ĐẶT VẤN ĐỀ Đất nước ta đang trong từng bước tiến hành công nghiệp hóa hiện đại hóa đất nước nhằm theo kịp các nước trong khu vực và trên thế giới. Mọi thành phần kinh tế đều ra sức phát huy nguồn lực của mình nhằm tạo ra sự phát triển bền vững, để thực hiện thành công điều đó nhu cầu về vốn là một trong những nhu cầu rất lớn và cần thiết. Nguồn vốn là một trong những vấn đề quan trọng được ưu tiên hàng đầu, là nguồn lực cơ bản để phát triển nền kinh tế và đây cũng là điều kiện thuận lợi cho hoạt động tín dụng của Ngân hàng thương mại. Các Ngân hàng thương mại có thể phân chia tổ chức theo nhiều loại hình khác nhau như: Ngân hàng tư nhân, Ngân hàng cổ phần, Ngân hàng quốc doanh,… nhưng dù bất kỳ hình thức nào thì tối đa lợi nhuận hóa luôn là mục tiêu hàng đầu của các Ngân hàng thương mại, với mục tiêu đó nguồn vốn luôn luôn là yếu tố tiền đề của mỗi Ngân hàng.
Tuy nhiên để đáp ứng tốt nhu cầu vốn để duy trì hoạt động cũng như mục đích kinh doanh đòi hỏi các Ngân hàng thương mại phải khai thác hiệu quả nguồn vốn huy động. Với chức năng trung gian tài chính lớn, thực hiện huy động nguồn vốn nhàn rỗi trong xã hội đáp ứng nhu cầu đầu tư và phát triển trong nước, các Ngân hàng thương mại hiện nay đã và đang tích cực đẩy mạnh các hoạt động tiện ích, đa dạng hóa các hình thức huy động vốn, huy động được nguồn vốn tối đa, hiệu quả và an toàn nhất đáp ứng nhu cầu nguồn vốn ngày càng tăng cũng như phục vụ đầy đủ cho hoạt động kinh doanh của mình. Là một trong những bộ phận cấu thành của hệ thống Ngân hàng, là một trong những Ngân hàng thương mại cổ phần đi đầu trong lĩnh vực huy động vốn, Ngân hàng thương mại cổ phần xuất nhập khẩu Exmimbank chi nhánh Cần Thơ luôn quan tâm, chú trọng công tác huy động vốn và không ngừng gia tăng thêm nguồn vốn mới, từng bước nâng cao năng lực cạnh tranh của mình để tồn tại và phát triển bền vững. Nhận thức được tầm quan trọng của nhiệm vụ và trọng tâm của chi nhánh là huy động vốn, nên đề tài:" Phân tích tình hình huy động vốn tại Ngân hàng thương mại cổ phần Eximbank - chi nhánh Cần Thơ - giai đoạn 2018 – 2020" đã được thực hiện.2 MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU 1.1 Mục tiêu chung: Phân tích tình hình huy động vốn tại Ngân hàng TMCP xuất nhập khẩu Eximbank - chi nhánh Cần Thơ từ đó đề xuất các giải pháp, kiến nghị góp phần tăng cường hoạt động huy động vốn tại Ngân hàng.2 Mục tiêu cụ thể: - Mục tiêu 1: Phân tích tình hình huy động vốn tại Ngân hàng thương mại cổ phần xuất nhập khẩu Eximbank - chi nhánh Cần Thơ giai đoạn 2018 - 2020.
- Mục tiêu 2: Đề xuất những giải pháp, kiến nghị nhằm tăng cường hoạt động huy động vốn tại Ngân hàng thương mại cổ phần xuất nhập khẩu Eximbank – chi nhánh Cần Thơ.3 CÂU HỎI NGHIÊN CỨU Trong quá trình nghiên cứu, luận văn sẽ giải quyết những câu hỏi chính như sau: - Những vấn đề tổng quan về huy động vốn: khái niệm, đặc điểm, vai trò, phân loại, những nguồn huy động vốn và những rủi ro trong huy động vốn. Tình hình huy động vốn tại Ngân hàng TMCP xuất nhập khẩu Eximbank - chi nhánh Cần Thơ như thế nào trong gia đoạn 2018 - 2020? - Ngân hàng TMCP xuất nhập khẩu Eximbank – chi nhánh Cần Thơ đã đạt được kết quả và hạn chế nào trong quá trình quản lý và huy động nguồn vốn? - Có những giải pháp nào hoặc chính sách nào để giúp Ngân hàng TMCP xuất nhập khẩu Eximbank - chi nhánh Cần Thơ có hoạt động huy động vốn tốt hơn trong tương lai? 1.4 PHẠM VI NGHIÊN CỨU 1.1 Không gian nghiên cứu: Ngân hàng thương mại cổ phần xuất nhập khẩu Eximbank - chi nhánh Cần Thơ. Trụ sở chính: 08, Phan Đình Phùng, Quận Ninh Kiều, Thành phố Cần Thơ. Gồm những phòng giao dịch: - Phòng giao dịch Ô Môn: 292 – 293 Quốc Lộ 91, Phường Châu Văn Liêm, Quận Ô Môn, Thành phố Cần Thơ.
- Phòng giao dịch Thốt Nốt: 568 Quốc lộ 91, Khu vực Long Thạnh A, Phường Thốt Nốt, Quận Thốt Nốt, Thành phố Cần Thơ. 2 - Phòng giao dịch Trà Nóc: 37 Lê Hồng Phong, Phường Bình Thủy, Quận Bình Thủy, Thành phố Cần Thơ. - Phòng giao dịch Cờ Đỏ: 21-22 Hà Huy Giáp (TP919), ấp Thới Thuận, TT Cờ Đỏ, Thành phố Cần Thơ. - Phòng giao dịch Phong Điền: Lô số 1, dãy A5 Phan Văn Trị, Thị trấn Phong Điền, Huyện Phong Điền, Thành phố Cần Thơ.
- Phòng giao dịch Bình Thủy: 308 Cách Mạng Tháng Tám, Phường An Thới, Quận Bình Thủy, Thành phố Cần Thơ. - Phòng giao dịch Hưng Lợi: 221A đường 3-2, Phường Hưng Lợi, Quận Ninh Kiều, Thành phố Cần Thơ. - Phòng giao dịch Cái Răng: 171 Quốc lộ 1A, Quận Cái Răng, thành phố Cần Thơ. - Phòng giao dịch An Phú: 87 đường 30/4, Phường Xuân Khánh, Quận Ninh Kiều, thành phố Cần Thơ.
- Phòng giao dịch An Nghiệp: 174 Trần Hưng Đạo, Phường An Nghiệp, Quận Ninh Kiều, Thành phố Cần Thơ. - Phòng giao dịch An Hòa: 177D Nguyễn Văn Cừ, Phường An Hòa, Quận Ninh Kiều, Thành phố Cần Thơ.2 Thời gian nghiên cứu Đề tài được nghiên cứu và thực hiện trong khoảng thời gian từ ngày 9/8/2021 đến ngày 18/10/2021.3 Nội dung nghiên cứu Đề tài đi sâu nghiên cứu lý thuyết cơ bản về nguồn vốn và hoạt động huy động vốn của Ngân hàng thương mại. Nghiên cứu tình hình hoạt động huy động vốn tại Ngân hàng TMCP xuất nhập khẩu Eximbank – chi nhánh Cần Thơ qua đó xác định được những thuận lợi và khó khăn trong công tác huy động vốn của Ngân hàng từ đó đưa ra được những giải pháp và kiến nghị nhằm tăng cường hoạt động huy động vốn tại chi nhánh.5 LƯỢT KHẢO TÀI LIỆU CÓ LIÊN QUAN ĐẾN VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU Để nội dung đề tài được hoàn thành, bên cạnh việc xử lý và phân tích các số liệu thực tế tại Eximbank Cần Thơ thì không thể không kể đến việc nghiên cứu các tài liệu tham khảo chủ yếu sau đây: 3 1.1 Lượt khảo tài liệu nước ngoài Natalia và Deniz, 2008. Phân tích các nhân tố ảnh hưởng tới tốc độ tăng trưởng tín dụng của NHTM tại một số quốc gia có nền kinh tế mới nổi Châu Âu.
Tác giả đã nghiên cứu và chứng minh được có một số yếu tố ảnh hưởng khá rõ ràng tới tăng trưởng tín dụng như tốc độ tăng trưởng kinh tế thể hiện qua GDP, tính chất sở hữu của Ngân hàng (là Ngân hàng quốc gia hay không), khả năng thanh khoản của Ngân hàng thương mại và chênh lệch giữa lãi suất cho vay và lãi suất tiền gửi. Hiệp hội nghiên cứu Kinh tế so sánh, vol. Nghiên cứu một số các nhân tố ảnh hưởng tới tăng trưởng tín dụng tại các nước Trung Âu và Đông Âu. Bài nghiên cứu này đã phân tích các nhân tố ảnh hưởng một cách chặt chẽ và cùng chiều tới biến phụ thuộc bao gồm tính chất sở hữu của Ngân hàng (sở hữu nhà nước, tư nhân hay các Ngân hàng nước ngoài), tỷ lệ sinh lời của Ngân hàng (ROE) và chênh lệch giữa lãi suất cho vay và lãi suất huy động.
Working Papers 0807, Izmir University of Economics. Phân tích các nhân tố ảnh hưởng tới tăng trưởng tín dụng của các Ngân hàng thương mại tại 38 nước có nền kinh tế mới nổi trong giai đoạn 10 năm từ 2000 đến 2010, Guo và Stepanyan (2011) đã chỉ ra rằng các nhân tố bên cung và bên cầu đều tác động tới tăng trưởng tín dụng, tuy nhiên, bài viết tập trung phân tích chủ yếu bên cung. Đặc biệt nghiên cứu này nhấn mạnh tốc độ tăng trưởng tiền gửi và tốc độ gia tăng nợ của Ngân hàng tạo ra ảnh hưởng có ý nghĩa và đồng biến tới tăng trưởng tín dụng. Ngoài ra, nghiên cứu cũng đã cho thấy được nhân tố có mối quan hệ ngược chiều đến tốc độ tăng trưởng tín dụng là tỷ lệ nợ xấu của Ngân hàng.2 Lượt khảo tài liệu trong nước Trần Thanh Trúc, 2009.
Phân tích thực trạng và một số giải pháp nâng cao khả năng huy động vốn tại Ngân hàng TMCP Sài Gòn Thương Tín – chi nhánh Cần Thơ. Đề tài phân tích hiệu quả kinh doanh, kết quả huy động vốn; những nhân tố ảnh hưởng đến hiệu quả huy động vốn như lãi suất kích thích, thu nhập của khách hàng, thói quen chi tiêu tiết kiệm của khách hàng, điều kiện kinh tế xã hội; giải pháp nâng cao tình hình huy động và sử dụng vốn. Luận văn đại học. Trường đại học Cần Thơ.
Nguyễn Thị Kiều Tiên, 2011. Thực trạng và giải pháp huy động vốn tại Ngân hàng TMCP Sài Gòn Thương Tín – Chi nhánh Trà Vinh. Đề tài này phân thực trạng huy động vốn của Ngân hàng TMCP Sài Gòn Thương Tín – Chi nhánh Trà Vinh (2008 – 2010) thông qua cơ cấu huy động vốn và các chỉ tiêu đánh giá hiệu quả huy động vốn như vốn huy động trên tổng nguồn vốn, tổng 4 dư nợ trên tổng nguồn vốn, chỉ tiêu nợ quá hạn trên tổng dư nợ, hệ số thu hồi nợ, và vòng quay vốn tín dụng. Từ đó đề ra các giải pháp nhằm hoàn thiện và nâng cao hiệu quả công tác huy động vốn trong tương lai.
Luận văn đại học. Trường đại học Cửu Long. Hứa Thị Ánh Hường, 2012. Phân tích tình hình huy động và sử dụng vốn tại Ngân hàng TMCP Sài Gòn Thương Tín – Chi nhánh Trà Vinh.
Đề tài tập trung phân tích thực trạng và giải pháp huy động vốn thông qua phương pháp thu thập số liệu và phân tích số liệu. Từ đó đề ra các kiến nghị nhằm nâng cao hiệu quả huy động vốn trong thời gian tới. Luận văn đại học. Trường Đại học Mở TP.
Hồ Chí Minh. Nghiên cứu của Trương Đông Lộc và Nguyễn Văn Thép (2012) cũng đã xác định các nhân tố ảnh hưởng đến tăng trưởng tín dụng của các quỹ tín dụng nhân dân ở khu vực Đồng bằng sông Cửu Long trong 3 năm (2010 – 2012). Tác giả đã sử dụng mô hình hồi quy hiệu ứng cố định trên bộ dữ liệu được thu thập chủ yếu từ các báo cáo thường niên của 121 quỹ tín dụng nhân dân trong giai đoạn kể trên. Kết quả nghiên cứu cho thấy quy mô của quỹ tín dụng nhân dân, tốc độ tăng trưởng vốn huy động và tốc độ tăng trưởng kinh tế là những nhân tố có mối liên hệ cùng chiều với tốc độ tăng trưởng tín dụng của các quỹ tín dụng nhân dân.