiếp tục nghiên cứu và phát triển các phương pháp giáo dục sáng tạo, đồng thời tăng cường đầu tư vào cơ sở vật chất và đào tạo giáo viên.

6.1. Tăng Cường Sự Phối Hợp Giữa Gia Đình Và Nhà Trường

Sự phối hợp giữa gia đình và nhà trường là yếu tố then chốt để đảm bảo sự phát triển toàn diện của trẻ. Gia đình có thể tạo điều kiện cho trẻ tiếp xúc với thiên nhiên tại nhà, đồng thời khuyến khích trẻ chia sẻ những trải nghiệm và kiến thức mà trẻ đã học được ở trường. Nhà trường có thể tổ chức các buổi họp phụ huynh để chia sẻ thông tin và kinh nghiệm về việc phát triển nhận thức cho trẻ.

6.2. Nghiên Cứu Và Phát Triển Các Phương Pháp Giáo Dục Sáng Tạo

Cần tiếp tục nghiên cứu và phát triển các phương pháp giáo dục sáng tạo để đáp ứng nhu cầu và sở thích của trẻ. Các phương pháp này cần được thiết kế sao cho khuyến khích sự tò mò, khám phá và tư duy sáng tạo của trẻ. Đồng thời, cần chú trọng đến việc tích hợp các yếu tố văn hóa và xã hội vào quá trình giáo dục.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ THIẾT KẾ VÀ SỬ DỤNG GÓC THIÊN NHIÊN NHẰM PHÁT TRIỂN TÍNH TÍCH CỰC NHẬN THỨC CHO TRẺ MẪU GIÁO 5 - 6 TUỔI 1. Lịch sử nghiên cứu vấn đề Tầm quan trọng của việc thiết kế môi trường và cho trẻ được học hỏi, khám phá thông qua thiên nhiên không phải là một điều mới mẻ, điều này đã được các nhà giáo dục, các tổ chức đề cập đến từ lâu. Sybil Kritchevsky và Elizabeth Prescott (1969), đã dựa trên những quan sát về sự ảnh hưởng của việc thiết kế môi trường lớp học đến hành vi của trẻ và giáo viên ông đã cho thấy rằng: giáo viên có thể thay đổi môi trường giáo dục để đạt được mục tiêu mới hay giải quyết các vấn đề hiện có. Ông nhấn mạnh đến tầm quan trọng của việc thiết kế môi trường lớp học phù hợp với nhu cầu và kinh nghiệm của trẻ.

Các nhà nghiên cứu về sự tương tác giữa trẻ nhỏ và môi trường giáo dục đã đồng tình với kết quả quan sát của Kritchevsky và Prescott rằng không gian và sự sắp xếp môi trường ảnh hưởng sâu rộng đến sự phát triển của trẻ [52].Feldman (1998) đã cho rằng cách bố trí, tổ chức phòng lớp học của trẻ sẽ có một tác động mạnh mẽ lên trẻ, lên hành vi và việc học tập của trẻ. Vì hàng ngày trẻ học hỏi được là nhờ tác động qua lại với môi trường, cho nên các loại vật dụng và thiết bị bạn trang bị cho chúng đều có tầm quan trọng cực kì lớn [4]. Bên cạnh đó Joseph Schwab (1973), một nhà tiên phong hiện đại trong các nghiên cứu chương trình giảng dạy, đã cho rằng các nhà hoạch định chương trình nên cân nhắc năm yếu tố: người học, giáo viên, chủ đề, chuyên gia làm chương trình và môi trường. Năm yếu tố này ngang bằng ảnh hưởng đến quá trình học của trẻ [51].

Và ý tưởng giáo dục ý thức sống hòa hợp với thiên nhiên và sử dụng thiên nhiên như là một phương tiện giáo dục không phải là ý tưởng hoàn toàn mới trong giáo dục học, mà nó là sợi chỉ đỏ xuyên suốt mọi học thuyết giáo dục nhân đạo, tiến bộ. Những nhà giáo dục vĩ đại trên thế giới (Ia. Xukhomlinxki… ) cho rằng trong môi trường thiên nhiên có những điều kiện lý tưởng để thể hiện bản chất của con người và hình thành 8 nhân cách. Bản thân vấn đề môi trường không phải chỉ được xem một cách đơn giản là hoạt động bảo vệ thiên nhiên, mà trước nhất phải được coi là một sự thống nhất giữa con người và môi trường thiên nhiên [28].

Friedrich Froebel - Người đầu tiên sáng lập nền giáo dục thời thơ ấu vào thế kỉ XIX và đề cao tầm quan trọng của môi trường đối với sự phát triển của trẻ. Ông quan niệm rằng “mỗi trường mầm non nên có những khu vườn riêng dành cho mỗi trẻ, kèm theo đó là một khu vườn chung (cánh đồng, hay khu rừng) cho tất cả cùng nhau học tập. Nhà giáo dục tổ chức vườn trẻ cho trẻ và cho trẻ sử dụng khu vườn của mình như ý định mà trẻ mong muốn, tại khu vườn này trẻ sẽ được chơi và TN, trẻ đạt được kinh nghiệm trực tiếp cho bản thân”. Froebel tin rằng trẻ em nên phát triển hài hoà với thiên nhiên [53].

Chiến lược giáo dục quốc gia 2010 – 2030 của chính phủ New Zealand đã nêu lên những lợi ích của việc cho trẻ em được kết nối với thiên nhiên. Các nhà nghiên cứu đã cho thấy trẻ thường xuyên được trực tiếp tiếp xúc với thiên nhiên có thể: cải thiện khả năng học tập, sáng tạo, phát triển nhận thức, hợp tác, linh hoạt và tự nhận thức, phát triển tình yêu thiên nhiên và nền tảng cho sự phát triển hành vi có trách nhiệm với môi trường [49]. Ở Việt Nam trong các tác phẩm như: Thiên nhiên – người thầy lớn của Khoo Kim choo do Thanh Thủy dịch đã cho ta thấy vai trò quan trọng của thiên nhiên: thiên nhiên cung cấp vô vàn cơ hội học bằng cách trải nghiệm 5 giác quan và bằng trí óc, gợi lên hứng thú, quan tâm, mở rộng sự hiểu biết và tăng vốn từ, kích thích sự tò mò, cung cấp hàng loạt cơ hội học và là nguồn gốc của vô vàn điều thú vị. Và Khoo Kim choo cho rằng “nên mang thiên nhiên vào nhà và hãy trang bị cho trẻ những dụng cụ khám phá thiên nhiên, giáo viên hãy là người hướng dẫn và là người tiên phong” [21].

Nguyễn Thị Thu Hiền, Nguyễn Thị Xuân, Nguyễn Thị Thảo đã nêu lên một số biện pháp nhằm phát huy TTCNT của trẻ 5 - 6 tuổi trong quá trình tìm hiểu môi trường thiên nhiên như sử dụng các tình huống có vấn đề, sử dụng biện pháp cá thể hóa, [10], [11] hệ thống câu hỏi sử dụng trong quá trình quan sát thiên nhiên có tác dụng kích thích, duy trì hứng thú và nhu cầu nhận thức của trẻ, tích cực hóa hoạt động của các giác quan và các thao tác tư duy cho trẻ và tổ chức cho trẻ làm quen với cây 9 cối và các con vật ở môi trường sống trong góc thiên nhiên góp phần hình thành ở trẻ những biểu tượng đúng đắn về thế giới xung quanh và hình thành những phẩm chất tâm lý của trẻ [38]. Bên cạnh đó vấn đề thiết kế môi trường thiên nhiên cho trẻ cũng được nhóm các tác giả đề cập đến như: Nguyễn Thị Hồng Sương đã nêu lên các bước hình thành vườn sinh thái, cách sắp xếp, bố trí trang thiết bị, đồ chơi để tổ chức cho trẻ quan sát [35]. Tác giải Minh Hồng trong bài viết “Khu thiên nhiên trong trường mẫu giáo” cũng đã đưa ra gợi ý về những loại cây trồng và vật nuôi nên nuôi ở góc thiên nhiên, những lưu ý khi đưa những loại cây trồng, và con vật nuôi ở trường mẫu giáo. Hoàng Thị Phương đã cho rằng “quá trình giáo dục cho trẻ nói chung và quá trình cho trẻ được làm quen với các đối tượng trong môi trường xung quanh nói riêng không nên chỉ chú ý đến việc cung cấp cho trẻ khối lượng tri thức, mà phải trang bị cho trẻ cách nghĩ, cách hành động và khả năng khám phá bản chất sự vật, hiện tượng” [29].

Để làm được điều đó cần hình thành cho trẻ kỹ năng nhận thức và thái độ nhận thức tích cực giúp trẻ chủ động, tự giác trong quá trình nhận thức và tư tưởng về TTCNT của trẻ đã có từ lâu ngay từ thời cổ đại đã được các nhà sư phạm tiền bối đề cập tới. Chúng ta có thể điểm qua một số quan điểm tiêu biểu của một số nhà triết học và giáo dục học: J.Comenxki (1592 – 1670) nhà giáo dục kiệt xuất người Tiệp Khắc thế kỉ 17 đã nói giáo dục có mục đích đánh thức năng lực nhạy cảm. Phán đoán đúng đắn, phát triển nhân cách…Hãy tìm ra những biện pháp để phát huy tính tích cực của người học và cho phép giáo viên dạy ít hơn, học sinh học nhiều hơn. Ông cho rằng sai lầm nhất của giáo viên là “nhồi” những tri thức nguyên vẹn vào đầu trẻ.

Theo ông trẻ tích cực nhận thức không chỉ đơn thuần là ngồi nghe mà phải tìm hiểu bản chất của sự vật hiện tượng [39]. Rutxo (1712 – 1778) nhà giáo dục nổi tiếng của Pháp thế kỉ 18 đã cho rằng trẻ em phải tích cực giành lấy kiến thức bằng cách tìm hiểu, khám phá, sáng tạo. Toàn bộ tư tưởng nổi bật của ông là “Giáo dục không được áp đặt. Nhà giáo dục phải đáp ứng mọi yêu cầu đòi hỏi của trẻ” [31].Usinxki thế kỷ 19 nhấn mạnh tầm quan trọng của việc điều khiển, dẫn dắt trẻ của giáo viên.

Ông cho rằng khi cần dạy cho trẻ điều gì đó, chỉ cần cho trẻ tự quan sát, tự phát biểu ý kiến của mình, tưởng tượng và nhớ lại những gì đã quan sát được và rút ra kết luận là có hiệu quả nhất [39].Dewey ( 1859 – 1952) ông đánh giá cao vốn kinh nghiệm của trẻ. Giáo viên chỉ là người hướng dẫn, trẻ là chủ thể của nhận thức. Nhà giáo dục hãy đáp ứng mọi nhu cầu của trẻ, còn trẻ thì phải tích cực hoạt động [39]. Brunet (thế kỉ 20) theo ông muốn học tập hay giải quyết một vấn đề người học phải biết tìm tòi, khám phá ra phương cách khác nhau.

Do đó nhiệm vụ của giáo viên là làm thế nào để khuyến khích phát triển khả năng tìm tòi khám phá đó của trẻ. Đây chính là tư tưởng cốt lõi của việc phát huy tính tích cực, độc lập trong nhận thức, củng cố tư duy, ngôn ngữ cho trẻ [39].Kairo (1954) tất cả cá nhà giáo dục trứ danh đều chủ trương trong giảng dạy phát triển tính tích cực và tính độc lập của trẻ. Trẻ không bao giờ thực sự nắm vững kiến thức nếu người thầy đem đến cho trẻ dưới dạng chuẩn bị sẵn [14]. Kharlamov (1975) theo ông tính tích cực của con người biểu hiện trong hoạt động.

Ông đã viết tính tích cực là trạng thái hoạt động của chủ thể, nghĩa là của con người hành động và giáo dục tạo nên những điều kiện cần thiết để kích thích hoạt động nhận thức của trẻ, còn việc nắm kiến thức thì tùy theo mức độ tích cực hoạt động trí tuệ và lòng ham hiểu biết của mỗi trẻ, dĩ nhiên phải kể đến năng khiếu trí tuệ nữa [14]. Vấn đề phát huy TTCNT không phải là vấn đề mới nhưng nó luôn là một trong những vấn đề cấp thiết của việc cải tiến, đổi mới, nâng cao chất lượng dạy học trong mọi giai đoạn phát triển của nền giáo dục Việt Nam và thế giới. Để phát huy TTCNT của trẻ cần tạo mọi điều kiện và cơ hội để trẻ được hoạt động, trải nghiệm và khám phá, môi trường được xem như là một trong những yếu tố, phương tiện góp phần phát huy TTCNT ở trẻ, đặc biệt hơn đó là môi trường thiên nhiên – nơi chứa đựng vô vàng điều hấp dẫn, kì diệu và thú vị đối với trẻ. Tóm lại, qua tìm hiểu những quan điểm giáo dục, nghiên cứu công trình của các nhà khoa học trong và ngoài nước chúng ta nhận thấy vấn đề thiết kế và sử dụng góc 11 thiên nhiên nhằm phát triển TTCNT của học sinh nói chung, của trẻ mẫu giáo nói riêng luôn là một vấn đề quan trọng và cần thiết.

Ở độ tuổi 5 - 6 tuổi, việc phát triển TTCNT của trẻ trong các hoạt động tìm hiểu thiên nhiên có ý nghĩa to lớn đối với sự hình thành và phát triển nhân cách của trẻ. Tuy nhiên làm thế nào để môi trường thiên nhiên trong lớp học có thể đánh thức năng lực nhạy cảm của trẻ?